Paulli Rosarii Farrugia in Venerando melitensi seminario philosophiae, ac Sacrum scripturarum professoris De Genuinitate et Authentia Pentateuchi disputatio

291쪽

suerunt ' Dina filia Liae, ei Sara filia Aser. hi ecquis credat, lias prorsuS a nuptiis abstinuisse, ac proinde nullum filiis procreandis operam dedisse Insuper pler, que Jacobi filii quando in Aegypto suam constituerunt habitationem, adhue pollentes viribus, floridaque gaudebant aetate, ac proinde est prorsus incredibile hisce omnibus quietam, vivo adhuc Josepho, itam ngentibus. atque optissima in regione filiis procreandis constitutis

nullam in siliorum numero in terra Chanaan susceptorum necc8sionem contigisse. Neque ii cas nullam lmede re mentionem in Pentateucho occurrere, quia quum Moyses totus in eo suit, ut divinam celebraret poleutium, quae ex septuaginta unimalius innumerum mulli tudinem oriri secit, praejaein Septuaginta uult vitale, intilli orat reliquorum propagulionem iudiStinctu ac prorsus indeterminale esserre, inquiens: Filii Israel creveritu et quasi germinantes multiplicati sunt: ac roborali nimis impleverunt terram. Et hoc praesertim urgemus, quia pro comperto habemus illos omnes, qui poSι ingressum in Aegyptum nati, sub nomine alicujus ex septuaginta censendos suisse: Sic enim Jacob, quum sibi sinem vitae adesse intelligeret, hujusmodi verba eum Josepho habuit: 'Vltuo ergo filii tui, qui nati sunt tibi in terra Aegypti, antequam liue euirem ad te, mei 'orunt: Ephraim et Manasses, Sicut Ruben et Simeon repulabantur mihi. ReliquoS autem, quos genueris poM

292쪽

eos, tui erunt, et nomine fratrum suorum voeabuntur in possessionibus suis. V Quae quum ita Se habeant, ecquis non videt nullum auctoritatis praeseserre posse argumentum ex solo Scripturarum silentio depromptum fAe proinde non injuria contendimus, salso se habere fo-leiam, dum sit vel 55 tantum Iacobi nepotes in prima

generatione fuisse docet. Id ipsum 5 suademus ex eo quod non obstantibus genealogiis praeiactis, adhuc tamen prorSus gratuita, prorsusque salsa deprehenditur incrementi ratio, quam omnibus et singulis Hebraeis Colenso adiribuit. Ipse enim tamquam ratum fixumque usurpat, singulos dacobi nepotescorum commorationis tempore in Aegypto tres aut Sallem quatuor generasse filios, hacque ratione ad quartani us que generationem sese multiplicasse. At quo pacto ille priaelatis genealogiis innixus hoc incrementum restringere, ac angustioribus eaneellis c0hibere Se posse ratus,

eodem ac serme probabiliori nobis liceret decem, aut etiam duodecim, prout i ipsi lacobo contigit, in medium

inque lucem hos singulos edidisse asserere. N0S Veroah omni compariatione vel ideo abstinemus, quia probe lenemus vix et ne Vix quidem sallaciam, quam Sensus

collectivi vocant, in hac laeti specie vitari posse. Ex eo, enim, quod nonnulli tres aut quatuor habuisse filios perhibentur, nonnisi praepostere quis argueret omnes et singulos nebraeos per quatuor, quas Adversarius fingit, generationes, hoc m0do Sese propagasse: quum et illud ubique evenire soleat, nec ipsa Anglia excepta, quod ex pluribus fratribus nonnulli duos, alii quatuor, alii vero plures habeant silios. At quum haec Sint in cauMa, ne- Sci0, qua possit Adversurius veracitatem Pentaleuchi iii

293쪽

- LIBER II. diserimen, inque lalsi suspicionem Saltem quoad hane

partem vocare.

