Illustratio sacri patrimonij seu De bonis et possessionibus Ecclesiarum. Vbi agitur de veteris & nouae legis sacerdotum censibus, ... Auctore Nicolao Le Maistre ..

271쪽

66 De bonis O posessionibus Ecclesiarum:

cilij Calcedonensis, Decretum est ab Imperatore Alexio Comeno. Praesente Synodo commAnique si fagio decernente , ut Imperatori permissum sit praesidensiae thronum Ecclesiis largiri oe tam Discopatκs, quam

Archiepisopatus in Metropolis erigere, quaeque pertinent ad ele hones in his sciundas ceteraque recte constituenda pro libitu suo dis'onere citra et um Canonis,iliatabis illi fi impedimentum. Ita refert Balsamon apud Leun apud Mui ' clauium tomo primo Iuris Orientalis libro secundo

iom.1. Iutis Novellarum Imperatoriarum.

Quis vero nescit postremis illis temporibus soli tos Graeciae Episcopos adire Imperatorem & apud

eum Metropoletamura & praerogatiuas exambire,

ut hoc pacto soli Constantinopolitano Episcopo

subessent , & ab eodem consecrarentur. Vnde in pluribus nomen nudum & inane Metropolitarumhqrebat, cum nullas haberent Dioecesses sibi mancipatas. - - Quam ambitionem repressit idem Comenus, adiecitque, ne in posterum cuiquam liceret Metropolitam se profiteri nisii quem Imperator citra preces & proprio motu talem nominasset. Eam opinionem, quae politicae dispositioni Ecclesiam obnoxiam facit, fauci prouinciaru &Dice ceseωn partitio. Nam in Gallia septemdecim Prouinciae tot conficiebant Metropoles. Verum reuulsis ex vasto illo & illustri Gallorum imperio nonnullis Germaniae partibus; imminutus quoque fuit Metropoleian numerus, & tandem aliquarum pQ stea accessione auctus ac locupletatus. Eam dispositionem

272쪽

Liber pecundus. 267tionem Ecclesiarum iuxtam urbium dignitatem &politicam Prouinciarum distributionem probat

exacte Canon decimus sextus Calcedonensis, Synodi cuius verba sunt. Si quaelibet ciuitas per aut ritatem Imperialem renouata est aut si renovetur imp sterum ciuilibus m publicis ordinationibus etiam Ecclesiarum 'quatur ordinatio. Adde Canonem L. Tauriisnensis Synodi de controuersia inter Arelat. &Vienhensem,ubi decernitur quod Episcopatus Prouincias sequentur. Ex his omnino concluditur Dioecescam propaginea dc ordinem ac seriem, ex Politici status inititutione esse repetendam. Quam selitentiam confirmant ea quae Anactetusseu quis alius recentior eius nomine personatus, de sedium disteretia conscripsit nepe sedes pro ludicioru & tribunalium maiestate ac splendore distributas. Vbi enim supremi iudices erant ad quos ab inferioribus sententiis erat prouocatio, illic Primates censet constitutos: in iis vero urbibus, ubi erant minores iudices ibi sedisse Metropolitas tandem, ubi ComiteS rcsi- derent illic Episcopos fuisse ordinatos. Inuenio & alia ratione caussaque ordinem & seriem Episcopatuum adornatam: Quippe Ha psc csibi, eodfeldius ex Chronicis Thomae Ruidburni refert quod Dunuallo Molimcus16. Britonum Rex recepta Religione Christiana, uniuersos superstitionum antistites suis sedibus eiecit,& in eorum locum Episcopos atque Arclesepiscopos suffecit : quibus

omnes istorum assignau it facultates . cum hoc ta-

273쪽

i s 8 De bonis oe possionibus

mendiscrimine, ut ubi fuerant Archiepiscopos esse iuberet: at vero Episcopos eas sedes occupare,ubi antea Flamines constitisscnt: at rue ita factum ab initio refert Harpsi eldius ex eo em Ruidburno At tres Archiepiscopi in Anglia sta tuerentur Londinensis, Eboracentis, Legionei sis, eo quod nempe eas urbes sub Gentilium in fami Polytheia totidem Archissam ines rexissent. Quas opiniones etsi fortasse praeter animum laedendae,Ecclesiae editas aliqui putant, non esse difficile & arduum cxpugnare. Si enim Principum sedes atque Imperiorum urbes praecipuae,in Ecclesiastici ordinis capita euectae sunt, ut quid lex ea in Galliis

tanto tempore violataῖNam si rerum & temporum seriem explicemus, urbes omnes quae Regum ac

Principum domicilio floruerunt, maioribus semper atque altioribus infulis parueret. Sub prima Regum nostrorum propagine quis nescit Parisios, Suessionas, Aureliam , siue Genabum, sedes fuisse Ecclesiarem,

Archistamines illic Imperii potissimas,ac Clodouci filios & nepotes diuiso patrimonio in istis ciuitatibus ledem elegisse.

