Virorum celeberr. Got. Gul. Leibnitii et Johann. Bernoullii Commercium philosophicum et mathematicum. Tomus primus secundus .. Virorum celeberr. Got. Gul. Leibnitii et Johann. Bernoullii ... Tomus secundus, ab anno 1700 ad annum 1716

발행: 1745년

분량: 515페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

401쪽

38 co MMERCIUM EPISTOLICUM.

EPISTOLA CCXXXILLE IBNITII AD BERNO ULLIUM.

Responsio ad praecedentem.

De Problemate Trajectoriarium De TAYLORI Methodo incrementorum. Dejiιι suu CLARΚIO controversia. De Horologio turbi torio.

Vie Nobilissime & Celeberrime, Fautor Honoratillime lSOLurio NEM Trajectoriarum perpendicularium ad Hyperbo. las Domini Filii Tui reperies in Actis Librensibus i, Adje

tum est, intervire ad intellectum Problematis generalis, quod ad explicandos progressus in Calculo infinitesimali inservire possit. Equidem dictum non est, per se tamen intelligitur, in generali illo saltem essiciendum este, ut res reducatur ad aequationem differentialem primi gradus, & in specialibus reducendam rem ad quadraturas . quoties per notas hactenus artes licet. Misi Cos Tio Problema Tuum speciale. Ω videbimus quid TAYLO Rus, vel alii, in eo sint praestituri. Accepi TAYLORI J scibo lum, quam vocat, incrementorum 2 Est applicatio Calculi disterentialis & integralis ad numero8 , vci potius ad magnitudines generales. Ita Angli equos, ut in Proverbio est, adjungunt post currum. Ego incepi Calculum differentialem a numerorum Seriebus, eoque utiliter usus sum ad summas Serierum numericarum, & postea animadvertens in Geometria differentias, &summas dare quadraturas, & multa Ob incomparabilitatem evanescere in lineis, via naturali perveni a Calculo generali ad specialem geometricum seu infinitesimalem. Isti contra procedunt; nempe quod veram inveniendi methodum non habuerunt. In toto suo Libello

402쪽

bello neminem citat nisi NEWTONVM. Scriptus est satis obscure. I rc.& cuni ad usum venit, suarumque artium specimen exhibere vult, Jun. Vix h ibet nisi jam dicta. - . . σ

Serram etiam Philosophicam nunc cum NEWTONo , vel quod eodem redit, cum ejus Hyperaspita CLAR K Io Regis Eleemosynario me reciprocare fortasse jam intellexeris r). Scis KE i Liuri& Praefatorem a novae Editionis Principior m NEWTONI etiam Philosophiani meam pungere voluisse. Itaque scripseram ego sorte Sereni simae Principi Regiae in alliae, pro excellenti ingenio sim

harum rerum non incuriosae , degenerare nonnihil apud Anglos Philosophiam, vel potius Theologiam Naturalem. Loc K IUV& similes dubitare de inlinaterialitate animae, NEU TONUM Deo tribuere sensorium, quasi spatio tanquam organo sensationis opus habeat; inde alicui in mentem venire posse, quasi non sit nisi anima mundi secundum veteres Stoicos. Eumdem Auctorem Dei Sapientur & persectionibus derogare, dum velit Mundum esse Machinam non minus imperfectam quani horologia nostrorum artificum, quae saepe retendi debent, aut alias corrigi; ita Machinam Mundi, secundum N Eviro Muri R asseclas, correctione quadam extraordinaria subinde indigere . quod parum sit dignum Deo Auctore. Mea sententia Deum Omnia tam sapienter ab initio conia tituisse, ut correctione non sit Opus, quae imprudentiam arguat.

