Carmina, accedit Homeri et Hesiodi Certamen recensuit Aloisius Rzach

201쪽

ΙΙΣΙΟΔΟΥ οῖ τε μελισσάων κάματον τρύχουσιν ἀεργοὶ 305 ἔσθοντες ' σοὶ δ' εργα φίλ εστω μετρια κοσμεῖν, ως κε τοι ωραίου βιύτου πλήθωσι καλιαί.

ἔργων δ' ἄνδρες πολύμηλοί τ' ἀφνειοί τε ' καὶ ἐργαζόμενοι πολυ φίλτεροι ἀθανάτοισιν.. ἔσσεαι ηδε βροτοῖς ' μάλα στυγέουσιν ἀεργους.J 310 ἔργον δ' Ουδὲν ὁνειδος, ἀεργίη δε τ ὁνειδος.

ἔχοι τb ἔργον - ἔνειδος Schol. Arat. V. 6 p. 336, 22 M. . .. καθῶς καὶ

ἔργον - ἔνειδος cf. taban. Epist. 351 ν ἐργαζέσθω οἶν, ω 'γαθὲ, καὶοπως γε μη τι ἔργον χεῖρον ἔσται τῆς ἀργίας . . . εἰ δ' οἴει δεῖν α φαμεν ποιεῖν, μὴ μέλλε πειθόμενος Αἰσχυλω καὶ ἔτι πρότερον Ησιόδω 311 hemist. priusJ Plato Charan. p. 163 B ἔμαθον γὰρ παρ' 'Ησιόδου, ος ωπι ἔργον δ. οὐδὲν εἶναι ἔνειδος Plutarch. Sol. 2 ἐν δὲ τοῖς τότε χρόνοις καθ' 'Ησίοδον ἔργον οὐδὲν ην δνειδος Schol. Hom. Τo via. Ω 370 VI 468, 1 M. οὐδέν σερέξω κακὰJ πλεονάζει τδ δεν, Aς τδ ἔργον δ' ουδὲν ἔνειδος ΕusL Hom. 1818, 30 . . παρ' 'Hσιόδω τι ἔργον δ' οὐδὲν ἔνειδος . . idem i. c. 250, 46 305 τροχοοσιν ἀεργοὶJ libri Schol. Plat. Schol. Aristoph. , νηποινον ἔδουσιν ex Hom. ξ 417 Sto Daeus τρυχουσινJ ου in rRs. F, τρυχωσιν CH306 si uncis seclusit; Paley ed. 39 306 δ'J ex δὲ corr. D 307 κεJκει IOQ, καὶ Πλη ex κε factum F, καὶ DL 308 311 eiecit Stella l. c. 102 si

202쪽

ΕΡΓΑ ΚΑΙ ΗΜΕΡΑΙ

εἰ δε κε ἐργάζη, τάχα σε ζηλώσει ἀεργος

πλουτευντα ' πλουτω δ' ἀρετὴ καὶ κυδος δπηδεῖ. δαίμονι δ' οἷος εησθα, το ἐργάζεσθαι ἄμεινον, εἴ κεν ἀπ' ἀλλοτρίων κτεάνων ἀεσίφρονα θυμον 315

3 13 P 251 τιμὴ καὶ κοδος ὀπηδεῖ' 315 φ 302 ἀεσίφρονι θυμῶ '313 cf. Theogn. 933 πατροις δνθρώπων ἀρετη και κάλλος ὀπηδεῖ Callim. ΗΠn. Ιov. 95 Sq. ου τ' ἀρετης ατερ ὁλβος ἐπίσταται ἄνδρας ἀέξειν l os τ' ἀρετηὰφένοιο 315 cf. Theom. 1149 αἰὲν ἐπ' ἀλλοτρίοις κτεάνοις ἐπέχουσι νόημα Manis1. II D 306 ἀλλοτρίου πλουτοιο λιλαιομένους κτεάνων τε Apollinar. Psalm. metaphr. XVIH 25 μηδέ μοι ἀλλοτρίων κτεάνων φρεσὶν υερος εἰη . . ἔργον δ' ουδὲν δνειδος , δ δη νησιν Ἀσίοδος idem de emend. vii. monach. Opusc.) p. 230, 6 T. καί που καὶ αὐτις παρανοησας το ἔργον δ' ofδὲν ἔνει

