장음표시 사용
351쪽
comment. in Prop .proscr. Propos. LI. 33 T
utatur verbo adiuuandi, nec in istis actionibua cooperationem admittat , sed eam expresse neget,adesse tame agnoscit subministrationem indisserenotiu, quae idem importat. Similiter Merolla to. I. d. 1. c. dvb. I .eoi Olι2.n. 278. Santhe , ω ali1 terminis adiuuandi, & cooperandi non utuntur , sed sub. ministrandi, oce. Subministrare enim re vera importat seruire, adiuuare, di operari ut instrumentum alterius, & sic cooperari.
sVM MARIUM. . I. 1 si ministratio m in re de se mala, in turpi, illieita est, etiam absqae lateM-tione, vi alter suam prauam voluntatem exequatur . Vt Dut Do minum in rixa adititiare,qtia intendit ouidere inimicam, simul cum illo pagnando, c. inutare concubiuam ut eum Domino rem babear , deferre internuncia continentia verba turpia , vel ad duellum proxime spectantia , deferre I lenter Epistolas ad peccata carnis, duella, vel alia intrinseee mala pro . uocantia, dictare ea, scribere oec. in quibus nec metus mortis excusat a culpa graui.
3 I idsi res, vel ministeria essent ex se aequὰ indisserotia bono, malo etsi,
Α Concursus magis latὰ patet , quam eooperatio siue directa, siue indirecta rhac spectauda est siue proxima eausa esciens sit, siue remota , ut actas ex nulla causi ex usetur , ct eur e I 2 o l diurimen in inter pras are locum , ct materiam e quan o Deare do. Mum usurari's,vel meretricibus, sit immune d culpa, etiamsi nulla eausa veι metas intercedat; quando requiritur causa, ct quae λε Ioua causa exe et d ea a prastatioηem indifferentium sine coaeussu in genere causa est ientis e 7 Ex qua eausa excusetur ventius fucos , vel ornamenta , quibus mulier abui tur ad iaxηνiam 3 vel vendens taxillos illis , qui in ludo illicito sunt illis ab urι 8 Ex qua caupones vendentes vivam iis, qui timentur se laebriaturit vel prabeales caenam iis , qai existimatur ea ieiuniam fructuri 3 s Ex qua fama si parantes meas m , aus mensa inseruientes , aut cibos coquen rcs, quibus abutetur berus ad ebrietatem, ad flamonem ieiuι- Io Ex qua , vi pro munere ossci, sui cibos condit, miuistratque mensae concais
3I Ex qua tradens gladium furioso, vel cum illa inι inicum occidere volenti 12 Ex qua eausa, ct metu post quit idolum Ubnico vendere , furi dare imfrumenta , quibωs alterius seras in fingat i praestare I udaeo agnum , quem credit immolandum vendere Iudaeis Gentιlibas dextem Simia alba, qua pro magηa Gιtaue ab eis culta fait
352쪽
II Ex qua eausa liceat petere mutuas pectinias ab Uarario: iaramentum aο
s. II.r Sententia admittens licere ex graui eatio famalo adiuvare , O eooperari Nero ad suprum puellae, nempe Iubmiss humeris , vel aliter pedem bori ascendentis sustineaco Malam apponendo,aperieudo ianuam, vel quid simile cooperai do,cui censura hoc decreto subdatur, O quare . II An tondemnentur relata actiones, o similes ex defretu proportionata cau-0,υel potius ex eo quod in iuιs circumstanti's sunt intrinsece mala lis Guare in illis circumn int3ssunt intra ecd maιa in quo decepti sunt
Sanchezi Mercilla, alu e II An damnatio com nribendat etiam non famulos exerrentes amoves coeperatiuas ad malum
I 8 An b, quia simile, referatur non solum ad actiones similes respestu stuprused etiam ad omnes adi ones.cooperanges ad quacumque alia peccata siue rn genere luxuria, siue homicidi'. is ceu cur intelligantur tua solum actiones, quae cooperantur ad illa ginera peccatorum,qua funt retrusecd mala Et sur non excuset eooperatio qua-
