장음표시 사용
161쪽
et verum Pharaonem, et a Verba, quae de aquilis praedicta sunt. Idcirco autem ante interpositionem sequentis lectionis, hanc expositionem summatim Strictimque praediximus, ut et praesens locus facilius intelligatur, et nihilominus servetur loco Suo lenior expositio, et consequens parabola etiam juxta allegoriam latissime disseratur. 3. Verum nunc auca debemu assumere, et quasi quodam armamento suturae interpretationi viam temere
de his, quae obis Dei gratia largitur, scientes quid in insequenti plenius exponemus. Ac Primum quidem videndum est, quare Nabuchodonosor et Pharao aquilae dicantur. Forsitan quaerit quispiam , qui non otiose et transitori Scripturas legit Nabuchodonosor aquila est magna, et magnarum alarum, et hic Pharao alia aquila magna similiter alarum ingentium, et in lege inter immunda animalia posita est aquila quare et iustus dives effectus praeparat sibi alas aquilae, ut possit converti in domum principis sui Quare etiam repromissio quaedam est apud Isaiam prophetam, dicentem: justi accipient pennas ut aquilae, current et non laborabunt, gradientur et non esurientῖ Si enim immunda est aquila, non oportet nos pennas accipere ut aquilam, cum iusti fuerimus neque cum divitiae nobis creverint, Oportet praeparare nos nobis pennas aquilae. Cui primum respondendum est, quaedam nomina animalium in Scriptura in utroque genere, id est, in malo ac bono posita ut puta leo et in bonam accipitur, et in malam partem. In bonam sic: catulus J leonis uda ex germinatione fili mi adscendisti, accumbens dormisti ut leo, et ut catulus leonis: quis suscitabit eum p In malam vero Partem sic: adversarius 3 noster diabolus ut leo rugiens quaerens devorare circuit cui expedit nos resistere firmos in fide.
162쪽
culto, ut leo in spelunca sua insidiatur, ut rapiat pauperem. Quomodo ergo eo dicitur et in malana partem, et in Otiam, Ora est incongruuin etiain aquilari in utramque partem accipi. Et ut in ego suspicor, justus non est aquila, sed quasi aquila, aemulatur quippe aquilam. Et quomodo serpens aereus typus fuit Salvatoris neque enim Serpens erat Vere, sed imitabatur serpentem, dicente Domino: ut Moses elevavit serpentem in deserto, sic oportet exaltari silium hominis: eodem modo et iustus non tam aquila est, quam aquilae similis, quia ei utile est imaginer aquilae sectari. Juxta hunc intellectuna et in alio loco praeceptum accepit iustus, ut sit sapiens sicut serpens, non 3 ut sat serpens, sed ne a veri serpentis capiatur astutia. Si autem sermo Dei Scripturas diligenter excutiens, et spiritus, de quo scriptum est: spiaritus' omnia scrutatur, etiam alta Dei: in alicujus ani mam venerit, manifestissime ostendet de Scripturis et aquilam, et leonem in parte mundomao animalium posita Cherrubim Dei habere faciem hominis et faciem leonis a dextris quatuor artium, et faciem vituli et faciem aquilae a sinistris quatuor artium et haec, quae in Cherubim videntur, id est, aquila et leo munda sunt. Nihil quippe immundum est in curru Dei. Et quomodo tu degentibus credens mundus essectus es: et ' quod Deus mundavit, tu e commune dixeris: dicitur de omnibus, quae coelo pendentia ostensa sim Petro: sic mundatus
est leo et aquila, quae Hes Cherubim appatuerunt Nec
η Deest ut in ed. Buaei. Ev. Joan D. III, 14.
Edd. Merlini non uti fiat serpens, scilicet ne a veri etc.
