장음표시 사용
381쪽
sederat quod illiaeritur : a sit nul ccianiplan Ecta tradictilliin, quod inoles carnis non miserat a sensibus & coratatione. ciuili onines fere qtii constitii cis clognia- tibiis sitiit plutosophati, in eis staria erant esse differentiana. E. a lena est ratio etiana incogitatione. Nam si cani apprehendit carnis imoles tanquam cogitationem, laoc est cogitantem, carnis imoles erit cogitatio. Cuna autem sit coiritatio. non erit id quod quaerit , sdit id quo diluaeritur. Non habet ergo corpus vini conlprehendendi hontinis. Seu neque sensus. ipsi enim solum patiuntur, & instar cerae figuram suscipiunt, nillil au-reni aliud scicini. Nam si eis tribuerianius alicuius rei in liuisitionem, non erunt uti liue cxpertes rationis sEd participes, ut quae naturam laabeant cogitationis. quod fatiidem non ita habet. Si e
- M . t propterea potest carnis molem visita
λ ιcα . ,λ γικ κ ' : δα μεα ς. ά I. M. dum ου ro; Q γ να ς' lectum, est moles carnis. quod quident dicere est planἡ delirantis. Nam primum quidem ostendimus , quod nec communis quidem coitio eoruni quae alicui accidunt, est illud citi accidunt. Deinde etiamsi lioc ita laalbeat, riuriasiis planὰ fieri non potest , ut corpus compreliendatur a visu. Si enim corpus nec est sola longitudo, neque seor-itim fora , ne lite color scparatim, sedclito dest ex liis compositum , oporea apud sE singulatim componere: & ita communem omnium congeriem corpus vocare. Sed aliquid cum aliquo componere,& cum tali figura talema cipere magnitudinem , est ratioci nantis facultatis, visus alitem est cxpers rationis. Non est ergo eius munus
382쪽
tionent ii uelligendana, utpote corpus, 1. detia est mancus ac nautilus ad compreliendendum vntinaquodque eorurn qtixei accidunt: utiana longitudinent. Nana per transpositioncm partiuin sc-ctinctu In nati irain hoc sumitur,nobis ab
aliquo incipientibus, &per aliquiis, ad altilii ad desinetitibus. qiuod quidem
non potest facere natura cxpers rationis. profunctitaterra.crrat entin
go dicendii inest , shnsus seipsos appro-nendere. Sic crgo nec s)inters e. visus cni In audiens audituin non potest videre. & contra, auditus videns non potest. au tire visuiri. x in aliis ident est modus arguimentandi. Nain si dicat nusposse visu conlprehcncti auditiam ut auidituria, lioc est ut audientem , dabitnus visi in sinii liter atqiue ille assici, adeo ut
Eto loratus iudicat soluin bene aut ni te olens. Sed nemo est adeo insipiens, ut nostri corporis substantiam relinquatini,cne alitinale oletibus. Ide licendii inest etiainde aliis sensinus, ne nimis prolixa nostra siti oratio. Quamobrem ipsi oui dein inolein carnis non appreliendunt. Sed nec s)ipsos. misenina visu vidit visunt e aut qius auditu audiuit
383쪽
dicere, ut erit perspicitii in ex iis quae inferuntii r. Partes autenis dicant 'ps unucoinponere,& liinc totii in cognosccre,ina plicabuntuc inaiora diibitation . Nana cx partibus rationis aliquae, erunt rationis expertcs. Quae sunt autenti
cxpertes rationis, nataliciat citra ratio .ncin. Cogitatio ergo citra rationem ab iis mota , crioe expers rationis. Si sit' autern expers rationis, non eri cogi
C tatio. Molcmergo carnis non coimpre-lacia dct cogitatio. Praeterca nec sensus potest coclein imodo dignoscere. -ο- Inodo citarii non potest corpus con preliendere,co quoa ipsa qui deni sit particeps rationis, illud aut in careat ratione, ita mirsus fisi poterat scias iis coimprehcndere, quandoqui lena sitiat experto rationis,& ideo sinc ratione inoue balatici quod ipsos coinpreliendit. Dein cici sensus cona preliendens erit ipsa citio illic oninino sciasiis. Nani ut sensis ap- diluin audientena iudicans, non erit diuersi ab auditu. Eadent auteni cit ratioctiani in odoratu, stu & tactu. Sed si sensius co nos ccias cogitatio inueni-,tur transiile in candena in quos illi naturant, nullum crit amplius subiectuna, quod quaerat sensus. Id cnini quod posui intus litaerere, apparuit idecsse quod ij cliti quaerant vir.& ideo opus quo l;lia-