aci An,ct eur aliud diceηdum de actionibus, qua cooperantar ad illa genera peccatorumclaa sunt de iure pψtivo,non vero intrinsece mala 3 a I 2 Eare famulo ex nulla causa licet referre adulterae, ut in tali bora aceerat ad domum Heri,uel alterius, i stat Heram eam expiatare, ut peccet 322 Nee litteras deferre M tiam tanrum continentes , quod concubina ea nocte ad' se veniat Σῖ Nec nautisctuariis ecticariis,auri sin*Α- Minis , sine vectoribus Men. ter deferre in ut eres, seu viros , id loca ue peν sonas ,in quibus , vel cum quibus ornicandum sit 3 Et quid se mulier nesciat se ad fornicandam a ee siri t ,Σ Nee famulis addueere concubinam in domum heri in asium locum , in quo precaturus est. Et quid si sit simplex com latus ea s Aa probibeatur simplex eomitatus causa obj vj ex oscio famulo respectu ueri incumbens tg. III. as An resiponsum Elisai ad Naaman Syrum 4. Regum s Vade in pace,eonti-ueat exeuotionem actiouis N aaman θνachrum fustentautis Regis ingredientis ad tot ndum Idolum, simulque eum eo genua flectentis 27 An o eurillis verbis non solum promisit Elisas preces porrecturum pro Naaman .sed etiam pacificavit eοHelenifam ipsius. 28 cur nou fuit peccatum in illa operat one Naaman. a P An, o ευν licitum βι habere euram non tantiam vitae , s salutis Principis, sed eι iam indemnitatis, sivi:azis,etiam dam acta peccaι
353쪽
3O Cur nos perearet qui Principi pergenti ad templum Idoli sterneret, vel o naret viam,vel ipsi genuflectenti puluinar submitteret, vel umbellam ad eaput submitteret,ne taederetur a Sole,oc. 3i Murre non peccet famulus si Domino iam ascendente,secatam sustineat, ne ille labatur,nec sistupranti Domino assistat armatus, ne ab atist oesi datur in peccato 32 Cur coniux reddeas debitam alteri eouiui petenti ex libidine non peccet σdeferemi scala ,σς.peccet e . 33 Iduare licet copula non possit exerceri nisi a duobus, tamem unus non eo .currit eseienter id actionem alterius 334 Cur lic Er sit proximiον, ct intimior actio reddeudi debitum actioni exigentisset ιmmunis a ea a , σ uen actio servi deferentis satam respectu acti is Domini abcendentis,qua est remoti σν s. IV.3s An peccent mortaliter Christiani captiui remigantes iis triremibus Turea.
rum Christianos inu identium. 3 6 Cur inexcusabiles actiones orum,qua sunt eoopeνatrices ad homicidia chriastiatorum, non semper,qua D nt eooperatrices ad furtas incendia,depra datιones bonorum Chrasti inorum,st 37 An careat culpa,ct obligatione restituendi is,.qui metu coactus praebet furiclaues,vel instrumenta,quibus effringat arcas, vel scalam tener , dum μνmurum ascendi
33 An eur meta mortis non tueat tradere hostibus Fidei imagines Cbrisi, vel Sanctoram, Codices saeros, vestes sacras, Ecclesia utensilia 39 αua dispaν ratio in venditione imaginum Deorum Ao cur ex metu quantumuis grauinon liceat templa ad care Idolis 34r deuid de adisieare Srnegogam Iudais e 42 An ex metu mortis liceat pingere Idolum, vel vestem Sacerdotalem facere ad potitionem infidelit. 4r inuid de pistrate imaginem eoueubina amasio M An liceat deponere peranias apud usurarium , quibus creditur Uti ad m ram 4s de 'id de deponente vinum apud tabernarium, qui creditur venditurus fore mixtum aqua e
AT An ex causa litari petere i meretrice Iudicis interesionem in causa iusta apud ipsum Iudicemρ Ubi alii etiam casus resoluunxur.
354쪽
Praenotiones pro intelligentia Propositionis .
1 D Raenotandum est primo: Certum esse, si ministratio sit in re dou se mala,& i urpi, nefas esse ,etiam absque intentione, ut aliter praαuam suam voluntatem exequatur: Ut sunt inuitare concubinam, ut cum
Domino rem habeat Dominum in rixa adiuuare , qua intendit occideri inimicum,simul cum illo pugnando, Sc. Haec enim intrinsece mala sunt. Castropa aus supra num. 1. Hinc quando inter nuncia iυulgo ambaseiateὶcon. tinent verba turpia,certum est,in nullo casu licitum esse famulo haec inter- nuncia deserre. Quia hoc est intrinsece, & ex Obiecto malum cum ad sor.
