Regula S. Augustini et constitutiones Fratrum Ord. Prædicatorum

541쪽

Prioris Provinciam. Cap. II. quod possint Mutiles ad Prioratus & officia ordinis maggis nec dilaria,inscientia,&liuiusmodi promouere . In re cipiendis vero conuersis pilaribus,vel quo non nouerint offficia,in quibus possint ordini deseruire, & etiam clericidminiis idoneis,dignam debet adhibere cautelam. id Cirea Visitationem. . Item visitare frequenter Prouincia debet prout potest, de stequentius domos quae plus indigenircum autem nono potest in propria periona,debet interdum cum necesse sue rit, per alios fratres discretos& acceptos statribus hoc supplere,taxata eis per literas discrete potestate. Cum autem lde prouincia recedit semper relinquere mearium vel vi carios per diuersas partes Prouinciae, & interdum etiam: cum praesens est in Prouincia in aliquibus locis magis reis motis vicarium vel vicarios initituere,potestate eis taxaueta semper per literas ta expressa. Item tam visitatores ase signatii Capitulo prouinciali visitare non possunt , pro eis visitatores idoneos substituere. Porro in visitatione tantu

debet in qualibet domo morari, quod diligenter & plenEquod requirit risitatio valeat exercere. Episcopum loci, fratres minores, & alios amicos ordinis visitare, vel cu ip. fis eum visitantibus competentem collocutionem, & collationem habere. Populo clero,&refigiosis ubi hoc expedierit) praedicare;scandala & turbationes, si quas inuenem riterga aliquos religiosos, praelatos,clerum,& alios, sedare curabit. Cum fratribus in refectorio, in ossiciis Diuinis,&in dormitorio aliquanto tempore interesse. Fratribus tam elericis,quilm laicis sui copiam facere, siue de consessione, siue de quibutamq; alijs loqui voluerint cum eo, fine in capitulo,siue extra. Collationes fratrum audire,ut de profe- .citu eorum aliquid in studio eorum aduertere possit. Sal semel audire computationem domus, & statum , quo astemporalia. Auscultare infirmos, pusillanimes,& tetatos Se nouitios singularibus collationibus consolari, nouitiis uersis aliquas priuatas collationes facere.Familiam ubi ouaque superfluam inuenerit remouere. Si qua maioris

542쪽

ponderis ordinare voluerit, prius discretorum consilium conuocare. Et quantum potest fieri rationabiliter dare Operam, ut omnes in pace & consolatione relinquat. Eese inter eos in illo tantillo temporis studeat conuersiari, quod i lus eo sexemolis quam verbis aedificet &mformet. Circa Capitulam Prouinciale. Item ad locum Capituli Prouincialis debet aliquantulum tem pestivius alijs venire, ut cum fratribus domus tracte i, si expedierit,de aliquibus ad capitulum pertinetibus,& ut fratres,qui quandoq;citius veniunt pro aliquibus nepotiis expediat. Item interest sua tunc temporis literas libi missas per se.vel per secretarium respicere,&est ad quae restondendum est notare, di quae fine capitulo poteli iacere cito expedire. Ea veto, quorum responsio ex capitulo dependet,in memorialibus ponere, vel ipsas literas diuincte pio diuersis conuentibus ad confusionem cauedam in diuersis locis seruare,& quam cito poterit expedire ; illas vero quae responsionem non requirunt,statim ducerpere. Item prouidere debet,quod acta Capituli Generalis,di limterae Magistri,&si quae aliae litem, ve I scripta ema au rint a Capitulo Generali per Provinciam habenda, legantur ante ele ctionem dissinitorum;& ordinetur quod certo

loco,& certo tempore couueniant,qui habent transcribere,& per aliquem, vel aliquos legantur,& ad scribendu ne

cessaria ibidem ministrentur de don, u ita quod ante ait. finitionem Capituli omnia huiusmodi sint tran scripta, de tunc acta Capituli,& siqua alia mittenda sunt in scriptis

per Prouinciam,sunt ab eodem Capitulo celeriter lecundum modum eundem scribenda. Item non debet dare si . centias veniendi ad Capitulum sine causis rationabilibus,&qui aliterveniunt,condigne cum consilio Dissim torum in tris Capitulo confunde re debl ti& punire, vel legrega do i Capitulo vel statim remittendo, vel altils prout maior excessus eorum exegerit. Ordinare etiam debet quocinimis tempestiue non veniant, & quod non nimis m Irentur qui venire tenentur. Item disinitores minas expe

