ErycI Puteani Suada Attica, sive Orationum selectarum syntagma. Item Palaestra bonae mentis, prorsus innovata. Operum omnium

591쪽

Semper enim puerum esse, qui Hu'storiam non lustravit, Graecis olim , ut Plato in Timaeo rescri, AEgyptius Sacerdos obiecit. Mundi annos nisi tuos facis, natus tantum videaris: nisi respicias, quicquid retro est, viam ves t noctem agis, & in rebus agendis caecus es. Ipsae, quas didicistis, artes, o Iuvenes, ad Historiam ducunt. Geniae sunt, sed auro opus, ut dignit,tem splendor inveniat. . Historia opus, ut quam titulus doctrinam indiacat, usus & prudentia confirmenti. Plura si dicam, aut colligere videar, quae docti omnes sblent inculcare;

aut accra sare quorumdam sive inertiam, sive sinistrum affectum, qui nihil ad se aut studia sua Historiam putant

pertinere. Ego, tanquam omnibus utilem, serio & copiose laudavi; tanquam necessatiam, deinceps explic

turus sum. Sed quantum quisque sapiat, hinc intelligam, si Curtiuino aestimabit. DIXI.

592쪽

ORATIO XX.

EN COMI M.

sua Orator; ac si reliquos inspiciam

homines, eadem manu& nummos liqui, mox flores tractant, merces M

aleas, libros & cyathos. Ne solus sapiam , mihi nunc quoque remissio placet, sed crudita: amoenitas, sed seria. Non de Deo, aut Reli oriri de Primcipe aut Republica, de pace aut bello dicturus luna; & dignum tamen Philosepho atque Oratore argumetum inveniam ς quia Viro Nobili se Incomparabili, D Α V ID I FLORIT I ORI VEBOVRG-TRIGAvLTo, tale

593쪽

mas, qui Vinunia aut dapes publita

laudant, , SI vilitatem tamen esttigiunt. Divitias laudari pulchrum put bit, quisquis dives est; fercula & cibos, quisquis lautus. Et sic tamen pIerique mortalium vivunt: aliis Cum amca,aliis Cum ventre negotium est: n,

mo non serius sibi videtur, cum m xime nugas agit. Sed ego nunc Cum nugas videbor agere, serius et O. Aurum negligam, & laudabo quod omni metallo pretiosius est: spernam dapes, SI condiam verbis, quod omni scibo potuque melius est. Exspectatis Q rtassis, ut rem magnanta atque kdmirabilem dicam : dicasn vero, O V V M est, &in eo quicquid avaritia quarrit, quicquid luxuria nescit, quicquid Natura laabet, Contempla

bor. Mirpri homines selent, lapi-dc1ne nubibus excussum, aut stellani in acre accensam; h*C etiam, terram concuti, Hermaphroditum nasci, Mulierem in marem transimulari. Scilicet haec, quia rara, prodigia sunt, &yanissima plerumque interpretatione in terrorem valent. Quid dicanar ' Lucere

594쪽

ORATIO -XX. SQ i Lucere Solem , volvi caelum , & hiemis vices esse, dierum de noctium , inter miracul/ numero: item, ςreari hominem, mente & rattollς

Praeditum que, animal ab humanit*te dictum tavitia de violentiti polecta Π, nullis et .rmis i*structussi, omnibus uti; lion nutriri, sed si sipari; in is r-

rimum idem x superbillimu esse prodigium puto . Si rocte taculum ponimus, Naturai ubi maximς familiaris

maXime quoque admiranda est. Hac indole retia aranei texunt, favoS api-ςulae stipant, annonam sermicae con

ram, Gallina puerperium si inipi

clam, sςdent & araneorum doli, S apum solertia, & formicarum labor. Amplius hic Natura egit, & benig- .nior fuit: pondidit miraculiani, sed quod utiliis imum esset. De Ovo Uitur verba faci mi, promptissimus Rutis donium, Vrbis patrimodium j omniumquς mensarum delicium Cul riosius inspecturus, dignum & hoc lo-ς-&hvςςonsessure am. Tractget . Ii 3 3 bogem

595쪽

sox ERY cI PvYxANrbo Semmam, quam omnes aestimentiquorem, quo & scire Clodius, AE- sopi Tragoedi filius potuisset, quid margaritae saperent; Antonium suum Cleopatra in sponsione luxariae sine damno vicisset. Ηος illud erit cum maxime singulare, O ver -ι

cum, ut cum Plinio dicam, natura opus. Imb hoe illud erit maxime familiare, ver culum,& omnibus m/ innino hominibus ab eadem natur eoncessum munus. Qiud sit OvvM, nemo ram rudis, ut nesciat:-tamen emo tam perscistus, ut stiat, quid sit O ''. Ego, qui laudeS paro, pra

sipuas Uus virtutes me ignorare fateor. De origine quidem nobilissimi olim Scriptores disceptarunt, O 'vMNE PRIVs EXSTITERIT, AN GALLINA Sane ex ovo gallina est, & ex gallina ovum , edissert a matre quod nascitur, & producit matrem quod natum eae N possum haec cunabula sine miraculo expedire. Si ovum ante a em,unde ovum ' Si avis ante ovum , unde

visi Vtrummi e utriusiuo princpium est

596쪽

ORA Tio XX. Sos um est, aut sine principm utrumque dixeris procreatum. Sed nolo jam numen ovum facere, re ab aeterno derivare. Originem habuit, sed ut sine matre n sceretur; Coepit, ut ma trem tamen gigneret. Sic aliquandopnte gallinam ovum fuit, & rursus a te ovum gallinam es., fatearis necessium est: quasi sectum dicas, quod ele, mentum fuit: rivum, qui fons exstitit. Nihil in gallina novi est; animatia propemodum omnia eodem miraCulo Consentur. Haec enim, ut e Plutarcho Macrobius expressit, aut gradiuntur aut serpunt, xando volan dove vivum:in za tibini licertat ess=milia ex ovis creantur: quaeserput, ovi na-funtur exordio voiatia omnia de oviae pro ldeunt,excepso uno,quod incertae dilaturae est.

nam vespertilia votit quide pellitis alis, μή

inter volantia habendus dion eis, quia qua tuor pedibu graditur, formatosque pullos parit, se nutrit lacte, quos generat. Nauritia fere omnia de ovis nutriuntur generis Fi crocoditu vero etiam de Iesseis, quam lia sunt volantium. Ovum igitur ubi

597쪽

s 4 ERYCI Pu TEANI prodiit: ubique nascitur, Quam sibi

originem vindicat. Etenim rerum. . omnium initium semen est, quia gignentis naturae vim habet: sed ovum inter semen animatque quodammodo medium est, & velut seminarium vis;perfoctius semine, formam enim iam ruam habet; impersectius anim ii, vita enim adhuC destitia itur . . Sed cedat tamen Gallinae Hvum, ne oriagine careat: etiam a parentibus lau-

, dari pulchrum putis. Praestat pros

cto, eX ave, qu/m e coeno nasei. Nul lum autem unquam fuit ovum, quod' e Coeno concretum esset: cum tametam vili serdidaque origino pluranimalia censeantur. Videns AvD I-T o R E s, immaculatos ovi natales esse; nullum e terra editum; & alio quod tamen e caelo delapsum, quod Tyndareum, sive Ledaeum Poetae appellant. Iam veris postqu*m matrem invenit ovum, adlius ante homines fuit. Fuit, inquam, OVVm, Cum ge- nus humanum non esset. Nec ulla postea tam fera aut remota natio C lstitie, quae tam familiari cibo non mi ipsceret.

598쪽

tesceret. Adhuc visceratio non erat, α data s Gallina quod proe carne estimo vero non a solis quadrupediabus lac manare mortales Crediderusi postquam avis peperit. Nullum igitur unquam sine gallina rus,nulla domus fuit: & ut scires, omni menis vum sustecisse, alius cibus non erat,

Ceres panem dabat, Gallina obsocnium, simplicissima fercula ipsa Nactura commendabat: i tales Oonas IGQlas Plinius nominat, in qui S avium ovis & avenis incolae viverent. Postquam deliciae invectae sunt, suam tamen constantςr dignitatem ova re tinuerunt. Nimirum nihil aeque ne cessarium erat, quam quod ab initici erat optimum, quod serculum, &si- mul condimentum esset ; vim potuvac cibi haberet. Vt breviter dicam, perennare posuit, quod sine vitio naturae Coeperat. Etiam ab ovo Coenam ordiri sinebanτ veteros Romani, uuhonorem haberent cibo, qui ante rCliquos aliquando exstitisset. Sed Graea Ci, ut ostenderent, opinor, prae retia

quis deliciis ova esse, inter bellarix

599쪽

3os ERYeIPvT EAM Thabuerunt. Orditi solebant coenam, sed promulside absoluta hachim cum aliqui conficetentur, integrari se famρm ad ovum attulisse , Cicero scribit. Itaque ab OH ad ma c4m citaret Tigellius, tota cinna insaniebat: α illuc apud Horatiuis Gemino ML

nus coenae ordinem , quam Castores respii te. Sic igitur durant adhuc ova, α nascuntur quotidie; forma&succum retinent, vigorem dc pretium .

Rure allata, nihil ruris habent; domi Producta, tamen liberioris naturi genium sapiunt. Vbicumque calathum

sive cubile parabis, gallinae parient, sub dio, subiecto, in stabulo, in Coena ulo. Quid si & in dominae ἰ aut ancillae sinust familiaritas haec est, non

obsc*nitas: nec risinus castae, quam foecundae sunt, qux tam vernaculae: interdum matres, ubnati ipsi sumus; ut non vitam modo, sed victum eodem in loco & lecto adipisci vide, mur. Matres, & tamen virgines; innuptae, & ramen puerperae; quibus hoc quoque natura concessit, ut sine dolore

600쪽

dolore parerent. Ova ipsa qantu, non gemitu, aut quodam potius sn- sultu praevςniunt; ostendunt, no abscondunt: prorsus , ut generi h

mano , cui vivunt, etiam pariant. Columella ud rem: Parituras se gallina santur crebris singultibin, inter I/voce acuta. Quae dico, non e loliginquo arcessesda sunt quisque domi suae videt. x Et quid mortalibus hae voce jucundius est, qua vera avis regina, tam suavi contubernio nobis vernacula & pedissequa, beneficium . ilium quotidie gracillat sive pronunciat nidum conscensura id agit, indoresiliens itςru agit. Idem ovum quia& onus & miraculum est, sic merito praedicatur. Ita me Deus, pipat, glo-cidatq; gallina, sed natura loquitur: illa onus situm, haec miraculum:i ω quid tandem Ite, ite mortales, paratissimo compendio ingentia explete vora. Ovum tollite, ut omnia nabeatis. Si avari estis, hic thesaurus

est: si famelici, cibus; si aegri, pharm cum; si curiosi, prodigium. Quid te ram seditis, & magnae matris visce '