163쪽
Don est aliud, quod in Christi adventu suturum praedicatur novit mundum leonem, mundam et aquilam, quae nuncupatur immunda: lupus A enim et agni pascentur simul. Lupus enim, qui cum V innoxius pascitur, non est ultra observandus. Non mihi dicitur de tali lupo: attendite ' ab iis, qui veniunt ad vos in Vestitu vium, intus autem sunt lupi rapaces. Signanter locutus est, dicens: intus autem sunt lupi rapaces. Sunt quippe alii Don rapaces quando lupi et agni pascentur simul, et vitulus, et taurus, et e pariter edent. Cum autem fuerit tam diversarum inter se naturarum in fide Christi facta sociatio, eo non erit jam immundus, verum feritatis suae obliviscetur, et universa animalia, quae in lege Dei dicuntur immunda, conditionis antiquae recipient mritatem. Hoc autem et ex parte jam factum est, et le- Dissime in secundo complebitur adventu Praevenit igitur SδCramentum, quod ostensum est in Cherubim, rei veritatem et in tantum leonis et aquilae facies cum aliis faciebus cognatae sunt, ut majus nobis videatur vitulo, et
tauro, et leone simul ascentibus id quod apparuit in Cherubim. Ab Isaia quippe nihil de his, quae praedicta
sunt, sibi cohaerens et invicem connexum repromittitur. In Cherubim vero unumquodque animal cum alio cognatum est, facies vituli acie leonis, et vultus hominis vultui aquilae. Non igitur magnopere mireris, cum Pharao et praecedens eum Nabuchodonosor aquilae nuncupantur: iustus ero pennas assumere dicatur ut aquila, et in Dei parte dives effectus aquilae sibi pennas praeparet ad volandum. 4. Verum ut ad propositum redeam, specialiter quiddam significatur de abuchodonosor, quia magna et magnarum alarum, et sui extensione longissima, in tantum,
164쪽
148 Rior sis I EZECHIELEM ut aiasus si ierit dicere: , viribus ' faciam, et ' sapientia
intellectus auferam sine gentium, et virtutem eorum de pascar, et commovebo civitates, quae inliabitantur, et Orbem terrarum Diversum conlprehendam manu ut Didiam, et quasi confracta ova auferam. Ecce, ista est extensio
alaria o eius. Nec hoc ei sussicit, venim unguibiis pletius ' est, et multis plumis, et habet lictum intrandi in Libanum, ut cedri eius summa decerpat. Quamdiu hi, qui commorabantur in Libano, non peccaverunt, id est, quamdiu in Ierosolyniis positi sunt in sceleribus deprehensi, non accepit potestatem ista magna aquila, ut ingrederetur in Libanum , neque assumsit sibi electa, et cedri semen regium, et principum stirpem. Ista quippe
sunt teneritudinis eius, quae quodam tempore non su-ecunt duro corde attamen rapuit ea, quia peccaVerunt
in Dominum. Aquila ista grandis ), totius arboris cacumina in Chanaan transtulit, quia si guraliter Babylonio rum terra maledicti Chanaan dicitur de quo ait Noe: maledictus in puer Chanaan, famulus erit fratribus suis. In civitate quoque negotiatorum, sive negotiatrice, sive transferentium, aut certe murata, posuit hoc, quod de cedro abstulerat, et accepit sibi de semine terrae, iam non de altioribus solum, sed etiam de minoribus, et depopulo Judaeorurn, et dedit illud in campum frondiferum, Super aquam multam respiciendum constituit illud, et exortum est, et sactum est in vitem infirmam ). ti- firmatus est vere populus Dei in Babylone, is ideo me-
η Desideratur et in ed. Ruaei.
Edd. Merlini grandis etc., totius arboris. - sis.
165쪽
que canticiam Domini cantare poterat, dicens: quomodo incantabimus canticum Domini in terra alienaῖ Revera non Olerat infirma non esse, quae plantata si ierat in Ba bylone. Quo pacto vires pristinas reserVaret, quae vitis Babylonia esse coepisset Quae quia in sancta terra fructus non secerat, ideo translata ab aquila, et in terra o sita Chanaan, facta est in vitem infirmana et in pusillam statura ). Quamdiu in terra sancta fuit, ingens vitis erat: quando vero translata est in sine peccatorum, et infirma, et arva essecta est. Et tu igitur vitis, quae me audis, si vis osse magna, noli exire de ecclesiae sinibus, per mane in terra sancta Ierusalem. Quod si ropter eccata in peiora corrueris, transfereris in aliam terram, et eris in vitem pusillam, et palmites tui decident, et radi
Ces tuae siccabuntur, in tantum, ut postea desideres requiescere super aliam aquilam, ut uti dicitur, magnarum alariarn et plurimorum unguium. Bonum est Condemnatum in conder nationis permanere sententia, quamdiu ei libet ), qui damnavit. Non curramus volentes ad haraonem. Si enim ad eum currimus, contra Deum faci-inus, qui dixit se ego sum Dominus Deus tuus, qui te eduxi de terra Aegypti, de domo servitutis. abii
demnati et pertracti ad eum sumuS. 5. Sequiti ix siet β sactum est, aquila altera magna, magnis alis et Opiosis unguibus, et ecce, vitis ista amplexabitur eam: id est, secundam aquilam. Evenit saepe, ut ab una contraria fortitudine ad aliam transferamur. diisserat enim Deus, ut Israelitarum populus sub Nabuchodonosor ligum colla submitteret, it legimiis in Iere-