lino idipsum 4 suademus ex eo, quod communiter genealogiae Pentaleucto consignatae, licet verae, incompletae tamen ac in pluribus delieientes deprehenduntur. Moyses enim in genealogiis texendis, illa, communiter perSOnaS memoraVit, quae pro compleminio historiae illi videbantur inemoratu dignae. Sic quum nulla ade κι necessitas illos commemorandi, tacitus praeleriti Moyses filios Illiamar, tamen in libris Paralip0meuon disertis verbis commemorantur, ubi legitur: Divisiι

eos filios Aaron David, id est, Sadoc de sIiis Elearar,

hi Ahimeloeli de filiis Ithamar, secundum Vices suas, et ministerium. Iuventique sunt multo plures filii Eleazar in principibus viris, quam siti Ithamar. Divisit autem eis, hoc est siliis Eleazar principes per familias sexdecita: et filiis Ithamar per samilias, et domos suas octo.' Itemque ubi pro comperto est Ruben quatuor saltem habuisse filios, tamen '' alibi solius Phallu filius, nempe Elial,, id exposcente historia Dathan et Abirou,

commemoratur. Tandem, ne longius quam par est hac in enumeratione excurram, nusquam in Pentaleucho silii Selae commemorantur, tamen ex libris Paralipomenin cum magna posteritate donatum suisse constat: legituronim : Filii Sela, filii Iuda: Her pater Lecha, et Laada

pater Maresa, et cognationes domus operantium byssum

294쪽

in domo juramenti. ' At quum haec sint in ea sa, ecquis non videt perperam solenso in determinanda Behraeorum in Aeg, plo commorantium inermenii ratione ad has tabulas genealogicas Pentaleucho vel aliis Scripturae libris eonsignatas respexiMe, quum optimo quidem jure et illud regeri possit, non omnes et singulos liberos, Sed tantum quos narrationis contextus exigebat, illis contiueri. Praepostere igitur Colenso trium vel ad summum quatuor filiorum et non amplius suisse penes Hebraeos in Aegypto degentes incrementi rationem. Idipsum 5 suademus ex eo quod in Aegypto praeceleris locis uberior, quam Pentaleuehi genealogiae innuere videntur, partuum numerus esse solet. Audiatur hae dero Aristoteles: ' Cum animalia quaedam singulos pariant, ulla plures, genus humanum in ancipiti est: nam ut plurimum mulieres singulae Singulos puriunt. Verum Saepe, et locis plerisque geminos etiam edunt, ut in Aegypto fieri certum: pariunt enim in Aegypto et tres et qua-luor, idque locis nonnullis saepe iii: sed eum plurimum quinque nascuntur, et quaedam quatuor partubus v inliedidit, qui nos singulis partubus enixa.' Hisce consona sunt etiam quae testatur Plinius, ubi ait: Tergeminos nasci certum est, Horatiorum curatiorumque exemplo: supra, inter ostenta ducitur, praeterquam in Aegypto, ubi laetifer polus Nilus ... in Aegypto septenos uno utero simul signi, auctor est Trogus.' Iam vero hisee testimoniis innixi potius ' Aben-Εsra aliorumque

32l Arist, hist. Animal. lib, vii. n, Mi Plinius his t. nat. lib, vii. ea P. 3.

295쪽

- LIBER II. Rabbinorum sententiae, qua docent mulieres uel neas duos, quatuor et etiam sex liberos in lueom uno partu

edere consuevisse, quam Colenso commentis assentiri

malumus, qui vix et ne vix quidem contra disertam Scripturae testificationem quatuor liberos singulis nuptiis adtribuendos eensuit. Non est igitur laetu impossibile,

pro iti tingit Culenso, quod Hebraei plusqualia 600,000

numerarent, quando ex Aegypto egressi sese itineri coin-

miserunt.

Idipsum tandem 6, suademus ex eo quod prorsus salso Coleum statuit omnes Hebraeos in quarta generatione Aegypto exiisse. Ideo enim colenso 600,000 virorum numerum ad 5,000 lanium Se cohibere posseratuS, quia praeter quam quod plus a quo incrementi

rationem reducere, atque restringere nusus, in suis

supputationibus insuper ud quartam generationem constitit; unde factum est, ut hoc tantum ivicto 600,000 Ηebraeos tempore exodi fuisse statueret, ubi singuli 40 vel etiam 80 liberos utriusque sexus procreaSsent. Nos ero nou ideo quod lauaquam in immihi te habemus quemvis posse etia in quadraginta vel septuaginta silios procreare, quum diserte Scriptura testetur sopiungiuia Achaho fuisse liberos: Erant autem Achab septuagintu filii in Samaria': pariterque et alios septiiuginta Gedeoui: IIabuitque Septuaginta filius, qui egressi sunt de seniore eius: eo quod plures haberet uxores.' conclusionem nubis ab Adversario impacto in respuendam ducimus, Sed quia salsu iuuixa supposito nobis videtur. Num jam Supru

