Claudii Galeni Pergameni Scripta minora

381쪽

τατοι πιμαί τε - κληθηναι σοφοὶ πι - τοῖς ἀνθ ρώποις οὐτε συγγράμματα γράφοντες με διαλεκτικὴν θφυσικην ἐπιδεικνυμενοι θεωρίαν ἀλλ' εξ αυτον μὲν 818 των έ ναοῖς φαινομένων της θεωρίας ἀρξάμενοι τον ἀρετον --σαπτε δ' αὐτὰς ἔργοις, οὐ λόγοις. ουτοι γοον οι φιλύοοφοι βλέποντες ευθυς ἐξ ἀρχης τὰ παιδία, καν ἄριστα παιδευχ αι καὶ μηδὲ ἔχη θεάσασθαι παράδειγρια κακίας, ὁμως γαρ ἀν-- αννὶς

μεν αυτῖν φυσει κακους παντας ἀνθρώπους ἀπεφήναι τ0, o

τινες - ὀλίγου δεῆν παντας - σπάνιον γὰρ ὁντως ἔστι θιῆσθαι και Μ ἄμ-- o-οὐδενος δντος τοι του πάντας ἀνθρώπους ἀπεφήναντο φύσει κακοψ υπάρχειν, οἱ δ' ἔνα η υ που κατὰ τb σπάνιο ἰδόντες οὐ πάντας ἀλλὰ τοῖς πλείστο - - 16σαν εἶing κακούς. εἰ γάρ τις, οὐκ ων ἐπιτρίπτων τε καὶ φιλονείκων, ἐθελήσειεν αν ἐλευθερία γνώμη καθάπερ οἱ παλαιοὶ φιλοσοφοι τὰ πράγματα θεά--οθια, παντάπασιν ὀλίγους -- - σει πρhς αρετὴν εὐ πεφυκότας καὶ παυσεται πάντας μεν ήμας ηγούμενος 20 ε πεφυκέναι, δικαστρέφεσθαι δ' - των ἐξεπιτιμῶν- ταγή γονων τε ἡ παιδαγωγον καὶ διδασκάλων , οὐ

382쪽

γὰρ δη λλοις γε τισιν ἐντυγχάνει τὰ παχια πάνυ

μέγιστον κακοὐ φυσει κακοὶ πάντες ἐσμεν, εἰ οὐπώτες ἀλλά τινες, ἐκεῖνοι μόνοι φύσει μοχ ροὶ τυροχάνουσιν δντες. καίτοι γ' ρὰν μηδεμίαν ἔχομεν 1 ετέραν ἐν ἡμῖν δυναμιν κειωμένην μαλλον ηδονης, ἰσχυροτέρα πως ἔσται ῆδονὴ ἀρετης, τις κρείτ

καν Ουτως εἰημεν ἄπαντες κακοὶ τὴν μὲν κρείττονα δύναμιν ἀσθενεστεραν, ἰσχυροτεραν τυ μοχθηρὰν 1 ἔχοντες εἰ δ' Ἀρείττων ἐμὶν ἰσχυροτέρα, τίς τοὐς πρώτους ἀνθρώπους ἀνεπεισεν υπὶ της ἀσθενεστέρας νικηθηναι ταπι -- αυτὰ των Στωἱαῖ ἐμεμφατοκά ὁ πάντων ἐπιστημονικώτατος Ποσειδώνιος, ἐν οἷς ἐπαίνων ἐστὶ μεγίστων ἄξιος, ἐν τούτοις αὐτοχεο μὲν - τον ἄλλων ου ἐπαινεῖται Στωῖχον ἐκεῖνοι

μὲν γὰρ ἔπεισαν αυτ ς τυ πατρίδα μαλλον η δύ'

383쪽

820 αῖρεσιν μαλλον τὴν ἀλήθειαν. δια τουτο κατά τε τὴν περὶ,-- ω πραγματεία Ἀναντιώτατα φρονεῖ χρυσει- κἀν τοῖς περὶ της διαφορος - ἀρετον, πολλὰ μεν ον εἶπε μυσιππος ἐν τοῖς λογικος ζητου

μένοις περὶ το --ῖν τῆς ψυχῆς μεμψάμενος, κλείω τον ἐν τοῖς περὶ h. διαφορα τῶν ἀρετον.