Iupra,& alii communiter . quare nulla ratione excusari possunt famuli , qui iussu heri quaerunt illi sceminam , cum qua peccet, & ab ipsa hoc petunt, illamque inducunt, ut ad hunc sinem domum heri adeat, quia hoc est in
trinsece malum. Similiter loquendo de inter nunc ijs,quq continent verbo ad Duellum proxime spectani ia : y t coutiemamus cras in talem Deum pugnaturi: non licebit famulo ea deferre propter rationem iam assignatam , quia scilicet id est intrinsece malum,cum ea verba sint ex se mala, di nulli bono usui deseruientia. Ita Samhq nu. 28. Mer olla nu Antonius a Spirista sancto, Se alii communiter. Aliud sentium Merolla, Diana , sic alii,do deferentibus icienter epistolas ad peccatum prouocantia . Sed proisus di. cendum est ex nullo metu, vel caula excusari a mortali famulum deferen. tem scienter epistolas ad peccatum prouocantia , sic etiam aietantem, vel exarantem quia huiusmodi verba,& scripta sunt intrinsece mala, ct famulus scienter concurrit ad excitandam libidinem , & sicut principalis componens suo Maiie,S scribens huiusmodi litteras,certe excitat, vel excitare natur in G,cui scribit libidinem, nullusque excusaret eum a peccato ne isque excusari possunt v, qui eidem ad dictandum,ta scribendum suam ope. ram praeliant. Hi et consequentia : non enim in priori casu ideo excitatur libido in agente illas litteras, quia compositae sunt immediate per ipsum amantem,sed propter lasciuos sensus, S blanditias, siue preces , aut pro . missa in ipsis contenta: Ergo quicumque tuas dictat,scribit,aut desert excitat ad libidinem . Confirmatur quia instruirentum licet non agat, nisi motum a principali agenie efficienter tamen concurrit ad effectum illius. Sed illi,qui pro alio huiusmodi litteras vel dictant, vel scribunt, vel deferunt, sunt instrumenta moralia illius , ab eo mota ad id faciendum : Ergo concucrunt cffcienter ad excitandum alterius libidinem. Ita Sancherri. 26.
355쪽
Antonius a Spir. Sancto sus ra,S alii communiter,praesertim post hoc Deer tum scribentes. Et similiter lamulis , etiam imminente mortis metu non licet pro Domino scribere chartas duelli,quia illud est prouocare ad Duellum: Riectus his e. 6. attestans de communi, AEntonius a Spiritu Sa ια,& alii. Et idem est de scribente alia excitantia ad alia ex se mala: sic D. Ginsus Martyr in Rowano Motyrologio Augusti, quamuis non esset Clericus, maluit mortem subire, quam edicta scribere nomine Imperatorum contra Christianos, licet ipse exceptoris ossicio fungeretur, quia nimirum cense. hat se illa scribentem concurrere ad eorum persequutionem . 3 Notandum est secundo culpa vacare, quando res, vel ministeriα, essent ex se aeque indifferentia bono, & malo usui,atque ea ministrans irrustius esset prauae voluntatis alterius, nec iustam, male praesumendi causam haberet. Quod suum non sit discutere an bene,maleue alter utetur,nec ma Ium praesumere debeat. Ita 3.dicens hoc constare apud omnes, Merolla num. 2 .dicens certum, di alii communiter. Sic quando famulo non constat, quid scripta contineant, neque est ratio amoris turpis suspicandi,eo quod personae suspeetae non sntκerrum est, esse licitum famulo deferre litteras, seu scriptum , ob solam communem rationem lamulatus. Quia in dubio non est sumenda praesumptio pro deteriori parte. Notandum est tertio: Quod Concursus magis late patet,quam cooperatio siue directa, siue indirectar nam concursus potest esse in genere caulae obiectivae, vel materialis extrinsecae, & sustentativae ; Cooperatio
vero dicit concursum in genere causiae essicientis,seu dicit concurrere, ut instrumentum alterius ; instrumentum autem periinet ad genus causae efficient set Dixi cooperatiosiued recta, iue in directa, nam siue cooperans intendit actum principalis agentis,in quo casu cooperatio est directa, siue noris