543쪽

Prioris Prenixe agis. Cap. II. eos in aliquibus strigere, & de con ditionibus personarii,

quarum notitiam non habent cum de eis agitura instrue.re eosdem quantum commode & licite potest. & ordinia utilitas requirit Item dareo eam quod paveae mutatio nes fratrum fiane,&quae fiunt,non fiant fine caula valde rationabiliscum ex huiuunodi mutationibus frequenter in , conuenientia multa oriantur. Item cauendum est ei ne in suis agendis fit ita fauorabilis maioribus conuentibus , d personis contra minores squibus magis est subueniendu3 quod inde seandalum apud eos, de turbatio subsequatur. ordinandum est etiam ab eo, quod fiatres qui tunc mi tuntur de conuentu ad conuentum, certam & bonam minei etatem.& tempus ad viam habeant arripiendam S coissum mandam. Eo modo expedit tunc ordinare propter di, scursus euitandos,quod conuentus qui carent Prioribus, habeant potestatem eligendi,prout sibi visum fuerit, aliunde,& confirmarem domo, vel Picinoconuentu aliquo in terdum,dc pronunciare,quod ad eum nulli fratres mittantur pro huiusmodi&similibus, que pergartiones &literas valeant expediri. 3 .

Dp O cio Prio is Conventuatis. Cap. III. l

OFficium Prioris conae ualis est, diligeter notare ea. quae de tapradictis officiis Magistri,&Prioris pro alii: cialis sibi competunt,secundum suu m statum, & ea adimplere . item proreligione primo, & pro studio secund plum uim pro aliis quibuscunq; gelare. Item non tantum

extra domum morari,quod ea quae sunt intas agenda negligat,nectatum intus residere,quod fructus quos potest cxtra facete,minus & damnose perdat. Item amore qui tis,seatrum & ordinis negotiano negligere,&rutius prompter nimiam occupationem circa curam ad alios, nimis a se exire. Item circa occupationes odiolas,& deuotionem hominum ad ordinem suffocantes, ut sunt visitationes. dccotra iones potestativae monasteriorum , receptiones

544쪽

hi morum,& similia,se de facili non implicare. CIrea fructum vero animarum,qui fit per praedicationes, per charitati uas admonitiones, per consilia, per consessiones, per paces,& huiusmodi quae magis decent Ordinem, &spiritu magis sapiunt,libenter in ledere debet. Spiritualibus quoque exercitiis intra claustrum , ut sunt scholae collationes, sermones,ossicium Diuinum,& huiusmodi ibenter interis esse. Circa coquinam vero, vestiariam, vel hortum, vel aedificia , & huiusmodi quotidianas angustias & minoris valoris, quae per alios ossiciales exerceri solent, occupari raro. Item ipsius interest in absentia Magistri, uti Prioris prouincialis, vel de eorum mandato(si prs sentes existunt)recipere nouitios . In magnis solen nitatibus sacere officium, sepelire fratres, infirmis ministrare Sacramenta, &alla similia, quae supra dicta sunt in ossicio Magistri. Non debet autemsde facili unquam deesse a Completorio Cum autem est in choro, stare in dextra parte debet .

Ci ea MaiorO. Item ad ipsum pertinet, Magistrum, vel priorem prouincialem, Visitatorem,&omnes maiores suos cum deinhita reuerentia suscipere & tractare,statum sui conuentus cum quaesierint, vel expetierint, fideliter eis exponere , eorum mandata & ordinationes, & Capitulorum gener lium; &prouincialium deuoto suscipere, memoriae commmendare, fratribus frequenter exponere i& ut plenario observentur operam dare. Utilitatem quoque domus, di fratrum suorum solicite procurare, grauia si qua sibi imponuntur ab eis, sine murmure portare, eos pro sua abs militione vel aliis negotiis, non grauiter molestare,repulsam petitionum suarum patienter sustinere,& causam quare

hoc fiat ab eis rationabilem esse clicet nesciat) supponere, di in suis angustiis de multitudine negotiorum,&impotem ei a satisfaciendi omnibus, eis potius compati, quam de rem pulla huiusmodi indignari. Pro eis quoque orare, re alios hequenter indueere ad hoc ipsum. Si qua in eis corrigen is lis da

545쪽

Prioris Consenttiasii cap. III. - da viderit, vel de aliquo quocu nque tractare cum eis habuerit, cum digna humilitate loqui debes eisdem.

circa Conuentum . .

