장음표시 사용
561쪽
MagiBri Nouitiorum. Cap. V. 'Sdanet Quod sedendo vel inclinando , cappam super genua
complicent, vel caputium , cum fuerint sine cappa . Quod in loco conventuali,nunquam deserant ad modu mantelli cappam. Quod in rasura,& lotione capitis,caputtu Inue fatum retineant, & in lotione pedu nunquam ultra genua
se discooperiant. Quod ad primam tunicam cingulum,&cordam pro bracali habeant. Quod ad disciplinas separando cincti corrigia retenta S cappa, & caputio, vel caputio solo pro tempore,superiores partes tunicarum cadere primmo permittant, & posted cappam,vel caputtu super caput replicent. Quod capellum nunquam sine necessitate serre assuescan i, de quando ferunt vile sit,& quod nunqua in loco conuentu ali extril caputium appareat. Quod prouideatne pellice um,per collum,uel alias appareat unquam. Quod ad extraneos cum bottis magnis nunqua vadant,& de cliesine necessitate nunquaserantiquod cum iacent, capultu, vel in eapite riteneant, vel de ipso caput cooperiant: &quod sic semper te eooperiant, quod aliquid indecens in eis videri nunquam contingat. Quod lectum postquam
surrexerint decenter cooperiant,&qEod subtus ve circa, nihil appareat, quod videri vel non deceat, vel non expediat.Quod lectisternia& vestes mude custodiant,& nonisoblecto, sed in loco honesto alio replicata reponat,& interduexcutiant,& tepore suo ad lauadu tradat, & de modo excutiendi doceantur . Quod cu seruiunt in resectorio vel hospitio,eappam deponant.Cum aute in Iavandis pedibus veIcapitibus occupantur, honeste se succingant, caputii prima parte cum corrigia ligata. Quod adlectum vel cellam alterius sine causa valde necessaria non accedant. Quod
vestes vel istulares scum alii indigent habita licentialibenter coneedant. Quod abiectas & humiles vestes carius complectantur. Quod quando nouae dantur,veteres semper reddant, quae sunt ultra numerum in constitutionibus expressum
Circa loea et O Mimo de Choro. Item ad officium qius pertinet instruere eos circa loca
562쪽
qu, eis licet intrare fine lieontia, quae non ; de quando fiunt signa, ad quae loca debent conuenire secundu variet tem signorum,siue ad Ecclesiam, siue ad capitulum , siue ad scholam, sine ad resectorio, siue ad collationem,siue ad repetitionem ossicis, sue ad infirmitorium cum infirmi fuerint, siue ad mixtum Nouitiorum de huiusmodi. L Item
quod nunquam se ingerant inter fratres colloquentes,niae si vocati fuerint aut adducti. ruod in omni loco ubi couetus fuerit congregatus, religiosius & maturius se gerant, dein choro prae caeteris,prqcipue quando ministrant ibi in aliis , quo officio, vel quando fiunt admonitiones. Adorationes solemnes, ut in die parasteue ad adorationem crucis, vel oblationem,ut in sello Purificationis cum caerei offer utur Se huiusmodiu&maxime vero tempore communionis icir ca quae & similia instruendi sunt,quo modo se habeant secundum sermamtraditam inordinario, cuius rubricae ad haec pertinentes suis temporibus sunt eis exponendae, Maddenda,quae in illis minus plene continentur:sicut est, P mappam cu duabus manibus urbane sub mento applicet: quod recepta hostia terra no n osculetur,sed solum aliqua.tutu caput inclinent, de recedant ad locu , ubi flexis geni-hus hostia consumantiqua consumpta ad calicem cureuem rentia accedant, & alia ad huiusmodi pertinentia ordinaee faciant, &hon esse. Docendi sunt etiam,quos libros . di quibus horis ad chorum deferant, Sc ut finitis horis reis ponant eosdem decenter, & quomodo de nocte candelas pro absconsis accendant tempestiue, & ad libros ipsas
teneant, cauentes, ut poterunt, ne lumine laedantioculos
aliorum, &cum alijs diligenter cantent,&psallant. Circa Resectorium. Item instruendi sunt circa Resectorium,quomodo louandae sunt manus, ad q uod cu primo debet venire, vestes
replicent, ne eas deturpe nride ubi Iotis manibus sedeant. Quomodo intrantes Resectoriu,ante imagine, quae eth anis te mensam Prioris,aliquantillum inclinent. Quod inprandio, vel coena ordinate intrent, scaeant,dc exeant,sua lo-
563쪽
