장음표시 사용
241쪽
a i a Antonis Goueant Commenti x
haeres institutus, filio impuberi ex altera parte Instituto substitutus, repudiata sua parte, ad impuberis haerer ditatem non admittitur. Quod putem in eκtraneo repudiatio,idem in suo abstentio operatur. Qua ratione conciliandus est d. s. filio. cum hac lege. Neque enim hic petit filius, ut sibi liceat abstinere: sed ut bona patris ab impuberis haereditate separentur. ν Ait iure cons. Et enim ius dicenti. Ius dicente appellat, que Praetore appellauit. Et ita accipitur in hi de iurisdi. Ait Iurecons. Propositum est. In beneficio abstinendi concedendo. De quo in Lnecessarijs, de acquir. haer.
Ait iurecons' oneribus haereditarijs non sponte fuse- ptis liberare. Fili j enim necessarij haeredes lunt . Atque ideo est, quod eis Praetor ignoscat magis, quam iis, qui
sponte haereditates adeunt alienaS. Ait Iurecons. Non inuitos ab haereditate remouere. Re moueret autem Praetor statrem a fratris haereditate ,
inuitum, si ei nihi aliud permitteret, qukm abstinere. Vt enim iam diximus, abstinere non potest frater, nisi tota haereditate abstineat: & per consequenS, bona ss fratris coniuncta iam cum haereditate patris omittat .
At quod in fauorem filioru introductum est, in odium
Ait Iurecons. Praesertim ctim remotis secundis tabulis. Altera ratio est, qua Praetorem moueri oportet ad concedendam separationem honorum. Nam remotis secundis tabulis, hoc est, si frater non fuisset fratri impuberi a patre substitutus, impuberis bona frater ab intestato obtineret . Nun: c quia fratri'patre substitutus est, non potest ab intesitato fratris haereditatem obtinere : cum ex testamento sit necessarius, Ilaustallus, .ult. M acquir. haered. Ita enim Ioci ij conciliandi sunt, aut, ut verius dicam, intelligendi. ε Ait Iurecons. Itaque tegata duntaxat ex fecundis tabutis praestari. Impetrata separatione bonorum paternorum, legata primarum tabularum, in quibus haereditas versatur testatoris,non praestantur. Secundarum vero, in quibus pupilli haereditas continetur, praestabuntur de bonis ipsius pupilli.
242쪽
Legata secundarum tabularum de impuberis haereditate praestantur: habita tamen ratione facultatum ipsiustellatoris,non pupilli. Lin ratione. q. quod vul3. ad legem Falcidiani. Uerum in lege hac propterea non habetur ratio facultatum ipsius testatoris, cuius bona separata sunt a bonis pupilli. Itaque si legata relicta in secundistabul is excedant drodantem bonorum ipsius impuberis frater Falcidiam retinebit . De quo plene aeripsimus ad d. in ratione
Pomponius libro primo ad Salinum.
QVo gradu haeres liberis substituatur,nihil
Idem libro fecundo ad Salinum- IN pupillati substitutione licet longius tem
Pu S comprehensum fuerit, tamen finietur substitutio pubertate. LEges hae obscuram non habent sententiam. Liu pupillari. diximus in quaestione illa, Ozιοι. mo dis finiatur pupillarissiιUitutio, di in Luerbis. L. II.
Papinianus libro sexto responsorum. CEnturio stio , si intra tigesimum, ct quin
tum maris annum sine liberιs , vita decesserit, directo substituir. Iutra quatuordecim annos
243쪽
ar Antonῆ Goueant Comment. etiam propria bona filii substitutus iure comis
muni capiet et post eam autem aetatem ex pri
uilegio militum , patris duntaxat, cum fructibus inuentis in haTeditate. s v M M A I I v M.
