장음표시 사용
61쪽
ilone peracu , hostia elevet-r. quo fere tempore Guillelmugepiscopus Parisiensis ,-in Germania Guido cardinalis stilus
runt, ut ad elevationem campanula pulsaretur. Hoc loco
in memoriam redit sancti Malachiae Hiberniae primatis calix
sacer, in thesauro Clarae vallensi asservatus: ex cujus labio dependent aliquot campanulae, quibus ad motum calicis adstantcs ad adorandum excitarentur. Denique saeculo xm in
Ceremoniali Gregorii X hic edito pag. 23 I. praescribitur, udin elevatione corporis Chrisi prosternant se ad terram , or ad iarent reverenter in facies cadendo: sesie probati sum usque ad PER OMNIA . quod hodie quoque actitant Cariusiani. Adde Jacobi Gaietant Ordinarium , in quo etiam mentio fit elevationis & adorationis, hic pag. 28s. In Canone duplex commemoratio fiebat, fitque hodie quoque , Vivorum. ante consecrationem; mortuorum vero post eam. in utraque recizabantur nomina ecclesiarum apostolicamin, cum nominibus vivorum antistitum in priori commemoratione , Sc mortuorum in posteriori. Id colligimus ex Augustini epistolis x Liri, I Ii N LMI. De codicibus non tantum
nostris, ait ille in epistola x DII, num. H. sed e iam illorum, scilicet Donatistarum, recisamus eccle as , quarum nomina hodie legunt, se qaibus hodie non communicant : quae cum recitam tur in conventiculis eorum , lactoribus suis dicunt, PAx τε cuM res eum iasis pleb bas, quibus illa lis;era scripta sunt, non comis
municant. Haec nomina ecclesiarum apostolicarum , id est qui. bas Apostoli seri erunt, ex epistola L Ii I num. 3. scripta erant in libνis sanctis, in codicibus Iancus, nempe in libris Sacra memtorum , quo nomine libros sacrosancti sacrificii modum continentes solebant designare. Canoni subjungitur oratio Dominica , de qua quidam e Sicilia Graeci vel Latini conquerebantur, quod eam Graecorum exemplo mox pol nonem Romani Pontifices dici statui sene. Respondet Gregorius: Orationem Dominicam mox posPrecem , id est Canonem, dicimus , quia mos Apostolorum is ut ad usum solummodo orationem oblationis hostiam consecrarent. Gregorius autem hujusce institutionis auctorem se innuit his . verbis subsequentibus: Et valde mihi inconveniens visum es. ut Precem , quam scholassicus comosuerat, super oblationem diceremus; s Vsam tradisionem l forte orationem quam Salu
ror noster composuit, seger ejus corpus or sanguinem tacere-
62쪽
mas. Addit tandem modum esse diversum a Graecis in ecclesia Romana: quod Dominica cratio apud Graecos ab omnippalo dictior stpud nςs vero a solo SacerdoIe. Ex illis, inquam, verbis, malis mili inconveniens visum es, colligitur Gregorium auis torem fuisse, ut oratio Dominica in Mimi diceretur apud Romanos, aut potius restitueretur. Neque enim veri simile est, orationem illam divinam , quam in omnibus aliis Liturgiis , tam orientalibus, quam occidentalibus, Gallicanis, Hispani. cis, & Mediolanensi, de quidem Apollo lorum exemplo, in sacris frequentatam fuisse constat; a sola Romana ecclesia, quae apostolicam prae aliis traditionem semper secuta est , piaetcr- missam initio fuisse Certe totam sacrificii petitionem ire o M. NIs ECCLESIA Dominica oratione concludebat Augustini aevo, ex ejus epistola modo C x Lix ad Paulinum. Idem in Iermone CCCLr qui exstat in tomo quinto novae editionis, docet num. 6. An- risites ad altare is sistentes solitos fuisse cum ιmnibus pectora tundere. quod recitanda oratione Dominica factum indicat paullo infra his vel bis r Nams non habemus peccata , c tunden-
respectora dicimus , DIMITTE No Bis P EccATA NOSTRA ; ex hoc ipso certe, , graυiter nulla dubitante peccamus , cum INTER SACRAMENTA mentimur. ubi Sacramentorum nomine consecrationem significat sacrorum mysteriorum corporis
de sanguinis Christi Domini, quae plurali nomine etiam alibi
Sacramenta vocat. Ergo, ut dicere coeperam , mos erat Eccle-sae universalis ante Gregorii aevum, ut oratio Dominica in Missa diceretur. Sed cum fortasse Romani quidem sacerdotes
hanc orationem , quasi alias communem, omitterent; uti ' S ι presbyteri Hispanici extra Dominicam in divinis ossiciis ex Concilii IV Toletani canone I x. Gregorius Romanos ad uniis coneri νώnformem ritum decreto suo revocavit. Certe in Missa praesanctificatorum , quae quotannis in Parasceve colobratur ritu primitivo, Oratio Dominica recitatur.