intendat,sed tantum intendat auertere malum comminatum , nisi agat,
Sta in quo casu est cooperatio indireeta, semper dicitur agereo efficereici,ad quod cooperatur: instrumentum enim dicitur etiam agere effectum principalis Agentis. Hoc autem in hac materia est spectandum ἱ non vero quod causa sit proxima, vel remota effectus : siue enim causa efficiens se prox ima,sue remota, vere effieiens est oc consequenter vere,& proprie effectus ei imputatur . Sol enim dicitur generare hominem . licet Sol sit Causa remota illius generationis,omnes etiam e siectus sublunares tribuuntur causis supercaelestibus . ,
s Nota n dum est quarto: Magnum esse discrimen inter locum, & ma
teriam. Nam ex Ioco proprie loquendo non sumunt usurarii, ω meretri. ces occasonem peccandi: licet peccando quidem loco abutantur , sicut Ctiam aere ipso abutuntur. At vero ex materia,quia maxime sumitur peccati occasio,&passuum scandalum incurritur. Quo fit, ut non praebere peccati materiam proprie sit vitare passivum proximi scandalum , non autem non locare domum. Hinc etiam nulla caula iusta excusante licet lo
356쪽
care domum meretrici, vel usurario publico et modo non sit alienigena ,
nisi accideret, ut ob loci circumstantiam aliquis peccatum admitteret,quod eo sibi non concesso loco,minime perpetraret: Tunc enim si absque suo detrimento posset,lenerctur hic non locare domum. Quod idem Sanchen supra, M er olla na. 29I. existimant quando in ea domo ratione situs,aut alia,esset specialis ad ea peccata committenda aptitudo, quia tunc videtur locans praebere materiam peccandi. dc ideo causa aliqua excusante indiget. Similiter etiam bene limitat Salonius eii.controu. 6. pauid ante solui. aTtime I. nisi vicinia meretricis domum conducentis plurimum foeminis honestis vicinis noceret. Tunc enim ob id damnum necessaria eli causa iusta , locantem excusans . Quam tamen esse censent Sauche supra, Anton. a SpinSaetcto nu. I9T. est Merolla nu. 29 si nequit commode alii locare. At side. terminate commodetur domus ad fornicandum, ut ,si fornicarios paratis ad scelus, nec loci opportunitatem habentibus, ad eorum petitionem commo detur eis domus,quia tunc quidem adest concursus efficiens ad peccatum, non sumus extra condemnationem Decreti . propter verba illa,aperienti ianuam,aut quid simile domum, aut locum concedere hic , ω nunc peccatum committere volenti non est minor concursus , quam ianuae aperitioqNon fic autem de Locatione , ut dictum est , a qua metus grauis urgens, aliaeque supra enumeratς rationes excusiare polIunt, & in hoc sensu intelli. genda sunt e quia contra charisatem Dei , & proximi praeberetur indiuidualiter alteri commoditas ad peccandum . Riceius hie eap. o. Consonat Meroua num. 19 s. dicens : Hinc sequitur licitum esse commodare tubiculum at cui petenti ad fornicandum quando absque graui detri. mento proprio proportionato denegare neqviι . . Sia commodare cubiculum ex obiecto non est utrinsece malum . sed indifferens , O ex sua praua abutentis intentione ad malum ordinatur . Sed si aperiretur domus ad
dandum illis ingressum,esset inexcusabile,quia esset concursus es sciens ad peccatum,ut in hoc Decreto definitur de seruo aperiente ostium Hero ad stuprum, qui reus dicitur peccati mortalis,etiam si metu notabilis damni id faciat. Ita Ri eius supra. 6 Notandum est quinto: Ut praestatio indisserentium sit expers culpirequiritur iusta caula, iusta autem causa intercedente,non peccal,quis,qua. uis ex eo alterum videat sumpturum occasionem peccandi,dum modo hoc nullatenus intendat. Ita cum communi Anaclitus Reifenssael. TheoLmor. tr. .us. .q. I. num. 22. Porria iusta causa praestandi indisserens, quamuis eo credatur alter abusurus, non solum est graue damnum, quod quis patere.