At Aurelia,Suessionum ciuitas,urbs Patisiorum non

sunt Metropoles. In Hispania estne Mad ritum, aut Seuilla, sedes insignis& Metropolitana Θ In Anglia

nunquid Cantuariens s Episcopus caeteris eminet& tamen nunquam illic Rex Angliarum thronum collocauit. Sub secunda Carlomanorum stirpe Aquis granum,ciuitas Metesis fucre Regum nostrorum nospitio ac domicilio celebres. Idem de Theo-

274쪽

Liber sicundus. 269clesiarum dignitatem nunquam urbes illa: sese eue

xerunt.

Parem huic nostro argumeto rationem opponit Gelassius I. ambitioni Graecorii de Constantinopo- ialitanae sedis Maiestate superbientiu R inquit,

quod praerogatiua nolunt cacio comparari,quia Episcopus fuerit Regiae sevitatis. Nunquid apud Rauenna Mediolanum Syrmium, 'pud Treviros multis temporibus no constitit Imperatori Nunquid harum urtium Sacerdotes stra mensiuram sibimet antiquitus deputatam qu i pia msuis ginit'tibiis usu 'parant ZQuod si non e maiorum nostrorum voluntate , sed ex antiquiore Romanorum politia petendam istam distributionem aliquis respondeat, huic ego vi una oppono. Praefectus Praetorio Galliarum non modo Galliarum septemdecim Prouincias regebat, sed etiam Angliam uniuersam, & Hispaniam. Si ergo Episcopus Arelatensis sacram suam, & Ecclesiasticam authoritatem cognitione &po- testate praefecti Prietorio meriebatur , sequitur Episcopuin illum non modo sub sita Primatia callias conclusisse, verum etiam Angliam, Hispania, aliasque regiones, quod est inauditum. Amplius vero expendamus, an Dicoseian partitio Prouinciarum dispositioni omnino respondeat. Atque ut caeteras omittamus prouincias,Gallia ipsa,cuius Dicae cesses summam cum politica & ciuili Regionum distributione assinitatem habuit: satis tamen ostendit Ecclesiam non semper suas dignitateS ac prirrogativas ab urbium amplitudine ac

maiestate desumpsisse. Ll ij

275쪽

o De bo impos fionibus Ecclesia n,

Ac si vetustiqra liceret rimari,nonne olim,etiam ante Augusti tempora, a ui,Lingones,Carnutes populorum erant Antesignani & ciuitates istς totis Regionibus nomen tuum impresserant. Atqui nec ciuitas Aeduorum,nec Lingonum, nec Carnutum Metropoles fuerunt. Contra vero Lugdunensium populorum rara mentio hisce temporibus, de tamen Metropoleo nomen dc praerogatiuam subinde ciuitas Lugdunum est assecuta. Sed his praetermissis ad recentiorem Imperii notitia veniamus. Fatendum certe plurimam esse Ecclesiasticae dignitatis de Politicae cosensione in urbibus ac ciuitatibus calliarii: attamen non omnia eadem. Nam Tugrorum ciuitas subest Agrippinensi in notitia Calliarum,& tamen certum est Episcopatum prius Tu gris lice stile, quam Agrippinae aut Treueris. Et certe Beatus Maternus eiusque suci effores non

Agrippinae,aut Treueris sed Tugris praecipua sedem posuerant. Magunc iacum quandonam sedes facta est Archiepiscoporum 8 nisi tempore Bonifacii. Imo ipse Aonifacius diu solum nudumque tulit nomen Episcopi, nec prius Metropolita seu Archiepiscopus e ctus ei mam potestatem accepisset a Gregorio

tertio noua Episcopatus fundandi, atque erigendi, ut constat ex Epistola prima eiusdem to m. i. Con- e. ibi '' ' Galliae Et tamen Magunciacum in Notitia Gai liae prima inter Germaniς ciuitates numeratur. Are laten, quam Galliarum omnium Metropolim ab initio extitisse sciunt omnes , nonne Prouinciae Viennensis ciuitas fuit ae latum abest,ut Metropo

276쪽

lis fuerit quin potius in notitia Prouinciae Viennena sis penultima recensetur. Et tamen Arelatensem Episcopum alios ordinasse per Prouinciam Viennensiem de Narbonensem,constat ex Epistola quarta Zossimi Papae ad Hilarium Episcopum Narbo

nensem.