ea tenentes. In collatione vero non exigitur istud. collocantes se ad sedendum non nimis unum super alium se comprimant,sed tantum sit spatium, quod copetenter in illo valeant excreare. Id se collocent ante praeparatam aliquam portionem.Quodia on nimis cito postquam sedem rint ad modum saecularium comedere incipiant,sed cu maturitate mappa explicata,& pane inciso. Qsod panem, vel aliam pictantiam superflue non scindant,vel in fiusta comminuant sed solum quantum comedent. Quod paraturas panis notabiles non faciant. Quod vinum (nisi temperatia uerio repetare assuescant. Quod a deturpatione manicare,&cappae,vel mapp nimia, ea ueat. Quod pro modica ecfusione vini,vel aqu*,vel alijs huiusnodi minimis,in fine venia facere no oportet. Quod singularitates in comestioneno faciant: sed comedat quod apponitur cu gratiam actione;& si aliquod genu sciborum no consueuerint comedeis re,assuescant, ut possint inconsueta comedere. Quod scuis rellas qua do comederint quod placebit,ponant in loco apto ministris ad tollendum. Quod oculos vagos ad respicie- dum quid alii saetanti non habeant. Quod circa fine me aduertant quad alii finiunt comestione, ita ut eos in protrahendo comestionem expectare no faciane. Quod cum alii replieare mappas coeperint,& ipsi replicent decenteret
semper reliquias,dc pane remouendu ante ponant,vel se
astoribus discurrentibus ad tollendum, in canistro eorum prodetant deceter. Quod etiam praedia de alia huiusmodi,quae ad honestatem pertinet, seruent etiam alibi ubicliisque eos e medere contingat ,& magis quando faeculares
contigerit interesse. Quod nisi sorte aliquando data suerielicentia loquendi ab aliquo, qui hoc possit, nihilominua
ruent silentium, aut valdh parum loquantur.
Item instruendi sunt,quod ad locutionem, vel ad locualiu loquendi, faetid no vadant, nifi vocati suerint, vel ex aliqua causa rationabili, fle praemeditata. Tolerabile est an
te in , ut interdit vadant illuc ad horam,propter tollandu
564쪽
ssidium, vel aliquam recreationem habenda, d csi licen- fia,speciali ad hoc socio deputato, qui ad recreatione hominestam eis faciendam idoneus reputetur. veru in huius. modi locis non est loquendum de facili, nisi sedendo, dc se ne clamore, & nunqua est cora Nouitiis disputadum , vel contentiose loquendum , sed de aliquo utili quaerendum vel conferendu.Si autem ad iaculares vocati fuerint, nun- . quam sine licentia speciali , de socio ad hoc deputato, est ad eos eundum. Cuaute sunt eu eis debent dare operam ut eos aedificent,religiose, de mature se habendo, vultus hilaritatem praetEdendo,de rumoribus non curado, verba sa ilutaria inserendo, eos si peruetsi fuerint reprehendedo, re mala quae secerint detestando, de eis de religione vel poenitetia potius persuadendo, & periculum status saecularis
ostendendo.Non aute est immoraducum eis in quacunq; Iocutione, sed inuenta curialiter aliqua occasione recedem
du est festine I Ite docendi sunt quod semper libentius
moretur in claustro cum fratribus,qua extra cum saecularibus.(Ite quod libentius in claustro morentur in loco sileis iij,ut sunt cella,*ratorium, & huiusmudi, qua freq ueniene locutoria. L Ite quod libentius intersint in Iocis omnibus ch couentu,qua extra in locis alijs extra conuentu, ut fune
hospitium,infirmitorisi,& huiusmodi. Item quod liberius declinet ad loca ubi sunt maturi d. religiosi aggregatuqua ubi sunt dissoluti&leves. Ite quod libentius currat ad loca in quibus audiuntur utilia, visunt scholae, & locus collationi, quam ad alia in quibus cotingit interdum audiri inutilia ,ut sunt hortus, & plateat euriosoru. L Item quod libetius veniant ad loca in quibus in aliqua actione salubri occupantur, ut est lotio pedu vel vestiu, qua inutiliter disi currant per domiu L Ite quod plus diligant loca, in qui hus exercentur magis utilia, scilicet pertinentia ad religione & virtutem, ut est capitulum de oratorium, qua alia in quibus miniis utilia, ut pertinetia ad scientia,vel corporis necessitatem, ut sunt schola infirmitorium,resectorium
565쪽
Magistri Nouilla um. Cap. U. T