tur abstinendo a tali opere subministrationis, ver usal etiam quaevis alia s
357쪽
mula,quae iudicio viri prudentis iusta censetur: Nam non semper aequalis causa erit proportionata ad excusindam praestationem indifferentium , cuipiam abusuro factam: sed quandoque maior, vel minor requiritur cau sa,pro vi S illa indifferentia remolitis,aut propinquius ad illum abusum propinquanti vel etiam grauior,aut minus grauis est obligatio illius virtutis cui peccatum illud proximi hac occasione committendum opponitur. Ita cum aliis Samb n. I I .ct la. Merolla nu. ΣΠ7.2eisse Ut uel supri,de alis. 7 Sic vendens ornamenta, vel fucos,quibus mulier iam parata abute. rur,excusari potest a peccato,si ipso non vendente,alter venderet; quia vendere talia ex se est indifferens,ac re mole solum dat ansam Peccato: s,mulque subest proportionata causa vendendi , nam alioqui mercatori sequeretur damnum notabile,cum negando talia passim amitteret emptore quisseUuelsupra,SancheR ita. I 2.Diana p. s. tr. 7. ref 8 S alii communiter cum Anton. d Spir. Sanctonis. I97. idem dicentc de vendente taxillos ijsHui
in ludo illicito sunt illis abusuri.
8 Et ob eandem causam excusari possunt.Caupones vinum praeben tens illis, qui timentur se inebriaturi: Emanuel SE V.EMιeras nu. Mi. Sambe Cnu. D. Reissens uel supra,& alii, contra Caietantim, Valentiam , dc alios. Vel praebentes coenam eis,qui eandem in die ieiuni, petunt , di caupones credunt illosa ieiunio non excusari. Ita sancbexnu. y4. Re genituet, σ Diana supr.i,dc alii,quamuis contrarium doceant GabriNauar.UaI N alii,qui dicut tabernarios paratos praestare cibos quibuscuque petentibus,nullo habito discrimine an iustam soluendi ieiunii causam habeant esse in peccato mortali. Sed prior sententia est latis probabilis , quam sequitur etiam Anton. a Spιritv S an.num. I98.qui licet ad vendendum vinu m scienter se inebrianti maiorem causam censeat esse necessariam , quam merum pretium vini, tamen ait,quod sussiciat.timor alius iniuriet, vel si numerus emptorum mul. tum diminuatur. 9 Iiem de famuli parantes mensem,aut mensae inseruientes, veI cibos coquentes quia hi tantum praestant materiam , ct excusat famulatus,& si velis dicere concurrere ad potationem, vel comestionem, non concurrunt ad eas; ut est inebriatio, vel fractio ieiunii, sed ut est quid deseruiens ad re- 'fectionem, quod non est intrinsece malum, sed indifferens. Sic Bassaus V. scandalum num.ν Re senstuel. Diana supra,& alii contra Ricciam hic c. II. contrarium dicentem de coquente .
stratque mensae concubinae,& similia,quae non sunt media ad peccandum, sed tantum ad sustentandam vitam e peccaret tamen si cibos excitantes libidinem pararet scienteriumu Domini . Pisanas bie nam. io. N alii com
cidere volenti,etsi illius sit, nisi ex grauissima caula; quod si aliter secerit,
358쪽
non solum peccat,sed etiam tenetur ad restitutionem. Anton. d spis.sanctonu. I98. Talis caula est metus mortis.
I 2 Ex quo metu potest etiam quis idolum Ethnico vendere , furi da.