384쪽
κεν ν-αn mi et tot Quis 3Ἀταληψιν, ratione concati aeni,nempe intrinsecus, alia vero conuexurii, neinpe cxtrinse-: & ut eadem via acclivis motur Mdecliuis: acclivis qui dein iis qui per ipsain asceimiunt,decliuis vero usqtii desceri sunt: ita vis eademscu facultas, alia qui leni ratione est intelligentia, a- Iia vero sensus. nec qui ini sit cadent, arcetur a prius dicta sensuunt comprehensione. Sunt autem admodum stulti ac si inplices, &inanem edunt sonitum, Baduersiis expositas dubitationes. Dici- nivis cnim quod etsi concestae fuerinσhae diuersae vires seu facultates sui lici in eade in citcntia, rursus manet eadem dubitatio quae a nobis paulo antἡ fuit mota. Quae eni in id quod alia ratione dicitiir es le intelligcntia , alia veros ensiis, querna si noduni potest iis Quod in quatenus intelligentia, cornprcncndere id quod est quatentiss ensust Nam cuni sit rationis particeps, dc eius quod est expers rationis faciat comprehcn , sionent,inouebitur citra ratione. Simo-C αγο in Hii ον, ά ueatur autem citra rationein, est expers si1. Γαυπι δε ον , C . Ut bi rationis. Cuin sit autem eius inodi, nomerat comprehendens, sed compreliendetur. quod qui scin riarsiis est abstiritu. At ille per haec cliuidenta ostensum, ciu5d holmo neoue per corpus potest sensus apprehendere,neqtie contra per eos corpus, neque in s) ipsbs,aut se inter se. Deinceps autem est ostestilenduim , quod nec seipsam quiderii agnoscit cogitatio, ut censent doginatici Philoso--cπιον, λλα
psain coinprehendit, aut tota se totaim comprelicti let, aut non omnino qui- deni, s eis aliqua sui. Parte ad hoc utens. Et tota quident seips ain n5 posset comprehendere. Nam si tota seipsani comprehendit, tota erit coinpreliensio Mcoinprehemiens. Si totuin auteni sit quoa compreliendit, niihil erit anni lius clivod compreluendatur. est autem aratione longealienisti miliar, esse qui lenia earn auae comprehemiat, non est e aiiii cicii iussit conlprehensio. Sed ne-
que parte aliqua potest ad Mutiantelli E gotia. Ipsa eniim pars 'uo modo seipsam oconlprehendi trNani it tota qui dent,nihil erit quod quaeritur. Sin autem parte aliqua, illa ruinis psain cog insceτ. dc ita in infinitui .
385쪽
colia preliendet. inaici quid eninicona prehendit,cuna aliquo loco conlprehε- sit. Quod si etiain locum in illio est,simul coimprehcnssit intelligentia, oporteret de eo inter se ininime dissideroepit ilosoplios, quia in alij qui deni dicant esse caput, alij vero pectus: & in fornia,
Q . . n g o alii qui dena ceret artina, alii vero naeni- - , branani, alii aluciam cor, ali autena portas iecoris , aut alio lana cita sui octi par- cena corporis. De nis auteni diffitcnt
dogniatici Philosophi. Non ergo s)issa in conlprehendit intelligentia. Aioue sic alii cleria coinnui niter in uniueriso hontine dubitatuni sit de cius quod hi dicat inquisitione. Quoniani autena Dogianaticis est tantias sui anior, ut aliis qui leni non concedant i hi lici univeritatis, bis se solos cani meant inuenisse, , . i. , *gvini si iistentcs orationem , docea G, ' ου-- Ω δωλα αν σν αλη- C imus iliod ne sic qui dena possit inueniri hia vim taν. ευις n. Θοαύ- aliquid quod iudicetveritatent. Vnus modi1λς -η-- , ηπι φαοι μειον