Item ipsius interest conuentui in unctu, in vestitu,&infirmitatibus, & aliis necessitatibus, prout pote st, commode procurare. In refectorio,incommuni minutione,& e sura, de ubique libenter esse in conuentu. Singularitates in cibo,vel extraordinariis comestionibus, & lini usinodi, cauere. In vestium pretio sequi communitatem, tam in se,

quam in aliis. Singulares pro uisiones in necessariis nulli concedere, sed de communi omnia prouidere, nunquam apud se, vel alium,nisi communem custodem,& non nisi pro libris pecuniam habere. Superfluitates in hospitio, ae infirmitorio,& horum stequentationes,pr ter necessarias, restringere,& in dispensationibus circa corporalia se non facilem exhibere. Ipsos quoque fratres in spiritualibus dubet in capitulo informare, ad omne bonum sanctis exhortationibus animare, magis in dulcedine spiritus,quam per Potentiam pertractare. Curandum est ei multum de pace conuentus conseruanda , prout fieri potest. Nec facile deuiandum est ei a concordia ipsius, vel voluntate, vel consilio, vel petitione. Debet quoque ab ipso assignatos habere fratres,qui audiat computationem, &statum domus sciant, & de quorum consilio in aedificiis procedatur. Dispensationes vero in ieiunijs, in abstinentiis cum toto co- uentu, nunquam sunt faciendae,etsi personis aliquibus sit

interdum merito indulgendum. Debita magna eontrahere,vel emptiones,vel venditiones magnas, vel alia magna facere non debet, sine consensu conuentus, vel consiliariorum,qui ex parte conuentus ad hoc fuerint assignati,&quibus super his fuerit commissa potestas. Cum aute accedet ad capitulum, vel alias longe,debet semper vicariurelinquere,siue suppriorem,stuc alium utilem & idoneum pro religione,& prout fieri potest acceptum communitati fiatrum. Debet autem ei rotestatem taxare, &in iis quae

videntumilia instruere diligenter, Item cum egreditur

546쪽

eluitate, semper suppriori , vel pluribus, causam viae quo vadat significare,& interdum ipsi conventui, si maior ratio hoc requirit.

Item ad offetum eius pertinet ossiciales idoneos cum consilio se atru m discretorum vel constituere,vel absol u re, ipsos veto constitutos in suis ossiciis diligenter inse mare,& potestatem quam eos habere voluerit laxate , de si expediens viderit in scriptis eisdem tradere, licentias quoq; aliquas generales dare pro loquendo, et de remanendo ab horis aliquibus,vel alijs quibusdam, quae ad exequendum ossicia sua necessaria reputantur. Non licet au tem ei aliqua ossicia ad manum suam tenere, nee de ipsisse multum intromittere,sed potius ossicialium negligentias corrigere,&in eis quae iacienda fuerint,ipios frequenter solicitare & instruere.Fratres vero ipsos perturbantes

corripere,reprimere,& pacem eis fratrum procurare.Cauere etiam ne occasione ossiciorum ea quae sunt ordinis

negligant ossiciales,aut omittant, nisi quantum propter ossicium compelluntur, vel de licentia rationabiliter eis permissum suerit, aut concessum. Cirea varietates Fratrum suom m. I id ipsius est cognoscere tim interius, quam exterius varias conditiones de comple xiones,de dispositiones se

trum suorum,&non eodem modo tractare omnes,& c

aptare se quantum ratio & religio permittio singulis,*cundum eorum dispositione,& absq; peccato, debet aliorum infirmitates,ci desectus tam morum, q uam corporuportare. Aliorum proterviam & contumaciam humiliare, sillanimes roborare,deselatos&tristes contalati,naturaliter impatientes ad horasustinere,vitiosos debet co rigere, de societate Fratrum e cere contagiosos , feruentiores plus debito refrenarei periculosos solicite custodire ipsosque,si contingat interdum exire, associare cautea iuuenes de facilino exponerermaturos & idoneos ad fructum laciendum, non permittere otio de sacili torperes