Idem argumentum ex antiqua Massiliae Primatia potest deduci. Nam cum sanctus Proculus vindicaret stibi Primatum in Ecclesias omnes & Episco patus Prouinciae secundae Narbonensiis , eo quod nempe omnes illas Ecclesias instituisset,primusque

inii; Regionibus per discipulos fidem propagasset,

obstitere eius conatibus Prouinciae secundae Nar-

bonensiis Episcopi dicentes, non debere se ab alterius Prouinciae Episcopo nam Massilia est ciuitas Viennensis) ordinari. Concilium Taurinen se litem secundum Proculum diremit, eique Primatiam super Episcop os secundae Narbonensis assignauit. Id iudicatum 6ὶ as cita Sonodo contemplatio

ne pacis atque concordia, ut non tam riuitati eius quae

in altera Prouincia sita est, cui magnitudinem penitus nesciremus quam ipsi potissima deferretur, ut tanquam pater silii, honore Primatus assisteret. Duo tamen ad- do: Unum Primatum hunc cito desiisse , nec ultra viginti annos duralle. Nam Zo fimusPapa Narbonensem secundam Arelatensi restituit. Alterum est quod ubi confus, erant & obscur Ecclesiarum origines,hoc eis cum nesciretur quaenam cclesia ab alia originem traxisset, E cclesia ordinem ciuilis distributionis sequuta est. Imo vero cum nimis

277쪽

1 i. De bonis ni us Actes rhin, plures uni Episcopo Dioeceles subderentur, neque posset his obeundis ac lustrandis sufficere Ecclesia, ad ciuilem& politicam amussim Metropolitarum

fines ac terminos praefigebat, di ea fortas se caussa Narbonensis Prouinciae Dice ceses Arelatensi fuerunt subtracta, a Bonifacio allegante hanc in rem Canonem sextum Nicenae Synodi, quo decernitur ut Episcopatus seriem atque ordinem Prouinciarum sequantur. Faciunt itaque contra aduersarios non leues comiecturae. Absurdum est ad mobilitatem necessita tum mundanarum Dei Ecclesiam commutari,honoresque&diuisionea perpeti, quas pro suis caussis faciendas duxerit Imperator, ut recte monuit In nocentius primus epist. 13. ad Alexandrum Antiochenum.

Et certe ne quidem nouae Dioeceseias erigendi facultatem Regibus atque Imperatoribus Ecclesia siue sonticis rationibus condonauit superiori capite remotum vidimus ab E piscopatu eum, que Vuam ba Rex Hispaniarum in Ecclesia Pinoriensi collocarat. In Gallia nostra,cum Rex Childebertus Mele-duni seu Mecledone,quae Parochia est S enonen sis Apud Ssr- Dicecesis Episcoporuminstituere vellet,obstitit no-:πα uitati eius cemodi Leo Episcopus SenonensiS,Ve-

S UA tuitque, indi sto ordinantibus & ordinatis Anath e mate, ne in urbe ista sui iuris& imperii nouus Praesul crearetur. Eadem ratione cum Theodoricus &

Theodebertus in partibus Franciae, quae spiscopo Taurinens Parochiarum nomine de titulo subi

278쪽

ctae erant nouos Episcopos instituissent . eos remoueri mandauit Gregorius Papa, ut constat ex eiusdem epist. in o.lib. 7. Si ergo Regibus olim non licebat nouas sedes pro arbitrio fingere , neq; etiam licitum fuit dignitates,earumdem ordinem,ac iura

pro rerum suarum commodo immutare.