quisque ergo eoruni qui censent sevcrum inuenisse, aut dictione sbu affirnaatione sol ina pronianeiat aut assunt iidemonstrationem. Sed dictione alit affir-inatione non dicet. Aliquis en ina ex iis qui ipsis aduersantur proferet dictionsit eu adirimationenio uae censeat contrarisi:&sic non erit illenia .s fide dignus quini is e. Ni adsciti ima iitrinationi parevi in liabet nuda assimiatio. Sili autenti
ia qi ioci iudicat, recte sane. Sed vir
scianius rectani esse dena onstrationeni qua utens id cliuod iudicat se pronunciat, set enaus laalbere id qiuod iudicat.& oportet prilis nobis de ea constare,. Non habentias alitent certiana,A de quo constet id quod iudicat. Rursiis quoniani qui seipsos dicunt esse a cluit, usiudicetur veritas, proficisci intur a diuersis haeresibus, M ideo inter se clii lenatiun , oporteτ nobis adest C aliquid quod ita licet, qtio utentes titilicabinii dissensioneni, ad laoc ut aliquibus qui deni assentiantur, aliquibus veroniinini E. De eo crgo illiod cst iudicatu tiani, aut dissentiunt onines qui dissentiunt, aut de eo sbio inter eos conueniti EU si eo qui leni, onanes dissentiunt, erit id iboque pars dissensionis: t et
386쪽
iudicetur non sectu tota cissen- .
so. Neque enim fieri potest ut idem probet & probetur. Sin auisin de omnibus non dissentitur, sed in uno consentitur, φωνία - ως δε - μον. το - διχ
cile iudicem veritatis, S eani esse apud si indissensione minime opus est eo quod sis probati irum: M propterea id quod
tu scat de quo consentitur, ciuum prα ter illud non sit aliud, opus natabit ut iudicetur. Quum autem opus habeat ut iudicctuc, nom erit id quod iudicat Bluin solum, aut hoc dicemus aspiciem tes ad aetatem: aut ni ininiἡ quidem ad aetatena,sed adlaborente aut ne ad cum qui deni , sed ad intelligentiani & inge-nal ac timen: aut nequa uana quidem ad intelligentiam ingenii clite acuimen, sed ad naultoruna testimonium. Sed nec aetas, neque labor ac diligentia, nec aliquid ex iis quae dicta sunt, attendenda est in veri inquisitione. Non ergo dicendunt est, uti uni esse Plillos plui maduodeveritate Gratiar iudiciunt, sit stendentiis. Atque aetas quidem non est attendenda, quandoquidem plures ex Dogniaticis crant sere aetate aequales, quando seipsos dicebat esse iudices veritatis. Onanes cnini aetate prouecti, ut exempli gratia, Plato,& Denaocritus, MEpicurus,& Zeno, sibi attribuerunt inuentionem veritatis. Deinde minimὰ est alienuni, sicut cernimus in communi vitae consuetudine, quod adolescen GμHώ - ει, ν , ητοι τυ ηλικια αὶ ἱόνα πινηον , α -όηλικια, μ
καρος ψ Ζηνω, εαυτοις τω/ίρεπιτ α - λίας men d τήρησαι. Θιτ αποῦ κεν, .s όν τι βιω-τη νη Oεπιτεροι πομακκ πό εογή res sint saepe senibus intelligentiores,' ρωνωα νεοι, rigi g π κἀφι eodem modo ad conse endam quom Philos opiliani aptiores fiuisse iuuenesciitarn shnes. Nani nonnulliquident, ex quorum numero est Asclepiades Medicus, disertis verbis dixerunt longἡ abessi se senes a iuuenuni intelligentia in seni; solertia. imultarum autem eorumque minus prudentiani falsa opinioncires contra se habere cst existimata. Napropter diuturnarii sentim experientia, visi sunt uenes longE abesse ab eo ruinintelligentia,cuni res lono aliter se ha-
387쪽
