장음표시 사용
391쪽
Papinianus lib. 7. II Eanrionum
LEge Falcidia interueniente , legata seruitus, quoniam diuidi non potest, non aliter in solidum restituetur: nisi partis offeratur aestimatio. S V M M RI V M.
inae indiuidua sunt, neque legari, neque praestari
pro parte possimi: itaque solida in legato sunt. l. cum filius, de seg. a. Lis, qui quadringenta. β. n. infra eod. Cum igitur intelligi non possit, quae pars in is legato non sit,eundum est ad aestimationem,cuius quase tam partem si haered i inferre legatarius recuset, a petitione legati doli mali exceptione repet letur. d.l is, qui quadringenta. lsure de doli mali,inmet.except.de quo diximus ad i. I. u. Uu rumιs. quo loco exposuimus quamobre via,actus iter diuisione no recipiat. Illud hoc locoquςrendu est,num de seruitute urbana legata,Falcidia detrahatur, & quomodoὸ Item illud, dum de libertate seruitutis legata Falcidia detrahaturὸ Et seruitutem urbanam legari constat exRubric d eruit.legat. Rufi., urb. exempli causa : Legare possum tibi ius ex area mea in aedes tuas introeundi, ius stillicidij in area meam auertendi , ius tigni in parietem meum immittendi : item haeredem meum damnare possum altius non tollere,ne luminibus tuis Officiat: neque enim aliter seruitus ista tibi relinqui potest: frustra namque ii
392쪽
tii legem ius altius tollendi, si mihi seruitutem non de-tiebas. Servitutes igitur urbanae legari possunt ,& le-Hatae nostrum patrimonium minuunt, quanto scilicet IPluris sunt libera praedia,quam serua. Qui enim sunctum vendit, uti optimus, maximusque etsi liberum Vendere videtur. Luti. l. cumfundum, de verborsignis l. nult.de eνict. Itaque & in iis seruitutibus lex Falci dia locum habebit: eritque aestimatio necessaria cum prae stari urbanae seruitutes, nisi solidae non possint cum facti sint. l. r. q. Uufructus,supra eod. Patientia autem lsro praestatione, quam restitutionem hoc loco appellatureconfin seruitutibus acclinitur.Lquoties,deseruit. Ne- sque enim rerum incorporalium naturalis traditio estirid secundum respondeo, libertatem seruitutis legari 6 posse: ut si tibi permittam altius tollere, cum mihi seruitutem deberes. De hoc tamen legato non puto Ealcidiam detrahi : quia non tam data libertas videatur, quam seruitus adempta z qua remota, res naturaliter ad suam redeunt libertatem. Propter quam causam fieri existimo, ut libertates testameto seruis datς Falcidia non minuantur. LPapinianus. .quarta autem dem sic testam. Non idem dicendum est de nominis liberati ne legata et ipsa namque pecunia, quae in nomine erat, legata intelligitur, obligationis legata liberatione.
L. 8. Idem lib. I . α stionum. IN legem Falcidiam aeris alieni rationem in shaereditate relicti, quod unus ex hettedibus soluere damnatus ii t, ipse solus habebit.
I Ipso iure inter haeredes proportionibus haereditarijs inr. alienum diuiditur.
393쪽
Vi quadringenta in bonis habebat,quatuor hirisdibus institutis,ao. quae debebat, ab uno nomina tim tui iussit stolusis io de portione sua d ducet, in ratione legis falcidiae ponenda cum legatariis: quia solus is onus aeris huius sentit. Nam quamuis lina is iure inter haeredes pro portionibus haereditatis sesalienum diuidatur, pacto,C.depactis. tamen quia Compelli ad stlutionem ivitest is,cui testator id onus iniunis
ἶit, Qtus is aeris huius rationem habebit. Qum ut planiis intelligatur, scire oportet quemadmodum id quod
in nominibus testaxor reliquit,lege in Tabul. inter haeredes diuiditur. Da, quae. C. Fa-ι ercis . ima x. C. de excepi. ita hi quoque, quod testator debuit, eadem lege inter haeredes diuidi, neque in λlidum unum ex haere dibus posse conueniri. Lis,qui de cond. insis. Ista autem seris alient distributio, uti iam diximus, pro portionibus fit haereditariis, non pro aestimatione rerum prael gatara. LI-C siceriperi Nemiterio testimatione rere,in quibus haeredes ssint instituti pone altersi rerum Italicarum, alterumprouincialium haeredem esse institutum : nam hae institutiones vice praelegatorum, & pra ceptionum accipiendae sunt. Lexfactostroponebatur, de hored.infiit. Quamuis autem aes alienum inter haeredesipὶ iure diui datur; test tamen testator onus aeris ali ni uni suorum haeredum inlugere vel per speciem legati,hoc modo, A 'rimo haereae Tito creditori meo lego. quo ei debeo. vel simpisciter hoc modo, Titio credιrori meo Sempronius haeres meus rimarito. Priore casu actio creditori meo competit aduersus haeredem t posteriore vero ipsis cohaeredibus, quorum interest dimitti communem creditorem. Eseruoseolo. sis tectator, de legat. r. Neque mirum est, alii actionem competere, quhm cultestator dari iussit. Nam etsi pater pro filia genero dotem dari iubeat, ipsi filiae actiocompetit, cuius interest non esse indotatam. GDruo legato. Itaque iis iudicios miliae erciset haeres iussuscreditori satisfacere, cohaere