Item instruendi sunt circa te pus, quod ipsum noselum quado sunt in occupationibus couentu alibus, sed etia totum residuum utiliter expendant. Et ideo inter duo signa post dietu ossici si de B. virgine, & qua docunq; conuentus congregatur, vel congregatus aliquid expectat,&intrando lectum,& surgendo, vel in lecto cu iacentes dormire nou possunt, vel cum spatiado per hortum vel claustrum deabulant soli.& huiusmodi similibus raporibus,debet aliquas orationes dicere, vel aliquid salubre meditari. Similiter te- pus quod est inter gratiarum actiones , de dormitionem in aestate post prandium, in oratione, vel lectione, vel aliqua actione utili subfilentio occupent. Ite tempus quodqfiq.eonceditur ad loquendum,si in hoc recreari moderate vo-
Iuerint,reddere libi utiles recreationes huiusnodi ad fine debitu dirigendo, videlicet ut sertiores ex hoc reddantur ad ordinis actiones, & seruit tu Creatoris: vel in huiusmodi recreationibus de repetitionibus lectionu , disputatiorumnu, vel sermonu, vel aliis utilibus cu aliis pertractando, vel dii his racat,aliis, vel aliquibus quae sibi agedas ut, ut si hambsit aliquid facere in vestiaria, vel fimilibus,tuc in ledendo. Eut etia docedi quod in cella nunq ua fini otiosi, sed legat, aut scribant,aut orent,aut meditentur utilia. L Ite iuuado, fratres in quibuscuq; officiis vel seruitiis libeter occupetur. Quod no de facili, otiosi discurrat Quod aliqua mechanica quae nesciui, ut sunt scribere qui nesciui, vel similia interduaddiscant. QuId ad officiuniortuoruextraordinari u libenter remaneant. Quod in itinere rumores & otiosa declinent, sed de aliquo villi quaerant vel conferant cum socio vel cum alijs,cum quibus fuerint, siue in domo, siue in via, quod aliquem librum serant, in quo cum non melius secerint & vaeaverint, semper legant.
Cirea ruitia. Ite ipsius est instruere Nouitios quomodo seruire debEt in Missis priuatis, in ministerio Altaris, in conuentu, de incensan do chorii, in resectorio, Se huiusmodi, tam in spiri
566쪽
tualibus quim corporalibus seruitiis diuersis, secundum quod in rubricis de in deseriptionibus ossicioru diuersolvcontinetur, & addat quod minus continetur in illis. Sunt etia animandi quod libenter in huiusmodi serviant, vel suppleant v ice s Fratrum cum fuerint requisiti, & praecipue in magis humilibus, sicut est lotio pedum, mpndatio domus, lotio vestium seruire infirmis, parare mortuos di huiusmodi. Cauendum est tamen ei ne de facili occupentur in seris uitiis extra conuentum, propter dissolutiones , quas facilius videte ibidem possunt.
Item instruendi sunt quod reuerenter se semper habeat& ubiqi. Quod quando transeunt ante imaginem aliquam vel Altare, vel alia Sacra,inclinent, & caputium extrahant aliquantulum. Qia'd in ossicio Diuino dicendo extra chorum reuerenter se gerant cum maturitate dicendo , quod dicendum est solicite prouidendo,ui nullo alio se occupando,de humiliter inclinationes & prostrationes bono modo faciendo. Quod non solum Praelatis suis, immo etiam omnibus honorem exhibeat, & praecipue senibus Sacerdotib , Ptioribus in ordine,sanctitate famosis de huiusmodi,prout
variae conditiones requirunt. Fit aute reuerentia haec mulistis modis, cilicet cum transeunti assurgitur, cum ahte aliunon nimia prope transitur, cum ante alium inglinatur, aut genuflectitur, cumsedenti decenter assistitur, cirre iuxta sedentem sedere volens aliquantulum a longe se collochi vel sedere volenti sedens assurgit, vel cedit, vel loqui voles ante alium extrahit caputium, vel in humili seruitio ministrat, vel alium in via,vel in omni verbo anteponit,vel cum praeire in aliquo cogitur, cum reuerentia hoc facit ,& aliis
variis modis, quae fecundum plu3 & minus sunt exhibenda diuersis, 3e praecipue Praelatis, non solam Ordinis sed etiam Episcopis, quibus secundum cynietudinem regionum sunt interdum manus osculandae, eI gen uslexiones faciendaessimiliter Regibus & Magnatibua . ni i
567쪽