σοφαc,Gκ α τε κεν ει α ς λιμήν . nec est ullus, qui cum ad certanaen descemscrit veritatis, S sh earn dixeritin uenisse, euersus sit propter socordiana. Curii ergo oniniuin hac in re testatas aequalitas, est iniquum declinare ad v-nuin si iunii Sintiliter nec propter intelligemia est alter alteri praeserendus. Napri inuni quidem fuerunt omnesintelligentes, & non alii hebetes, alii vero ingeniosi. Deinde saepe qui videntur esse ii uelligentes, defendunt n5 veritatein s.ci falsuin. Ex oratoribus qui-dcinccrin, eos qui sunt patroni, Messiciunt ut n5 ininus eis fides habeatiar quain vero, dicimus esse M vi dicendi praeditos de ingeniosos: contra aute qui non sunt tales, tardos, indoctos, & noi intelligentes. Fortasse ergo in Philos o phia quoque, ex iistatem, j qui sunt qiii dena maxund in telligentes, eo cliuod valeant ingenio,vidEt resse apti ad periti adeduiti ficieinque faciendain, ctiamsi falsini defendan Qui autenina inus valentingenio, non sunt ap ti ad fident faciendani, etianisi sint veri propugnatores. Ne ille ergo propter aetaten , neque propter labo rem ac diligentiam , neque propteCintelligentiain , par est alterunt alteri praeponere, dc diccre, illuni quidem dixisse veriani,hunc veroni iniunE. 'Restat ergo ut attendantias multi tardinem eoruni qui sunt ui eadent sententia. FortEenini dixerit quispiain euna esse optima iudicE veritatis, cui plures coniunt sententia ferunt tcstimoniunt. quod quido est delirunt,oc iis deterius quae prius reprehendentes ostendimus non habercivini iudicanis. Nam ut alia pr termittamus,pares sunt iis qui de re aliqua in ea .dE sitiit sententia, u qui cotr s entiunt: ut Aristotelicis Epicurei,&Epicureis Stoici, &in alii is similiter. Si ergo est optimus ac praestantistinaus is qui vertini pcrspexit,quonia idena cessent onines ab eodeni profecti, cur imagis hunc qui in illum dicetnus esse optini uini ac praesta . tistiniunt,& qui de veritate iudicet ut Epicurunt, propterea quod naulti uno coiissensu de eo dicant quod veriani inuenerit. Cur imaos Epicurum quirit ristotelenit An quoniam non suntpauciores proteynt verutrae nimvero sicut rursus in usii vitae fieri potest ut unus intelligens sit naetior iiiiii tisinsipientibus : ita etiani in Philosophi non est alienum, ut unus iit prudes, I
388쪽
tores de ideo mininiEfide ligni, ctiam. si conuntini consensu alicui ferant testimonium. Naim rarus qui dein est intelligens, inulti alitem sunt i inprudeli tes de temerarii. Deinde citrari si attendanius consensim & plurium testi inoniain, rurs reductimur ad id qiuod in proposito contrarium. Ne si ario enim iis qui de re aliqua consentiunt , plures sunt oui de ea diisenti lint. Uod aut a dico ictimanifestius, si nobis proprium α άπυς ν συμφώ: me M πυρία οπι ος - . - ,
ouaqua initi serentena,sed unam&ς Π D συμφων - ο , pudent. Sed differenteni quidem im i J ς u cnitri ponanius, iis qui in unaquaquci philosophantur haeres , esse plures qui in Plillosoplira Stoicains ectantiir haeresim. Dicant ergo i uno consensu,Zenoneni inuenisse veritin, aliti in autem nullum Aduersus eos creo loquenti ir Epicurei falsii in autem siccredicent Peripatetici:contra licentauicin Epicurei,dc,ut ibincidicarii, omnes qui sun t cx aliis sectis. Quo fit rursus,vinqui cominiani consentu praetulerunt Zoionein, ct in iis collati otii conamuni consensu Quod alitem omnia niaximE coinplectitur, qui de aliquo consentiunt ut filii vcra di xcrit, aut alti renteiriliabent ac sectionein in qua consentit int, aut ne
qui veritatern inuenit in Philosoplua , q
habero possunt, alioqui oportebat cos pinnino dissentire. Si alitein unam habeant, in pari erunt loco quo is oui con-xrari uin pronunciat. Quoinoso eni in ille unani habet essectioneni per quain pis restitit,ita isti auo alie habent illi parent. adeo ut adiisein faciendani sit isci caetero superii acanea. & redundans intultitudo. Nain si, ut ita polia iis, esset unus ex ipsis qui lioc diceret, tantundenti posse at liue, onines. Sed s
389쪽