et Tarani, iην, misitis insubstituendo disserentia. a In testamento militis non babet locum falcidia. 3 suarta naturae de bonis militis non detrahitur. 4 Militis Privilegium est, ut eius bona, ad quem irae vult,
x D Aganus verbis directis pubertatem substituendox egredi non potest, verbis fideicommisit potest. l.cohaeredi. .cum liae Urni eod. .vit.depupillfubstit. lib. a. Instit. Μiles egredi directo potest,siue expressa certa aetate post pubertatem, hoc modo, Si i lius intra as. sinnum decesserit: siue compendio, hoc est, nulla expressa certa aetate, hoc modo . cuandocumque filius decesserit. Quae
duae species militaris substitutionis ponuntur in L precibus. infecunda parte. C.eod. Vtro autem modo miles substituat, non resert. Nam intra pubertatem substitutus iure communi utetur: & bona tam patris, quam sit ij, ex quibus facta haereditas una est,obtinebit ex substitutione: post pubertatem vero, ex priuilegio militis, hoc est cui interpretantur Imperatores in d. l. precibus)veluti ex iusta causa fideicum missi bona duntaxat militis , cum fructibus inuentis in haereditate militis, hoc est, cum fructibus pendentibus, & maturis tempore mortis ipsius militis. Nam ijs ructus haereditatem au- ent.Lin lege Falcidia ad leg. Falcia. ac per cosequens in si eicommissariam haereditatis restitutionem venire soportet: neque ad eos arbirior pertinere. l. in deicommissariam, ad Trebell. obtinebit autem solidam,& sine ulla diminutione. quamuis ex causa veluti fidei commissia obtineat. Nam intestamento militis non habet locum Falcidia. l. r. . denique. ad Trebell. Lin tesamento. de mihi. 3 testament.- in tes amento. aeod. Quin nec quarta qui
244쪽
dem, vulgo naturae appellatur, de bonis militis detrahitur rutpote cuius testamentum inossiciosum non di-Catur. Lin tessamento. .de ines'. testam. Bona militis iure directo post pubertatem capi non posse ex eo intelligimus, quod Imperatores aiunt veluti ex iussa causa fideicommisse. Item ex eo, quod bona militis ab haerede pueri petenda sunt. d. precibus. Postremo , si iure directo bona militis caperet substitutus, post pubertatem filio haeredem miles dare posset, & civi Romano puberi te flamenti factionem suo priuilegio adimeret: quod n qta aquam admittendum est. l. a. si. meritὸ , Ο, .siouis a principe, ne quid in locopubl. facit. exfacto,boc tit. Veru- . tamen quia militis priuilegium illud est, ut eius bona, ad quem ipse vult,perueniant, cogitur lex fingere, Eccomminisci quoddam fideicommissum, ut priuilegium militi conseruet. Neque vero ad militem attinet, qu modo sua bona.ad substitutum perueniant,iurene dire cho, an veluti ex causa fideicommissi : fatisque habet, modo perueniant. Porro quod ait Iurecons. Si fine liberis , eam conditionem cessare faciunt etiam naturales Lex facto.6. I . ad TrebelL Filii autem num in conditione tantum Lant , non etiam in dispositione, scripsimus ad d. l. exfa . L. 15.
Ponponius libro tertis ad Sabinam.
SI quis eum, quem in testamento suo legavie, rursus a se bili tuto filii liberum esse iusserit r
it ber erit, quasi legato adempo. Nam & in legato in iis testamentis nouissima scriptura erit spectanda : sicut eodem testamento codicillis confirmatis obseruare ur .
a Coriculi testamento confirmatis eunda tabu4pars funi,
245쪽
appendis principalis testamenti. 3 Datio libertatis legatum non appellatur. Un videtur tum,quod ademptum est. 1 In Codicillis confirmatur relictum in tectamento. 6 Legatum non relinquitur, nis intestamento.
A It Iurecons Si quis eum. Hoc ipsum scribit Iureconsultus in La.de statvlib. Ait iureconis Liber erit. Eueniente casu pupillaris subititutionis l. in tentamento. a.de manumiff. test 'ev.EX-pectandus enim is gradus est 1 quo libertas relicta est. Ait iurecons uua adempto legato. Neque Expecta-
. mus euentum substitutionis, ut legatum ademptu nix intelligatur. Cum enim eodem testamento & seruus Iegatur, & liber esse iubetur, praeualet libertas d. L a. ae atithb. DLPh. iora eod. Ρatris autem ,& flij unum est testamentum. Itaque in secundis ta bulis ademptum legatum, in primis ademptum censetur: quemadmodum in codicillis testamento confirmatis ademptu, E in testamento ademptum inteli igitur. Nam & codicilli te:lamento confirmati & secundae tabulae pars sunt, di appendix principalis testamenti. l. ab intestato, de iure codicili. l. moribus. Iupia eod. Ait Iurecons In iis tectamentis. in tabulis duplicibus: quae, uti diximus, unum testamentum censentur. Vulgares codices habent, Et in testamentis . Sed stiperior lectio, quae est Pandectarum Florent. mihi magis prohatur. Ex eo autem, quod ait Iurecons Et in legator i n-telligimus, dationem libertatis legatum non appella-3 ri, argum. l. in generali, de Terb. signi M. Nam lex I a. tabularum latὰ verbum luandi usurpauit. Verbis.de ruerb.
