장음표시 사용
381쪽
;οo cOMMERCIUM EPISTI LICUM.1 is. P. S. Domini H1R MAN Ni Librum l accepi. Multa sunt
cv. bona, sed quaedam ranon eri possunt. Videtur nimium Anglis de ferte. Problema Trajectoriae, si Centrum locum mutet, tentavit; meo judicio, non absol it. FLAMSTEDIus mihi per amicum significavit, in Newtonidina Lunae Theoria esse quaedam falsa . quaedam incerta. Si R IccATus, ut audio. officiose & ut pareit respondit, optimum fortasse erit litem cessare. Ego scripsi Z EN DRINO, merita Tua in scientiam ipsosque Italos ejus culto. res tanta esse, ut aequum videatur judicio Tuo, quantum fieri potest, deserri. PARENTIO non respondi in Πι odico. Curabo ut hujus Libelli exemplum , occasione data. ad Te perferatur. Spero Regentem Regni GHuartim , Scientiarum amantem. non pas Iurum ut morte Regis Respublica Scientiarum aliquid detrimenti capiat.
382쪽
Vir Amplissime atque Celeberrime. Faut Honoratissime lTIT petito Tuo satisfacerem, incunctanter perlustravi Adversa- ria mea, & tandem inveni Apographum Epistolae cujusdam Nov.
meae, olim ad Te datae; unde hoc, quod Tibi mitto, excerptum ci fieri curavi, continens duas Methodos ex nova illa dis- ferentiandi secundum parametrorum variabilitatem ratione erutas; quarum ope solvuntur Problemata circa curvas ordinatim positi ne datas, licet non similes; ex quibus, exempli gratia , quaeritur ea quae vel maximum vel minimum praestet, aut quae sint trajiciendae per novam aliquam curvam . sive in dato angulo, sive in angulis data lege variabilibus. Si quid invenias quod in usum tuum faciet contra KEILIuri aliosve adversarios, gratissumum mihi erit. Latent certe quaedam in ista materia, quibus exerceri pollunt Thrasones Anglici pro KEILio militantes. Hi sorte invenient ex quo se non facile extricabunt, licet omni fimxionum M thodo adjuti. Etiam mihi videtur AER MAN Nus in Libro suo nimium Amglis deferre; adeo quidem ut NEWTONI morem demonstrandi affectet, per totius sere Libri decursum: unde fit ut demonDirationes, quas vocat lineares, saepissime magno legentium fastidio & fatigatione plures occupent paginas , cum si Analysi uti Tom. IL Za voluisset i) Elud era3 P. S. Dis. LXI. Diuitigod by Coral
383쪽
I is. voluisset eas quandoque 3 aut 4 lineis absolvere potuisset. Vi- Nov. detur voluisse Libri molem extendere praeter necessitatem , nisi sorte majorem inde sibi gloriam, nascituram putaverit. Quae sunt alicujus momenti , praecipue vero in prima Libri parte . ea ce te pleraque jam complexus sum , partim in Schedi sinate meo
solis Litylinysibus 1 13. Mensibus Februario & Martio inserto, partim in posterioribus Capitibus Libelli mei Gallici des traxi
nautica. Quosdam etiam notavi paralogismos. Modum considerandi vectem in omnibus fuis punctis impulsum a potentiis variantibus, quem ego adhibui in meo Libello pro invenienda media directione potentiarum velum, superficiem navis, vel alius corporis superficiem impellentium, Il ER MANNEs sibi quoque arrogat in sua Piae satione; sed quo jure nescio. Dicit quidem me vidisse manu scriptum sumn , quod non nego I pia aurem Theoremata huc facientia inibi reperta fuerint, ut innuit, certe asseverare non possum. Male itaque agit, quando ad memoriam meam appellat. Quomodo enim quamlibet minutiam attendere potui Lsem, intra biduum vel ta iduum, quo manu scriptum ejus per lusitrare mihi ditum fuit 7 Profecto no' aliter consideravi quam minutiam, id quod jam illuni ut magni quid tali mare video, cujus se mecum inventorem audire gestiti P ihiI utique naturalius est, nihil magis obvium quam referre potentias agentes in superis ficiem aliquam ad vectem imaginarium , prolongando nempe eorum diro tiones. Dedi hoc in Libello meo sine ulla pompa; nihil quippe hic suspicabar jactantia dignum. Habeo vero, ut &hoc addam, quod querar de HERMANNi, sive non satis selici