Serenissima Princeps IValliae excerpta hujus Epistolia CLARκio

communicavit. Is scriptum contra Anglico sermone ipsi dedit, quod illa ad me misit, respondi, replicavit; duplicavi, triplicavit; ego novissime quadruplicavi, seu ad tertium ejus scriptum respondi. Inter alia improbat formulam a me in Theoticiea ulurispatam, quod D us sit Intelligen ta supra num ira , tanquam a me a mundi gubernatione excludatur. Ego quaesivi an ergo velit Deum nihil aliud eIIe quam Die igentiam mundanam, seu ani-

403쪽

gi et Co MM C IU M EPISTOLICUM.1-i s. mani mundi 3 Male excusat doctrinam Newtonia .am de sponta-Jun.ι nea virium activarum diminutione & tandem cessatione in mundo, nisi a Deo reparemur. Ex quo intelligitur N E w T o N u ri ejusque Et seclas veram scientiam rei dynamicae nondum habere. Ex noutris enim principiis semper servatur eadem quantitas virium. Male etiam excusat phrasin Λewtonianism de spatio sensorio Dei. Et

quia spatium hodie est Idolum Anssoriam; ego ipsi Ostendo spatium non esse aliquid reale absolutum. non magis quam tempus. sed ordinem quemdam generalem coexistendi. uti tempus est Ordo existendi successive. itaque esse aliquid id eate , quod si creaturae tollerentur , non futurum esset, nisi in ideis Dei. Ostendi etiam secundum ΝΕ w TONuri crebris miraculis ad sustentandum naturae censum Opus esse , & ex C L A R Κ I I excusationibus depre- . hendo ipsum non habere bonam notionem miraculi. Ipsi enim miracula tantum secundum nos a naturalibus differre videntur . tanquam minus usitata : sed secundum Theologos & veritatem , miracula f saltem ea quae sunt superioris Prdinis, velut creare, a nihilare J transcendunt omnes naturae creatae vires. Itaque quidquid ex naturis rerum inexplicabile est , quemadmodum attractio generalis materiae Newtoniana, aliaque ejus in odi, vel nitractilossim est, vel absurdum. Fortasse non nihil adhuc continu bitur nostra

collatio, in qua ablunt quae offendere possint, & videbo quo ressit evasura. Hujusmodi enim collationes mihi ludus jocusque sunt, quia in Philosophia.

ni.s praecepi atque animo meckm cnte perstr.

Gratum erit aliquando intelligere, tibi innotuisse structuram Horologiorum turbinatoriorum jam usi tutorum: ni fallor olim Hvrae CAMPANUS. D Frater ejus qui vitris terendis excellebat J talia parabat. Quod superest Vale & Fave. Dabam Hiinoverae 7. Junii ITI 6. Deditissimus.

404쪽

EPISTOLA CCXXXIII. BERNO ULLII AD L E I B N Ι Τ I U QResponsio ad praecedentem.

De TAYLORo. De ipsius eum C L A R KIo disceptatione. De Adnasti su ad Patavinam Professionem vocatione.

Vir Amplissime atque Celeberrime, Fautor Honoratissime. Os oues vidi Acta Lusensa, in quibus dicis extare soluti nem Filii mei Trajectoriarum perpendicularium ad Hyperbo Jul. Ias: etenim, non nisi semel tantum singulis annis, quod de litis Adiis prodiit, accipio ; nimirum Mercator ex nostratibus , qui frequentant Nundinas Libi riges Malales, Actor in falciculum pro

me mercibus suis huc advehendis adjungit. Postremum vero, quod miror, nondum accepi, ita ut quid inde ab anno in Actis proditum sit, nesciam. Τ v Loi i Librum ci pariter nondum vidi: MONTΜo Trus ab aliquo jam tempore promisit, se duo ejus exemplaria nobis transmilla: um sed forsan Occasionem mittendi nondum habuit. Facile credo TAYLo Ruri neminem citare, nisi NEWTo NuM; hoc enim multis Angi in more est, ut omnia invideant caeteris, vel omnia ad se, vel ad suos derivent. Sic TAYLo Rus Theoriam meam de Centro oscill itionis pene totam, ut scribit Cl.

