장음표시 사용
191쪽
gie prosunt ad mutandum et quasi dir gendum sanguinis cursum, siquando hic
praeter naturam partes quasdam versus auctus fuerit, quod minime rarum aut leve vitium est. Excitata autem per vim remediorum stimulantium actione arteriarum partis cujusvis plus sanguinis ad eam necessario derivatur, et minus igitur pro rata parte ad alias defertur unde saepe multarum affectionum levamen subitum, et quidem praeter omnem spem et fidem, nisi adeo manifestum esset, magnum atque
durabile. 118 a. Quin et remedia stimulantia saepe utilissima reperiuntur, interdum omnino necesssaria, in magna debilitate partium
musculosarum, praesertim quarum actiones a voluntate nostra non pendent, sed ad vitam et sanitatem conservandam omnino necessaria sunt, veluti cordis, et arteriarum, et ventriculi. Sunt quidem remedia stimulantia quae vires cordis et arteriarum adeo potenter excitant, et reficiunt, et augent,
192쪽
gent, ut non immerito aliud et peculiare nomen, omni Um fere medicorum consensu, sibimet nacta sint, et cardisca vocentur. Multa quoque medicamenta stimulantia ad excitanda aut augendas si forte defecerint ventriculi vires et actionem vulgo praescribuntur, et saepe cum insigni et durabili beneficio. Haec ideo a multis somachica vocantur. Hujusmodi stimulantia remedia, cardiaca scilicet, et somachia, et quidem multa alia roborantia quoque fiunt (LIO AS ): neque mirum erit cuiquam, effectus eorum in augendi musculorum viribus aliquando satis esse durabiles, si
modo secum perpenderit quam arctus inter varia corpori functione intercedat nexus, et quam mirum in modum omnes ad generalem vigorem sustinendum conducant, et quam prompte beneficium quod partes quaedam ab idoneis remediis stimulantibus acceperint cum reliqui communicetur.
II 83. Tanta etiam vis est remediorum quorundam
193쪽
quorundam stimulantium, tantusque inter varias partes et varias functiones corporis nexu atque consensus, ut vita jam pene extincta per ea denuo integretur neque dubium est, multo tam prope exanime Ut sibi relicti nunquam revixissent, ope idoneorum remediorum stimulantis generis, veluti ab ipso sepulchro fuisse ereptos, et ad vitam reductos, et plures adhuc simile heneficium esse accepturos, si modo remedia satis prompte et perseveranter fuerint adhibita. ii 8 . Ex esse stibus remediorum stimulantium in excitanda vel augenda arteriarum actione, saepe praescribuntur, neque inepte, ad solvendas obstructiones quales haud raro in variis partibu CorporiS, et praesertim in organis secernentibus ( SS ), accidunt, et vel impedita partis assectae functione toti corpori nocent, vel in alios et graviores morbo desinunt. Dolendum magis est quam mirandum, optima et e G-cacissima horum remediorum quamvis
194쪽
nonnunquam mirabiliter prosint adversus tales obstructione non semper valere.118s. Quaedam ex iis olim credita fuerunt multum prodesse in attenuandis variis corpori humoribus praeter naturam spisse sescentibus, et ideo aegre movendis. Tale autem vitium, praesertim in sanguine, multo rarius est quam auetores medici sibimet Persuadebant. Et quamvis certum sit remedia stimulantia haud parum prodesse in multis morbis qui ab isto vitio pendere credebantur, tamen alia et magis verisimilis ratio tanti beneficii reddi potest. Non dubium vero est humores quosdam secreto praeter naturam aliquando spissescere, et hoc vitium per hujusmodi remedia interdum corrigi cujus quidem rei ratio minime obscura est. 1186. Nonnulla demum ex iis, partim, ut videtur, ob vim suam stimulantem, Partim, et magis fortasse, propter alias vires medicinales quas una cum illa possident, utilissima
195쪽
utilissima sunt ad corrigendam. Ut Praecavendam corporis putredinem S Sy ga.)cum generalem, tum partium quarundam prae aliis quamvis pleraque eorum Calefaciendo corpus putredini plane faveant, eandemque, ut videtur, saepe inducant vel
augeant.118 . Denique, multa remedia manifes tissime stimulantia saepe haud parum Valent adversus motus illos abnormes qui si mi dicuntur, quos interdum instantes arcent, interdum praesente solvunt, et ideo non immerito inter remedia antisu
modica recensentur, quamvis haec ad contrarium genus, sedantium nimirum, reVera pertineant. Hoc essicere videntur partim vi sua roborante, quae corpUS minus
mobile reddat, partim validiore stimulo corpori dato, qui sensum vel actionem prioris superet ejusque effectum impediat, partim forsitan mutato sanguinis cursu, et simul cum hoc vis nervorum fluxu, qui per
196쪽
actionem stimuli a partibus prius laborantibus ad alias deri Ventur. II 88 Postremo, ex effectibus suis in mente ipsa, quam adeo reficiunt atque exhilarant, remedia quaedam stimulantia, Praesertim quae vocantur cardiaca, interdum idonea fiunt, cum animus hebeS, et languidus, et tristis, et spiritus demissi facti fuerint, vi morbi, et citra justam quamlibet
causam moralem. Maxima autem Prum
dentia et cura hic opus est talis enim bonus atque exhilarans effectuS, utcunque certus, fugax omnino est, et saepe haud Parum nocivus, animumque hebetiorem et tristiorem, corpusque languidius quam antea relinquit. Neque frequentior aut certior existit causa talis animi corporisque conditionis morbidae, quam abusus ipsarum rerum quae prudenter usurpatae eidem quodammodo remedio fieri solent. II 8s. Remediorum quae tot tantisque usibus inservire debent copia ingens est et varietas
197쪽
varietas magna omnia vero stimulantia remedia hic nominatim recensere omnino supervacaneum foret sat erit praecipua eorum genera enumerasse.
