장음표시 사용
331쪽
anathemate, quicumque dixerunt aquam veram, non esse necessariam baptismi materiam Secundd, notandum hic nuhil peculiare a Christo dictum , si aquae nomen, ad meta- rhoram detorqueaturi, ad vim scilicet Spiritus sancti puragantem peccata crenasci enim in Spiritu, absolute, Mom- vi tempore fuit necessarium Dat renasci ex aqua, non fuit necessarium,nisi post Euangeli promulgationem. VI in s. 6. S isod natum es ex carne, caro est. Hinc obiiciunt omnia opera peccatorum, mala esse ut sit sensus, quidquid ab homine peccatore , proficiscitur, peccatum RESPONSI CATH OLICA. Aliam sensum tenent Catholici, hune videlicet qui nasci-rita ex Adamo per generationem carnalem , filius est Adae: qui vero ex Deo nascitur per spiritualem generationem, sitius est Dei. De qua generatione . cap. a Ioanne dictum inpicui non ex sanguini , neque ex oluntate carnis, sc. Sed
ex Deo nati sunt. Sensus his manifeste patet ex Christi scopo, ostendit enim ibi baptismi necessitatem, quasi dicat: si velitis eis haeredes vita aeternae debetis iterum nasci ex Deo: quia prima vestra natiuitas, per quam non estis laeti spirituales, diuini,sed carnales, lumani, non sufficit ad
aeternae vitae consecutionem fWE R s. 16. Vt omnis, qai credit in ipsum , non pereat. hoc loco docent, omnes qui credunt, saluari. RESPONs I CATHOLICA.
Hac sis milibus Sctipturis significatur fidem quantum. est, ex parte sua saluare modo addantur alia, aliis in locis requisita; qu bd ex eo manifestum est, qud Saciptura dicat etiam de specii; is qui perat in eum , non confundetur. Et
se inuocatione Dei: F utcumque inuocauerit nomen Domini,
Iasim erit. Nemo tamen dicet solam spem sussicere sine fide. Virtutes itaque illae fides, spes, inuocatio, hominem per damni ad salutem, nisi aliunde sit defectus. Multi dicunt. inquit August. tract. o. in epist. Ioannis, credo, seu fides, Re perib M. non itiat. Et D prosp. lib. de ira contem-
332쪽
V DR s. 18. Ω- ιredit in eum non iudicauiis stolide comita Purgatorium hune l.cum extrudunt. RESPONSI CATHOLICA.sensus pisaedictorum verborum in eum non iudicarulio est, 'ndemnari qui credit, non tamen quis continuo credens, aluus eiibi multi enini saluantur, si tamen q- si per ignem, ut octuitur Apostolus Otitur ex fide vita aeterna: scut arbor ex semitae, quae inde non excrescet, sidesit c lor Solis in aquarum humor sic eum fide requiruntur ἐκ Mia, quae a Scriptura , tanquam ad salutem necessaria. eukantur.
VERs xv Venit hora, θη-os,p----a tore, adorabim m. Ex M cloco,tollere conantur,mlum 1 -- ternum Ecclesiae sacrificium, templorum,4 externariIm ca timoniarum sum: quem dicunt esse Iudaicum magis,quam
Christianunc RESPONSI CATHOLICA. pere pretium est hunc loeum, qui saepissimhobiicitur,
exactius discuteret. Proculus explicatione, Prim5,notai
dum est in his eoiloquio Christi: Samarita Haedi dum
esse incruentum noui Testamenti sacrificium, non enim aequaecunque, sed publicais solemni adoratione loquitur, quae fit per sacrificium propri dictum, ut a multis Script xibus animaduersum est usitatum enim in scriptura, madorationem, intelligi si crificium, ut Ioannis i Marserin νε- uiam Gentiles, ex his qui ascenderant m adorarent in die fecto. Et Act. 8. Eunuchu venera adorare in Drusum . In quibus locis adoratio idem est quod sacrisscium. Adoratio enim Smplex poterat ubique fi i: Sacrificium'er non li- est offerre, nisi in Ierusalem. Secundis, idem probari potest e scopo, occasione totius colloquij, nam samaritana, aduertens Christum esse Prophetam, Domi te, inquiens, ideo quia Propheta es tu,' interrumperet sermonem detulicito concubiti, proposuit quaestionem Theologicam defchilinatis amaritanoru,qui adorabant in monte Garizim,
333쪽
adorandum esse, & scire voluit,viri rectius sacerent, ne siti tirent quaestio autem haec, & controuersia, qua agitabatur,
inter eos, semper intollecti est, de adoratione per sacrificium, quae certo loco alligata erat, non desmplici , quae poterat ubique fieri. Respondit Christus: Mulier credemi hi inc quasi dicat: Adoratio de qua agis, neque huic monii, neque Ierosolymis erit alligata, sed in omni loco offerietur Deo sacrificium.&hoc est,qubda Malach cap. r.prae dictum est, is omni lac sistur,omia meo Hai; munda.