II E RH Assus, ex Actis Usin b s desumsit; eamque . ne plagium esset nimis manifestum, obscuritatis quodam peplo ita in votivit, ut sere inintelligibilis sit; quam tamen clarissime exposui. Ais quod suarum artium specimen cXhibere volens, vix habeat nisi jam dicta, quodque totus Liber scriptus sit satis obscure ; hoc

ego non miror. . . sed hoc maxime quod dum Angli illi ........ sunt . . . . . . . . . . plagiarii, eo temeri a talis

405쪽

T I s. tatis procedant, ut aliis hoc vitium exprobrare audeant; Quis imJυ l. terit Gracchos, &c De Disceptatione Philosophica, quae tibi est cum CLARRIO, nihil ante intellexeram. Ex iis quae refers video nihil tam absuta dum proferri poste a NEN TONO, quod inter Anglos non inve Diat Patronos ac Defensores suos Hinc dubito, utrum hoc tantum ab ipsis sis consecuturus, ut agnouCant NEWTONum errare posse, aut omnino aliqua in re errasse.

BIilii quoque dudum absona visa est ejus doctrina de spontanea virium diminutione & tandem cessatione in mundo : siquidem per se clarissimum mihi apparet nullam vim delirui, quae con simul esse tum edat sibi aequivalentem; quia 'nihil tendit ad sui anni hilationem : effectus autem nihil eli aliud quam vis ipla eiscienti lubiti tuta , ita ut eamdem virium quantitatem servari necesse sit. Dicit

NEU Tosus alicubi in Principiis Philosophiae Naturalis ci), Vortices Celestes C A R T E et I i ideo admitti non polle, quia, ob partium suarum attritionem & frictionem, tandem a motu cessarent: sed

jam sibi ipsi contradicit. Si enim, secundum ipsum, jactura virium in Mundo reparari a Deo , & tota Machina mundana subinde quas retendi debet; annon & idem C A R T E s I u s in Vorticum suorum defensionem reponere posset; quod nempe, si vel minime per a

tritionem partium in motu retardarentur, Deus tamen decremem

tum motus resarcire possit, eos quandoque per novam impulsionem in pristinam celeritatem incitando. Significavit nuper Dominus III c MELOTTus, Moderatores Archilycaei Pataυini tandem decrevisse, ut Agnatus meus ad docendam Mathesin invitetur. & nihil aliud superesse quam ut Decre, tum suum Senatui proponant, ad ejus confirmationem & ratificationem habendam: Monet ut se ad iter praeparet x instruat quo sub initium proximi Novembris, Lectiones suas publicas Patavii inchoare queat. Interim, quod miror, solemnes litterae Vocationis nondum transmista huc sunt , etsi jam ante sesquiniensem iere M 1 cII

406쪽

LEIBNITII ET BERNOU LLLI, Epis T. CCXXXIII. 38ς Mic MELOTTus pei scripturit Moderatorum Decretum. Quod superest, Vale & Fave. RUileae a. d. I . Julii III 6.

Amplitudini Tuae Devotissimo.

I. BERNO ULLI. P. S. Hisce jam scriptis accipio fasciculum Adlorum Libsensium, in quibus video Filii mei siliuionem Problematis Traje toriarum Hyperbolarum. Adjecit Dominus MENκENius Lexicon Mathematicum Cl. voLPi I, & sua litteraria Germani. Ca , quae omnia legam per Otiuua.

EPISTOLA CCXXXIV. LEI BNITII AD BERNO ULLIUM.

Responsio ad praecedentem.

Gratνlatur ipsi is Araiam. De HERMANNI Solutione Problematis Trajeci oriarum. De Rusorum Mom .ha, SCHEUCHERRO.

Vir Nobilissime & Celeberrimel G R 1 Tu L ο κ Domino Nepoti Tiro rem apud Venetos consec- I l6.' tam, quemadmodum ex amici nostri Veia ni litteris intellexi. Jul. uibus conditioni tuis. & in quot annos pactum si, discere gratum erit. Deum precor ut res pulchre succedat ipsius commodo ct publico. Unus HRR ΜANNus scripsit ad Dnum πOLPIUM, Problema illud de ductu perpendicularium ad Seriem curvarum non vidcri tam disticae. Ecce Methodum qua solvi posse lcribit, quam Tom. II. C c c ex Disiti od by Cooste