ἐπεισιέναι τοῖς ἀνθρώποις Ουδεμίαν ἔχουσαν ἰοίαν

στάνει τε καὶ αὐξάνεται, ἀλλ' αὐ- τοὐναι-ων εἶναι. καὶ γαρ καὶ τῆς κακίας εν ῆμῖν αυτοῖς σπερμα καὶ δεύμεθα πάντες οὐχ υτ το φεύγειν οὐ πονηρο- ῶς του διώκειν τοὐς καθαρί-ωτάς τε καὶ κωλύσοντας ἡμῖν τὴν αυξησιν ταὶ κακίας. -υ γάρ. , οἱ Στωἶκοί 15 φαοιν, ἐξωθεν ἐπεισέρχεται ταῖς ψυχαῖς μων τι κα της κακίας, ἀλλὰ - πλέον δ λυτον ἔχουσιν οἱ πονηροὶ το ανθρώπων. αωθεν δ' ἔλαττον τουτων πολλ τι ἐπεισερχύμενον ἐστιν. ἐκ τούτου μὲν ον

ἐθισμοί τε γίγνοντο μοχθηρῶ φ τῆς ψυχῆς λύγpis

Ma μερε καὶ δόξαι ψευδεῖς, λογιστικῶ, καθάπερ 3ταν ε π καλοῖς καὶ ἀγαθοῖς ἀνδράσι παιδευώμεθα, δέξαι μὲν ἀληθεῖς ἐθισμοὶ η χρηστοί . . .. - κράσεσι

384쪽

ἔπεται κατὰ μὲν τ λογιστικον ἀγχίνοιά τε καὶ μωρία κατὰ τι μαλλύν τε κάὶ κράσεις τα τε πρώτη γενέσει καὶ ταῖ εὐχύμοις διαίταις

γοων την θερμῆν κρασιν Θί ὐξύθυμοι γιγνύμενοι ταύτως πάλιν τα χρυ - ἐκπυροῖσι τὴν ἐμφυτον θερμασίαν ἔμπαλιν δ' οἱ σύμμετροι ταῖς κράσεσι συμμετρους τὰς της ψυχης κινήσεις ἔχοντες εἰς εὐθυμίανῶ -υνται. σθ' ὁ μὲν ὴμέτερος λύγος ὁμολογεῖ τοῖς 1 ἐναργος φαινομένοις ἐξηγουμενος τὰς αἰτίας , μὲν - οἴνου καὶ φαρμάκων τινον πάσχομεν, ν ὐποδιαιτης γα ς καὶ κακῆς, ῶσπερ γε καὶ φελ μεθά τε - inred ML δι' ἐπιτηδευμάτων τε καὶ - - μάτων, οὐχ ὁμαστα δὲ καὶ της φυσικης διαφορα των M παίδων ἀποδιδους τὴν αἰτίαν. οἱ δ' - ἐκ της του σώματος κράσεως γοώμενοι τὴν προ δεφελεῖσθαί τε καὶ βλάπτεσθαι περί τε της - παίδων διαφορῆς Ουδὲν ἔχουσι λέγειν ων τ ἐκ της διαίτης φελούμεθα, Οὐδενος ι ἔχουσιν αἰτία, ἀποδουναρ, καθάπερ οὐδὲ τῆς 822M ἐν τοῖς νεοι διαφορας, καν, τὰ - θυμικά, τὰ

δ αθυμα καὶ τὰ μεν συνετά, τὰ δ' υ φαίνεται. ἐν

ιτθαις με γαρ εις ἀνὴρ ἐγένετο φιλοσοφος, Ἀθη- νημι δὲ πολλοὶ τοιο=:οι πάλιν δ' Ἀμηροις συνετο πολλοί -ομοι δ' ' νησιν ὀλίγοι