166쪽
mia, in tantum, ut comminaretur ei, qui ab ejus servitio de lira aret et e tempore, quo Jeremiam exposuimus, ea, quae nobis gratia Dei orantibus vobis largita est, sive
Certe utcunque sensimus , exponere conati sumus. Noluit
autem id sacere, quod uerat imperatum, sed palmites suos extendit ad Pharaonem in gleba plantationis eius:
ab eo constituta in est in campo M per aquam multam, ut fructus afferret uberrimos et deserta Aegypt rursum Aegyptum concupivit, utans se ubertatem pristinam OD- secuturam hoc imprimis cogitans, quod si Nabuchodonosor ad Pharaonem transcenderet, radices firmaret, evelle re staturam, fructus asserret. Sed in contrarium, qaiam putavit, omnia reciderunt. Fructus quippe eius omnis con putruit, et ullulationes, quae saltem modicae in Babylonem venerant, mutatione regionis Xama erunt, in tantum, ut radicitus evulsa sit, ne ultra in brachi magno,
aut in populo plurimo convalesceret. Quid in se haec tanta, vel talia continent sacramenta Quid unusquisque
sermo significat Possumus, si tamen habeamus auditores, ad aliam quandam erusalem conscendere , et ita demon-Strare, quomodo aquila magna ductum suum fecerit, et in hanc, quani nunc nos ossidemus, Babylonem summitates ejus detulerit. Possumus secretiora quaedam de Pharaone loqui verum, quia tempore Oar tamur, et sorto audenter proniittimus, quod non valeamus ' implere, ad
minora redeamus, et Secundum mensuram intellectus nostri sic potius exponamus. Venit ad istum Libanum, hoc est, ecclesiam, ubi Ostiae Dei, ubi incensum orationum ejus celebratur ista magna et vera aquila abuchodonosor, id est diabolus , et rapuit. Absit autem a temporibus Ostris, ut de summis cedri, id est, de principibus, et Hoe regio semines in Chanaan transferat. Oremus, me in Edd. 'IeHini: constitutus St.
167쪽
fiat, quod saepe factum est. Assumti enim sunt quidam, et in Babylonem translati, qui in ecclesia principes fuerunt, et propter peccatum suum de Libani summitate sublati. Super his dicendum est , quia aquila magna magnoriam unguium, plumis Xtensa acceperit de cacumini bus cedri, et deraserit eos de Libano, id est de Ierusalem, et plantaverit in terra Chanaan. Non solii autem aquila ista summa cedri, id est, de optimatum genere sibi vendicat, sed et terea semen rapit, et transfert in terram Chanaan, quando quis de Opulo peccat, et de
Dei plebe diaboli laqueis praepeditur. Quapropter die
bus et noctibus tam pro nobis, quam pro fratribus nostris Dei imploremus auxilium, ne quis de Ierusalem transferatur in Chanaan, ne sententia eius deserta a voluntate illius ad aliam tendamus aquilam, et veniat super nos in ira major, et putrescat universa plantatio, et fructus a riter eum radicibus arescat. Plantatio quippe erusalem non potest in alia terra ferre fructus, non facit palmites in sinibus alienis, sed statim cum gleba sua siccatur, si non perseveraverit in Voluntate Dei, et in ecclesia e ius, id est, ii factis, et sermonibus, et scientia veritatis Chia Ait Iesu cui est gloria et imperium in saecula saeculorum. Amen l
De eo, quod scriptum est ossili , hominis. die in do. mum exasperantem nescitis, quid ista significent. 1. Ea quae jam supra memoravi de duabus aquilis
magnis, et δgriarum alarum, et magnorum unguium, ne C
168쪽
non, ita prima et secunda aquila gesserunt, nunc quasi in proplietia scilicet sigurata vult ex parte sermo divinus
cxPonere, nobis ad intelligentium relinquens, quae ipse dimisit intacta. e pri iti uti quidem licet saepe ani dixerim, tamen etiam nunc aliquid non novum inferre Onabor, quod nostrae animae tribuat salutem, in eo, quod dictum est ad pro plietani: dic ad domum amaricantem, ' sive exacerbantem. Non enim addidit ad domumeriacerbantem, sive exasperantem se me. Et si Olumus Videre, cujusmodi sit eccatum exasperatio, audiana US,
quam dulcia ei, qui intelligit, eloquia Dei sunt, dicenti:
quam ' dulcia gutturi meo eloquia tuai Haec naturaliter dulcia cum assumserint credetates, ut bene Vi Vunt, aut Vere contrari una faciunt. Et si quidem juxta divinani regulam ingrediuntur, reservant eloquia Dei in eo dul- Core, quo nata sunt. Juxta mei autem Dirni motum Puto, quia conversationis bonitate et augeant eloquiorum Dei suavitatem, miscentes dulcedinem vitae dulcori sermonis. Sin vero quis peccet, et ' extra praecepta Dei Perversus incedat, isto accipiens dulcissima eloquia Dei, Per naturam amarissimi peccati: - inarum quippe peccatum est, quod dulcedinem sermonis exterminat Q in hamarum Saporem Ouinem redigit suavitatem. Quod dicimus, lenius animadvertes, accipiens exemplum Herba, quae absinthium Doruinatur, naturaliter amara est hanc si secundiam qualitatem et quantitatem mellis in mel injicias, amaritudine sua vincit ejus suavitatem, et cogit amarum esse, quod dulce est. Hujus herbae vim habet peccatum.