nulluni eoruin dicendunt sit Per cuin iudicari veritatem, dicendum est quod inueniri non potest id quod in Philosopitia habet vim iudicandi. Nani si is qui dicit citin esse per quein iudicatur eruas, qtrois sibi videtur, & conerari uni ci quod prius em prolataini: dicen i uin est quod cuna id caiiod est liuius ni o di,est ex aeolio omni ibus,non poteri- in iis dinnite dicere ali liae esse per qiiεiu dicatur. Narn si iste est fide dignus,qiuod ipsi vi deatur euin esse per quern
caeteri. Cuin q io stimul infertiar, neminent elle desinitἡ a 'lito iudicetur vcritas. Praeterea aut dictione seu affimaatione dicit qiuispiarii se essica qtio ita ducatur,au t utens eo qiuod iudicat. Sed dictio qtii seni seu a stirimatio dictione seu allicinatione collibebitur utens aute eo quodiudicat,euertetur. Aut enirn ab eo dissentit id quod iudicat, aut citin eo
seips uin existit nat esse id auod iudicat. Sin auteni conciniit,opus liabet iudice. moi nodo enim is qui pronuntiat seipsuin esse id quod iudicat, non est filici dignus, ita etiain qui dicit id quod iudicat cuim ipso consentare liabet enlinquodammodo vina eandern opus halu:.bit alio quod iudicet. QSidquid enim opus liabet ut iudicetur, ex se non eri fide limum. Rursus qui dicit se esse id
. E lictione qui leni seu affirmationensi
potest proptereas quas dixi causas. St
autem demonstratione,omnino quoniaplus quana par sit recta cithaec denionstratio,aut dictione seu affirmatione dieitur, aut dena onstratione, idque in infinituna. Propterea ergo dicenduin est fieri non posse ut inueniatur id quod tu dicat veritatent. Sic quoque rogatur: Qui verum iudicare profitentur, debeth ereida quo tu licetur veritas. Hoc
sest auidem eiusnio si vingi triticetiar, unde liabebit quod sit fide lignunt Nihil enim ex iis cie quibus dubitatur, est fide dignu nisi iudicetur. Sin autein est
390쪽
tuim. Rursiis id quosiudicat, si ae c. η . '. μ α ε' κλπι, αππον ει δε ita centri dubitetiir , opus habet aliqua dei nonstratione. Smi lenion strationibus aliae qui scin sunt verae, aliae vero
salsae: lebet etiani quq assui tur ad pro . banciunt id quod iussicat dei non stratio, confirmari per aliquod quod iudicarimo fit ut incurratur in cuna modum cui est alter pcr alteruna, quum qiud in ciuod iudicat,expectet ut probetur per dei nonstrationein : demonstratio
possit probari per alterum : Malioquii, dein est 5 fide itigri uim S non, fide di-γum. Fide qui acni dignum id quod iudicat, qtioni ain iudicat demonstrationena: & dcimonstratio , quoniam demonstrat id qiuod iudicat. Non fide au- rein tignum, id quiden quo si ii iii at , ouoniain dena onstratur ante cicimonstrationein. Deri Ionstratio aut an, quOniam iudicatur an te id qiuod iudicat. Atque ignoratio quidem et iis quod dubiunt. Potest autem facile qxioquci explicari de secundo r: o. Illius inqua Per quod. Si emini homo inuenit verum, aut noc inuenit sol uni utens s Ensiluis, aut cogitatione,aut utroq; sit nul , neni- pe& sensibus & cogitatione. Sed ne ille utens solis s ensibus potest verunti inuenire,neque cogitatione per se, neque conantu niter sensibus & cogitatione,ut osteli lenius. Non ergo potest ho
appreliendere, sicut prius ostenilinius,& nunc etiana nonnihil dabinius adminiculi. sunt enina natura expertes rationis, & curn nihil aliud possint quam hi prii ni ab iis quae cadunt sil plaantasiam, si intonanino nainina E appositi ad verum, inueniendum,. Non. sol uni e- nini eo quod albuni, aut eo quod dul-cta re laiz, imoueri oporte id qiuod sumpturum est veritatern in subiectis, sed etiam duci ad eius rei ivisionen , nenipe hoc est alluini,&hoc est dulcc: Min aliis soli liter. Non est autena munus sensius ad eam reni applicari. Colorem enini ibi uni & saporem S vocem potest suae naturata appreliendere,