385쪽

ουτ δυναμις υτ ἐπαγγελία τὰ μὲν γὰρ φίλων, οἶσθα, δεηθέντων ἐγράφη της ἐκείνων μειον ἐξεως στοχαζόμενα, τινὰ δὲ μειρακίοις εἰσαγομενοι -ηγο-50χευθη, σκοπbν ἐπ' ουδε τέρων ἔχοντός μου διαδοθηναι τοῖς ἀνθρώποις αὐτὰ φυλα ναί τε τμμετ ἐμὲ χρύνφδιὰ τὼ θεάσασθαί με καὶ - ' τοῖς ἔμπτροιθεν γε--γραμμένων Ῥιβλίων λίγους πάνυ των ἀνθρώπων οαἰσθανομένους θαυμάζουσι γοῖν ἄλλος αλλον ἰατρον τε καὶ φιλοσύφ- τε τὰ ἀτον μεμα νωτες μἐπιστημην ἀμήσαντες ἀποδεικτικην, ἶ διακρῖναι μνη- σονται οὐ ψευδεῖς λύγους τον ληθον, ἀλλ' ἔνιοι - μι πατέρας ἔσχον μοι Ἀμ-φα ς η μγματι 15 κοὐ νμελψακους, ἔνιοι δ' ὁτι διδασκάλους, ἄλλοι δ'οτι φίλους ν διότι κατὰ τὴν πύλε αυτ ον ἐθαυμάGθη τις - τησδε τῆς αἱρέσεως. -υτω δὲ κἀπὶ τον φελο- σοφίας αἱρέσεων ἄλλος κατ' ἄλλυ αἰτίαν τοι Πλα-

386쪽

εἰσιν, ἐα λ γοι κατὰ τήνδε τὴν πρύφασιν ἀναγ0ρευουσιν ἐαυτοὐς π τηε αιρέσεως, θεν νατρέφονται,

ε μάλισθ' ὁταν ἀπορωιν ἀφορμης τέρας βίου ἐγώ

μὲν δὴ μοι πεπεικῶς ἐμαυτύν, ὼς οὐδ' ἄν ὐπ των Μουσον αὐτῖν γραν τι βιβλίον, ἐντιμύτερον ἔσται-- τον τοῖς ἀμαθεστάτοις προ-μέν- - oi οὐδεπώποτε - ἐμω πομνημάτων οὐδὲν 1 ἐν τοῖς ἀνθρώποις εἰναι διαδοθέντων δ' εἰς πολλοὐς αὐ- λωντος ἐμοῖ, καθάπερ οἶσθα, προς το διδύναιτι το λοι- τοῖς φίλοις πόμνημα λίαν κHiρος ἔσχον. ναγκάσθην δε διὰ τα0τα καὶ βιβλίον τι γράφαι περὶ τῆς ἀρίστης αἱρέσεως, οὐ τοιουτον οἰ- πολλοὶ 15 τον ἔμπροσθεν ἔγγαφαν απρο ν τε καὶ φιλοσόφων ὀνομαστὶ τὴν ἐαυτον ψεσιν ἐπαινουντες, ἀλλα τὴν ὁδον αὐτὴν μονον ἐνδεικνυμενος, ο τις δ χρώμενος πω ἀρίστη. α μιν συστήμαι- η κατ' ἰαπριν- τιν' ἄλλην τέχνην. - φαι δ' ἐν αὐτ καὶ δέδει-αι Ψ το λεγόμενον ὀλίγον ἔμπροσθεν, ἀποδείξεως ἐπιστήμονα χρη γεγονέναι προτερον, ὁστις ει μέλλη κριτὴς δι ς ἔσεσθαι - ο θέσμων - μα δ' οὐδὲ τ-- μονον ἀλλα cu πάλυς ἀπηλλάχθαι χρη , καθ' φιλουντες ' μισοsντες τὰς αἱρέσεις οὐχ ς οι πολλοὶ