ἐπ εσεν ομοίως παν ἔργον, εἴ τι των πονηρῶν η των αἰσχρῶν ηξόου ταυτης της προσηγορίας 311 hemist. alteriamJ Ei. gen. v. ἀεoγεία Ἐσίοδος δερ- γιη δέ τ' ἔνειδος cod. B) Plutarcii. Arist. et Cat. 3 καίτοι πολλὰ μὲω Ἀσέo-δος προς δικαιοσένην ἄμα καὶ οἰκονομίαν παρακαλῶν ημας εἴρηκε καὶ την

δνειδος 313 Plutarch. Mor. p. 24 ρ 0 59, 3 B.) 3ταν δ' ἀναγιγνώσκI πάλιν . . .

δπηδεῖ' Eust. Hom. 1690, 42 το δὲ αἰδοιότερον εἶναι τον πλουτοsντα συμφωνεῖ τω του Ησιόδου πλουτω - ὀπηδεῖ' idem i. c. 953, 30 εἰ δέ ποτε τω πλουτω καθὰ κsδος, ουτω καὶ ἀρετη ὀπηδεῖ, τb Ἀσιόδειον . . . 315 sq. cf. ad 320 sq.

Par. 314-694 octavum Karcissio fit camen amplificatum et interpolatum I. c. 61 sqq. 314-319 delevit Steitz l. c. 103 314 om. in textu, In. eadem in tino marg. suppletus Η δαίμονι - τbJ libri Proclus, δαίμονι δ' ἶσος ἔησθα τω 'quare') Schaeser in Branchu Gnon1. poet. ed. nOV. p. 226 adn., δαιμονι δ' ἶσος ἔση τω Schoemann e 1. 36, δαίμονι δ' OIoς ζησθα το vel δαιμόνι' οIος ἔησθα τb Lelus Quaest. ep. 244 adn., δαίμων δ', οIος 4ς - δαίμων τοῖός ἐστιν, οIος iso' τω Hemann Op. VI 230; δαιμόνι', ευ τό γε ἴσθι, το δαιμόνι', ofδέ τι οἶσθα, τι vel οἶσθ', ἔτι; δαιμόνι' os νυ τι οἶσθα, τι) Stadianssiler Festschr. g. 36. Versanunt. d. Philol. g. Karismahe 67

203쪽

ΗΣΙΟΔΟΥ ἐς εργον τρεψας μελετῆς βίου, ως σε κελευω.

αἰδὰς δ' οὐκ ἀγαθη κεχρημένον ἄνδρα κομίζει, 317 αἰδώς τοι προς ἀνολβίη, θάρσος δὲ προς φύλβω, 319 αἰδώς, η τ ἄνδρας μεγα σίνεται ηδ' ὀνίνησιν. 318

ὰμείνω' 317 Dexipp. in Arist. Categ. 4, 6 B. . . ἐπεὶ δὲ Ἐσιόδω λέγοντι πείθομαι αἰδὰς - κομίζει Schol. Hom. ρ 347 H 646, 10D.) Suid. Ib 19 B. . . καὶ Ἀσίοδος ' ' αἰδώς - κομίζει 318 Lucia n. Amor. 37 καὶ γὰρ Αἰδῶς ἀφελείας ὁμου καὶ βλάβης ἀμφίβολός ἐστι δαίμων αἰδώς - ὀνίνησιν Stob. III c. 31 s. 4 IH 670, 2 Η.) Ἀσιοδου Ἐργων αἰδώς - δνίνησιν Schol. Hom. Ven. Α Ω 45 M 277, 3 D.) ὰθετεῖται Ω 45 , ὁτι ἐκ των Ἀσιόδου μετενήνεκται ἡπό τινος νομέσαντος ἐλλείπειν τον λόγον . . παρὰ μεν γὰρ Ἐσιόδω γνωμικῶς . . Eust. Hom. 1338, 27 τι δὲ περὶ της αἰδosς γνωμικόν, δι' oυ δηλοsταιῶς ὴ αἰδώς διπλη ἐστιν, η μὲν μέγα βλάπτουσα. 4 δὲ ἄφελουσα, καὶ παρ'