Obiicitur non de externa adoratione, quae fit per sacrificium, sed de interna,quae fit per fidemin orationem, Ghria sum suisse locutum: A torabunt inquit,m stiritu,siveritate. . Respolidendum, non de alia suisse locuturi, quam lini de qua quaestio mota erat, nec obstant verba: Ingyiritu, - ν te, sed multum faciunt ad rem De loco sacrifici litigabant Iudaei, Samaritant, in utrisque erat pulpa ideo r sponsum utrisque accommodauit, in Samaritanorum aeriti scio, erat error, &salsitas in uia schise,aries erant, mul Deum Israel, Deum Gentium adorabant Iudaei licet vero Deo sacrificium offerrent, sine spiritu fidei se deuo- tibnis, sine interno religionis , ac pietatis affectu, id faciebant quod illis saepias obiectum fuit , a prophetis, ut illo Ioco me populu labiis me honorar cis autem isti m uno essa me opponit ergo spiritum carni, veritatem falsitati, ouasi dicat, veri adoratores adorabunt Patrem, id est, sacri 'ficabunt Deo in spiritu deuotionis, veritate agnitionis: oti in sola animalium carne, ut Iudaei ex mera caerimonia. 'nec in errore, ut Samaritani. Secundo . sciendum ii,scita hunc locuta' contra templa obiici: Christus enim non dixit, Deum n se adorandum in templo sed indicauit breui suturum, ut idoratio,' rus Dei externis sacrificiis, caerimoniis contentu Muge Mosai praescriptus,non uno
tantum templo Ierosolymitano, ut antea circumscriberet, rura sed per omnes mundi partes. gentes celebraretur,
neque etiam Christus asserens adorandum in spiritu Deum, damnauit adbrati em, quae corporalibus fit caerimoniis. sed Iudescam adorationem interhae,ac spiritualis adoratio'nis penitus expertem. Illud ergo inspiritu excludit cultum Dei tantummodo corporalem, qualis erat Iudaeorum, qui
istas ranc& carnales quibus lex expressius praescribeba
334쪽
.cultum Xteriorem,quam interiorem quia exterioris illius modi colendi, capaciores eram, quam interioris. In -- laia excludit falsoriuri deorum cultum, qualis erat Pa anorum, Mel superstitiosim, vel etiam schismaticum, vel naem licum quando videlicet Ecclesia unitate relicta,instituitur ratio seorsim colendi Deum , mentis eriore fingitur hoc Deo placere, quod reuera non placet, non enim in veritate
adorant, qui etsi verum Deum colant, ciis ritibus, qui non sunt improbandi, adorant tamen ubi se Dominus coli
non vult quod fecerunt Samaritani in monte Garizim,rac nunc omnes Schismatis, achaeretici. qui in monte sup
Haesit constituti , extra unitatem Ecclesiae sibi de sua side, colendi rixu blandiuntur Quibus omiubus iure illud doei possit Vos adoratis quod ne1citis, quia salus ex una Dei Ecclesia est elui uti prater templum inquit August. in Plat. 13o. De orauerit, non exauditui ad pacem Ea It perna seris . selem sed exauditura quavit' tempsi alia, qua set Prisamodo bat. Ille autem in templo Dei orat, qui in ac Ecel
sa, ct veritate corporis Christi, quod constat ex multis credenti Obu in toto orbe terrarum o deo exatiditur, quia orat in tem .plo Vse enim in Lyiritu veritate orat,qus orat in pace Ecclesiae. Haec ille. Postremo videndum quid ex praedictis verbis Ad . uersa rixaerim Ohiis Ecclesiasticis opponant: Si spiritum,'.