εο τυφλώττουσιν ἀμφ' αὐτάς - γάρ τις μὴ τοὐτ' ἔχων

387쪽

ζητησαι τἀληθὲς η τὰ τοῖς αλλοις εἰρομένα κρῖναι,

στασαι δν καὶ ἐν του πολλους - ἰατρον τε καὶ φιλοσόφων, μαν ἐξελεγχωνται, Δ μηδὲν ἀποδεικτικὴ ν μέθοδον ἐπιφώτας μ' ἐναντίας οὐς ἐκτρεστομένους καὶ τοὐς μὲν ἀτον μηδ' εἶναι φάσκοιτας ἀπόδειξιν, ἐνίους δ' ου μόνον πάρχειν ἀπόδειξιν ἀλλα καὶ γιγνώσκεσθαι φύσει ποιν, ὼς μηδὲν εἰς τουτο μήτε μαθήσεως δε - χί τινα μήτ' ὰ δεήσεως οἷς πο-io ἔτι διαλέγοιτό τις εἰς τοσουτον ἐμπληξίας κουσιν; αλλά τις Πως αυτον ἐρεῖ - καὶ γὰρ τολμηρύτατοι πώς εἰσι περὶ ἄν - παπιν ἀποφαίνει θια - τωτόλμαν ἐν ἐμοὶ μαλλον εἶναι. πν Ἀ- μα αὐτος ἀκου ταυτα μήτε πρις τέρους ἀναγκάζωμα λέγειν, 15 ἐγνώκει μηδὲν ἐκδιδύνω βψλων. ἀλλὰ τον γε τοῖς φίλοις δοθέντων ἐκπεσώτων εἰς πολλοὐς ἐγράφη μὰν ἀνάγκης δι κεινα καὶ το περὶ τῆς ἀριστης αἱρέσεως, ωφω ὁ ἐν αὐτ πιῶ ἡ της γραφῆς αἰτία ταειά τ' ἄ- ε - ἀναγιγνώμειν ἐθώιοι προτα πάν--ο

τωI , ρ θῖς ποιήσει, καὶ εἰ πεισθεὶς αυτοῖς ἀποδεικτι-

ο κις γενέσθαι βουληθείη, πρὶν επὶ τὴν μου σίν τε καὶ κρίσιν ρκει --- - αἱρέσεων, πραγματείαν τὴν . ημῖν γεγραμμένην, τὴν περὶ ποδείξεως ής ἐὰν μὴ μονον μάθη τὰς μεθύδους ἀλλὰ καὶ γυμνά-45-αι κατ' αὐτάς, ἐπὶ πάσης λης πραγμάτων ἐξευρήσει

388쪽

τὴν ἀλήθειαν, ἐάν γ ἐραστὴς πάπη και μὴ κατὰ παθος ἄλογον αἱ ταί τι, καθάπερ οἱ περὶ τὰς δι--ς - χρωμάτων ταω ἱπποδρομίαις ἐσπουδακώες ὁ δ αυτος -ος ἐπὶ τοις εμπροσθεν εἰρημένοις παρα-5γενύμενος ἐξευρήσει τά ἀληθος ἄλλοις ἐγνωσμένα καὶ ψευδῶς πειλημμένα.

Cap. II. μία μὲν ου ηδε των μετερ63ν πο- μνημάτων ἐστὶν ἀρχὴ τῆς ναγνώσεως κείνοις ἀνδρον, ὁσοι καὶ φύσει συνετοὶ καὶ ἀλορθείας ταῖροι 10 χωρὶς ταύτης ἐάν τις μων αυτον ἡ πεπειραμενος ἐπί τε του βίου παντος καὶ κατὰ τὰ τέχνης ἔργα τάχα αὐτον τῶν νοσο --H, στε πεπεῖ ψαι

περὶ μὲν του τρόπου της ψυχῆς τι χωρὶς θθρας φιλονεικίας η φιλίας λύγου προς ψεσίν τινα πάντα iε πράττομεν ἀεο, περὶ δὲ των ἔργων - καπὰ προτεχνην μως μαρτυρε τ τον δογμάτων4 ἀληθεία 5ι καὶ χωρὶς της ἀποδεικτικης θεωρίας οὐτος φελεῖσθαι δυνήσεται προς - ἡμε τέρω, προνημάτων, οὐ κατ' ἐπιστημην κριβη τον πραγμάτων τομο γὰρ πάρχει 2 μύνοις τοι ἀποδεικτικοῖς ἀλλὰ κατὰ δόξαν δρθην,-ὲ ης εἰκοτως εἰ ται τοῖς παλαιοῖς ς εἰς μὰν τὰς πράξεις οἰδὲν ἐπιστήμης ἀπολείπεται, τ μόνιμον δ'

389쪽

84 ΓΑΛΗΝΟΥ γραμμένα, τύ τε περὶ τον αἱρέσεων δ δη καὶ κατὰ εἰσαγομένοις αι-- πεο τοπι σφυγμων -καὶ