Si plura peccavero, plus amaritudinis mitto in dulcedi Dem sermonum Dei grandes silerit, quod delinquo, 3 ELech. XVII, 12 coli. lia'. 151. not. 2.
169쪽
toium dulcorem mellis verto m acerbum saporem. Et idcirco Deus, qui sermonem suum a Peccatoribus Onculcatum ulciscitur, unicuique pro qualitate amaroris vitae, et pro modo intentionas amaritudinem poenarum suppliciorumque restituit. Et si quidem nos, qui haec dieinius, et semel credidimus ' Deo, peccaverimus, exasperare nitimur sermonem eius qui vero penitus a silesius recesserunt, aeque ingressi sunt ecclesiam, hi non faciunt amara eloquia Dei. Quomodo enim possunt suavitatem exasperare sermonum, quibus nondum crediderunt Ideoque nobis alia servantur tormenta, qui videmur credere, et in ipsa credulitate peccamus, ab eorum
supplicio, qui ne initium quidem credulitatis habuerunt.
Et ne solummodo putemus Verbum nos Xasperare Ormini, si peccemus, delictum nostrum usque ad ipsius Dei iniuriam pervenit. Scriptum ' est enim, quod, qui eccat, per praevaricationem legis Deum inhonorat Parum erat si dixisset, inhonorat angelum nun autem, per Taevaricationem, inquit, legis Deum inhonorat. Quotiescunque praevaricamur legem Dei, toties inhonoramus Deum et quanto majora delinquimus, tanto majoribus contumeliis afficimus Deum quanto plura peccamus, tanto lusi honoramus patrem et Christum eius, sicut scriptum est: qitanto 3 magis putatis deteriora mereri supplicia, qui silium Dei conculcaverit, et sanguinem testamenti Pollutum duxerit, in quo sanctificatus est, et spiritui β gratiae contumeliam fecerit Z Igitur quicunque peccat, exasperat, et contumeliam facit, et inhonorat tam Dei eloquia, qtiae suSCepit, quam eum, qui docuit.
Edd. Merlini: spiritum gratiae ei C.
170쪽
2. Dic nunc ad domum exasperantem nescitis, quid sint ista' id est, quae in parabola dicta sunt aquila rurii. ,Dic ): lini v nerit rex Bab)lonis ad Jer salem, et acceperit regem ius, priticipes eius. Quantum ad historiam pertinet rcipite tantis, expositum est, quod Nabuchodonosor venerit in Ierosol niam, et captivos duxerit Sedecli iam regem Iudaeae, et principes, qui erant cum CD, Partemque populi Judae Ortini, nec non etiam illud addidimus'), quomodo plantaverit eos in terra Babylonis. Sed non stemus in littera, nec haereamus in historia, ia-gis autem tu, qui in scripturis Dei profectum habes, et nosti, quia ista 3 omnia simi aliter contingebant illis, scripta sunt autem pro nobis, in quos fines saeculorum decurrerunt. Instat ecce verus Nabuchodonosor, quaerens aliquos capere de obis. Et rinium quidem cupit, si fieri potest, de principibus ecclesiae captivos sibi ducere verum quamdiu EZechias ), Josias, aut certe qui cun 'liae iustus rex regnat in opulo, non potest iste a-huchodotioso vinctos abducere aut principes, aut populum de iidaea. Si ' autem nos, qui videmur ecclesiae Praeesse, Peccaverimus locum dantes diabolo, adversum Pauli praeceptum dicentis: nolite locum dare diabolo: qilodammodo per delicta nostra, quae secimus in Jerusalem, occasionem tribuimus Nabuchodonosor, ut ingredia-tiir civitatem sanctam, et abducat quosci inque Voluerit. Qui vero non peccat excludit Nabuchodonosor, ut mon