ponant caerimoniarum, erFo usus iuxta eorum sententiam,
in cultu Dei caro est.Si vero nomine Gamis intelligant rem corpoream,& sensibus carnis expositam, remoueant ergo genreflexibiles, manuum eleuationes, capitum apertiones, pectorum tunsiones, laudes sanentium et quae omnia in D..cris Scripturis commendantur. Si quia Deus spiritus est, id ' incorporeus: in spiritum, id est, ut ps exronunt,t mixin re corporea, aut sens bili sit ad0xandus sexu dum ii bis erit eorpus quod circumserimus, & deploranda nostra conditio, quod non simus incorporei sicut Angeli,ut Deum sine corpore, uua ne vis bili adorare possimus; verum cumarum O,&ςorpore constemus,ita a nobis colendus est Deus, ut recto animi motu puri cogit tione desnde actione corpbrea, ritu conspicuo cultus illius exerceatur. Si obiiciant illud In veritate tanquam a nostris caerimoniis veritas absiti falluntur quia vera est earum significatio,
335쪽
veritas autem hoc loco non exteriori. signo, aut umbrae, se/errori,&falsiuati opponitur.
V EAE S. Ego non ab homine tesimonium accipio Col- Iigunt Aduertari,non esse Ecclesiae t ibuendam approbationem Scripturarum, nec dici posse illam, approbationis sum testimonio&iudicio, authoritatem conciliare Scripturis. RESPONSI CATHOLICA.
Testificatus est Ioannes de Christo, sivique testimoniigrauitate multos ad Christum adduxit, neque id de se testimo-nsum Christus repulit, sed admisit, lapprobauit: Vos misi-Hi , incliti ad Ioannem , testimonium perhibuit veritatL. Quod igitur neget se testimonium ab hominibus accipere, hoc significat se ad sui nominis claritatem parandam tali
testimonio non egere ait enim habere se testimonium maius, loanne: Nam opera, inquit,quae dedit mihi Pate vi per- sciam ea, ipsa opera quae ego facio, simonium perhibent de me, id est, de me quantus sum opera, quae facio, aperte loquuntur, sed hoc irco ut salvisiti, id est,undecumque vobis auxilia ad salutem prae paro , ut quem Ioannem in pretio habetis, vel eius aut horitate adducamini, ut mihi habeatissidem. Non quia deiecta=n, inquit Cyrill lib., in Ioannem cap. 49. Ioannis θcem negligit, nec testimonium iliim, tanquam inutiurepesiit,sed quia Iudaeoru usivobedientia se opponit,ad maiora necessaria , dignioraque conscendit. Ita Vendit nudiu testimonio vira necessario sibi esse cum esplendore signorum, ac gloria natura Dura aemonstretur. Quod si Christus voluit testimonio, &praedicatione Ioannis, in maiorem apud homines aut horitatem venire quamuis ea re non egeret, qui suis operibus, Patrisque testimonio, ad aut horitatem conciliandam abun de fusticeret Quanto magis recipiendum erit Ecclesiae de Scriptura testituo nium, quo ipsa indiget, non quidem ut inde accipiat suam dignitatem, sed ut a ratione inter homines Cluistianos existimationem, venerationem , qua digna est, acquirat. Cum igitur orta suerit controuersia de Scriptura, quibusdam Canonicam assirmantibus , aliis negantibus ad Ecclesia pertinet authoritatem comPOnerei &s -
336쪽
sentetitia sua decernere, quam facienda sit Scriptura,de qua agitur. Nec ideo scriptura authoritaten inferiorem: facimus authoritate Ecclesiae , cui in eiusmodi causa iudi .eium adscribimus, sed priorem certe, toti obem apud eoubomines, qui hac inducti scripturae antea controuellae,dignam adhibent venerationem. s. 39. Scrutamini Scriptu, M. Calumnia est, quam ex hoc loco extundunt haeretici, cuiuis fas esse scrutari Scripturas cuilibet, quolibet tempore, ac moclo, lectione intBiblictum in vernaculam linguam transatorum licitam stase Non doctos tantum S eruditos, ait illaherus his verabis, Christus alloquitur , scribas nempe Pharisaeos, sed indoctam etiam plebem, inaperitum vulgus. REsPONSio CATHOLICA.