394쪽
dibus cauet indemnes seruaturum, L Ii . . Papinianus. fami ercisc. Quaero, si aeS alienum portionem narre- Idis absorbeat, quid iuris sit λ Et respondeo, aeris alieni onus sibi iniunctum agnoscere haeredem oportere intra dodrantem suae portionis : quod vero dodrantem excedit, in alios haeredes redundare. d. β.Papinianus. Quae ro si compensandi animo creditori landum ab unosa rede legasti, cui ro. debebas, quid iuris sit, si suo iure creditor uti malit, quam tuo iudicio P Et hoc casu actio nihilominus dabitur creditori primo in eum solum , liquo fundus legatus erat, neque alios haeredes cogetur Conuenire, nisi in id, quod ab illo uno consequi non potuerit . Neque enim utique ab haerede totum debitum Creditor consequitur: sed quinque duntaxat , si pluris non sit fundus legatus. Et haec sententia est Icum ab uno deleg. a. in qua prodictione, Solum posita secundo loco, habent Pandectae Florentionorum , Primum . Ego utramque dictionem retineo.
Idem lib. r9. quaesionum.. IN lege Falcidia placuit, ut fructus postea per- .
cepti, qui maturi mortis tempore luerint, a geant haereditatis aestimationem fundi nomine , qui videtur illo tempore fuisse pretiosior et circa Ventrem ancillae vero nulla temporis admissa distinctio est, nec immerito , quia partus nondum editus, homo non recter fuisse dicitur.
I Frumentum maturum tempore mortis testatorispendens, habetur pro demesso .' is, auget baereditotem.
a Anais maturi fructus in pendentibus structibus num
3 Portus uncillae, qui in utero est, mn rubetur to
395쪽
nato in ratione legis Falcidiae, is quare. d ubi de commodis eius, qui in utero est, agitur ,pronato
habetur. 1 π Rumentum maturum tempore mortis testatoris
L , pendens s nam collectum fructus non dicitur, sed corpus est separatum, in habetur pro demeta,&auget haereditatem in ratione legis falcidiae: quia sam frumetum appellatur, & per consequens in restitutionem ve nit haereditatis. Leenturio in vulg. Θρvili. Quo in loco seribit Iurecons a filis haerede bona militiscum fructibus in haereditate inuentis, substituto restitui: hoc est, cum fructibus maturis pendEtibus tempore mortis militis r quae restitutio ex causa veluti fideic5missi fieri dicitur,in terecibus.C.de impub. Itaque Linfidei nisi saria, ad Trebelt de aliis fructibus intelligenda est, quana qui maturi pendebant tempore mortis testatoris: de quo a scripsi ad d. l. Centurio. Alias autem maturi fructus pendentibus in fructibus numerantur, & ad eum pertinet, cui testator usumfructum suudi reliquit, i Mentes,de 3 Uufruct. Partus autem ancillae, qui in utero est, non habetur pro nato in ratione legis Falcidiae ; quamuis matris pretium augeat, siquod ex Pamphila, de leg. a. quia nomine speciei suae non appellatur, antequam editus sit: hoe est,homo non appellatur, sed magis pars viscerum matris, in I r. q.ex boc referimo e Sent. in D. . & spes animantis in vetat lex regia. e mora. infer. Sandside commodis eius, qui in utero est, agatur, pro nato haberi potest. tqui in utero de futu hom. Quin & in usucapione partus ancillae sartiuae, qliasi iam editus pro furtivo habetur, neque potest vel fure,vel ab eius haerede usucapi. Ialiena, β. Scevola, de usucap. de quo plura scripsimus in lib.de usucap.
Idem lib. a o. inuastionum QVod supra quadrantem ad haeredem potest
peruenire, supra dodrantem in pecunia le
396쪽
gatum non onerat haeredem: veluti haereditas pupilli, si forte substitutus sit exhaereditato, qui patri pupilli haeres extitit. s v M M ILI v M.
x pupillo capit, qui ex re pupilli capit, quamuis iudi
a Exhaeredato substitutus nullo omnin) legato onerari pote t.