296쪽

CAPUT XVI. 28 oAlendimus non omnes nebraeos in quarta scit par limin sexta, partim etiam in octava generatione tempore Exodi fuisse. Itim vero ubi 5l, quos adstruit ColenM, Iacobi nepotes hac miserabili incrementi ratione, 4 nempe, in singulis generationibus ad octavam usque saee multiplicasse dicerentur, non lantum 2,000,000 sed verius5,000, 0 Exodi tempore eos constituisse argui p0Met. Ideo igitur Colenso in Hebraeorum numero Exodi tempore determinando a veritate aberravit quia quatuor tantum, et non potius septem aut octo generationes toto ut 5 annorum spatio contigisse ratus. Proprio igitur Vintuli pondere gra ala corruat oportet dissicultas illa, quam contra 600M00 viros in universum, et contra nonnullorum tribuum numerum in particulari Colenso obtrudere, atque urgere praesumpsit. Quae quum ita se habeant, ecquis non videt praepostere Coleuso Hebraeorum numerum Pentaleucho consignatum ad 5δ00 tantum c0arctare enisum, ut inde genuinitalem atque

auulentiam Peutato uehi saei lius in diserimen vocare posset 108. At instat Adversarius, nobisque tamquam creditudissicile ei illud ' obtrudii, quo unius Suham posteritas adeo usque ad exodi tempora excrevisse perhibetur, ut longe illam, quae ex decem Benjamin liberis orta est, superaveri l. At ne ullum quidem hujusmodi exeeptio nubis lacessit negotium: nam pro comperto est apud Omiles, quotidiana experientia duce, propagationis rapidi lusem in singulis familiis juxta varia rerum discrimino, in quibus illae versantur, se habere, ita ut secundis in reb is numerosiores sumiliae, in adversis vero valde lim,

297쪽

LlBER II. latae depreliendantur. Num igitur tribus Dan duplo major exodi tempore, quam tribus Benjamin in Pentateucho exhibeatur, nihil prohibet quominus hane variis casibus, quibus tamen illa prorSus immunis evaserat,

eoniliciniam suisse credamus. .Et sane ex decem Benjamin filiis tantum quinque in censu primo peregrinationis anno liabito commemorantur: quod non sine ulla probabilitate ex eo repetendum esse contendimus,

quod reliqui misere perierunt.109. Verum Colenso adhuc obgannii, veritatique Pentateuehi vel ideo aequiescere adhue '' renuit, quia parum incrementi in Tribu Levi per triginta octo annorum spatium deprehendit, quum longe aliter silento tribus Manasso per idem tempus incremento, nee nunincrementi ratione quae penes nos oblinei, reue se habeare debuisset. At lota haee argumentatio, sicut et praecedentes, praeposteris deductionibus innititur: ratio enim incrementi non a priori, ut riunt, sed potius allentis omnibus cireumstantiis determinanda est: persaepe enim nonnullae eaumae, quae prorsus nos latent, non lavem in lucrementi rutionem mulationem inducunt. Nullo igitur jum Levilarum numerum in discrimen Vocare,citque tamquam salsum traducere possumus vel ideo quod ex nonnullis calculis in abstracto institulis Levitae linr totum peregrinationis tempus parum Sese propagaS- se videntur. lino prorsus in hac lacti specie ab omni supputatione abstinendum esse contendimus, primo quia prorsus nos latet quot Levitae in seditione Core, Dathan,

298쪽

CAPUT XV s. 287 atque Abiron periere, quum Scriptura id tantum reserat: ' Ignis egressus a Domino interfecit ducentos quinquaginta viros, qui osserebant incensum: et vastante incendio: Percussi sunt quatuordecim millia hominum et septuaginta absque his, qui perierunt in seditione Core: secundo quia testante Clemente Alexandrino Levitas larigo diversa vivendi ratione quam reliquae tribus regebantur: ait enim: Unde 'nullum ex veteribus cx Seriptura oStenderis, qui eum praegnante rem habuerit, Sed postquam gesta it uterum, et postquam editum suetum a lacte depulit, rursus a Viris cognitas suisso

uxores. Jam hunc Scopum et institutum invenies servantem MoSis putrem, cum triennium post Aaronem editum intermisisset, genuisse Mosen. Et rursus Levi-liea tribus servans hane naturae legem a Deo traditam, ullis numero minor ingressa est in terram promissam. V