Post Orationem Dominicam fit fractio panis consecrati, Setina ex tribus particulis in calicem demittitur. At duplex in Missa pontificali commixtio antiquitus fiebat: una ante Agnus Dei ex priori sacrificio, ut supcrius vidimus i alia post com- vi mismunionem Pontificis ex praesente. Verum jam a multis saecu- Iis unica tan um, nempe posterior , fit commixtio ex relicta parte eueharistiae intra digitos Pontificis poli communio
63쪽
In Gallicanis & Hispanicis ecclesiis antequam diceretur pax Domini sit semper vobiscum, benedictionem populo circumstanti ab episcopo sacra celebrante impendi antiquus mos est , ut patet tum ex antiqui stimis lidris Ordin s Gallieani, tum ex Concilii IU Toletani canone xv m. Haec hen dictio triplici oratione populo impertiebatur: quales orationes non semel typis excusae sunt. Verum has benedictiones non invenio receptas in Missa pontificali: immo eas graviter improbare videtur Zacharias papa. De his enim interpretor haec ejus verba epistolae ad Bonifacium. Iro benedictιombus autem quas faciunt Galli, ut nostr frater, multis vitiis variantur. Nam non ex apsolica traditione hoc faciunt, sed per vanam gloriam , adhibentes sibi damnationem. ... Regulam iIaque catholicae tradi tionis , quam a sancta Romana ecclesia, cui Deo auctore deservio . accepisi, omnibus praedica. Si de his benedictionibus lut quidem opinor agit Zacharias, duriora sunt ejus verba, quam causa , quae alias laudabilis censeri potest, mereatur. De ejusmodi benedictionibus quaedam verba intrusa sunt in secundum ordinem R omanum: Pos solutas, ut in his partibus mos es , ponti cales benedictiones , cum dixerit, PAX DOMI Ni SIT SEMPER V OBISCUM , mittit in calicem de sancta oblata. Sed haec verba, ut in his partibus mos es , dicta esse consideratione loci , ubi descriptus est iste Ordo Romanus, satis intelligitur. Non ergo inserendum erat Benedictionale novae Gregorii operum editioni , quod a ritu Romanorum, atque adeo iplius Gregorii mente alienum est. tametsi in codice bibliothecae Caesareae Sacramentario Gregoriano subjectum reperiatur, utpote descriptum ad alterim pcclesiae usum , quam Ra
VIII. Singularia sacris communionis in Mi a pomi ali. CV M multa singularia occurrant in communione, qualis olim fiebat in Missa pontificalii ut ea facilius observentur, praemittendum est , in illis sollemnibus sacris, etiam postquam Milia tantisper multiplicari coeperunt , omnes, non tum laicos Si sacerdotalis ordinis expertes , sed etiam presbyteros Sc episcopos, qui sacris intererant, communionem sacram participasse. Hunc ritum apud orientales advertimus
in facto Nestorii patriarchae C P. qui Dorotheum episcopum
64쪽
anathema dicentem in eos , qui Virginem Dei param dicerent, non modo non redarguit, Verum etiam ad mysticam communionem mox admisit, ejusque participem ei fecit, quemadmodum legitur in epistola Cyrilli Alexandrini ad eos, qui de se conquerebantur. Idem ritus servabatur apud Romanos iaMilla pontificali, uti exponitur in sequentibus libellis Oidinis Romam: sed an presbyteri simul cum Pontifice sacra celebraverim , non explicant. Id supplet Amalarius in lib. i cap. xit. Mos est Romana ecclesia, ar in confectione immolationis
Chrisi adsint presbyteri , ct simul eum Pontifice verbis se mana
conssciant. Ex quo intelligitur, hunc morem esse antiquum. Iacobus a Uitriaco ejus rei testis est in Historiae occidentalisCap. x xx VIII. Consueverunt, inquit, presbteri cardinales summo Pohtifici in Sacramemo altaris assere , O cum eo pariter celebrare. immo Se communicare. Utrumque enim Innocentius tertius docet in lib. Iu de mysteriis Missae cap. xxv. ubi ait, ccnsuevisse presbyteros cardinales Romanum circunsare Pontisicem , ct cum e pariter cHebrare i cumque consummatumssacri cium , de manu ejus communionem accipere. Nunc ope. rae pretium est singillatim exponere tua uste communionis
Et primo quidem , dicto Pax Domini sit semper vobiscum,
non statim cantabatur Agnus Dei, sed Pontifex mittebat in calicem Sancta, seu de Sancta , sive , ut in secundo libello habetur , de Sancta oblata. Quae particula non videtur ex praesente sacrificio , siquidem tunc nondum fra ita erat oblata , sed ex praecedenti sumta suille. Hoc facto, Pontifex dabat pacem
II. Archidiaconus accepta pace a Pontifice, pacem dabat episcopo priori, deinde ceιι ris per ordinem, se populis: ita ut episcopus eam daret priori juxta se stanti, hic vero sequenti , de sic per ordinem : separatim autom viri s femina.