,σιόδω κεῖται idem i. c. 1823, 33 oIα δὲ καὶ Ἐσίοδος γνωμολογεῖ περὶ αἰ-δους, τι παρ' ἐκείνω ευρεῖν ct Plutarch. Mor. p. 124 3 9 303, 21 B. . . ἐνταυθα μάλιστα δεῖ παρατετάχθαι προς την μέγα σινομένην ἄνδρας αἰδῶ καὶ δυσωπίαν Clem. Alex. Protr. X 96 9 100, 1 D.) καὶ δη μη τις τως τουδετου δνόματος αἰσχύνη προκαταλαμβανέτω ῆ τ' ἄνδρας μέγα σίνεται παρατρέπουσα σωτηρίας 3 19 Anecd. Gr. I 115 Boisa. του αυτου Ἐσιόδου) αἰ

204쪽

ΕΡΓΑ ΚΑΙ ΗΜΕΡΑΙ

χρήματα δ' οὐχ αρπακτά, θεοσδοτα πολλbν ἀμείνω. 320ει γάρ τις καὶ χερσὶ βίρ μέγαν ὁλβον εληται, ὴ o γ' ἀπο γλώσσης λη σσεται, οἱά τε πολλὰ

γίγνεται, ευτ αν δὴ κερδος νύον ἐξαπατήσηανθρώπων, αἰδο δε τ ἀναιδείη κατοπάχ'

322 sq. 1 536 oIά τε πολλὰ l γίγνεται' 320 sqgb Solon Fr. 13 B. M 9 sqq. πχosτον δ' ον μὲν δῶσι θεοί, παραγίγνεται ἀνδρὶ l ἔμπεδος ἐκ νεάτου πυθμένος εἰς κορυφήν l ου δ' ἄνδρες μετίωσιν ὐφ' ἔβριος, οὐ κατὰ κόσμον l ἔρχεται, ἀλλ' ἀδίκοις ἔργμασι πειθόμενος l οὐκ ἐθέλων ἐπεται ' ταχέως δ' ἀναμίσγεται ἄτη Theom. 197-204 χρημα δ' o μὲν χιόθεν καὶ συν δίκη ἀνδρὶ γένηται l καὶ καθαρῶς, αἰεὶ παρμόνιμον τελέθει. l εἰ δ' ἀδίκως παρὰ καιρον ἀνὴρ φιλοκερδέι θυμῶ l κτήσεται, εἴθ' ὁρκω παρ τι δίκαιον ἐλῶν, i αὐτίκα μέν τι φέρειν κέρδος δοκεῖ, ἐς δὲ τελευτὴν l αὐθις ἔγεντο κακόν, θεῶν δ' ἡπερέσχε νόος. l ἀλλὰ τάδ' ἀνθρώπων ἀπατα νόον os γὰρ ἐπ' αὐτοs i τίνονται μάκαρες πρήγματος ἀμπλακέας 320 sib cf. Solon Fr. 13, 7 B.' χρήματα δ' ιμείρω μὲν ἔχειν, ἀδέκως δὲ πεπ&σθαι l οὐκ ἐθέλω πάντως εστερον ῆλθε δίκη Theoga. 145 sq. βουλεο δ' εὐσεβέων δλέγοις συν χρήμασιν οἰκειν l ῖ πλουτεῖν ἀδίκως χρήματαπασάμενος Eurip. Fr. 354 p. 466 N. τὰς οὐσίας γὰρ μθλλον δε τὰς ἁρπαγὰς lτιμaν δίκαιον οὐτε γὰρ πλοοτος ποτε l βέβαιος ἄδικος idem Fr. 362, 11 p. 470N. ὰδίκως δὲ μὴ κτῶ χρήματ', ῖν βουλη πολυν χρόνον μελάθροις ἐμμένειν