Agni . Et sane lex Falcidia libertates non minuit,quae legata minuit. l. Papiniamis β. quarta, de inos'. tectam. Ait IureconL 2buli ascriptura. Facit i. si idemse, - nus. I siquis in principio, de leg. l. Divi. de Iure ciuite. Interdum sene prima scriptura spectatur ut in L mibi, is in L ita fit nascriptum, de leg. r. Si enim quirrita scripserit, uuae postea legabo, dari nolo, prima scriptura valebit : neque postea legatum debebitur. Neque enim da- tum videtur, quod ademptum est. dict.lsita.
246쪽
Ait Iurecons. Sicut in eodem testamento vel eodieilvs confirmatis . In odicillis confirmari potest relictum sin testamento. Nam ut iam diximus, codicilli testamento confirmati, pars testamenti censentur. l. a.de tu re codic. Codicilli autem testamento non confirmati, testamenti pars non sunt. Itaque in huiusmodi codicillis, neque legatum adimi potest . Nam legatum snisi in testamento non relinquitur Draeterra, derarin
AIi Pomponius a Si suo testamento perfecto, alia rursus hora pater filio testamentum fecerit, adhibitis legitimis testibus: nihilominus id valebit: & tamen patris testamentum ratum manebit . Nam& si sibi, & filio testamentum pater fecisset , deinde sibi tantum, utrumqui superi u S rumperetur. S v M M A RI v M.
I Secundo testamento iureses Io, superius tollitur: quomodo hoc intelligi debeat. a Testamentum filii non tam es testamentum, quam Io Ia- menti patern pars, iis sequela. 3 Testamentum nihil aliud e si, quam voluntatis nostrae contestatis. 'quisquis testimonium di cere potent, legitimus testsest Ied qui ciuis manus pubes es.
A It Iurecons. Si Do tectamento . Ratio dubitationis. Tilla est , quod secundo testamento iure persecto 1uperius tollitur: testamentum autem fili j, patris quoq; testamentum dicitur. Ratio vero decisionis in contra- χrium, quod 1 patris testamento filij testamentum pendet : neque tam testamentum est, quam testasTenti pa terni pars, & sequela. Secundo autem nostro testamen-
247쪽
to tum demum prius tollitur, cum a priore secundum
Ait Iurecons. Adbibitis legitimis tectibus.Cum eodem contextu tibi & filio testamentum facis, septem testes lassiciunt. Cum autem alio tempore tibi, alio filio testaris, utrisque tabulis obsignandis par numerus testium requiritur. Et sane si in hiij testamento alia hora facto testes non adhiberentur, testamentum non esset. Nam testamentum nihil aliud est, quam voluntatis nostrae contestatio: Legitimi autem testes appellantur, ciues Romani puberes. De quo scripsimus lib. a.de iurisdictione. Neque enim legitimus testis est, quisquis testNmonium dicere potest. Ait Iureconc Vtrumque superius rumpetur. Quia secundum a priore non pendet.
A It Pomponius; Sed si secundum testamentum
ita fecerit pater, ut sibi haeredem instituat, si uiuor se filius deeedat: potest dici, nom rumpi superius testamentum: quia secundum non valet, in quo filius praeteritus sit .s v M.
et Falsitas Barioli ex hoe Deo probatur. a uuamuis ex eo testamento, in quo filius est praeteritus, aequiri haereditas nonpo sit: proficit tamen ad bonorum possessionem contia tabulas. T Oeus hie manifestd probat, 'salso Bariolum scribe- a re ad L Gallus.. filium iis verbis institui Si filius me miuo decedat.De quo superius diximus.Quamuis autem ex eo testamento, in quo filius praeteritus est, acquiri ' haereditas non possit: proficit tamen ad bonorum posse sessionem secundum tabulas. l. a.C.de edicto Diui Adri-μην tol. De quo alio loco scripsimus. L. II
248쪽
L 27. Idem libro quarto ad Sabinum SVbstitui liberis is etiam potest , qui post mora
tem eius natus fuerit, cui substitutus haeres
fuerit. T On solum filio impuberi substituere possum eum, d ' qui post mortem meam nascetur , sed etiam . eum; qui nascetur post mortem ipsius impuberis. De quo maior dubitatio est: qui ne vivo quidem pupillo in ea causa futurus est, ut haeres institui possit
L. I 8. Vlpianus libro sextodecimo ad Sabinum . SI seruus communis substitutus sit impubericum libertate, si quidem a patre familias fuerit redemptus,erit impuberi necessarius.Si vero ab impubere redemptus sit, non necessarius, sed voluntarius fit haeres, ut Iulianus libro 3o. Digesto-νum scripsit. Quod si neque a patre, neque a pupillo fuerit redemptus, aequitatis ratio suggerie, ut ipse pretium partis suae domino offerens pos sit & libertatem,& haereditatem consequi. S V M M-R I V M.