II l. Pontifex rumpebat oblatam ex latere dextro , se particulam , quam ruperat, super astare relinquebat: reliquas vero oblationes suas ponuat in patenam , quam tenebat diaconas. Hunc Iocum, sane obscurum, illustrat Micrologus in cap. xv I r. Ctim autem dicit, PER DOMINUM Nos TRUM, rumpis hosiam ex dextro latere , juxta ordinem , ad designandum Dominici lateris p rcusionem. Deinde majorem partem in duo con
65쪽
unam in caticem, faciendo crucem, mittere debet ... alteram vermipse presbyter necessario sumit, &c. Secundum hanc interpretationem aliae oblationes, quas Pontifex ponebat in patenam, erant duae particulae reliquae ex illa fractione. Cur autem prima illa particula super altare remaneret ex ordine Romano, aliam affert causam primus libellus noster, aliam Micrologus: quae tamen causae non omnino contrariae sunt. Libollus noster
de ordine Romano primus docet id factum, quia ita observan αι dum Musarum Follemnia peraguntur, aliare sine sacri cis non it. quae ratio etiam fortasse movit , ut eucharistia Pontifici ad sacra facienda procedenti praeferretur.ὶ Micrologus vero ait illam particulam esse dimissam communicatiaris e infirmis. At Communicaturis in illa pontificia Missa distribuebantur aliae
oblatae consecratae. Post praedictam fractionem Pontifex revertebatur ad sedem suam. IV. Ad haec in ptimo tantum ordine Romano legitur, nomenculatorem , scujus officium erat pransuros ad convivium invitare, eorumque nomina describeret saccellarium, qui saccello seu thesauro fisci praefectus erati & notarium Vice- domini seu oeconomi, postquam inter sese Agnus Dei dixissent, ascendisse ad altare ante faciem Ponti cis, ut annuereι eis serabere nomina eorum , qui invisandi erant , e ad m/nsem Porit cis per nomenculatorem, e ad vice domini per notarium ustui: quoram nomina postquam descripserant, defendebant ad invitandum eos r ac deinde redibans ad sedem, ubi Pontifex consistebat. V. Archidiaconus interim levabat calicem ex altari , sedabat eam subdiacono regionario , seu archisubdiacono , ωι ten res
eum Iuxta cornu atiaris dextrum.
VI. Accedebanι deinde subdiaconi sequentes cum acolythis, qui sacculos portabant, a dextris edi a Miseris altaris: de acolythi quidem exiendebanι brachia cum facculis: quorum sinus subdiaconi , sanies a fronte, explicabant ad recipiendas oblationes, ab archidiacono, qui eas in sacculos domittebat.