Fatendum tamen non ita aduersiam fuisse Regum conssiliis ac meditationibus Ecclesiiam, quin eorun dem studiis ac desideriis inclinata, Dioecessetan formam & structuram permutarit. Ita nouissimo hoc iaculo datum eis Lunovici inuctissimi Regis felicitatiac magnitudini,vt ciuitas Parisi estis in Metropolim tolleretur. Existimauit etenim Romanus Po-lisex non decere summum virtutibus ac victoriis Principe nisi summis quoque Praesulibus summitti. Vnde vero factum 1it,ut maximae & luculentissi imae sedes in amplissimis quoque ciuitatibus therint collocatae, non est operosum imaginari. Siquidem primi fundatores Ecclesiarum ac Christi praecones, quaerebant vIbium frequentiam de populi coetum: nam facile est e numerosa turba aliquem nancisci cui persuadeas. Deinde commodius latebant in magnis ciuitatibus quam in vicis. Tandem propositum erat Apostolis Reges adoriri, atque Imperatores, atque ab illorum victoria tam illustres ac fiorentes triumphos auspicari. Vnde monebat Christus, Ct m steteritis ante Reges m CPrincipes nolite cogitare quid loquamini. De Primatu vero Arelatensi singularem inuenio rationem. Nam Arelatensium ciuitas praecipuo erat & priuato foedere cu

279쪽

x 4 De bonis o pos Onibus Ecclesiarum

Romanis connexa: Antiqui eam Romam Gallula vocabant, ibi Latini idiomatis usus&exercitatio: Itaque qui Roma missi sunt, eam primum urbem appulerunt; luod linguae, gentis ac Imperii commercio & necessitudine faciliorem ad flectendos

populorum animos rationem inuenirent. Certum est itaque Episcopatus & Dioecesis fuisse descriptas habita ratione disciplinae ac institutionis. V t enim Roma,e qua totm orbis rerum credendarum legem depromit,caput est,& mater Ecclesiarum: ita reliquae Dioeceles Metropoleωn nomen& dignitatem ubi pepererunt,alias edocendo,& ad Christi cultum perducendo. Eo respexisse videntur Episcopi Prouinciς in s-m aues bello,quem Leoni Papae obtulerunt de renouando Σ' ό Ecclesiis Arelatensis priuilegio. Si quidem ad resti

tuendos ei honorcs antiqui Primatus,Leonem hortantur non ab urbis magnitudine aut claritate

ducto argumento, icd ex eo quod ipsa inter omnes Galliet ciuitatcs uce Euangelij prima fulserit, quam deinde caeteris ciuitatibus sit impertita. Omnibus, inquiunt, Gallicanis Regionibus notum est , sita nec Sacrosandia Romanae fcclesiae habetur incognitum , quod prima intra Gallias relatensis ciuitas missum a beatissimo Petra postolo sane iam Trophimcim habere meruit Sacerdotem oe exinde aliis paulatim regionibus Galliarum bonum fidei,m Religionis infusum , priuque alia loca ab hoc liuo fidei quem ad nos Apostolicae institutionis sumta miserunt, meruisse mani um est sacerdo' res, quam Vicηηessem ciuitatem, qua nunc impudenter

280쪽

Liber sicandus. 27J c ii talit ter Primatus exposcit indebitos. Vnde apparet eius e ina poris Episcopos ignorasse sedium praerogatiuas este ab urbium dignitate de maiesta te repetendas. Namque non erant nescij Viennam Metropolim esse Uiennensitum, Arelatem vero huic esse politica lege subiectam, proindeque fieri non posse, ut Primatus dignitas Viennae negaretur , si modo constans erat Episcoporum gradus & praerogatiuas locorum mutatione conuerti.

His addendum, Episcopatuum in Anglia dignitatem non ab alio fonte, quam ab ordine Euange, lii recepti promanasse. Etenim postquam Euange lici verbi Leibus iterum illustrata est Anglia, Cantuaria Primatum consequuta est, quod illic Augustinus ad fidem praedicandam missis a Gregorio sedem habuisset,& hanc sequitur Episcopatus Roce- strensis, licet urbis nomine,censuqUe tenuIS, quandoquidem eodem fere tempore RocelirenteScum Cantuariensibus ad fidem venerunt, ut est apud Harps Aldium pag. 67- In hac ergo contentione dubiis hinc inde rationibus atque argumentis concludi, ut arbitror legi time posset, in lummas, atque amplissimas ciuitates Ecclesiam summos quoque atque eximios honore'

contulisse, non quod ciuilis dignitas sola , suam in

Episcopos lucem transfundat, & non alio quam urbium suarum nomine Patriarchae aut Metropo

litani glorientur: sed quod fere ubique contigerit, ut in egregiis urbibus ac Metropolitis seu Apostoli seu Apostolici viri constiterint, ac inde salutarcsEM m