memoria, sive non sufficienti candore. Etenim quando in Appendice pag. 393. in fine audacter dicit u in m alium , quod sciat, demons isse aquam, aliumve liquorem, ea velocitate ex vase er&mpere quaru aquae gu tDie Oxificio proxima acquirere
rotes , cam accelerato ex altitudine liquoris supra ori riam ;Le tori persuadere conatur se primum sui Te hujus rei demonstra. torem. Sed imponit Lectori; habuit enim demonstrationem a me, eo tempore, quo ex Italia redierat; & tantum abest , ut aliquam antea habuerit demonstrationem, ut cum interrogassem ,
384쪽
LEI ENITII ET B E RN O ULLII, Epis T. CCXX P. num hoc Theorema hydraulicum demonstrare posset, vel apud I I s.' quemquam Auctorem demonstratum vidi lIet , ingenue filius sue-b. .rit, se illud, licet multoties tentasset, nunquam demonstrare potuisse, neque ab aliis demonstratum fuisse. Dedi itaque meam demonstrationem i), quam tum applobabat & laudabat ; nunc vero sub mutato habitu intricatiorem redditam pro sua venditat. Nunc judices, quo jure, quave conscientia, dicere possit nemunem alium, quod sciat, illud demonstrasse. Ceterum Problema Trajectoriae, si Centrum locum mutet, nequidem tentavit ne dum absolvit. Habet fateor quaedam de Trajectoria mobili, ut circa Centium immobile moveatur , quod jam NEWTONus
Gratias ago quod data occasione Filium meum Tibi commendatum fore promittas. Praetulit studium Juridicum Medico, suam inclinationem secutus: in Physicis tamen non prorsus est hospes. R l c c A T v s non valde officiose respondit, dum varios in me meumque Agnatum aculeos sparsit, quos autem hic in nupera sua RNPlicatione , ut par est, retorsit. . Gratissimum erit. ubi me compotem feceris Theodiceae tuae. Vale & Fave. Basileae a. d. 23. Novemb. III S.
385쪽
EPISTOLA CCXXVI. LEI BNITII AD BERNO ULLIUM
De Commercii Epistolici recemsione im TrimC HAU. De NEWTONI Philosophia. De Problemate Anglis proposito. De HERMANN O.
Vir Nobilissime & Celeberrime, Fautor Honoratissime lx is. CCRIpsi litteras ad Blustrissimum ScΗULENBUnGIUM, Decem easque Clarissimo Mic HELOTTO misi, ut ipse reddat, &cum eo consilia conserat , neque enim dubito Virum insignem libenter nobis fauturum, cum mihi sit amicus singularis. Hoc volui ut scires, ita enim ipse Domino MICHELOTTO pol ris sgnificare quae videbuntur. Dominus Abbas DE CONTI scripsit ad amicum Parisnum. qui mihi significavit Anglos longa recensione Commercii Episolici in Transactionum aliqua I suas contra me argutationes iterasse, atque inter alia etiam Philosophiam meam impugnasse. De Analysi nostra dicunt, NEWTONuri originarium esse, nos tantistu nomina adjecisse, eaque apta ad controversias in Mathesin inre ducendas. Philosophiam NEWTONI esse mere eXperimentalem, meam conjecturalem : sed ni fallor harmonia praestabilita seu, quale nos statuimus , Commercium Animae & Corporis res demonstrata est; demonstratum etiam . ni fallor, firmitatis seu nexus in corporibus originem non posse desumi nisi a motibus conspirantibus, atomosque esse rem absurdam. At NEWTONus minime per I N'. 342. habetin Gallice in Diario litterato. Tom. VIL Art. Pag. II 3.&seq. & Art. I s. P. 34 Disitigod by Cooste
386쪽
per sua experimenta demonstrat materiam ubique esse gravem , seu quamvis partem a quavis attrahi, aut vacuum dari, ut ipse quidem jactat. De Deo etiam miras fovet sententias; extensum esse . sensorium habere, & vereor ne revera inclinet in sententiam A vER R IIO Is & aliorum, etiam AR Is TOTELI tributam de Anima seu Intellectu agente generali in corpore quovis pro ratione organorum operante. Illud etiam mihi plane absurdum videtur, quod putat machinae mundanae motum ex se desiturum. nilli a Deo subinde rursus animaretur. Itaque miraculis opus h het . nec sine perpetuis miraculis suam attractionem explicare poterit.