11so Imprimis igitur, quod medicamenta stimulantia attinet, diversissima e rum genera existunt, ex animanibus, et frugibus, et fossilibus Iebus, derivata. Iisi Diversissimae quoque vires variis medicamentis stimulantibus contingunt; ita ut dum alia tanta acrimonia in corpore Pollent, ut vel minima quantitate in id recepta violentissimos effectus praestent, neque profecto periculo aliquo unquam Penitus careant, alia adeo tuta et mitia sint, ut delicatissimis etiam sine periculo dari Possint, nec quicquam aut boni aut mali essiciant nisi magna copia assumpta fuerint.1 Isa. Re fere omnes quae gustui acres et quasi pungentes videntur, multaeqUCetiam re quae acrimoniam vel nullam vel
198쪽
admodum exiguam atque obscuram habent, aliis atque aliis musculis stimulo sunt; nam multum abest ut omnes stimuli omne pariter musculos assiciant. Saa.
iis3. Hinc facile intelligetur, pleroseque vel omnes forsitan sales, puroS, neutros, terreos, et metallicos, aliquid vis stimulantis in se habere, si modo rite fuerint adhibiti cujusmodi exempla esse possunt, aleoli fixum fossile, astali volatile, acidum
epitriolicum et muriaticum, a marinus, La GDuberi sal ammoniacus, Tartarus viatriolatus, Mercurius jublimatus corro ui vel P aecipitatus ruber, vel turpethum minerale, Tartarus emeticus, vitriolum album, aut caeruleum, aut viride, alumen sal catharticu; amarus, c. - Neque hae re minus vere stimulantia remedia sunt, quod multae ex iis secundum ipsarum usum et adminia strationem, variasque corporis aut singularum ejus partium conditiones contrarium aliquando fleetum praestent, et qui-
dena optima sedantia remedia fianti IIvq. Fruges
199쪽
iis . Iruges quoque quae Vocantur acres, vim stimulantem habent satis manifestam. Harum vero plurima sunt genera, seu familiae, ut dicuntur siliquos imprimis, vel crucis mes, ut a variis auctoribus nominatae sunt; cujus exempla esse posse sunt, sinapi, raphanus rusticanus, uoch&aria, masturtium, c. scilla quoque, et omne genus allii, porrum, cepa, allium,&c. umbelliferae etiam, crvi, velim, anethum, c. multaeque aliae herbae acres quae aegre ad certam quamvis. familiam seu commune genus referri possint, veluti ranunculuS, urtica, arUm, asserum, Colchicum, im cottana, Agitalis jecacosnha, alano, Gemum, rhamnus, helleborus, megeresit, et sim milia fere innumera, quae vel universo orpori vel quibusdam saltem ejus partibus prae caeteris stimulo sunt Variis quoque harum herbarum partibus, veluti radicibus, aut foliis, aut seminibus, constat vis stimulans, neque in aliis ejusdem herbae, Partibus pariter reperitUr. II 'S A
200쪽
IIvs Aromaticae quoque frUgeS, numerosissima quidem familia, ad unam omnes vim aliquam stimulantem habent, et
quaedam ex iis validissimae et simul grati sim remedia stimulantia fiunt cujusmodi
exempla esse possunt, Piper omne, commune, album, longum, mento Sinnamo-mUm, canella, cassia, Ciar voltum aromaticum, nUX mmchata, macis, cortex miti teritinus, Zingiber, c ; quibus adjungere oportet herbas quasdam aromaticas mitiores, quales frigidiores nostrae egiones ubertim ferunt, meiatham, Verbi causa, cum vulgarem tum piperitidem, pulegium, thymum, sabinam lavendulam rorem marinum, et similia. Vis autem stimulans quae omnibus herbis aromatici contingit, quamvis in variis earum partibus detegatur, fere tota pendet ex oleo illarum proprio, seu essentiali, ut vocatur, quale per vim
ignis elici potest: et igitur ubicunque hoc maxime abundat, ibi potissimum reperi