Vi in bonis quadringenta habebat, Titham haeredem institutum filio exhaeredato substitueratra, Titio CCCC. legauerat: quae cum legis Falcidia diminutione Titius praestiterat. Μortuo impubere exhςredato,ex substitutione centum ad Titium peruenerunt et legatarii augeri sua legata postulabant nouae huius haereditatis accessione. Papinianus respondit, ultra dodrantem suae pecuniae frustra testatorem legasme, propter id, quod ex re alterius poterat ad haeredem peruenire. Mouebat,quod substitutus filio exhaeredato secundus testatoris haeres diceretur. LI. de vulgari, iis , pupili de quo eo loco plene scripsimus: dc stricta , tratione 1 testatore ca pere Titius videretur, quod ex te- istamento caperet. Uera tamen ratio facit, ut a pupillo capere intelligatur, qui ex re pupilli capit, quamuis iudicio testatoris capiat. l. is, qui de vulgari, is pupill. Cui sententiae illud consequens est , ut si pupillo ex parte instituto cohςressit substitutus, ea bonorum pars, quam ex substitutione a pupillo rapere intelligitur c haeres , legata non augeat: nam & alius pupillo substitutus legata non ex tota pupilli haereditate prςstat:sed
ex ea tantum parte, quae ad pupilluma patre promana- uit. Isequenti. h. quod vulgo. Vnde fit ut exhaeredato a substitutus nullo omnino legato onerari possit, nisi idehaeres sit institutus. d.lsequ.6.vit. quae sententia est verborum extremorum legis nostrae, sui patri haeres exti-rit : & haeres institutus, ultra dodrantem tamen boninrum testatoris, onerari legatis non possit,sive in primi , sue
397쪽
γ 3 66 Antonis Goueans Conament.
sue in secundis tabulis: d. .vltim legis sequentis. in quo cursi lapsus videtur. Non igitur quicquid ex testamento capis, & quasi haeres capis, tuis proficit legatariis, & tibi in quadrantem imputatur, nisi ex re capias testatoris,& quasi haeres Icum pater filiae 'oc eod.tit. de quo scripsi ad LI. .id, quod ex jubstitione, hoc tit.
Idem tib. 29. Ivaesionum. IN ratione legis Falcidiae retentiones 5mnis
temporis haeredi in quadrantem imputantur.
- x Retineri dieitur id, quod de haeretitate, quam quis r gatur restituere, deducere iussus e i. a. Remanent etiam ea, quae ab initio non constiterunt.
a inuit Iureconsultus in lege proxima fusteriore, id, I quod ex re alterius , quamuis testatoris voluntate, ac iudici ad haeredem peruenit, in Falcidiam noimputari: nunc docet, id, quod retinetur ab haerede . in Falcidiam imputari. Retineri autem in I. in quartam, in Laeceptis voc tit. Η, deducta. u. nummis. ad Trebel dicitur id quod de haereditate, quam quis rogatur restituere deducere iussus est. Hoc autem loco retentiones accipiendae sunt pro legatis, quae apud ipsum haeredema remanent. Remanent autem dc quae ab initio non constiterunt: cuiusmodi ea sunt, quae pro non scriptis ha-3 bentur,&quae postea defecerunt. Ea autem duorum sunt generum: aut enim quasi caduca, aut caduca ap-vellantuti. Quasi caduca sunt quae iis relicta sunt, qui tuo testatore decesserunt, aut quorum conditio vitio testatore defecit. Ouae post mortem testa toris defi
398쪽
Ciunt, caduca nominantur, quae &ipsa ex Iustiniani Constitutione apud haeredem remanent: in quibus olim solos liberos , & parendes haeredes institutos usique ad tertium gradum ius antiquum habuisse ex lege Papia,testatur Vlpianus in Institutionibusd& Imperator in I.unica. cum lex de caduc. tollen. Dicta autem , caduca idem Ulpianus existimat, quia ab iis cecideritis, cui relicta sunt. Legata item, a quorum petitione potest legatarius exceptione submoueri,apud haeredem remanent, & ei in quartam imputantur. l. non ent dubium I.nec interest. Lex asse, hoc tit. Quin& quaedam quae ut
inci ignis auferuntur, apud haeredem remanent. I. vlt. amittere. Lin fraudem. g. I ., LUlt. de iis, quibus, ut indiσ. quamuis regulariter, quae ut indignis auferuntur,Fisco applicentur. LPapinianus. .memInisse, de inoff. testament.