Dominus Abbas Courius Parisis discedens Epistolam ad
me reliquit, quae mihi nunc reddita est. Ipsi jam respondeo, &ut pulsum Anglorum Analystarum nonni hil tentemus, rogo ut, quasi suo proprio motu aut amici rogatu . Problema hoc illis
proponat. Inυenire lineam B C D. quae ad angulos rectos seret omnes curvas determinati ordinis ejusdem generis; exempli eausa , omnes bperbolas eiusdem verticis di ejusdem centri AB, AC, A D &c. idque via generali. Ita videbimus quousque suis fi xionibus profecerinti An excerptum ex antiqua Epistola Domini Filii Ni man, scriptum est y
Significavi Dno. Η ER M A N N o' mihi non videri . bene de monstratam, imo nec Veram ipsius Propositionem pag. 7. Quod causa gravitatis agat in omnes corporis partes; nam si misceantur aequabiliter in corpore partes graves & non graVes, eadem graviatas manebit variato scilicet situ. Et si per partes corporis intelligit quicquid ejus volumine comprehenditur, Patet materiam gravificam permeantem comprehendi, quae ipsa gravis non est. Dominus UERNAN Nus erga me protestatur, se plane inscio esse natam illam cum Ric ATo litem, & adeo non a se foveri ut desisti sit suasurus, in quo recte faciet. Caeterum &ego quaedam notavi acta ab ipso paulo obliquius erga me, inter alia loquitur de meo Theoremate compositionis tendentiarum ,
387쪽
τ36 C o M M E R C I U M EPISTOLICUM. III s. quasi ipse demonstraverit; sed ego in Diario Gabire r) vete-DVcV- re demonstrationem addideram eamdem, ni salior, cum ea quam asserti Suo erga NEU To Nuri Anglosque affectato st,idio nihil lucrabitur; audio enim KEILIUM iam in ipsum stricturas qhaiadain dedisse. Quod superest Uale Sc Fave. Dabam mi Iovera Decemb. I7Is. Deditissimus. I. G. LElBNITI Us.
Ρ. S. Vidi quae in Actis hujus anni de Inrhina ione dedi Lti pulcherrima a . Velim nosse an Tibi nota sit constructio Horologii turbinatorii, quale, ni fallor CAMPANus Romae, aliique confecere ; quae Horologia id habent, ut sonum pe.ne nullum edant, eoque iis conveniant qui dissiculter Obdomiscunt. Vellem hanc constructionem diicere. I Dura. des Sc. I 693. 9 . Imm. T. Sept. a ITIS. Im. p. g. a a. U OEp. Din. II. M. XCVII. pie. I 87.
388쪽
EPISTOLA CCXXVII. BERNO ULLII AD LEI BN ITIUM.
De Commercii Epistolici receiimur. Mittit Filia Di solutionem Probi malis specLilis Anglis proposiri. Alia proponit dificiliora. De H E NANN O. De Horologio turbivitorio.
Vir Amplissime atque Celeberrime, Fautor vinoratillime l. ETiAM MOMMOR Tius in suis ad Agnatum meum litteris ITI 6. meminit ejus, quod amicum Parisitium Tibi significasse di J.uuiar. cis, Anglis scilicet, longa recensione Commercii Disoliti in Transactionum aliqua, suas contra Te argutationes iterasse. Ἀare necesse puto, ut nonnihil matures alterum illud, quod paras , Commercium Epistolicum priori ab Anglis edito oppo
Excerptum illud ex antiqua Epistola, quod Tibi petenti miseram, non Filii mei qui in negotiis pro me obeundis absens erat ab urbe sed alicujus ex Discipulis meis manusscriptum est. Interim ut scriptionem Filii mei & quid in Mathematicis
praestare possit, videas; ecce mitto ad Te .lutionem ab ipso in veniam Problematis de invenienda curva omnes Hyperbolas ejusdem axis transversi ad angulos rectos secante, quod per Dominum Abbatem CoN Tiuri Anglis Analvstis proposuisti, in exemplum Problematis illius generalis, quo quaeritur Trajectoria omnes curvas determinatas ordinis ejusdem generis ad angulos rectos treji-
389쪽
irig. trajiciens. Fateor hoc Problema generaliter sumptum ab Analystis Januari illis non facile solutum iri, nisi cogitent de modo nostro diis