547쪽

Priopia Conventualis . Cap. III. spinutiles ad fiuctum animatum,circa negotia,& ossicia domus occupare. Cum aute tempus extiterit,quod Fratres

ad praedicandum,vel quaerendu necessaria suerint disperis gendi est ei de hoc tractandum cum Fratribus senioribus,& discretis. Summopere vero illi,qui apti sunt ad magna, vel ossicia Prioratuum, vel Lectoratuum, dare opportunitatem ad proficiendum in studio, de ad hoc elisi compellere iplas cum fuerint negligentes. Sic agendo in similibus, de dissimilibus,modo priuate,modo publice, modo dure, modo blande, modo verbis, modo disciplinis, modo penis, modo recreationibus . modo per se , modo per alios Fratres discretos agendo, modo licentias negando,modo concedendo,dare debet singulorum,& ordinis profectis bus operam effcacem. In trahendis vero,& recipiendiu Nouitijs,tantam debet in Deo habere fiduciam,quod nu- quam propter onus domus,aut exposas investibus, si pauperes fuerint,repellat aliquos, qui ad ordine idonei reputantur Nec rursum debet ita esse facilis, quod ordo oneretur personis inutilibus, & veniat in contemptum. Nullum quoque debet licentiare ab ordine absq; Magistri, vel Prioris Prouincialis licentia speciali. Circa Fratres aliorum Conventuum. Item Fratribus de Conuentibus vicinis debet se fauorabilem, si eo in aliquo indiguerint,exhibere,eis pie in eorum necessitatibus in q uibus poterit subuenire, bona aliqua procurare. Advenientes Fratres charitatiue suscipere &tractare,dc secundum quod eorum status requirit Plus vel minus honorare. Quando vero de aliis Prouincijs venerint laetius eos videre,fc in prouisione eorum quibuBindiguerint, ut sunt sotulares, nauta, vel vestes interdum, di huiusmodLantequam cogantur petere praeuenire, &ipsos commodius recreare. Cavendum est tamen ne curiam litatis causa ad hospites. Fratres ad hoc se extendant, vein hospitio nimis sine necessitate rationabili detineatur,

vel quod ibidem disilutiones fiant,vel quae sunt Religi nis dissipenturiquin potius ad Capitulum euocandi sunt,

548쪽

ti corrigendi charitatiue,& ad ea seruanda, quae sunt oris dinis inducendi,& si necesse fuerit,compellendi.

Circa extrane F.

Item laborandum est ipsi, ad amicos ordinis conseruandos & multiplicandos,& habendam gratiam Praelato rum, magnatum, sacerdotu iri, cleri,&nobilium, &, si fieri potest, omnium allorum . Proinde debet omnes affabiliter recipere, eos etiam in suis negotiis honestis libenter per Fratres, & per se iuuare, illorum aliquos magis interdit 'visitare, ad hossit alitatem aliquos magis familiares recipere & in uuare, & Fratribus eis notis aliquas licentias super hoc cum expedierit dare. In hoc tamen cauendum cst, ne superfluitates aliquae,quae paupertate nostra in non deceant, pro eis fiant,&ne ad tantam recipiam tur familiaritatem, quod infirma nostra videntes minus appretient, quod ante in reuerentia habebant. Prouidendum est ei cum discretione,qui inducantur in hospitium. de qui in refectori uni,&quod quando comedunt in hospitio pauci Fratres, aut interdum nulli, cum eis comedant: cum autem in resectorio,deputandi sunt Fratres, qui eos associent intrando& exeundo, & eos collocent in suls locis; hoc prouisο, quod in mensa Prioris no ponantur pas sim personae minores,nec mutetur ordo deferendi scutel las, nisi pro magnis personis, sicut sunt Epist opi, Comites,& maiores his, & nihilominus ultima scutet Ia feratur tuc Priori,& pro huiusmodi personis de non minoribus, in remfectorio remaneat ad gratias. Alij vero in Ecclesia sequatur Fratres, vel alii Fratres ducant eos ad Capitulum, vel ad locutorium, & ibi redditis gratiis, ducantur ad lotio nem manuum in latratorio. Maioribus vero qui remanet in refectorio, ministretur ibi aqua ad lotionem praedictam

post gratias, & postea secundum morem patriae, tam hi, quam alii praedire: ducendi sunt ad hospitium ad bibendum, vel ad capitulum ad loquendum. &quocunque ducentur habenda sunt eum eis verba sancta &edificatoria. Instruendi sunt quoqi ab eo seruientes,& Frattcs,ad quos