1 Communis seruus quomodo possis institui. a Vendendi erui necessitas imposita ὰ Iustimarest. A It Iureconsuli. Si seruus communis. Communem a Rseruum & cum libertate, quasi nostrum, &sine
libertate, quasi alienum institui posse scribit Vlpianus in Insis. Ait
249쪽
Ait Iurecons. Si redemptus. Hoc iure vendere socius a partem suam non cogebatur. Vendendi namque. necessitatem imposuit IustinianuS. l. I. de commiem. manu. β. vlt. de dona. libro a. Instit. Ait Iurecons. Erit impuberi necessarius. Quia & tesitator sibi facere necessarium potuit. Ait Iurecons Si vero ab impubere. Neque enim testatoris seruus suit: cuius utrumque testamentum est. Ait Iurecons flatio aequitatis suggerit. Quae facit, ut quod seruus de peculio domino numerat, de tuo dare videatur. l. atuliberos. β.seruus communis, dentatulib. facit i. id autem, ad legem Falcid. l. etiamsi β. Sabinus, de
Ait Iurecons Vt ipse pretium partissuae, &c. Vi uo adhuc impubere. Nam post mortem impuberis eκ istente iam conditione substitutionis, & solidum pretium, &praeterea pnpillaris figreditatis aestimationem alteri domino offerat oportet .Quemadmodum autem neque testatore, neque pupillo offerente vendere partem suam dominus olim cogebatur: ita neque offerente seruo. Ait Iurecons Libertatem is haereditatem consequi. Μortuo demum pupillo. Sed cuius libertus erit ρ Et magis est, ut eius libertus sit, a quo libertatem accepit, quamuis pro parte. g. vlta
AIt Vlpianiιs. si Titio fuerit legatus seruus, po terit impuberi substitui cum libertate,que admodum institui potuit legatus: & evanescet legatum existente conditione substitutionis . S V M M .AE R I V M. x Olim feriιiproprii sine libertate frustra instituebantur
a Serui baeredes instituti necessarij fiebant.1 Q Erui proprij sine libertate frustra olim instituebantur: novie utiliter instituuntur. Et libertatem una
250쪽
cum haereditate accepisse intelliguntur, quemadm , dum & quos tutores si ijs damus. Quemadmodum au- Σtem seruos nostros institutos haeredes nobis necessarios faciebamus: ita & filiis nostris impuberibus substitutos, filiis necessarios faciebamus haeredes. hy eds plures. φquospcisam isupra eod. Neque sollina filiis, verum & --bis. Itaque abstinente filio, seruus haereditati meae inuitus obligabatur. l. in tabulis, de Hattilib. Et is seruus statu liberi iure muniebatur,quamuis libertatem a se . caperet: ne .in filii potestate esset, patrem facere inte statum Quod eueniret seruo alienato. Ait Iurecon f Euanescet leoatum ex fiente conditione. Ante, quam existat conditio substitutionis, non potest seruus pupilli haeres fieri:& per consequens neque liber. Nam libertatemhse capit. Capere autem libertatem ii se non potest, nisi haeres existat. Porro autem in pro. polito, momento eodem & legatum evanescit, dc libemtas competit . Est, com prius legatum evanescat, quam libertas competat. De quo dirimus ad i. si quis eum. I. 19.
Iulianus libro I rigesimo Diges ornm . ΙDem est, & si post mortem legatarij seruus sit
substitutu S. s V M M A RI V M.
et Adiectio illa, Post mortem, eonditionem in se non habet. a Auctoris opinio circa interpretum huius loci pti nam. 3 Post mortem legataru datum legatum, pro puro babetur.
SEerum Titio legatum si cum libertate filio impub
ri ita substituas, ToIr mortem Titii. Eueniente conditione substitutionis, legatum evanescit: neque mors 'Titi j expectatur, cum certum sit Titium moriturum. sistosi mortem. v. vlt. de ter. r. Nam adiectio ista, si τ. mortem Niiij, conditionem non habet sed duntaxat mo