rentiandi parametros , vel alias lineas quae parametrorum loco sunt, seu de transitu differentiationis a curva in curvam. Sed velim animadvertas non omnia hujus Exempla particularia aeque dissicilia esse : sunt enim quae peculiari hac differentiandi ratione non indigent, ut sunt ea curvarum ad quarum tangentes detem minandas parametri variabiles in considerationem non veniunt ;eX horum numero est exemplum, quod proposuisti, de Hyperbolis; ut pote quae , sicut & omnes Sectiones conicae commune centrum & verticem habentes, habent eamdem subtangentem pro communi abscissa, quat cunque habeant parametros: Est enim
timendum est , ne Analysiae Angli hoc Exemplum solvant per communes Methodos; & postea ubi vident rem tam facile sibi successisse inde evadant inflatiores, & in opinione suae superiorutatis magis confirmentur. Quod si tale quid futurum ex Mbate CONTIo mature intelligeres, quando scilicet publicationem hujus Exempli a se solvendi mirarentur Angli meo judicio non inconsultum erit, si illi statim praeveniantur, Typis mandando in
Actis Libsensibus i vel in alio, quod Tibi placuerit, Diario
hanc Filii mei solutionem. ut videant eos, qui nostras methodos possident, ubi vix tyrocinium evaserint, jam in potestate habere talia, ad quae Thrasones nonnisi aegre, vel plane non pertingunt; si praesertim alia Exempla nonnihil dissiciliora ejusdem Problematis proposuisses, vel adhuc proponeres. Quale foret, si pro Hyperbolis ejusdem verticis & aris transversi sed parametrorum variabilium , supponerentur Hyperbolae ejusdem verticis &ejusdem parametri, sed axium transversorum varia hilium : invenietur enim quidem satis facile si dextre procedatur pro natura curvae trajectoriae quaesitae ponendo nunc AE, x; EC, ν haec aequatio differentialis ax=dx - a II ex da: haec vero aequatio, in qua c significat parametrum constantem &
390쪽
LEIBNITII ET BERNO ULLII, EpisT. CCXXVII. 3 69nvariabilem Hyperbolarum, nullam adhuc admittit constructio' imis. nem, concessis licet quadraturis, ob implicationem indetermina- Januarotarum cum suis differentialibus x. 3, dae, & d I; quae necessario prius sunt separandae, ut conitructio obtineatur. Dubito autem an Moli quos nihil hactenus de hoc separationis negotio scripsisse vidi in hunc gurgitem se demittere audeant. Non
minus curiosum esset hoc Exemplum, ubi proponerentur omnes omnium graduum Parabolae, ejusdem para inetri , verticis , & luper eodem axe descriptae a Trajectoria normaliter secandae , ita ut solus index vel exponens Parabolarum esset variabilis. AEquatio enim pro natura curvae quavitae satis quidem simplex , sed non per viam tritam eruitur haec x l x d x --IlνdI; ubi x & I, designant coordinatas originem a vertice communi Parabolarum sumentes: integrando terminos, haec altera obtinetur et xx l x - x x - - 2 II lI IF aa, quae porro ad exponentialem reducitur P η 5 γ' - n ' δ.
Mihi videtur si HERMANNO placuisset dissuadere Ri ccro diutius litigare , litem jam diu sopiri potuisse : quod idem
non obscure insinuavi nuper ipsi Dno HER' ANNO, eumque simul monui, ut citissime scribat ad scriptorem alicujus Diarii
BA iei sub nomine Reipublieae Eruditorum Republyli der Geleerden ut reparet injuriam , quam in recensione operis Hemmanniani mihi intulit ,' quando excerpens verba ex Praefatione , ubi HERMANNus mentionem facit proprietatis alicujust circa Centrum gravitatis , quam proprietatem inventam sibi & mihi attribuit HERMANNus ; scriptor Diarii verba IIER MANNI truncata affert, eaque ita interpretatur quasi HERMANNus me plagii insimulare voluisset. An scriptor studio & ex malitia id secerit, ut commendabilem & vendibilem redderet librum H g MANNI , quippe qui typis eorumdem Bibliopolarum quorum Diarium, nempe EsTENIORUM , excusus et . aut an fecerit qiva sensum HERMANNI, Obscure satis ibi loquentis, non perceperit, definire jam non cupio.