G.J.'s Gravesande : introductio ad philosophiam, metaphysicam et logicam continens

61쪽

so INTRODUCT I o18o Alii percipientes motum & cogitationeis . nihil commune habere & Corpus solo m tu cogitandi facultatem acquirere non posile, credidere tamen facultatem hanc a Deo Corporibus concedi potuisse; & ideo a no-- ' bis determinari non posse', utrum Μens

, corporea sit, nec ne . - . . .

I8r . Paucis autem quaestionem solvi posse per- suasum habemus simplici argumento, qlio constabit, cogitandi facultatem nullius e

: tensi esse attributum. 'I 8a . Omne extensum habet partes extensas extra partes extensas; Sc nihil extenso triabui potest, quod non diversis partibus tria

buatur . Ponamus nunc extensum cogit

re . Aut cogitatio in singulis punctis integra concipitur , quod eli absurdum ; aut per totum extensum ita dispergitur, ut cum ipsa extensione divisibilis haec sit; quod n turae perceptionum contrarium est. a 83 Si tamen quis dicati, ideas esse divis biles; & se concipere ideam extensionis talem esse: Respondeo, rem cum idea confundi; sed qui habet ideam, se habere hanc

ideam, sibi conscius est ro 3. ; &nemo amrmabit conscien tiam hanc divisibilem esse, &extensam; haec tamen ab ipsa idea separari non potest, & cum hac dividi deberet, si cogitatio extensa esset.Non ergo ejusdem subjedit .cti attributa sunt cogitare, di extensum esse

62쪽

i TIoi Mus Substantiarum nos ideas nuI- r 84 V las habere i 8. ; attributa tantum n vimus : qui contrariam tuentur sententiam, dicunt Substantias ab ipsis attributis essentialibus non distingui debere, id est, ab iulis , quibus sublatis , Substantiae ipsae toti

luntur .

. Corpus esse ipsam Extensionem , Μen- 18stem esse ipsam Cogitationem, docent ; sublata extensione tollitur Corpus; remota C

sitatione , nihil de Μente superesse, persu 1um. habent. Sed, ut extenso sine Extenso dari non po- 186test, sic etiam cogitatio sine Cogitante nihil est. Non dicunt Μentem esse cogitaisonem 187peculiarem , sed hanc esse modificationem Cogitationis ipsius , quam pro Μente habent, & quae infinitas potest subire . modificationes diversas. Cogitatio tamen nihil est meter Ideas i 88qu3s Mens percipit. Non ita rem intelligunt, non dicunt has ideas esse Μentem , tamen esse Cogitationem . Si Mens mutet ideas, non ipsa mutatur; 189 D a Cogi-

63쪽

dum quendam Cogitationis mutari dicunt. Ex his sequi mini videtur, hos, praeter cogitationem praesentem, aliquod concipere 1ubjectum, ipsis non distincte notum , cui praesens cogitatio inhaeret, & quod pro Substantia Μentis habent: hoc vocant Cogitationem ipsam. Si ita rem intelligant, de verbis tantum contendimus; sed improprie admodum i quuntur, dum vocis Cogitationis significa

tionem mutant.

Memoriae consideratio confirmat, Μentis Substantiam a Cogitatione distinctam esse. Mens nostra innumeras habet ideas , quae ipsi peculiari modo inhaerent, & praesentes non sunt, sed has revocare potest. Aliter hae se in Μente habent quam ideae , quas nunquam praesentes habuit Μens. An quis nunc concipere potest, has ipsi Cogitationi ineme 'Si quis dicat, Μemoriam non ad Mentem , sed ad Corpus, debere referri, & in totum a cerebri constitutione pendere ;hicce certe majoribus dissicultatibus se i volvit; non enim poterit Μemoriam uulam concedere Spiritibus a Corporibus separatis; & quae tunc erit talium Spirituum, stelligentia Io .

64쪽

CAPUT XV.