407쪽

38s co MMERCIUM EPISTOLICUM.1 16. ex litteris ejus a D no OLPIo transcriptam Tibi mitto, pe-Jub loque ut eam examinare velis. si Lineam rectam, quae in una eademque linea curva constans se est, sed variabilis variata curva, vocabo Itidiatum. Differentie-- tur curvae datae aequatio, sumto etiam Modulo pro quantitate si variabili, & eadem aequatio adhuc semel differentietur, sed itari tamen ut x velut constans tractetur, & pro Elemento ipsius a

is modi aequationum eliminari potest Modulus, ejusque Elementum, is adeo ut habeatur aequatio ad curvam omnes datas ad angulosis rectos trajicientem. Haec solutio generalissima est, sed exemplo DBERNouLLII junioris illam illustrare placet. ἡ Εito aequatio Hyperbolarum γ bd xx -a a : a in is qua x sunt abscissae a centro,a applicatae, a semilatus transve is sum, & b semiaxis conjugatus, quem pro modulo accipere OpO is tet. Ergo aequationem logarithmice exprimendo , erit θ l b

ω - ποῦ xx- a a , seu a ad x - xxd x xI d I id estis a a d x : x - x d x -- I da, quae est aequatio quam B E R-D NOULLI Us invenit in Actis. Haec Dnus HER MAN Nus, quae si recte se habent, non erunt spernenda; eximent enim nos a necessitate adhibendi differentiationem meam extraordinariam, quae tamen alibi usus suos retinebit. Eam suspicor nec Dno HER HANNO nec Italo illi vitilitigatori a Te missis communicatam. Ego pene integro octiduo in acidulis Pirmontanis magni Ruserum monarchae asseclam egi; & quanto magis hujus Princiapis indolem perspicio, tanto eam magis admiror. Male sectum est, quod Tigiarina Respublica ei Sc HEUCHZERO s non saltem in aliquot annos indvisit. Id ReipubIicae Tiguri-

408쪽

n.e honorificum, Sc HEUcRZERIs autem & Reipublicae litterariae utile futurum fuisset. A Ditis ScΗEucΗZERIs ab eo inde tempore nihil amplius intellexi aut accepi. Cum acidulas hibere IIonarcha decrevisset, sanguinem misit: misere & alii ex Comitatu, quibus idem bibendi consilium , &inter alios sacerdos Russus, quem unum secum habet. Hujus samguis erat Omnium pessimus, subalbidus crassusque. Transacto bibendi tempore, Princeps, ut est ingeniosus, experimentum Pr fectus ex aquis sumere decrevit; sacerdotique iterum venam Pertundi jussiti Allatus est sanguis emendatissimus, floridus utique &qualem a sanissimo homine expectares; affui ipse cum afferretur. Applausit Princeps non immerito; nam vix est ut soli diaetae tamhrevis temporis tam insignis mutatio adscribatur. Quod superest, Vale & Fave. Dabam Hanoυσα 26. Julii III s.

Deditissimus.

EPISTOLA CCXXXV. BERNO ULLII AD LEI BNITIUM.

Responsio ad praecedentem.

De Prose Foue Patavina. HERMANNI solutione Problematis Traiecti. riarum. De VEREA L . De TAYLORI Methodo incremeutorum.

Vir Amplissi ne ac Celeberrime, Fautor Honoratissime.

E conditionibus suturae vocationis Patauime nihil adhuc nobis I constat; nec in quot annos se adstringere debeat Agnatus, hac- A tenus est pactum. Interim Cl. MICHELOTTus de negotio isto stribit, tanquam confecto, jubetque nos securos esse de vocatio ueC c c a certo

409쪽

certo se infallibiliter sorteque brevi subsecutura: nihil enim aliud supe Aligult. rella quam ratificationem Moderatomun Decreti in Senlitu peragen dam: Decretum autem ipsum nondum futile propositum , propter I rei tim bellum, in quod Senatus jam omnes suas cogitariones vcrtat: Expectandum itaque esse momentum, quo Senatus de rebus aliis tranquillius deliberare possit. Speramus fore ait, accepto nuntio de Turcarum gravissima clade in Bungaria. Veneti . . . . .

animum resumant.

