장음표시 사용
31쪽
PRocessiones Dei ad intra , sunt fundamen
ta diuinarum relationum , quibus constitiiuntur Personae r unde priusquam de relati nibus & Personis Diuinis disseramus , de pr cessionibus diuinis agendum est An ct quo/sint νn Deo processionesΘ
Dico primo, dantur in Deo Processiones reales ad intra . Constat ex scriptura , dicit enim Christiis Ioan. 8. Ego ex Ueo Poces ,16. Sphirus qui a Patre p. o edip. Ilcm lia scriptura , prima persona scpe voratur Pater , secunda Filius : Atqui de ratione Patris est generare es Filio generari, Ergo in Deo eli realis processio, qua pater generat, α Filius gener atur .
Patio etiam sitffragatur : Tum quia Personae Diumae, non nisi oppositione relativa distinguuntur, ut dicitur In Florentino: opposistio autem re latiua Diuinarum Personarum fundatur in origine. Viraris ab altera et Tuiri etiam quia vidis tirrit D Tliom. liic quaest. ari . I. Quicumque antelligit, ex hoc ipso quod intelligit, producit verbum : unde clim Deus
sit intelligens, imo & in supremo intellectu
32쪽
De uastorio Ss.Υrinisatis. Iitatis gradu debet in sui cognitione verbum PrCducere: non quidem ut intelligat hoc enim stippomtur habere per cognitionem esia
sentialem sed quia intelligit, & ut ex infinita
Imcunditate intellectuali, suam notitiam alteri , nempe ipsi Verbo , communicet, eique loquatur. Vt autem vis huius congruentiae melius percipiatur,& soluatur instantia quae fieri solet in conti alium: Aduertendum est, quod quando D. I homas ait : Quicumqγe intelligit , ex hoet iso quod inret Uir , producit verbum , hoc. . non debet intelligi do quacumque intelleetione non enim de ratione intel lectionis ut sic est verbi product io, ut constat in visione bea- triri a In qua beati nullum veroum producunt , Ut traei. a. ostendimus ) sed de nidi lectione connaturali , qua quaelibet cretatura intellectualis seipsam intelligit. Unde vis huius con-x ruentiae in eo stat , quod cum creaturae intellectuales, etiam perfectistimar, in omni sua connaturali intellectiove verbum producant, ut de Angelis dicemus tractatu sequenti; congruum est,quod Deus, qui est in sipremo gradu naturarum intel ligentium, per tuam intellectio em connaturalem , quae est sui ipsius Cognitio, etiam verbum producat, non ex indigestia, sed ex foecunditate.
Oaijcies primo , enti a se repugnat ab alio procedere , sed quaelibet Persona Diuina est
ens a se: Ergo nequit un1 ab alia procedere . . Resipondeo distinguendo maiorem : enti a Ie reptigzat ab alio procedere , processione ab alio , Vt a causa , concedo maiorem, Vt a Pri .
sipi' originis, omni dependentia & causa li-
33쪽
dicitur quod quaelibet persona diuina est a se; vel habet esse a se, hoc verum est ; si ly esie a
se, vel habere este a se, excludat principium cxtraneum , seu alterius naturae: falsum vero, si excludat reale principium eiusdem naturae,
sic enim soliis Pater cst a se, citin illa solus sit
Obijcies secundo ; Non potest intelligi
procesito, sine dependentia procedentis a producente: cum procedere ab alio , sit non posse ecte sine illo : Sed una persona in diuinis, non potest ab alia dependere: Ergo nec ab illa procedete. Respondeo negando maiorem , & ad eius probationem dico , non suisicero ad dependentiam unius ab altero , quod non possi este sine illo; nam unum relatiuum sine alio esse non potest , & tamen ab illo non dependet, clim relativa sint silinii natura ; sed an ii per 'requiri quod virum non possit sine alio esse, ratione subordinationis, ad quod necessario requiritur diuersitas in natura ; unde licet in diuinis persona procedens non possit este sine producente, non tamen dependet ab illa;qilia eadem est essentia viritisque , cum solo diuerso modo illam habendi; nam persona producens habet illam ab alio. ' . . Obijcies tertio: Inter personas diuinas non potest esse prioritas de posterioritas, cum allae fiat coaeternae: sed processio necessario inuol uir ordinem prioris & posterioris inter pers nam producenter & productam: Ergo non potest dari processo inter pedonas diuinas. γRespondeo quod . licet inter rei ollas ditib
34쪽
DO MI stirio PS Trinitat . . et nat non possit dati prioritas durationis , potest tamen dari prior itas originis . quae sussicit ad processionem vultis ab altera: nam lux soli emittit ex se Γplendorem , & tamen sol non prius tempore, quam et tis splendor , sed totum prilis origine seu natura . Vnde Verbum Diui . num dicitur splendor Ta rir , quia procedat a Patre, Ut lux a sole, eique coaeternum est. Dico 1ecundb, duae tantum sint processi nes in Deo altera per intellectum , qua gignitur Verbum: altera per volunta qui spiratur Amor. Probatur : Processio in diuinis non est secundum actionem transeuntem, sed immanentes reperiri, scilicet intellectio & volitio , distincitae virtualiter : Ergo processiones diuinae non possitiat esse nisi duae , altera per intellectum, altera per Voluntatem. Dices, hoc argumento inam probari quod in Deo tantum esse p8sit processio per intellectum & per voluntatem , non tam in quod in diuino in tesse tu non possint dari plures c gnitiones , ex quibus oriantur plura verba; vel plures volitiones , ex quibus spirentur plures
.Sed contra : si essent plures processiones in intellectu diuino,ex quibus plura orirentur Velit lae essent specie vel numero tantum diuersiae pNon primum , cum diuina intellectio & dictio sit una unitate specifica. Neque secundum,tum quia distinctio tantum numerica sumitur a materia, vel a subiecto: processiones Vero diurnae, atque illaram termini, clim sint per se subsistentes,carent materia & stibiecto. Tum etiam, quia diistinctio tantiim numerica, ex limitatiQ
35쪽
rie prouenit ; unde natura diuina, quia limitat, non est , non potest multiplicari numero: sed processiones diuinat, & illarum termini , non fini quid limitatum : ergo non possim tiolo numero multiplicari & diltingui Addo quod , cum Verbum Diuinum sit infinitum & compraehensivum , ac terminus adsc- quatus cognitionis diuinae, & per illud Pater aeternus essentiam,attributa,relationes, & Omnes creaturas possibiles cog noscat, non pote inesse nisi viam ri, ut egregie declarat D. Thomassii per c. I. Ioan his verbis: Haec es diderentia inter verbum diuinum,ct humanum, q od verbum
no rum est imperfectum sed verbum diuinum os perfectissimum: quia enim nos non possum s
omnes nostras conce tiones uno verbo exprimeDE,
ides oportet quia plura verba formem iis , per quae divisim exprimamur omnia quae in scientia nostra funx . In Deo autem non est sic ς cum enimo fetuum o quidquid intelligit, per est entiam
suam unico a fi i in telligat, unicum verbum diuinum es expresta m totius quod in Deo es,nec solum tersonarum,sed etiam creaι rarum, alida
es et imperfeEium. Confirmatur: inter Angelos , quo magis ali qui dignitate praecellunt, eo paucioribus speciebus & verbis ad enunciandos proprios conceptus Utuntur: ergo cum Deus implemum intellectualitatis apicem at pingat , unico Verbo perfectissimo, omnia sitae inlinitae sapientiae arcana mani festat. Unde ait Propheta: Semel locutus est Deus Atio haec audiui . Semel enim loquitur Deus, quia 'nicum verbum ab aeterno protulit,& continuo profert sta duo audit Pro' pheta,quia hoc Vnico verbo omnia declaiauit.