μύρια κατὰ τὰς ἀνατομὰς ς ἔχει μεγεθους τε καὶ σεως καὶ διωπώσεως πλοκῆς καὶ χροιῆς καὶ 55-πως ἄλληλα κοινωμας ὁ δ' ἐν τούτων θέμκατὰ τὰς ἀνατομὰς γυμνασάμενος ξης -- τὰς ἐνεργείας, σε αι, τὰς με φυσικὰς ε τρισὶν ποαν μοι γεγραμμένας δ περὶ φυσια- δυνάμεων ἐπιγεγραπτιαι, τὰς ψυχικὰς ν νομαζομενα ἐν ἄλλοις

πλείοσιν, - προηγεῖται τύ τε περὶ της ἐπὶ των τει

-- ἀνατομῆς καὶ δυο φεξης με, τὰ περὶ

της ἐπὶ του ζώντων, δού μ' -τοῖς ἄλλα τὰ Ηπερὶ της ἀνατομικῆς διαφωνίας ' φεξῆς δὲ τούτοις ἐστὶ τρία μὰν περὶ θώρακος καὶ πνεύμονος - ησεως δύο δὲ περὶ το τῆς ἀναπνοῆς αἰτίων - τούτων ἐφεξης Θέτταρα περὶ φωνης εκ αὐτου δε γενους ἐστὶ καὶ τὰ περὶ μυδεν κιν ωε- N- ῆγεμον --

390쪽

ΠΟΙ ΗΣ ΑΣΕΩΣ Ω ΜΙΩN BIBAtim. 85M κιὰ τῶν ἄλλω ὀιστάντων, ὁσα περὶ φυσαῖ νψυχικον νεργειον ζητεῖται, διὰ πολυβίβλου πραγματείας ἐμνώσαμεν, ην περὶ τον Ἱπποκράτους καὶ Πλάτωνος δογμώων ἐπιγράφομεν. ἐκ τούτου δὲ - γένους εστ της θεωρίας καὶ τὰ περὶ σπερματος ἰδία γεγραμμένα καὶ προσέτι τὰ περὶ πποκράτους ἀνατομης, οἷς ἄπασιν ἡ περὶ χρείας μορίω ν μεται πραγματεία. αἱ δ' ἀρχαὶ της γενέσεως ἄπαπι τοῖς ο&1-4λην ἔχουσι

τὰ τετταρα στοιχεῖα, κεράννυσθαί τε πεφυκότα δι ολων, ἀλλήλων α - δραν εἰς ἄλληλα ὐπὲρ Δ ἐν π πρώτω

περὶ τον ἰατρια- δνομάτων κἀν τῶ περὶ τον καθ' Ἱπποκράτην στοιχείων ἐπιδέδεικται καὶ αυτὰ μὲν τὰ περὶ τῆς ἀποδείξεως τον στοιχείων οὐ πάν ἀρπιαι κατὰ ὁ βιβλίον ἀλλ' ὁσοις αὐ-ς παγκράτης ἐχρή-i σατο πρις δὲ τ τελεώτατον της ἐπιστημη των του σώματος στοιχείω ἀναλέξασθω προσήκει τά- ἐν τ' τρισκαιδεκά - περὶ ἀπέδει- εἰρημέ- καὶ κατὰ τὼ

πέμπτον καὶ κτον περὶ τQν Ἀσκληπιάδου δογμάτων.

ἀλλα καὶ τὰ περὶ Ψει των καθαιρύντων φαρμάκων δυνάμεως Γροαι μέν τινα - ντ περὶ τον καν'

Ιπποκοάτην στοιχείων, γεγραπται δὲ καὶ κατὰ μένας

ἐν δεμ βψλιφ. ' περὶ των Ἱπποκράτην στοιχεω, μεται τὰ περὶ κράσεων πωνήματα τρία καὶ τούτοις ἡ περὶ της τῖν ἁπλον φαρμάκων δυνά-r μεως πραγματεία κἀκείνη πάλιν η περὶ συνθέσεως φαρμάκων ἐν μὲ ἡ τοῖς πρώτως γερὶ μεσεων αἱ