Ratio dubitandi in lege hac, illa est. Quia quς apud
haeredem remanent ex iis causis, quas enumerauimus,eκ iudicio testatoris ad haeredem non perueniunt. Ra tio vero decidendi; quia ex re testatoris sint,quae ex iis, causis retinentur, eaque haeres retineat quasi haeres LM autem, infra eod. Quae eadem decidendi ratio est in l. quod alterutro, hoc titul. Quaero , num semper quae pro non scriptis habentur, & quae in causa caducorum
versantur,qEaeque vere caduca sunt, apud haeredem remaneant ρ Et responit eo, remanere: ni si haeredi obstet vel substitutus, vel coniunctus. Quod si & substitutum,& coniunctum habeat legatarius, praesertur substitutus, dict. l. vnic. I. in prImo, de caduc. tollen. Quaero, quς remanent apud heredem, quomodo remaneant λ Et siquidem pro non scriptis habeantur, si- cne Onere remanent , nisi in casibus, i. cum veta. q.
si pro non scripto, de fideicomm. libera. is l. vltim. de iis , quae pro non script. & si qui praeterea reperiri possint. Quae vero quasi caduca sunt , queque proprie caduca dicuntur , & apud hqredem cum onere remanent, & ad substitutos, ct coniunctos cum onere pertinent . l. vmc. g. pro secundo. 6. in noui imo, de caduc. tollend.
399쪽
It Papinianus, si seruus sub conditione li-L bertate data, vita decesserit: siquidem impleta conditio quandoque fuerit, haeredi non videbitur periisse. Quod si defecerit, in contrarium ratio trahit , sed quanti statu liber moriens fuisse videbitur.
r Sexui legati aestimatio interuentu arbitri fit.: Σ' Cuius temporis in tali aestimesione habeatur ratio S Erui qui post testatorem diem suum obeunt, an ratione legis Falcidiae ponenda,scripto haeredi periisse intelliguntur: neque propterea legata minuuntur. l. inquantitate, boc tit. V erum qui a legatariorum interest, struum plurimi ςstimari, h edis autem, ut quam mi-x nimo ςstimetur, ideo interuentu arbitri de Falcidia cognoscentis, serui fit aestimatio. Et si quadrans bonorum est vigintiquinque,&ieruus,qui obiit,vigintiquinque dignus fuerit, nihil haeres de legatis retinebit : si uero dimidio minoris ieruus fuerit, duodecim. tantum,& semissem hς res detrahet Falcidiae nomine. Idem dicendum est de iis, qui statvliberi decesserunt , si condi- ala, poste, libertatis defeceriti nam & ij heredi periissea intelliguntur, eiusque quadrantem minuunt. Uersim ij estimantur, non quanti hodie essent, si viverent : sed quanti tum erant, cum decesserunt. Nam hodie si viverent , serui essent: decesserunt aute statvliberi. Quin autem serui pluris sint , quam statvliberi, in dubium non venit: propter conditionem libertatis, unde statu- liber appellatur, L I . de fiatu liber. Quod si mortuo demum 1 tatu libero, conditio libertatis extiterit,hςreditati periisse seruus intelligitur: camque totam minuet, non lotum hsredis quadrantem: neque de eius ςlti ina-
400쪽
tione ambigunt haeres,& lega tarii , cum de uniuersa naereditate pretium detrahatur. S. 2.
Papinianus ais, Imperator M. Antoninus decreis uit, haeredes, quibus pars bonorum ablata est, non in ampliorem partem, quam pro ea parte, quae relicta est, legatorum nomine teneri. S V M M V M.
x Portio quam querela ivossici scripto haeredi aufert i
a Ex contrario portio accedens per bonorum possiem con- tr tab. legatariis proficit.
Portio bonorum, quavel querela Inoficiosi testame- .li , vel bonorum contra tabulas possessio scripto haeredi aufert, legata pro portione imminuit: ut ecce Frater praeteritus a fratre instituto semissem haeredita' tis abstulit per bonorum possiemonem contra tabulas, i n partem legatorum exoneratur institutus: cum veri- sinule sit, minus tellatorem legaturum fuisse, nisi solidum patrimonium ad haeredem sperasset peruenturuDe quo plene scripsimus ad L i contra tabulas, de vul- Ex contrario quoque portio, quae per bonorum pos- auestionem contra tabulas accedit, legatariis scripti ha redis proficit, d. l. ir contra. Idem dicendum de fideicommi1sis relictis ab eo, quem unum existimabas tibi haeredem futurum ab intestato: nam si duo tibi haeredes extiterunt, in partem dimidiam fideicommistbrum . exoneratur is, a quo fideicommissia reliquisti . l. cum pater.β, cum existimaret, de leg. 2 Aliud dicendum est in ca- in legis, post emancipatioram, de leg Quamuis enim duo haeredes existant ei, qui unum se habiturum exilii- mabat; nihil tamen de fideicommissis diminuet is, a quo erant relicta, si cohaeredi rogatus fuerat restituere dimidiam partem haereditatis.