VII. E cuato oblationibus altari , archidiaconus scholae canis totum innuebat, ut canerent Agnus Dei , quod in confractione
corporis Domini a clero ae populo decantari Sergius papa Iconstituisse fertur. Certe in Mista Sabbati sancti, quae veteri more etiam nunc celebratur, omittitur Agnus Dei cum antiphonis ad offertorium & ad communionem, quae primarii non esse instituti Walafridus Strabo & alia oblarvarunt. In
66쪽
rubricis tamen Sacramentarii Gregoriani ad Missas consuetas assignatur Agnus Dei: sed fortasse a solis cantoribus, uti in libellis nostris antiquioribus praescribitur, tuin cani mos erat, quod a clero es populo decantari Sergius praeceperit: ut dum pr.eparatur ad risensandum corpus dominicum, rogenι accepturi, quatenus ille , qui pro eis oblatus es innocens, faciat eos salubriter pignora saluIis aeterna percipere, ut idem qui supra malafridus scribit in cap. XXII. VIII. Acolythi, oblationibus in sacculos acceptis, in duas partes divisi, pars ad episcopos, qui ad dextram Pontificis erant; pars ad presbyteros , qui aὸ sinistram , accedebant, praecedentibus hinc inde duobus subdiaconis regionariis, qui suam
uterque patenam portabat, ut ad nutum Pontificis oblati num confractio super illas patenas fieret, tum per episcopos, tum per presbyteros atque diaconos. Patenae propterea amplissimae erant: quarum unam a Sergio papa I. datam viginti libras appendisse Anastasius auctor est: a quo quandoque municales absolute vocari existi ino. Comminuta ad disrabuendum eucharistiae meminit Augustinus in epistola C x Lix ad
IX. Expleta confractione, canebatur antiphona ad communionem cum suo psalmo: tumque diaconus minor a subdiacono accipiebat patenam, in qua repositae erant duae particulae post confractionem hostiae factam a Pontifice , eamque deserebat ad sedem Pontificis, ut communicaret corp re dc mintio,&quidrm stans conversus ad orientem. quod habcinus ex quinto libello nostro. Innocentius III habet tantum Q instens, infra. X. Eucharistia sumta, Pontifex de ipse sancta quam mo-ὸ ord rat, particulam inter manus archidiaconi in calicem quem tenebat subdianonus, ponnat, dicendo, Fiat commixti.s consecrario , &c. Amen. Ubi consecrare essimul sacrare, quae verba sunt Pelagii papae I in epistola ad Johannem patricium , apud Hobstentum in Collectione Romana. Eodem spectant verba cano. nis xvra Concilii primi Arausicani. Sic itaque duplex in Missa pontificali fiebat commixtio in calice, una statim post primam confractionem a pontifice factam, altera post ejusdem communionem. Utriusque meminit Amalarius, ut superius vidimus: tametsi unica in tortio libello memoratur. At in primo libello ubi prima commixtio ex praecedente sui mihi visum
est sacrificio facta est; alia ex praesente fiebat, ex dictis.
67쪽
XI. Post haec verba, Fiat commixrio, &c. in duobus priorubus libellis subditur , Pax tecum. Resp. Et cam diriι. tuo. Deinde in primo , Pontifex confirmatur ab archidiac no, acciis piendo scilicet sanguinem pro comZlemento communionis , uri
Mierologus loquitur. Quid sibi velit haec pacis imprecatio, non apparci ex his libellis. Forsan hoc referendum ad id quod
tradit innocentius tertius in lib. vi cap. ix. ubi communi nem Pontificis & ministrorum ita exponit. Uι autem inpercepistione corporis se saeta nis Chrsi nulla possι fallacia se boriri ,
sed in utroque p.rceptioriis et eritas evidenser enareat; summare
Pontifex non satim particulam bosia dimittit ia calicem, seed eampos irinum crucis signaculum in patenam reponit. Et ps osculum
pacis adsidem 6 ceAdens, ibiqae cox ens , universis cernentibus partem maIstrem oblata de patena, quam ei subdiaconus repraesemtar, ipsamque virix tibus dividens , unamqaeparticulam sumens, aliam m itis in calicem , quem renit coram Vso subdia. Ohus et de quosvainem ha4ris cum calamo. Teiade farticulam ugam camosculo tradit diaca1o, aliamque subdiacono Ane osculo : quem ad altare miniserans ei calicem diacentis osculatur. Non dubito quin Pontifex eucharistiam tradendo diacono , eumque ita, ut dicit Innocentius, osculando , dixerit verba superiora, Pox iccum, rei pondente archidiano no , Et cum obitu tuo.