Examen Quaesionis an Mens semper Cogitet .ini dicunt Μentem esse Cogitationem, Ist

Iluomodocunque rem intelligant, Μentem semper cogitare amrmant; &sublata cogitatione Μentem destrui , ex ideis nostris probare conantur. - Si quis enim ab idea Μentis separet, aut I spotius ex hac idea removeas , ideam cogiatationis , nullam habebit idem superstitem, eodem modo, ut idea Corporis perit remota idea extensionis; non magis ergo Μens sine cogitatione , quam Corpus sine eχ tensione, existere potest. Responsio autem difficilis non est. Corpus Vocamus rem , quae est extensa, I96& alias habet assectiones; sublata extensi ne haec certe tollitur. - Μentem vocamus rem, quae habet cogi- rq 7tandi facultatem ; sublata hac facultate, tollitur Μensi sed inde non sequitur , semeer 'actu Μentem cogitare: hoc non necetiario natura facultatis exigit. - Si quis dicat, se vocare Μentem rem, quae I98

65쪽

34 INTRODUCTI Concedimus quidem , remota cogitati ne nullam superesse idem Μentis: sed ratio haec est y unicam hanc proprietatem

Mentis nobis notam esse ; non tamen inde

sequitur, non alias dari in ipsa Substantia ignota Μentis, proprietates, quae sine praesenti cogitatione subsistere possunt. Per foramen video aliquid, quod rubrum est , & de quo nihil praeterea determinare possum ; an inde sequitur , essentiam holus rei esse rubrum colorem , quia, reminta hae idea, nihil de object o in Μente si perest λ Distinguere enim debemus inter o tectum ideale, id est, illud quod nos de o lecto in Μente habemus , & objectum extra nos existens , cujus nunquam in omnibus ideale objectum est repraesentatio , nisi exactissime nobis notum sit illud quod repraesentatur.

Ut clarius pateret, invalidum esse argumentum , quod examinavimus, a nobis ruit concessum , nihil nobis de Μente notum esse praeter cogitationem ; sed & aliam n vimus proprietatem, circa quam non etiam apparet, hanc sine actuali cogitatione su sistere non posse. Proprietas haec spectat Μemoriam, quae nos docet, quasdam ideas, peculiari quodam modo , Μenti inhaerere ς quamVis praesentes non sint I9 2. P. Gis nunc amr-

66쪽

c AD PHILOSOPHI A Μ sue affirmare poterit, sublata omni idea praesenti, tales ideas, quae revocari possunt , aut saepe sponte iterum praesentes fiunt , non superesse λConcludimus ergo , temere determinari, zo3Μentem semper cogitare. Sed non minus temeraria est assertio il- ao lorum qui affirmant, Μentem aliquando non co3Itare . EXperientia hoc constare dicunt; sed hac non tale quid posse probari,

facile evincimus.

Constat Homines sepe ad illum statum 2os reduci, & hunc aliquando per tempus satis longum durare, qui ubi cessavit , nullum omnino in Μente vestigium relinquit cogutationum, quas, durante hoc statu, Μens praesentes habuit, si quasdam habuerit ; ita ut primum & ultimum momentum hujus status, respectu Mentis, confundantur. In somno profundiore aliquando, & cerebro certo modo compresso, aut Vulner

to , semper haec contingunt. Sed non inde sequitur, Μentem non cogi- Σostasse; nam saepe ex signis indubitatis constat, Μentem ideas praesentes habuisse durante somno, in iis ipsis occasonibus in quibus, finito somno, nihil omnino de hisce cogit tionibus superest; ita ut quis facile credat, se, in hisce circumstantiis, non cogitasse. Videmus ergo , nihil esse determinam Σογ

67쪽

INTRODUCTIO dum , inter incerta relinquendum, utrum Mens semper cogitet nec ne . C A P U T X VI. t t