323 sqq. cf. Theogn. 85 sq. ἀνθρώπους . . . . oIσιν ἐπὶ γλῶσσy τε καὶ ὀφθαλμοῖσιν ἔπεστιν l αἰδώς, οὐδ' αἰσχρον χρημ' ἔπι κέρδος ἄγει idem 466 μηδέ

σε νικάτω κέρδος, o τ' αἰσχρον in 320 sq. et 315 sq. M. gen. v. μαυροsσι schol. ' Ἀσίοδος χρήματα

205쪽

ΗΣΙΟΔΟΥ ρεῖα δέ μιν μαυροῖσι θ εοί, μινυθουσι οἶκον 325

ἀνέρι τω, παυρον δέ τ ἐπὶ χρύνον 5λβος ὀπηδεῖ. ἶσον δ' 5ς ἱκέτην δς τε ξεῖνον κακον ἔρξύ, 5ς τε κασιγνήτοιο έου ἀνὰ δέμνια βαίνη κρυπταδίης ευνης ἀλύχου, παρακαίρια 5ς τε τευ ἀφραδίης ἀλιταίνητ ὀρφανὰ τέκνα, 330

325 cf. ad 214 32 6 cf. P 251 . . κθδος ὀπηδεῖ' 328 cf. θ 314

εἰς ἐμὰ δέμνια βάντες

325 Maneth. H 415 αὐτων δὲ κτῆσιν μινυθει οἶκόν τε πατρῶον

326 Theocrit. XVII 75 5λβος ὀπηδεῖ' 327 cf. Theom. 143 s h οὐδείς πω ξεῖνον, Πολυπαῖδη, ἐξαπατησας l οὐδ' ἱκέτην θνητῆγω ἀθανάτους ἔλαθεν 328 sq. Psomlophocyl. 183 μηδὲ κασιγνητων ἀλόχων ἀλόχοις Belgic) ἐπὶ δέμ

206쪽

ΕΡΓΑ ΚΑΙ ΗΜΕΡΑΙ

3ς τε γονῆα γέροντα κακῶ ἐπὶ γήραος ουδῶ

νεικείη χαλεποῖσι καθαπτύμενος ἐπέεσσιν

τω δ' ἡ τοι Ζεος αυτbς ἀγαίεται, ἐς δὲ τελευτὴν ἔργων ἀντ αδίκων χαλεπὴν ἐπέθηκεν ἀμοιβήν.

ἀλλα - των μὲν πάμπαν δεργ' ἀεσίφρονα θυμόν. 335 δύναμιν δ' ἔρδειν ἱέρ' ἀθανάτοισι θεοῖσιν ἁγνως καὶ καθαρος, ἐπὶ δ' αγλαὰ μηρία καίειν ἄλλοτε σπονδησι θυεσσί τε ἱλάσκεσθαι,

ως κέ τοι ἶλαον κραδίην καὶ θυμον ἔχωσιν, 340

331 Ω 487 ὀλοῶ ἐπὶ γηραος Ουδῶ ' 332 κ 70 μαλακοῖσι καθαπτόμενος ἐπέεσσιν ' 335 e . ad 315 336 cf. 1 132 si ἔρδειν θ' ἱερὰς . κα-τdμβας l ὰθανάτοισι θεοῖσι 337 cf. Ο 373 κατὰ πίονα μηρία καέων 340 cf. Π 266 των . . κραδίην καὶ θυμον ἔχοντες 331 sq. Theom. 821 s h οῖ δ' ἀπδ γηράσκοντας ἀτιμάζουσι τοκηας, i του- των τοι χώρη, Κύρν', θλίγη τελέθει o. Orac. Sib. V 276 4δὲ καi ἀντεῖπαν λόγον ἄγριον ἐς γενετῆρας 336 s b Theom. 1145 εὐχόμενός τε θεοῖσι καὶ ἀγλαὰ μηρία καιων 337 Hymn. Hom. Apoll. Del. 121 Orac. ed. Ηendesa 1, 14; 64, 3 ἁγνως καὶ καθαρῶς' cf. Orae. SH . ap. Phlegont. Mir. 10 V. 18 σεμνῶς καὶ καθαρῶς' 338 cf. Pseudorph. Argon. 618 M. ἀλλ' ὁτε δη θυέεσσι λιτησέ τε γουνασάμεσθα 333 El. ma g. v. ὰγαίετα τω δ' - ἀγαίεται 336 Xenoph. Mem. Socr. I 3, 3 ἐπαινέτης δ' ἐν καὶ του ἔπους τούτου κὰδ - θεοῖσι' Iulian. Or. IV p. 158 a I p. 205 Η.) . . οὐ μάτην οἶμαι πεποιησθαι τοὐς λόγους τούσδε