36쪽
euodnam sit principium qVo proximum Diuinarum Proce Onum ci Durandus existimat, naturam diuinam esse nedum radicate , sed etiam proximum & in mediatum principium diuinarum processio- num,ob suam foecunditatem,quae ipsi conuenit ratione infinitatis. Alii docent tale principium esse solatia perfectionem absolutam ; alii solam relationem . Pro explicatione verae sententiae . Dico primo , naturam diuinam, Ut praeintellectam intellectui Se voluntati, non esse prin- Cipium quo proximum Sc immediatum diuina-inim procesiionum, sed intellectum & volunt tem Dei. Probatur primo ex eo quod Scriptura, Concilia ,& SS. Patres, passim appellant secundam sanctissimae Trinitatis personam , Verbum Sciapientiam genitam ; tertiam vero vocant charitatem & amorem : Sed haec nomina ad interulectum & volturiatem pertinent: Ergo Intellectus & voluntas sunt immediatum principium diuinarum processionum . Neque valet quod ait Durandus , locutiones illas este metaphor cas: Tum quia Cyrillus lib. .Thesauri c. s. ait, nomen γerbi eligiς Deus , quia es maxime pr.-i prium. Unde S Thomas infra q 36. arc. I. ad I. appellat Origenem , sontem Arrianorum , eo quod diceret lilium Dei, non esse proprie Ver bum,sed metaphorice . Tum etiam, quia si liaceret ea scripturae loca , in quibus secunda perilana appellatur verbum , in sentu metaphorico
37쪽
, 3 Tractatur interpretari, etiam ea in quibus dicitur filiuς possent ad senstim metaphoricum detorqueri:& sic praeberetur arsi haereticis , Omnia sicci P-t irae testimonia, sensibus tropicis & m taphoricis eludendi.
Probatur secundo : De diuinis philosephari
debemus , per analogiam a similitudinem ad res creatas, seclusis impersectionibus: At in rebus creatis latelligere & velle , non sunt immediate a natura , praeintellecti a sitis Victutibus & potenti js, sed ab intellectit ru voluntate: Ergo & in Deo . Nec valet si dicas, hoc inter Deum & creaturas discrimen intercedere , quod creatκrar, cum sint naturae potentialis &fuitae, indigent principijs proximis ad operandum ; Dei autem natura , cum sit inlinita , Mactus purissimus, non eget concursu principij
proximi ad operationes . Non valet inquam , nam licet conculsis principij proximi, realitera natu ra distincti, infinitati d puritati naturae
diuinae repug net, non tamen concursus principi; proximi, virtua liter so iii ni a natura diuina distincti, realiter cum ea identificati: intellectus autem & voluntas in Deo, virtualiter se IH in disserunt a natura diuina : Ergo infinitati tu puricat i diuinae naturae non Przeiudicat, quod diuinae processiones sint ab intellectu & voluntate , ut a principio proχimo EM immediato,& a diuina natura, radicaliter ta uim & mediate. Probatur tertio ex inronuenienti quod sequitur ex Durandi sententia: si enim diuina natura ut praeintei Iecta intellectili & voluntati Dei, sit immediatum principium diuina-xu m processionum , nulla poterit assignari ra-
38쪽
De a sterio sy Trinisat λ. 0 tio, quat e in Deo sint tantum duae proceis De S, cur Vna praecedat alteram, & cur Verbum ab una tantum persena , Sc Spiritus Sanctus a duabus praecedat Denique nulla esset ratio,citrvna procesito sit generatio , non vero altera , cum utraqlle persona ex eadem natura proczdat,& eodem modo:qtiae omnia veritati Mysteri, Trinitatis prorsiis repugnant. Respondet Durandus, quod ficut licet proprietates immediate emanent a nariira , nihil c- minus Una ein anat prius altera, & Vna mediante altera, a natura restillat; ita pariter si di- . Dinete proce ssiones ex foecunditate diurnae naturae immediate oriantur , poterit tamen suis- ciens ratio assignari ordinis illarii in & cui unaal εam supponat , & mediante il la Deo conueniat. Sed haec solutio non valet, tum quia proprietates non petunt med ijs principijs pro ximis a natura dimanare,sicut operationes; Vnde licet ut assignetur ordo dimanationis in proprietatibus , non sit necessis ad principia proxima illis priora recurrere , bene tamen Veassignetur ordo prioris & posterioris inter operatimes. Tum etiam quia etsi natura finita possit esse radix finitarum perfectionum, qua rum una sit prior alia,qtita est eius cati sa, ut ristionalitas eli radix admirativi &ris bilis; tamen si natura sit infinita, nulla potest reddi ratio,cur non exhauriatur per unam processi nem, bene tamen perditas: Ergo ex natura Dei praecise sumpta, quae infinita est , oi iri nequit diuersitas procesjionum,sed recurrendum
est ad privicipia proxima, scilicet intellectinu
Dico secundo . intellectum & voluntatem
39쪽
o Y Qtatu e Dr. Dei,nm esse principium quo proximum & im- mediatum generationis Verbi, & productionis Spiritus sincti, nisi ut modificantur relationiluis paternitatis & spirationis activae , talesquCrelationes cCnn tant.