. Illud Scrutamini tam in Graeco, quam Latino, duobus modis accipi potest Primb, velut imperativum, ita accipit Chrysost homiL o. in Ioannem, MClcmens lib.2.Con .stitutionum Apostolicarum cap. v. ut sit sensus: Nolite simia plicite lesele, sed enucleat , eacutire , quae est tacitat quaedam reprehensio non intelligentium libros, quorum, lectione maxim gloriabantur. Secundo ut indicativum, ita accepit Cyrili lib. 3. cap. . in Ioannem Si imperativi ilia lud Scrutamini sumatur poterit accipi, valis sit exhortatio, vel ut id praeceptum Si ut praeceptum, diligenter sp etari oportet, quibus illud praecipiatur: hi enim unt dupliaces, Prim b, inlideles, qui Christi Domini fidem non inue nerunt. Vnde Tertuli lib. de praescriptionibus: dilanio quani hoc est , scrutatur nisi qui non habuit, aut erif:uit. Sic damus haereticis ut Scripturas, loca P attentis legant, sed hac lege, ut id faciant stitatio veritatem inueniendi, non au se rem tibicine calumniandi. Hanc etiam ob causim permis Paulus, ut doctiores Thesialonicentium Scriptura sis D. rentur, nam licet ab illo doctrina verissima esset Ufioba- ipsi tamen tanquam noui Auditores mox μέλα- aisidiabant Sosieperunt, inquit Scriptura, in. m. abedient. Hars nite, quotidie mutantes: Scriptura sibota quibus ad cre- textus. Voluerunt Illi perpende viiij redibilitatis cui dendum induceremur, quam uostolus propi m Matiani nominamus, proci restimo,
337쪽
testimonia, qua illi quana apte conuenirent recognosces iconati sunx,& cui ita se habere comperissent, creciderunt.
secun id dici potest praeceptum illud referri ad doctos,
Iudaeorum Primates , prout e toto colligitur contextu ,
quinam illi suiu, nisi Principes Iliaris,i quibus eodem cap. Cluistus loquitur: Vos misistis ad Ioannem QAD-serunt' certe e synedri magno , seniores ac Principes. Press itaque, ae proprid loquendo illud, crinamini, ncui pertinet ad Christianos illiteratos, ac Plebeios, sed ad eos, quibus ex ossicio incumbit populo mysteria fidei inculc M. Fide iam recepta, inquit Iustinus in ologia ad Antonia num , pis, do, non sun t Scriptura scrutanda ad iamdum, iat irase habeant sed adintuendum clariti,ad pradicandum probandumque fortius, quod utique ita se habent. Postremd, si illud Scrutamini praeceptum seret, omnibus impositum: ei tamen satisfieret,etiamsi per doctos indocti,per Pa-sores agni scripturas scrutarentur, sicut ipsimet haeretici exponunt illud Pauli: Omnia probate,' quod bonum est tenete. Et hanc ob causam Plebei adimul,&prohibent aliarum haeresum libros. Obiiciunt Nouatores, persectius esse qua bona fiant,pee seipsum agere ergo scripturas per seipirum legere, quam per alium : gratius ex ipse fonte bibuntur aquae. Respondendum non omnis omnibus conuenit perfectio alioquin omnis in Ecclesia, Repub tolletur ordo. Nunquid omnes Doctores, inquit Apostolus, decem talenta, unus quinque, alius duo, vel unum ali accipiunt dent singuli ratib-nem de eo quod acceperunt. Et cum Aduersari pretesupponant ex hoc loco id, quod nunc refutatum est ulterius pio-srediuntur: Si fas sit scrutari Scrietur is, muli magis Papae MConciliorum verba, sententias excutere quanquam
huius loei non sit de insallibili assistentia spiritus sancti,in
desiniendis dogmatibus fidei sermonem intexere: uno verbo dicentu est, non esse seruorum amperia, Hecreta dominorum ' carς &despicere, aut cliam cum lubet despiceres,in prodimicate qudia haereticis actitari experientia docet. N
338쪽
me, traxerit ei m obiicitur hi ς locus contra libertatem ari. bitrij, quasi nos in iustificatione nos habeamus meraepansue, velut inane,in brutum animal, dc coacti ad eam trahamur.' RESPONSIO CATHOLICA.