549쪽

Prioris Comi estis D. Cap . III. Miupradidis pertinebunt,eirca praedicta, in alia lactenda , veprouidendum eri quod tales serustoriae eum ponantur,

qui omnia expedite taciant de decediter . Cauendam est autem ne in mense Prioris collorentur nisi personae dignae reuerentia: nec etiam omnes himis di mi mediam iuxta eum collocentiar, nisi magna reuerentia hoc exqvi-rat; quod elim strictius seruandum est circa Priorem prouincialem, & Magistrum, cum in illa menti Herme. Non debet autem cedere Magister Ioco iura, qui est ante campanam, nisi pro R ege, vel Cardinari, vel Legato, vel Episcem ves Electo. Pro Abbatibus vero,& maiorinus,ut sunt Cluniacenses,Cisteretenses,&G unles, Archidiaconis,& Decanis, Magis e r potest aliquitulum cedere,ita q uod

campana sit inter utrumque, Pr rem vero prouinciales vel conventuates pro minoribus miris possunt cedere ,

primo vel secundo modo, ita tamen,quod non sine rationabili & decenti caula. Circa fructum animarum. Item ad ossicium eius pertinet scire clare, & plene, & cum nescit diligenter certificari abalijs,cuiusmodi potestatem habeat ordo in confessionabus audiendis,in pr*dicationibus, in dispensationibus, & in absolutionibus circa Fratres, &aliis multis Scire etiam cuiusmodi pol

statem habeat ipse ab Episcopo suo, vel Epistopis vicinis, circa consessiones, di absolutiones tam pro se, quam pro alijs Fratribus, &quid in huiusmodi potest committere

Fratribus,& quid nou. Et cauere debet ne ultra potestatem quae habetur,fiat aliquidi quocunque. Procurandia:

etiam est ipsi quid quantum quibus expediat in huiusmodi committere Fratribus. Ipsos vero qui noui sunt Sacerdotes,vel etiam antiqui minusinistristi eirca ista,instrui diligenter,ne circa salutem animadum oberrent. Et licet quantum rationabiliter fieri potest sit ei dielandum pro animarum labite,tamen magisexpedit pro ordine ae Fratribus,quod minor potius fiat fiuctus,qtrain cum fru-cttramitto fiant Fratres occasio Periculi, vel scanda umi

550쪽

ga De ossicio

minus idonei laxantur indiscrete ad praedicandum,adcu- filia danda,& ad confession es audiendas, & similia.

C irea temporalia. In procurandis quoq; temporali,ns siue per se, siue per Fratres, cauendum est ei quantum fieri potest, ne gradientur homines notabiliter,& ne fiantquaestus inhonesti.Cogitandum quoq; est et,quod huiusmodi sic aequisita, cum more Dei parcitate congrua expendantur, nec prompter negligentiam custodiedi de pereant, vel prodige c sumantur. In aedificijs vero nulla curiositas, sed Sta Fratrum commoditas est attendenda qualiscunque, di Resi gionis Opportunitas est ei quaerenda . Et quia Fratres lai ci propter Fratrum & Religionis seruitia corporalia corrcessi sunt in Ordine,non sent recipiendi nec procurandi, nisi quibus necessario indigent Fratres. Et attendendum est et,quod q ui erunt in domo, omnes utiliter occupetur.

Circa familiam. lFamilia quo clinon nisi necessaria, & sse cuius honestate X fidelitate firma prassumptio habeatur,nullatenus est habenda. Circa quam prouidendum est etiam, ut ipsi habeant Fratrem instructorem,& correctorem, ut per eius

diligentiam apud Fratres proficiant in his quae pertinet

ad salutem animarum suarum. Provideatur autem quod non fit notabilis in lasciuia, vel aetate, vel pulchritudine a vel ornatu. Cum autem recipiuntur, fiat eis protestatio, quod Fratres nolunt eis teneri in aliquo,quin Fratres possint eos quandocunque voluerint, etiam sine mercede

licentiare vel expellere,si sibi a mortalibus peccatis non cauerent, vel bona domus distraherent quamdiu essene cum eis. Prcuidendum est tamen ipsi, quod illi qui laudabiliter Fratribus seruiunt,non fraudentur iusta retribuetone, etiam si Fratres ex pacto eis noteneantur, &qua' do incurrent infirmitates, vel impotentiam in seruitio Frastrum,non expellantur,sed charitatiue cum illis agatur.