re instrumenta,quibus alterius seras infringat. Ita,cum CouDub, Diaua P. S. n. 7.res. I 6. Anton. a Spir. Saucto num. I99.6e alii. Et quod ex graui causa liceat imagines deorum vendere, vel tradere gentibus, uocet etiam Rii cius
hie e. 7.quia id non est efficienter concurrere ad peccatum idololatriae, sed tantum materiam praebere , erga quam alii peccant: & absolute ipsae imagines possunt teneri,di non coli, sicut lenerentur a Fidelibus, quartilla venditio non trahit ex sui natura illarum cultum neque is , ut suppωnitur , intenditur a vendente : sed sequitur ex prauitate ementis. Licet autem prouidere nostris necessitatibus per astus, qui de se non su ni mali, nec malum de se inferunt, quamuis ad illos ex aliorum malitia sequatur. Hinc etiam, vi gente necessitate graui, licet pi ae stare Iucaeo agnum , quem emit immolandum. Hurtadus de MeudoRi in 1.2.d.76 ect. s. l 9. de alii, D consentit Riccius supra i Qui ait,quod Constantinus quidem de Bragantia Prorex Goensis,cum ab Iudaeis Gentilibus , quingentorum militum pretio sollicitaretur ad vendendum eis dentem Simiae albae, quae pro magna de; tate ab cis culta suerat, variantibus d Ileologoi um sentent ijs, maluit illum in puluerem redigere, quam cum coscientiae scrupulo eam auri summam Iccrari. Laudabilior certe, quani Ezechias Rex Israel conterens Serpentem aeneum , ne a Iudaeis coleretur,4. Regum I 8. hic enim nihil Perdidit,ille vero ingens pecuniae pondus: sed si ipse propicr belli expen. fas, vel alia iusta de causa pecuniis indiguisset,poterat ablque dubio denteni illum vendere ex ratione iam dieta. II Licet petere mutuas pecunias ab usurario , quamuis cognoscat ,
ea occasione mutuantem prauc moueri ad exercendas usuras , dum petens grauiter eget, dc non alium reperit mutuantem , quia mutuati O,quae petitur , non infert ex se exercitium usurae, ὲ initio potest recte,& ex charitate fieri : sed licet nobis prouidere per actus, qui de se non sunt mali , nec malum de se inserunt , quamuis ad illos ex aliorum malitia ' sequatur : Ergo. Simillier licet exigere iuramenia ab infidelibus pro confirmanda pace , quia iuramentum potest recte fieri per Deum verum , &ex impietate iurantium descendit, ut reddatur per falsa numina. Imnio id potest esse laudabile si ex laudabili causa fiat. Pietatis enim comedaturLui se prandus Rex Longobardorum,quod magno pretio corpus D. August. ne ei illuderetur a Barbaris, redemerit ,in quo tamen uis occasionem pribuit Simoniae , Se auaritiae exercendae. Ita communiter Doctores, idem dicentes
in similibus. His praenotatis, sit.
359쪽
Stabiliuntur assertiones iuxta Decretum .
14 Ico primo: Ex nulla causa, & metu licet famulo adiuuare , α cooperari Hero ad stuprum puellae, nempe submissis humeris,
vel aliter pedem heri ascendentis sullinendo scalam apponendo , aperten do ianuam , vel quid simile cooperando: Et contrarium assertum est hoc Decreto ut minimum tanquam scandalosum abactum. II Probatur, quia quicumque concurrit emcienter, & cooperatur ad peccatum alterius, dicitur coemcere actum malum Ergo peccat; S cum ex nulla causa, ct metu sit faciendum peccatum : non emim sunt facienda mala, ut eueniant bona; ex nulla causa & metu excusatur quis a peccato cooperando sed in actionibus huius Propositionis consideratur coope ratio , S sic coem cientia: Ergo. Quod autem seruus deferens scalam, vel submittens humeros pro ascensu Domini ad stuprum concurrat em cienter moraliter, siue aequi ualenter ad illud ; ω admittit Propositio, di constat quamuis enim scala non videatur concurrere essicienter ad ascensum,
sed tantum subiective , sustinendo ascendentem , S ita etiam submittens humeros , tamen in eo est e Scientia aequivalenter , quia perinde est id facere , ut alius ascendat, ac ipsum deferre sursum quod erga Antonium funibus secisse legitur Cleopatra apud Plutarchum, cum ianuam pro eius ingressu aperire noluisset: Humano enim artificio fabricata est Mala, ut possimus ascendere sursum: Ergo deserre Malam pro eius ascensu, est dare illi vires, di viam ad ascendendum, S sc sequi ualenter ipsum elevare. bis militer , qui aperit ostium, ut aliquis ingredi possit ad stuprandum AEOncurrit cmcienter ad stuprum, nam remouet impedistentum physicum, quod pertinet ad aetionem A gentis intendentis eueetum suum. Quod libet enim AgenS rem Ouet impedimenta suς actionis , ut ignis humiditatem dc frigus a ligno: sc etiam, qui disponit nam ct hoc pertinet ad virtutem , &actionem principalis agentis siue immediate , siue mediante virtute sibi subordinata , ut instrumento. Igitur damnatur Propositio , quia eximit agraui peccato aetiones intrinsece malas in materia graui: non quia nonas. signat cauum, scii metum proportionatum , veluti mortis , in quo habuit scrupulum Ioannes Cardenas I sed si bene attendisset ad aetiones cooperati-uas ad malum , quae ut tales Iuni intrinsece malae , talem strupulum deposuisset. Nobiscum sentit Felix a Putet O to. 1. d. q. num. I II.