Sane oli in Fideles, suscepta cucharistia, episcopum seu sa-
Cerdotem, a quo eam acceperant, osculari solebant, cum in Oriente , tum in Occidente. Hieronymus in epistola Lxii adversus Johannem Ierosolymitanum e Gusquamne tibi invitus communicat ' quisquamne extenta manu ver ii faciem , O inter incras epulas Iaaee osculum porrigis' Paulus Emeritensis diaconus de vitis Patrum cap. vir. de Fide i episcopo loquens , Uari, inquit, communica, da nos is osculum. Denique m quodam tram tu fratrum Praedicatorum apud Stevartium edito : Pa ricipdrionem sancta commanio is, nonsimiliter Graeci, ut nos, pcr ciunt: sted dicunt, quod Di Missam celebras sacerdos, o cuiatur volentem communicare. Subdit post prae in ista Innocentius tertius : Diacontis oe qui superioris seris Ordinis .camperci unt eu-
A risiam, osculum si cipiunt ab episcopo, acolythus, or qui sim
inferiorum Ord num, non suscipiunt. Subdiaconus vero, quia character hujusnodi qaodum inur non sacros, nunc autem interfacros Ordines repatatur ; in pere Iione corporis nonsuscipit osculam a
68쪽
XII. In quibusdam festis Pontifex , cum sacra celebraret, Communionem percipiebat ad altare, scilicet in die sancto Parasceves. Jacobiis Gai et anus & Petrus Amelius addunt etiam primam Missam in Natali Domini; & Augustinus Patricius fetiam quartam Cinerum: quibus diebus sacrosanctum Christi sanguinem non ex calamo, sed ex calice hauriebat. Nicolaus III psalmum Laetatus sum , cum aliquot vel siculis Ec collecta de Pace, cantari ante communionem prae cepit ad impetrandam pacem inter principes Christianos. quod etiam Johannes XX l I suo tempore constituit. Idem ritus perseverabat tempore Urbani VI ex Ceremoniali Petri Amelii. XIII. Absoluta communione Pontificis, archidiaconus futuram sationem adnunciabat. Ita in libellis duobus primis Ordinis Romani: sed modum exprimit unus Benedicti s canonicus , agens de feria iv Cinerum , in libelli decimi mim. 33 Ante communionem sat subdiaconus regionariuyjuxta atiare,
incens alta voce . CRASTINA DIE VENIENTE STATI o ERIT IN ECCLESIA SANCTI GEORGII MARTYR Is
Quo autem modo , finita Milla , fieret salutatio Pontifici ab ipsius diei statione, idem auctor ibidem explicat. Polt communionem Pontificis fiebat etiam jejunii quatuor temporum denuntiatio , cujus rei formulas refert Emin. cardinalis
XIV. Confirmato Pontifice, archidiaconus refundebat parum de calice seu de sanguine consecrato in scyphum , quem ζenebat acolythus. Hic eth scyphus seu calix ministerialis, in quem vinum oblatum ex majori calice refusum fuisse superius notavimus: ac proinde sanguis refusus in illum scyphum cum vino jam in eum refuso comniiscebatur ad populum confirmandum , ut mox dicemus. In aliis locis & ecclesiis non infundebatur vinum cum sanguine consecrato, nisi ubi advertebant ministri non sustectarum sanguinem purum communi
Huius rei exemplum habemus in usuum Cister ciensium cap. Lor. Dum aurem fratres percipiunt sangσinem, i ianda- rur vinum in calice a diacono , cum opus fuerit, de ampulla a subisiacono ante praeparata jana altare. Si quid autem residuum faeritDE ipso saN cur ME , bibat iliud cum calice , &c. Ergo iam
guis absolute dicebatur etiam post illam vini admistionem. Nus Dal. Tom. II. E
69쪽
Clarius & apertius Ceremoniale sancti Benigni apud Divio.
nem : Debeι aurem vinum in a ulla IMxta eum , scilicet da ac num , jugiter esse : ut, quando eZ i esse fersflexeris, eodem minoSAscui NEM DOMINICUM AUGERE 'set. Ita Ceremoniale annorum fere sexcentorum : a quo sempore parum decedunt
primi illi Usus Cistercienses. Paullo recentius est Oriuinarium abbatiae sancti richoris apud Parisios , cujus haec verba. Inserim autem dum communicans, subdiacentis cum ampulla vinaria
diacono debet adflare, se quoties ob us fuerit, calici vinum infandere , dcc. Idem observavit Nicolaus abbas Panormitanus in
quibusdam focis: ubi possumptionem corporis ct sanguinis ciristiali vita de Vso sanguine reservatur in calice , se sperinfunditur
minum parum, ut His communicames inde sumant. Non enim esset decens iantum sanguinem conficere , nec calix capax inveniretur.