Facile crediderim HERMANNO dissicile non videri s saltem in ea qua sumpsit extensione J Problema de ductu perpendicularium

ad Seriem curvarum. Miror namque, quod non perceperis methOdum , qua solvi posse scripsit, este Tuam ipsissimam , quam , ante complures annos, in litteris Tuis si), postquam Tibi meam aperuissem , mecuin vicissim communicasti; ego vero publicavi, excerptum ex Epistola Tua ad Acta lihsensia mittens. Vid. Acta

Lusen,ia Anno I 698. pag. 4' I 2 . HER ANNUS, qui . . . . . habet felicissimam memoriam revocandi ea quae diu ante in Libris legit. rem illam suam facere volens, habitu nonnihil mutato . aliis obtrudit. Si locum citatum conferas, videbis facillime potissimam diversitatem in eo consistere, ut HERNAM Nus vocet modulum, quod Tu vocabas consantem sita υarialialem b; ego vero Lineam locum parameses varia dis habentem. Fallitur autem HERMANNus, quando putat methodum hanc, sive Tuam , sive suam tam facile ad omnia exempla applicari posse. Si pro curvis transcendentibus tentare voluisset solutionem, obse vare potui illat mirum quantum adhuc deeiIe, quominus ista methodus succedat. Aliquid prosecto in casu transcendentium deprehendo, quod & mihi etiamnum remoram injicit, facitque, ut nondum plenariam solutionem, talem qualem Optarem, invenisse me jact re possim . saltem in quibusdam transcendentium generibus uenam in permultis aliis res mihi perpulchre succedit. Non bene minmini , num aperuerim HER HANNO differentiationem extraordinariam; videtur tamen probabile, ob frequentem, quam habuimus,

410쪽

de his rebus sermocinandi occasionem. Uz enim minimin sum myς 1 rs. teriosus, ita liberalissimus temper sui, pnesertim erga HERMANNUM Ait ulto in communicando, quamvis ille subinde ita se gerat. ut meae facilitatis me poenitere possit. Quod ad VER ZAUIAM attinet, meum quondam. ...... holpitem x discipulum , fateor illum hinc discessissis onustum spoliis nostris secretilli nis De eo nuper scripsit Mic HELOTTos, quod Libellum contra HERMAN- Nulli ediderit injuriis plenum ; in quo Te quoque , non minus ac alios Mathematicos, quos ultra montanos vocat, sugillet, & quidem hisce verbis. Si Italia non produxiset suos G A Li L aeos, suos

BORELLO s. suos C VALLE RIos; intramontani nullos vidissent WALLi SI Os, NEWTONOs, LEIANI TE Os. Sed non meretur , ut ipsi respondeatur.

Accipi tandem TAYLo Ri Libellum. Quid, bone Deus f Sibi

vult seriptor, sua assectata ista caligine. qua involvit res quoque sua natu a clarissimas 3 Haud dubie, ut tegat sui furandi studium: quantum enim capio, quantum lapio, nihil nisi res nostras nobis surrepatas ibi observo , per dentillimam obscuritatis nebulam. uar de Ι - perimetris habet. F a .i meo debentur; qtim de Catenariis, Velariis. Linici, liquore plenis &c. tradit, a me habet. Et, quod novis. simum eli pl gium, sub finem Libelli proponit methodum determinandi Ceniti uin oscillationis in pendulis compositis, quae tota de

ta. Atque ii ec omnia ita profert kriptor, quasi ex propria penu deprompsisset. N interim ex Aetilia, justi verique vindicibus, reperitur, qui ccntra hunc plagiarium clamitet; nemo qui nobis quod nostrum est tribuat: silet Κ E i I. I u s, ubi videt a suis peccari , mesertim cum nec ipse ab hoc peccato sit immunis. Argentorato nuper iccepi. fortasse Tuo dono, exemplum Προ ILceae: pro eo itaque gratias ago. Legam quam - primum vacaverit: spero me multa egregia & utilia in hoc Libro inventurum. Interim Vale & Favere perg ' :Basleae a. d. 22. Augusti

Amplitudini Tuae Devotis limo. I BERNO ULLI.

SEARCH

MENU NAVIGATION