De Conjunctione Mentis cum Corpore, ρο iis quae ex hac sequuntur. liao8 I TID1Μus inextensum esse omne quod s

minus experientia extra dubium ponit , intimum illud, quod superius indicavimus ruet , inter Μentem Humanam & Compus organicum , cum quo conjungitur ,

dari commercium. 3ao9 Ηujus primum praecipuas indicabo consequentias ; deinde de modo ipsius Unio- inis agam, at o Conjunctionis Μentis cum Corpore eL sectus primus , ex quo reliqui deducuntur, est, cogitationes determinatas deterin minatis motibus respondere, exercitiumque flacultatum Μentis a sana Corporis conubtutione pendere; ita ut turbato quarundam partium ordine, Μentis Voluntas non am- plius ratione regatur, & Homoli rtatem , omnem amittat , dum ipsius Intelligentia

omnino turbatur . . '

et 1 I Huic Unioni ideo tribuimus diversas Hominum inclinationes, & diversos gradus

68쪽

αD PHILOSOPHIAM . perspicacitatis . Non tamen amrmamus Unionem cum Corpore solam esse causam harum diversitatum in Μente r non satis hujus naturam nobis notam esse vidimus ,

ut soli Corpori ingeniorum diversitatem tribuamus; sed nemo negare poterit, plurima an hisce a Corporis constitutione pendere: quoties enim vidimus , mutata hac, ingenia fuisse mutata . Animi assectuum, quos Passones Vocant, principium, etiam in conjunctione Μentis cum Corpore, detegimus. Ubi Μens vividius assicitur , in Corpore respondenS momtus etiam violentior est , quo ipso Μentis affectio magis excitatur, & mutua actione eo usque agitatio quandoque augetur , ut Mens, eo respectu, amittat imperito quod in Corpus habere solet , & ideas hisce motibus respondentes removere non possit; &sic motus ipsos compescere. Non ad Animi affectus, proprie dictos, omnem vividiorem Μentis affectionem referimus ; non huc pertinet , si motui in Corpore originem debeat , ut in Furioss& Febri violentiori laborantibus ; sed tantum si initium agitationis in Μente detur, quae primum motum Corpori communica-

Μemoria quoque in hisce consideranda est; Facultatem hanc superius indicavimus i9ῖ ,

69쪽

Corpori tribui posse ; quis enim , in Spiri

tibus, a materia separatis, Μ emoriam dari, in dubium vocabit r93. at 3 In Homine autem , cum omnes cogit tiones respondeant motibus in Corpore , motus hi considerandi sunt , ubi agitur de revoca is ideis; idem enim motus iteran dus est , quando idea redit; nam eo ipso quo Μens ideam de novo. praesentem sistit, motus repetitur ; quo saepius hoc contigit eo facilius motus iteratur , & idea revocatur ; tunc etiam facile in somno aut mo bo , a causa physica motus idem excitatur ν& eo ipso in Μentem idea redit. τaro Ex his deducimus, Corpori tribui debere quod quotidie experimur, antiquas opiniones dissiculter mutari , quamvis percis piamus has falso niti fundamento . Etiam facile explicamus quare Homines saepe , ad. antiquos , sed validis rationibus rejectos ,redeant errores.

70쪽

De modo, quo Mens cum Corpore conjungitur.

HUcus u E de iis, quae ex conjun- 2IIctione duarum Substantiarum, in quibus nihil commune detegere possumus, s equuntur , egimus . De ipsa Conjunctione q

Dissicaltatem masnam in hisce dari pri- a I 8 .mo patet intuitu ; sed quo majori cum c ra rem perpendimus , eo dissicultatem ma- gis ac magis augeri Videmus. De hac Unione magis recepta opinio iu 2I8 .lorum est , qui credunt , Μentem habere potestatem agendi immediate in Corpus , ,& reciproce Corpus agere posse in Μentem. Potestatem hanc Influxum vocant. Hujus sententiae fundamentum unicum a I9 est Experientia. Qui in contraria, sunt opinione , hanc a a Experientiam negant, &ipsam sententiam multis argumentis oppugnant, quae hocce habent fundamentum ; nihil nos commune Iercipere eosse inter cogitationem , dc ul- .as Corporis nobis notas proprietateS, Negant, ut dixi, Experientia constare, a a I

Μentem immediate imperium habere in ,