Ostendit hoc loco, inquit Cyrili per gratiam sui haberi
cognitionem nec quemquam mouere debet, quod gratiar influxus exprimatui nomine tractus sicut olim hoc diluit August. quia verbum traxerit, non ideo usurpatum est,quia Deus quempiana, trahat, aut nolentem cogati sed quia ex nolente facit volentem, Ac nostram ipse praeuenit voluntatem. Nec semper verbum trahere violentiam indicat ira himur enim aliquando in lententiam aliorum probabili persuasione. Maro proprietatis obseruantissimus Trahit, inquit,sin quemque volvis . Vide dc Aug. tract.46.in Ioannem. Hoc modo verbum traxerit intellexit Cyrill etiam lib. . in Ioannem cap. s ζ6. Non enim cum dicit nenii nem posse ad se venire, nisi Pater traxerit eum, dcc vi quadam trahi, cogi hue putandum est,sed monitione.doctrina,
reuelatione inestabiliter facta. Et statim probat Christum sie explicuisse verbiun traxerii in uia mox lubiungit omnis.
qui audiuit a Patre, es didicit, venit ad me. Vbi audititi, ait, disciplina, doctriniaque ades ibi fides non vi, sed persuasione ori- iuri Patrocinio ergo Dei Patras quod ex charitate dignu'UM
mr, non vi Chrsum Mela metoscunt. Vae ille.. VER s. ψs. Erunt omius dracibiles Dei. Hinc colligune Caluinime se habere internam Diritus sancti re tatim nem in esset a Deo edoctos.
REsPONSIO CATHOLICA. Scriptura hoc loco assignat inter vetus. nouum Testa
mentum duplex discrimen Primum est,qudd in veteri lege, populum docuerisit Moyses4 Prophetae in nouo vero e samento Christus Deus: Nouissimὸ inquit Apostolus ad Hebr. I. Dculmes nobis in filio se Secundd, Moyses Iro- Phetae aliter docuerunt, quam egissator nouae legis: nam illi per internam gratiam non iuuabant, sed tantum proponebant populo quid edendum , daciendum esset:
339쪽
chrissus ver,interius pers atram, exterius per vocem )ocet partim per se partim per aliosci per se, Apostolos persitos, iuxta illud Sui vos audit , me aredit auc. O. Quid lite pro spiritu Caluinistico in eius in fallibilitate Quapro- Uereos,qui de spiritu interna reuelatione sibi blandiuntur, sic aggredi oportet si dicant se ex intein testificatio ite veritatem huius, es illius apprehende e rogabis, undeco stet illam Internam et in cationem, de qua gloriantur,elle a Spiritu sanctes Si dicant probari. hoc ex Script via: tostabis,unde constet scripturam sic intelligedaint Respondeuunt ex priuato spiritu. Certe mirabilcm committunt erroris circulum; in quo circumaguntur,dum nobis ex priuato suo spiritu persuadere conantur , quasi plus saperent, quarta omnes quotquot antegressi sunt cum primitiua Ecclesia sapieἡtes, diuinitus illustrati homines , debebante sis memores illivs Ecclesiastici cap. 8 equia narrationem presbierorum sapientium Ab ipsis enim se sapientian o doci inam. Et paulo post Non te praeterea narratio
seniorum ipsi erim diu cerunt a patri4αγ seu quoniam ipsis disies inteluctum in en pore necessita tu ora γε n . Iimitari deberent Augustinum, qui omnes P P. qui ante ipsum scripserunt, tanti secit ut quoties contra Donatistas de Baptismo, aut Pelagianos de peccato originali disputandum erat : non putauit se eos posse coit ingere firmioli argui tento , quam si ex consensu Patrum , ac traditione. stan confirmaret sententi in eos de grauiter insectatus est qui Patrum vilipendent authoritatem inuales sunt et .