Probatur conclusio ratione fundamentali et
Si principium quo proximum & immediatum . tenerationis Verbi, & productionis Spiritus
Sancti:, in intellectu & voluntate, seti imperfe- .ctione absoluta , adaquate consisteret, nec VI-
Iam relationem exigeret, aut con notaret, clana
Omnes persectiones absolutae , toti Trinitati communes sint, sequeretur potentiam genera n-
di, & sp,randi in omnibus perscinis Sanctissimae , Trinitatis reperiri , subindeqtie Filium postealium filium generare,&Spiritum S. spirare, se producere alium Spiritum Sanctum , unde cuni in Deo omne possibile existat, Filius de facto generaret alium filium dsssi iustum, & Spiunt is Sanctus alium Spiritum Sanctum spiraret,& sic in Deo piti res essent peisonae, quam tres, 'i qiiod fidei catholicae reyugnat, E naysteriunt Trinitatis penitus destruit. . Quod diximus de intellectu & voluntatet ei dicendum est etiam de natura diuina , proportione seruata : illa enim non est principium primum & radicate diuinarum proceΩtionum, nisi ut modificata per relationesi alio quin ut est in Filio , haberct rationem potentior radicalis generandi: R rout est in Spiritis Saneto , rationem potentiae seti principi; radicalis spirandi. Sicut ergo in rebus creatis videmus quod eadem forma, prout est in diuersis
stib1cetis & diuersimode in illis modificata , diuersos praestat effectus z n. m calor v. g. m
40쪽
De Masterἰο Ss.Tγῖn Italia. iir i animali generat carnes non in igne & in immina producit lac, non in viro; & gratia in nobis, qui sumus persona extranea , constituit Filium adoptiuum , non in Christo , qui est persona diuina . Idem cum proportione sentiendum est in proposito: nam diuina essentia, ut est in Patre, & relatione Paternitatis modificata , habet rati'nem potentiae generativae radica lis , & principi; quo primi & remoti di- .rtinae generation ut eadem vero essentia , ut est in Patre & Fil io , & ut modificata per relatiorum spiratoris,est potentia spirativa radicatis,& principium quq primum & remotum productionis Spiritus Sancti. Unde D Thomas de potentia quae si . z. art. I. sibi hoc argumentum
proponit: Si Pater generat in dii in s , osortet quod hoc ei conueniat fecundum nat. ram , quae est generat tua potentia , O radicate 'rinciρium generandi : sed eadem naιBra est in Filio O Si ritu Sancto : Ergo eadem ratione Filiui O Si is tus Sanctus generabunx : Cui argomento sieres pondet : Due'dum quod licet sit eadem natura in Patre O Filio , es tgmen secundum alium modum , scilicet cum alia relatione ; O
Dico tertio , principium quo siue proximum siue remotum , diuinarum processionum, non esse solam relationem . Ratio est, quia prini Gipium uiso actionis. generativae alli productu uae , est id in quo genitum aut prsductum , generanti aut producenti assimilatur; cum inten
tio agentis ea sit,ut productum sibi assimilet in principio quo agit: At in diuinis personae productae, non in relatione, sed in absoluto, assi-