M agistri muttiorum. Cap. U. . IPi Circa est e Mnem Item instruere debet eos circa consessionem, quoinod plene & bene confiteri seiant, supplendo cum nesciunt per interrogationem de peccatorum generibus de circunstantiis:quot& de quibus citcunstantijs debeant confiteri. 1 te quando recordantur vel aduertunt in scripturis aliquod peccatum,quod ante nesciebant, vel quod non sunt confessi, vel aliquod de nouo occurrerit in cogitationibli vel omissione alicuius eoru ,quae sunt de Ordine & similibus, debet cito venire ad confitendum ista. Item quando possunt scribere confessionem, ut per scriptu in m elius sciant quado erunt plene & bene consessi :Item attendendum est ei, quod det eis bona consilia quomodo expediantur de testitutionibus de irregularitatibus,de votis, sinistis suerint irretiti. Item& docendi sunt quod in confissione nihil celent, nec de praeteritis, nec de emergentibus, nec de tentationibus quibuscnnq; ecde visionibus aut vi sitationibus sibi accidentibus, nec de singularitatibus,si q uas supra alios facere voluerin i,& quod super his& similibus semper credant Magistro suo,ne forte aliquo modo decipiantur. Item cum fuerint nimis scrupo
lPsi , quomodo non oporteat eos de aliquibus vel timere, vel confiterire iam autem fuerint negligentes circa consessionem,quod certo & assignato tempore confiteantur.Item quomodo venientes ad cofessionem debent facere venia,
ct dicere Mea culpa;& erecti flexis genibus,inclinato capite,& procumbetes extracto caputio incipere debet, dicen-dmConfiteor Deo,& Beatae Mariae,& B.Dfiico,&omnibus Sactis,& tibi Pater, quia peccaui nimis cogitatione,opere, di omissione, mea culpar vel causa breuitatis, sic dicere, Mea culpa, ego peccaui in hoe , & in hoc; & in fine dicere,
Et in multis aliis mea culpa,precor te ora pro me;& recepta penitetia,& ablatutione,& copleta instructione, si in aliquo confessis reum instruere voluerit, surgere debet, caputium reponendo ut prim&Item qtiod nunquam cum conscie
xia alicuius peeeati mortalis ingrediatur lectum de nocte,
568쪽
vel accedant ad Sacramen tu a iquod, vel ministeriv Missae, siue in conuentu,siue in priuatis Missis,nisi prius confiteantur. L Item quod non confiteantur nis Magistro suo, vel Ptiori sine licentia speciali. Item quod quando per prim si
cons essionem generalem non est eorum conscient ijs satisfactu plene, possunt secundo vel pluries cosessionem generalem iterare , ut tunc eis plenius satisfiat, cum sciunt meislius confiteri. Cirea OratistneF. Item circa oratione debet eos instruere, quod non tam Ium Psalmos vel orationes formatas debent dicere, iminio secundum varias necessitates modo pro peccato vel offensa tali vel talibus remittendis, vel cauendis,uel pro talibus defectibus tollandis,vel talibus grati js aut virtutibus conferendis, & similibus deuote supplicare. Ite quod oratione ad contritione vel deuotionem incitandam potius debent intendere,quam in multis dicendis laborare. Item non solum sui. sed etiam parentum de amicorum, familiariu ,&bene saetorum , dc etiam peccatorum, & infidelium Deum
ignorantiu, alioru qui adhuc Ionge sunt d Deo, 3c per diuersa detinentur peccata, debent memores esse. L Item tepora otiosa debet in aliqua oratione occupare , & alique lo-eu ad hoc idoneu in Ecclesia eligere, vel ante Altaria singula discurrendo ibidem, ad quodlibet aliqua orationem facere speciale. vel in quocunq; loco sacere id Item quod in orationibus comunibus magis qua in priuatis debet confidere 3e illis liberius interesse, siue in horis,sive in priuatis post Copletorium,post Matutinas, de quod ad haec bene Aedeuote dicenda debent magnam curam adhibere,&quod
ante plenam terminationem horarum vel gratiaru, a ch ro sine necessitate non recedant, nec etiam ipsis terminatis, nisi prius aliquantulum orent, vel Deo se commendEt Item quod cum legendo vel audiendo intelligunt aliqua in quibus peccauerunt vel, omittendo, vel committendo, vel aliqua bona quae eis desunt; debent in ipsa lectione co- ueriti ad orationem , pro malis amouendis vel bonis adipi-
569쪽
M agieri No uitiorum . C ap. V. 8ipistendis. Item quomodo in perplexitatibus, dubiis,&tε.