Quae quum ita se habeant, ee luis salsitatis Moysen insimulari audeat, quia tribus Levi cum ceteris trihubus comparata peregrinationis tempore parum profecisse videtur

110. Licet igitur varia, licet prima facie legontibus

etiam gravia, qu e in Pentateuchum congessit solenso, videri possent, tamen quin ejus genuinitati atque au-uientiae osticiant, potius Moysis sinceritatem constabiliro ac in tuto ponere deprehenduntur. Ubi enim Pentateuchi seriptor impostor esset, dubio procul adlaboraret, ne numerorum inaequalitate lect0res ossenderet; Moyses viro

12ὶ Clem. Alex, lib. ii. Stromat.

299쪽

288 LIBER II. solo veritatis amore in hisee libris eonscribendis ductus, prerum fuit sollicitus ut ad 'o sua dicta temperaret, splo omnibus credibilia esse possent, Sed quemvis sublesiae fidei trilicum bravan3, omniaque ad veritalis normam exigen3, quae magna, quaeque parva erant eodem animicandore Pentaleueho consignavit. Arma igitur, quibus Pentaleuchum Colenso aggredi ausus, illum polius tueri, ii iam laedere deprehenduntur. it. Hinc factum est, ut Pa res ea omnia, quae deuehraeorum numero Mub Ses Pentaleuehu eonsignavit, toto corde susciperent ac suis in scriptis allegareni. Sic adeo l. tamquam sal Sam habuerunt Adversarii sententiam, qua contendit omnes Hebraeos tempore exodi

5000 tantum fuisse, ut disertis verbis 25,000 post surnicationem Moab cecidisse assererent. Speciminis gratia unum urgeo Tertullianum, qui variis tu loeis haec ad rem nostram habet: In Arithmis, cum divertissoli rael apud Sethim, abeunt libidinatum at filias Moab. iuvitantur ad idola, ut et Spiritu fornicarentur, edunt donique de pbllutis eorum: dehinc et adorant deos geniis, et Beolphegor initiantur. 0b hanc qu0que idololatriam, moechiae sororem, Viginti tria millia domesticis oh truncata gladiis divinae ii ae litaverunt.' id ipsum in forni-oarios urget, dum dicit : uabemus quidem et no

ojusdem vetustalis exempla pro Sententia nostra, non modo

indulli, verum etiam repraesentati judicii fornicationis. Et lilique suffieit tantum numerum viginti quatuor

300쪽

CAPUT XVI. 28smillium populi fornicantis in silias Mouli una plagaruisse. V Cui consona sunt quae hac de re protulit Irenaeus, qui una cum Apostolo ab his, quae Hebraei peregrinationis tempore perpatrarunt, fideles sequentibus delerret: IIaec in figuram n0Siri suerunt, ut non SimuS concupi Scentes malorum, quemadmodum et illi concupierunt. Neque idolutatrae Silis, quemadmodum quidam eorum: sicut Seriptum eSt; Sedit populus manducare, et bibere, et surrexerunt ludere. Neque furni centur, Sicut quidam ex illis seruicati sunt, et corruerunt uva die viginti tria millia. Imo, quod capitalius, disertis verbis 2 statuere nil mirum esse, quini Hebraei in Sexeuntis millibus peditum Aegypto exierunt. Sic nomine omnium Augustinus haec habet: Non osse mirum quod in sexcentis millibus peditum egressus est populus ex Aegγplo, excepto caetero apparatu, ubi et Servilia erant, ei sexus muliebris et imbellis aetas. VOmnes tandem 5 uno ore mirabile nebraeorum incre mentum in Aegypto ad caelos eveXerunt, divinamque Pulentiam celebrarunt. Qua in re tam perspicua Saterit unum ei lare Augustinum, qui celebrata Abrahami fide, subdit: '' Ille unum Deum Verum colens universi talis creatorem gignit illium senex, de conjuge quam spe pariendi penitus destitutam sterilitas aetasque jam secerni. Propagatur ex illo numerosiSSimuS p0pulus, multiplicatus in Aegypto, quo illam Stirpem ex orientalibus partibus, promissis esseclisque crebrescens dispositio divina transmiserat: V et alibi: Regnantibus