iam nostri heculi Nouatores quos cum horum authoritate urgemus, libe e fatentur se in inime eos curare inrubus si-
dei se nolle eorum iudicio stare, quod maximumsiperbiae argumentum est. V a s sin anducaveritis, mems hominis. Im
e olligunt Aduersiaiij, omnibus sum utriu ue hecie prae
Certum est Christum datum esse hominibus,etiam ut legi satorena, hanc legislationem ostendere coepit,Matr.s- persectius declatando naturalem legem, quam antea intentistebatur.
340쪽
ligebatur. Ego autem dico vobre,inquit,&c.Tulit etiam pret cepta positiva videbaptismo Ioannis Nisi qui re tu
fuerit, sc Eocle in modo incluctitii praecept tim Eucharistiae. Et Ioannis et praeceptum eo:i estionis morum enὶ seraris. Et Luc Σὶ praeceptum noui lacrificij, lais verbis: Hoc
facite in meam commemorationem Legem autem Christi pra ceptiuam esse, definit Conc Trid seu can. 19. his verbis: Si qui dixerit nihil praeceptum es in Euan Vlι praeter si Dm, Anathema sit. Nec obstat huic veritati an pid Hio no laelegis, qua vocatur Lex Fidei, quia laoc nomine , non signific tu selum praeceptum credendi, quia dicitur etiam Lex Amoris. Item Lex Spiritus, Vitae, sub quo titulo comprehendi possunt, omnia opera nec fibria ad piii Iaalem vitam . Dicitur ergo Lex Fidei, quia in selial, est pretitum, gratiam, cuius fundamentum, acli est, acie S. secundb licet praedictis verbis N si manducauὸ itis, Fidelibus imposita si communionis Christi, in Eucharistia, necessitas, non tamen impolita est obligatio triusque peciei omnibus , c sinagulis, sed tantum lumen ii carne na, Asanguinem Christi, siue uno octies, ut duobus sumatur. Praeceptum itaque illud integre implet, qui corpus Don, ni accipit, christi comminationem incurrit, qui a corpore is sangi ne Domini ab stilici, ut recte exposuit Ful-bertus Carnotensis epis Olari ad Deo datum in fines. Et
Christi verba egregie hunc sensum recipiunt,ita ut negatio inclusa in particula nisi cadat in totam senteistiam,
Vtrumque eius membrum, hoc sensuri Si n corpus meum malia tu caueritis , nec sati guinem biberitis, non habebitis vitam in vobis Et ita legu Athanai. lib.de communi essentia Patris, Qui non comedit carnem meam, nec bibit sanguinem meum, non habebit vitam aeternarii. Eodem etiam modo exponit Auguli trac .L . in Ioanncm Ctim igit Ur Christus totus sub singuli speciebus contineatur, sola Etl-
charistici panis receptio, ad salutem iusticit, quia in illa, totus Christus accipitur, dicet, non per modum potus, sanguis tamen eius, reipsa bibitur. Rogabis, cur igitur distincte Chri itiis si imptionem corinporis, languinis explicasn Resipondetur, non quia necesse su distinctis cietibus; in sumere. sed tribus de causis Primo,