16 Voco actiones istas intrinsece malas quia licet secundum se essent indifferentes ; 'tamen ut sunt actiones instrumentariae principalis Agentis sunt intrinsece malae,quia sunt determinatae ab ipso ad determinatum ma- ,
360쪽
lum ex se formaliter tale ; S sic sunt cooperationes ix coefficientiae mali: quate errarunt non solum Auctores huius Propositionis, sed etia in Sav-che , Merolla, castro aluus & alij, qui licet abstinuerint has actiones vocare cooperationes in tradenda doctrina Propositionis, & putarunt non eue tales dum proportionata causa intercessisset, tamen decepti fueru ni putantes in i Js circumstanti, non induere rationem intrinsece malarum , tavr ind merentes ex causa polIe non habere rationem cooperationis indirecta interum causae attendendae sunt , quando actiones non sunt subministrationes, sed sunt ramum praestationes materiae , ut supra ollensium est tunc enim ex causa tollitur obligatio vitandi peccatum in alijs. IT Dico secundo. Licet Propositio loquatur expresse de famulis: tamen comprehendit damnatio quoscunque etiam non famulos exercentes has actiones cooperativas ad malum. Ita Doctores communiter. Palet , quia in ta mulis ratio famulatus , S metus damni notabilis erex pullione a tam utatu existimabantur ab aliquibus sullicere , ut simul cumma Ia tractatione m casu non expulsionis, praeularent legitimam causam exercendi Clut modi aetiones: quae rationes deerant in alijs si ergo in famu- IiS ratio tam utatus, simul cum expulsione , aut mala traetatione sum cere non potuit , quia aetiones sunt in illis circumstant ijs intrinsece malae ; a tortiori luincere non potest in alios non famulis in eius similis, immo quicumque alius , ut lupra demonstratum est. I 8 Dico tertio: Ly, aut quid simile cooperando , non Qtum refertur ad actiones , puta uelationem litterarum , Sc. sed etiam ad similia delicta nedum in eodem genere , puta fornicationem, adulterium, &c. verum etiam in alios generibus, puta homicidium, sumpto ly simile resipectu cooperationis, de coesta cientiae mali, quae similis est in omnibus. Ita Pisa
Patet; quia. stuprum non habet quid speciale , ratione cuius coope ratio ad lplum sit mala , non autem ad cstera peccata P Ucrum intelligo cum eodem ' fanouum. I 6. illas actiones , quae cooperantur ad illa genera peccatorum , quae sint intrinsece mala quae in nullo casu , nec ratione officij, nec ratione metus licent; quia ipsae etiam Irunt intrinlece malae in indiuiduo; ex malitia a eius ad quem concurrunt di cum quo lunt conium tae, & ideo cooperatio est intrinsece mala nec excusare potest ex eo quod sit cooperatio remota non proxima; nam ut re te Ricctu, hὶe c. I. contra quosdamὶ etiam causa liras remota cit vera causalitas . Ergo etiam, qui concurrit ussicienter rem Ote ad peccarum alterius , ficit cum eo ἰpeccatum illud , sed quicumque facit peccatum , peccat , sed compeccat: Ergo etiam qui con currit cilici cter remote ad peccatum alterius peccat cum illo. Sic Adam uicitur culpa originali inquinare omnes suos polleros usque ad finem mundi : i in Ino, ut loquitur D. Ibonius. I. 2. q. 8i .ar. r. mouerz cos motu gene