tationibus,&dissicultatibus, & in principio nouarum actionum ad orationem recurrere, & quomodo pro malis quibuscunq; quae vident vel audiui, tollendis vel remittendis assuescete supplicare,&pro bonis gratias agere, &in omnibus tam prosperis quam aduersis, semper Deum laudare oporreat. Item quomodo laborare debet ut in his quae dicunt orado cor versetur r quod si non semper fecerint,no tamen debet propter hoc desperare quin orationes sint
fructuosae,nec propter impugnationes quas acriores interis
dum ibi faciunt inimici,debent eis cedere & orationes dimittere. Item quod in orando non debent se super ventre, nec se totos extendere, vel caput nimis i hclinatum tetieis
re, sed potius stando super genua, erecti, vel aliquantulum
Item inflauendi sunt ab ipso circa studium, quod secularibus scientiis neglectis, se totos transserant ad diuinas, re inter alias i principio magis vacent utilibus ae planis quam tabestioribus & obscurioribus, di praecipue illis, quae
utiliores lant ad informationem di inflammationem ipsae rami: ut sunt Meditationes B. Bernardi, Sancti Bonaventu.rae, se D. Anselini:Liber Consessionum S. A ussustini: Colla tiones,& vitae Patrum,&dictaeorom. Passiones det Legenissae Sanctorum. Epistola ad fratres de Monte Dei; D. Bem Dardas de gradibus superbiae. Item lib. de diligendo I eum. Et libri Fr. Ludovaei Granaten. Item Tractatus de vitiis,& virtutibus,&similia. Item quod potius inten. clant Pauca sapere de memoriae commendare, & circa illa se assicerein se insermare, quam multa legere. Item quanis dociaraq; aliqua audiant vellegant,confiderent si possint fi- , ad aliquid valere,& inde aliqua aedificationem trahere. Item quod semper libenter audiant,& ad docendum non festinent. Item quod quando incipiunt facere collationes vel ser mones, potius studeant circa bonum modum dicenis dis utilem materiam quam circae multitudinem v boru, s
570쪽
8i . Deo is , citi e& quod semper multitudine c auean e , siue in audiendo tactiones plures & nimias, siue in legendo nimis, siue is do. cendo multa in eollationibus, de in sermonibus, de lectionibus, si quadoq; contingat ipsos Lectores fieri, i te m quod nunquam sic sint ardentes circa scientiam , qu id propter studium negligant ea quae sunt R*ligionis, vel virtutum, vel, charitatis. item quod nunquam de libris& seriptis suis sint auari , sed libenter iiDaliis communicent; de quadnunquam confidentiam de sciendo aliqui ponant inferi.ptis, sed potius ingenium & memoriam excitem ad seie n. dum corde tenus quicquid possunt. b
Item circa Meditationes in liruendi sunt, quod tempulinterdum expendant,vel cum sunt in via, vel cum per claustrum, vel hortum , vel alibi per domum quai sipatiando deambulant , vel cu sunt in orationibus secretis, vel in cel-Ia, vel in lem vigilando quiest unt. Sunt autem Medit
tiones huiusnodi habendae quandoque circa Dei bene eia generalia vel particulaesa: quandoque circa peccata ingratitudinis humani generis generalia vel propria, modo
circa opera creationis, modo circa opera redemptionis, ve est incarnatis,passio,de huiusmodi; modo cirea praemia bonorum , modo circa poenas malorum,modo circa vindictas
iam factasmodo circa misericordias exhibitas . modo et
ca creaturas, modo circa script uras, modo cies a proprioa;
desectus, modo circa prosectus , modo circa fallacias da monum, modo circa ministeria Angelorum, modo circa exemplasanctorum,modo circa peruersitates peruersoru, modo eleea statum situm interiorem, modo cirea orieric rem modo circa secta recogitand modo cireas ct sarie. do modo circa D: omnipotentiam,modocirca Gesscisumtiam, modo circa bonitatem, modo circa seueritatem .imodo circa elus misericordiam,modo circa iustitiam,m .do cirea iudieia manifesta,modo cirea occulta. Sunt autein harusinodi de similibus, diuersae trahendae allectione