207쪽

ΗΣΙΟΔΟΥ5φρ' αλλων ori κληρον, μὴ τον τεον αλλος. τον φιλέοντ ἐπὶ δαῖτα καλεῖν, τον δ' ἐχθρbν ἐῆσαι τον δὲ μάλιστα καλεῖν, ος τις σέθεν ἐγγυθι ναίει εἰ γάρ τοι καὶ χρημ ἐγκώμιον αλλο γενηται, γείτονες ἄζωστοι ἔκιον, ζῶσαντο δὲ πηοί. 345πημα κακος γείτων, οσσον τ ἀγαθος μέγ' 5νειαρ.

343 cf. ad 288 346 cf. ad 41346 Alcman F,. 50 B. M μέγα ἀγαθινὶ γείτονι γείτων Pind. Nem. VII 86 εἰ δὲ γευεται l ἀνδρος θνήρ τι, φαῖμέν κε γείτον' ἔμμεναι l νόω φιλήσαντ' dτενέι γείτονι χάρμα πάντων l ἐπάξιον 342 Plutarch. Mor. p. 530 d MI 373, 13 B. οὐ γελοῖον ουν, ως φασί

μὲν δοκεῖ τω σοφω καλεῖν ἐπὶ τὰς ἐορτὰς τους γείτονας ῶς συνησθησομένους, ἐπειδὴ καὶ συναλγουσι καὶ συναγωνιοσιν, ὀταν τις ἀπροσδόκητος ἐμπiση τα

208쪽

ΕΡΓΑ ΚΑΙ ΗΜΕΡΑΙ

ἔμμορέ τοι τιμης, 5ς τ' ἔμμορε γείτονος ἐσθλου. Ουδ' αν βους ἀκύλοιτ, εἰ μη γείτων κακος εχ. - μεν μετρεῖσθαι παρὰ γείτονος, ευ δ' ἀποδουναι, αυτP τω μετρω, καὶ λώιον, αἴ κε δυνηαι, 350

parabam ad id, Ῥέod ille mini misisset, ut αὐτῶ τω μέτρω καὶ λώιον , si Nιodo potuissem, - nam hoc etianι Hesiodus ascriba, αἴ κε δυνηαι' idem de Ossic. I 15, 48 φιod si ea, ginae utenda acceperis, maiore menSura, Si nὶOdO1wssis, i et reddere Hesiodus, pridnam beneflcio provocavi facere dctemus stidem Bruti 4, 15 . . Φιαγ-ιam illud Hesiodium laudat r a doctis, pmd eadem mensun a reddere iubet pέα acceperis aut etiam cunιulatiωe, si possis Lucillin. Ima g. 12 ovκουν . . μυθον ἀντὶ μύθου ἄμειψαι αὐτῶ τω μέτρω, φασίν, ῖ καὶ λώιον, δυνασαι γάρ idem i. c. 15 ἔοικας γουν λώιον Aς ὰληθῶς ἀποδώσειν μοι τι μέτρον Themisti XVI p. 200 d p. 246, 3 sq. D.) ἐγώ δὲ δταν ἴδω τιν περιεστ2τα χοριν καὶ τιν του χοροῖ προκαθήμενον, οὐκ αυτῶ μόνω φαίην ἄν τῶ μέτρω, ἀλλα πολυ καὶ λωον ἀποδιδόναι Alciplar. Epigi. I 24 καρπον δὲ ευφορίας γενομένης ἐκτίσαμεν αὐτο τι μέτρον καὶ χωον, ἐάν τις ