장음표시 사용
161쪽
cuisu INTEMe --τ-No 57-- non neeraritat pisina. qu i intellectus humanus nullo modo virtute Priapria Deum e nos re viaeat, quod quidem est 'sum, sed aerariisu morali, quia inlicet. intelleetua cum dissiculisse potest sese elevare sint a virtute propria, ad recta mei certam Dei cognitionem. Ideo ut Minus e ritus hom cognoscat de Dia quae necessaria sunt ad finem suum obtinendum, requiritur revelatio divina obiectum igitur
Demonstratio. Omnes homines ratione utentes de- Dent recte et sine errore sentire de Deo. Atuni eHtates
tuae metant ad Deum, scituque necessariae .uri .ietum lmodo ration inquirendae reliquerentur, nonnisi a pavera, et pori OUumiminis, et eum muliorum errorum admixtione Pognos rentur. Ergo ut homo recte et eum certitudine de Um Mntiat, necessaria est, necessitate moriat, divina revelatio.
162쪽
impediuntur propter omnisaeionis dis sitionem ex qua multi naturaliter sunt indispositi ad aciendum ideoque nullo studio ad hoc pertingere possunt ut summum gradum humanae cognitionis attingant qui in eognoscendo Deum eon,istit. Multi vero impediuntur' eraritale ei familiaris. Oportet enim esse inter homines almitriumpiternemalibus administrandis insistant qui tantum tempus in otio Contempla. uvae inquisitionis expendere non possunt id lud ad summunilastigium humanae inquisitionis selliret ad Dei cognitione iii
Multi autem impediuntur pigritia. Ad cognitionem enini
eorum quae de Deo ratio investigare potest muli Praecognoκ-cere oportet quum sere totius Philomuhiae coniaderatio ad
Dei cognitionem ordinetur ideo nonnisi cum magno labore studii d praedictae veritatis inquisitionem perveniri potersi. quem quidem laborem auri subire volunt 2 Illi qui ad praedictae veritatis cognitionem pervenirent, post longum tempus D ad ipsam pertingerent, tum propter hujusmodi eritatis prosunditatem, ad quam capiendani per viam rationis, nonnisi post longum exercitium intellectit humanus idoneus invenitur tum etiam propter multa quae
prius cognoscenda praeeriguntur tum Propterea quod teni re iuventutis eum diversis motibus PaΡionum anima fluctuat, non est apta ad tam altae veritatis ognition ni. Remaneret igitur humanum genus, si sola rationis via ait Deum cognoscendum pateret, in maximis ignorantiae tenebris cum Dei cognitio, quae homines maxime persectos et bonos
163쪽
laeti no nisi quibusdam paucis et his paucis etiam post temporis longitudinem proveniret. 3 Investigationi rationis humanae multa Intia admiseerentur . propter debilitatem intelleetus iatmndualeando. et phantasmatum permixtionem. Et ideo pur, itos indubitatione remanerent ea quae sunt verissime etiam demonstrata dum vim demonstrationis ignorant, et praecipue eum videant a diversis qui sapientes dicuntur, diversa doceri. Inter multa etiam quammmmmmmm immiscetur aliquando aliquid falsum, quod non demonstratur sed aliqua probabili vel sophistica ratione Mineritur, quae interdum demonstratio reputatur. Et ideo oportuit per viam fidei fixa certitudine. ipsam veritatem de re ius divinis hominibus exhiberi ut sicoinnes de lacili possent divinae cognitionis participes esse et absque dubitatione et errore. v. 'omel amarissi Deum.-Amor voliintatis sequitur
apprehen ionem intellectus. Voluntas enim pro-quitur amore num intellectu cognitum. Iamvero Deus ab intellectu cognoscatri ut summum bonum ergo voluntas summo amore Deum pro ui debet.
Insuper Deus est finis ultimus hominis. Atqui de rationetillimi finis est, ut ipse diligatur propter se, et cetera propter ipsum. Ergo strictissimo ossicio homo tenetur diligere Deum
suPer omnia, cetera vero propter Deum.
Amor Dei debet esse summus, scilicet Deus diligatur sulae omni non requiritur ut sit intensis summus, nempe initin. hsisI ...' ivx 'ut que R di in e mene a muru aux
164쪽
ELEMENTA PHIL OPHI CHRISTIANAE
propter se. on excludit tamen amorem eon placentiae, quo Deum amamus ut est bonum nostrum, persectio et beatitudo
homo inclinatur ad exhibendum Deo cultum et honorem debitum opponuntur vitia per excessum et per derectum: per excessum, a perstula, per delectum, irrelissioritati . Superstitio est vana vel salsa religio, exhibens Deo cultum indebitum, vel exhibens creaturis cultum soli Deo debitum. Ad superstitionem reducuntur tanquam species: idolatria, Vana observantia, divinatio, magia et maleficium. Irreliriosita est irreverentia specialis quae Deo vel immediate in se, vel mediate In personis aut rebus aeris irrogatur. Irreligiositatis species habentur periurium, blasphemia, aerilegium. VII. De religione revelata.-Religio revelata est collectio ossiciorum quae homo tenetur exhibere Deo, praesupposita revelatione divina a qua imponuntur. Non est qui denimunus philosophis inquirendi de existentia et natura religionis divinae. Revelatio supernaturalis est manifestatio veritatis a Deo laeta, Praeter consuetas naturae leges. Obiectum hujus revelationis vel est veritas quaedam naturalis quam intellectus
humanus Per se cognoscere Potest, et revelatio dicitur praternaturalia, seu supernaturalis quoad modum tantum vel est mysterium, seu veritas supernaturalis quae superat captuni
intelleetus creati, et revelatio dicitur simpliciter supernaturalis, id est, supernaturalis quod modum et quoad rem revelatan/. Religio revelata fundatur in revelatione simpliciter supernaturali.
165쪽
ETRICΛ CULTU INTERNO ET EXTERNO
Rationalistae, positivistae, omnes increduli denegant m sibilitatem revelationis supernaturalis : unde ad solutionem quaestionis propositae duo sunt demonstranda, nemm primo, possibilitas revelationis simpliciter supernaturalis, secundo.
offetum oriens in homine in hypothesi ipsius saeti talis revelationis. THESIMI.-REvκLATIO UPERNATURAM EST PO
Impossibilitas revelationis supernaturalis oriri non potest nisi ex duplici capite : vel quia non existit ordo veritatum supernaturalium, vel quia illo ordine existente, Deus illas veritates nobis revelare non potest. Atqui ha duo falsa sunt. Ergo revelatio supernaturalis est possibilis. Prima ara minoris.-Min ordo eruatum supereaturalium. Hoc iam demonstratum est contra Rationalistas, Dium eae eo ideratione objecti proprii intineritis humani, quod non est medium suffciens ad omnia praesertim de Deo cognoscenda tum eae virilistentium radibus, qui constituuntur secundum quod intellectus superior et magis elevatus plura cognoscit quae intellectum inferiorem excedunt ex quo apparet intellectum humanum, cum sit in infimo gradu intelligentium, plura latere quae ab intellectu angelico et praesertim ab intellectu divino cognoscuntur. Confirmatur autem hae veritas eae defeetu quem in reb oensibilibus monoaeendis quotidia eaeperimur. In natura enim sensibili multa ignoramus : multo magis igitur omnia intelligibilia de Deo ratio humana cognoscere et investigare non suffcit. seeunda Para minoris.-Deus potest mysteria nisi re lare. Quod Deus non possit has veritates nobis revelare. repetendum est vel uiam Dei, vel eae parte hominis, vel eae
parte mirarer Develatae me autem o bdies repeti
166쪽
eae paris Dei, cui certo non est denegandum quod omnibus coneeditur hominibus, qui possunt ad invi m sibi manifestare proprias cognitiones. Non potest vero repeti eae paris hominia, qui est animal oribus, et natus est cognitiones suas praesertim accipere ex magisterio. Non potest tandem repeti eae paria ipsius eruatia re laesae, quae quidem superat captum intellaetus non quoad apprehensionem, sed quoad suam demonstrationem. Duo enim in mysteriis sunt distinguenda : ipsi termini quibus nunciatur veritas, nempe subiectum et praedicatum, et nexus inter utrumque Jam vero intellectus noster nexum inter praedicatum et subiectum non percipit, sed quideontineatur sub utroque termino optime intelligit. In ordine naturali plures veritate hoe modo accipiuntur sub testimonio doctorum quomodo repugnaret quod simili modo veritas acciperetur sub testimonio Dei, cuius scientia infinite superat
quamcumque doctorum humanorum scientiam. THESIS II.-DATA AUAPIcIONE DE EXISTENTIA RELIGIONI REVELATAE, HOMO TAM INQUIRERE LEGE NATURALI TENETUR, REPERTAMQUE EX AN MO AMPLECTI AC PROFITERI.
Primi Pin. - De obligarione inquirendi. - I' Interior tenetur lege a Murali ad inquirendam voluntatem eorum quibus naturalem habet Pendentiam. Atqui homo absolutam et naturalem a me dependentiam habet. Ergo exorta suspicione de revelationis laeto, homo lege naturali tenetur Inquirendum.
Homo, ratione suae omnimodae dependentiae, tenetur
ossicio religionis debitum hqnstrem Deo tribuere. Ergo homo tenetur ad adhibenda media a Deo imposita ad illud ossicium
adimplendum. Atqui inter ista media possunt esse veritates et mescripta religionis revelatae Deus enim absoluto dominio gaudet in omnes creaturas etiam rationales, ideoque prout libuerit, potest ipsis media specialia imponere ad cultum
167쪽
ETHICA DE OFFICIIS HOMINIA ERGO REIPSUM
im debitum exhibendum. Erga data suspicione de existentia religionis revelatae homo naturaliter tenetur inquirere. Secunda Para.-Ipsam repertam tenetur homo amplaeti iapinium.-Deus est summa veritas n-U Hlμ- 2 monil potest; ergo hymo tenetur so fidem praestare Deus supremum habet dominium in omnes homines ; ergo ipsi praecipienti homo tenetur obedire. Atqui posita certitudine existentispreligionis revelatae, Deus sese habet ad hominem ut loquens et praecipiens. Ergo emo ae homini constat de existentia religionis revelatae, tenetur eam amplecti ex animo et profiteri. D
D OFFICIIS HOMINIS ERGO SEIPSUΜ
Prologus. - Lex naturalis ossicia imponit homini erga seipsum. Homo enim tenetur consequi finem suum ultimum in quo sistit ultima eius periectio, ideoque in praesenti vita sibi proeurare debet omnia ista quae ad consequendum talem beatitudinem et persectionem requiruntur. Illa autem ossicia non sunt iuridiea, seu undata in iustitia, sed moralia, scilicet, undata in caritate. Etenim homo appetit propriam perfectionem quae in fine suo ultimo obtinendo consistit appetere autem propriam persectionem est amare seipsum. Quod igitur homo convenientes perfectiones sibi procuret, ex
168쪽
E MENTA PHILOSOPHIAE MURIATI AN Evero et ordinato amore sui procedit. Jamvero amor iste ossicia imponit tum quoad animam, tum quoad corpus. Unde duplex articulus huius capitis euius primus agit de ossiciis hominis quoad animam, et secundus, de ossiciis hominis circa corpus suum Materia unius et alterius articuli in sequenti ae mateordinate A, nitur.
DE OFFICIIS HOMINIS ERGO SEIPSUM
Erm animam Erg. intellistum Erinvoluntatem proyria reseeetu Cognoseeres Deum. ut finem ultimum finis et moaeere legem moralem mediorum virtutes comparare intellectuales respectu status Cognoscere ea quae sunt huius alatus. Aliae ognitiones sunt de eo uio. Tendere adi Deum, ut ad finem ultimum. Amare Deum super omnia. Reetae rationis dictamini obtemperare. virtutes morales comParare.
Erga Corpus Offeta poritiva Ossiet negativa Suiridium
Aleooliam Conservationis Perlectionis vitae Integritatis corpori a Sanitatis
Procurare naturalem corporis evolutionem Omatum corporis vestibus Subiectionem lacultatum ensitivarum rationi;
virtutem temperantiam et Ionitu. dinis. vitare uicidium Vitare mutilationem absque ea ah Vitare intemperantiam Definitio Philosophorum senteL Aae Thetis :-Suicidium est illi ritum Corollaria Dissicultatum solutio De temperanti in genere Alcoolismi natisra
Quoad lamiliam Quoad societatem me misi malitia LAleoolismi remedia Da bonis externis
169쪽
I. a mella erga intellectum.-Propria animae persectio, in perfectione intellectus et voluntatis consistit. Unde primo quaeritur de ossiciis erga intellectum. Intellectus autem perficitur cognitione veri homo igitur ornare debet intellectum cognitionibus convenientibus Jam vero inter cognitiones quae intellectum perficere possunt, quaedam sunt neees- Uriae quaedam contingentes et Gerar. 1 Gonitione necessariae respiciunt vel finem ultimum, vel obligationes status, quibus unusquisque homo adstringitur. d Homo quicumque ossicio naturali tenetur cognoscere finem suum Itimum et media quae ad finem ducunt. Homo enim naturali adstringitur ossicio tendendi in finem suum ultimum eodem igitur ossicio tenetur sibi comparare claram notitiam finis, et eorum quibus potest ad finem attingere. Finis autem ultimus hominis est ipse Deus, media vero ad finem sunt ipsae hominis actiones moraliter bonae, scilicet, legi morali conformes necnon et dictamini conscientiae. Ergo cognoscere Deum ut finem ultimum, cognoscere legem naturalem prout est directiva actuum humanorum, ornare intellectum sapien-
170쪽
tia et prudentia, seu virtutibus intellectualibus quibus homo disponitur ad recte iudicandum de his quae sunt laetenda vel omittenda in ordine ad finem hae sunt prima hominis ossicia
erga intellectum. b Inter cognitiones necessarias recensentur etiam ea quae speetant ad proprium uniuscuiusque statum, ut unu quo quis lungitur rite adimpleat. In hisce enim cognoscendis eo majori homo tenetur obligatione, quo munere suo magis aliis praeest, et maiora sibi commendantur bona. 2 Cognitiones liberae. Praeter cognitiones illas necessarias quae sive ad finem sive ad obligationes status spectant, homo nullo naturali mei alias comparare tenetur. . Unde necessitas discendi litteras humanas quam enixe propugnant,
imo et obligatio requentandi scholas, nullo iure naturali praecipitur ; nam, quae in huiusmodi scholis primariis addiscuntur, ad finem hominis vel boni civis absolute non requiruntur Illa tamen sunt de eonaritiora unusquisque homo enim ad scientiam altiorem, sicut ad maiorem persectionem invitatur
II. De meus erga voluntatem.-1' Proprium est
voluntatis bonum appetere se amore prosequi. JamVero primum voluntatis bonum est bonum finis, scilicet, beatitudo seu ipse Deus. Unde prima obligatio voluntatis est tendere ad
beatitudinis consecutionem, nempe ad Deum, quem maredqbet super omnia, ut summum bonum.