Denique Guillelinus de Lind.ode, Ossicialis ecclesiaeCantu riensis, in Collectione Constitutionum provincialium ecclesiae suae: Sacerdos, qui tenet calicem cum famuine, videns quod quan-ιisas sanguinis no uinceret omnibus fratribus, ponit ibi modicam de mino : Ita Guillelinus, qui vivebat sub initia saeculi xτ. Verum hac de re iterum infra: nunc ad ritus Romanos redeamus. XV. Mox accedebant episcopi M presbyteri, ut a Pontifice communionem acciperent: episcopi quidem stantes ad sedem Pontificis , presbyteri vero ad altare genibus flexis, ut patet ex Ceremoniali Gaietani, pag. II dc 3I3. Contra veterem Ti. tum saltem Graecorum , de quo Valesius in Eusebium pag. I 4s. Utrosque archidiaconus sanguine Dominico i episcopus vero sequentes Ordines stans in cornu altaris confirmabat. Presbyteri & diaconi manu, subdiaconi ore eucharistiam acincipiebant , ex libello sexto. At in quinto subdiaconus calicem praebet primo presbytero communicanti, qui ct tribuat subsequentii & sic de aliis successive. XVI. Post haec archidiaconus, recepto de manu episcopi calice, reliquum sanguinis refundebat in scyphum acolythi ,
cujus supra meminimus, aut cerce in calicem majorem , in quo pariter vinum ex oblatione contentum esset. Haec secunda refusio in duobus primis libellis diserte exprimitur, sed unica in tertio, cujus haec verba notanda sunt. Sed Vse Ponti- feae conmrmatur ab archidiacono in calice sancto , de quo parum refundii archidiaconus in majorem calicem , e m si bum, quem tenti acolybus ut ex eodem furo vase cm metur topiam et quis
70쪽
vinum, etiam non consecratum, se anguine Domini cem mixtum, faxo catur per omnem modum. Ex hac consequentia i quae in aliis libellis non habetur, fortasse a posteris intrusa; intelligitur cillem, in illo majori calice, sive in scypho contentum fuisse vinu in ex oblatione refusum, antequam sanguis Christi in eum refunderetur. Cur autem populus non ex puro, sed ex mixto cum vino sanguine fuerit confirmatus, plastea expendemus. Sic evacuatus calix sacer tradebatur primum subdiacono, qui mox calamum archidiacono tribucbat ad confirmandum populum : tum acolytho, qui eumdem calicem in paratorium leu in thecam suam recondebat. XVII. Post hanc secundam refusionem Pontifex e sede descendebat in senatorium , ubi magnates eucharistia reficiebat : & in adversam partem, ubi matronae consistebant, cisidem communionem praebiturus, subsequente archidiacono cum scypho praedicto ad utrosque confirmandos. Primis temporibus eucharistia etiam lauis tribuebatur in manus, qua de re testis est in primis Augustinus , tum in lib. Ii contra episto. Iam Parmeniani cap. v II. tum in lib. item Is adversus litteras Petiliani cap. x x I II. Verum apud Romanos jam ante regorii M. pontificatum in os immittebatur a sacerdote, ut probat lib. III Dialogorum cap. III. ubi Agapitus papa Cuidam muto & claudo corpus Dominicum in os misisse perhu
X V III. Interim episcopi M presbyteri , annuente primicerio , populum hinc Sc inde sacrae communionis participem s
ciebant, diaconis ex scypho confirmantibus. XIX. Revexsus Pontifex ad sedem, communicabas regiona
rios per ordin/m , ct eos qui in sosuerant; s is di basse νdeflchola duodecim. Regionarii sunt diaconi, subdiaconi, acolythii qui celoris diebus in presbyterio, ubi peterans, com
XX. Post omnes hos redeuntes nomencalaror, o sacellarius . O acobibus , qui patenam leuebra, or qui manuιergium ιenebat, qui aquam dabar, ad sedem communicabant: or pos Ponti
cem archidiaconus eos eo rmaba .
XXI. His omnibus demum succedebat psalmi, qui praemissa antiphona ad communionem canebatur, Clausula perversus Gloria Patri & Sicut eraι, annuente subdiacono regionario per signum crucis impressum fronti suae. Sciendum au-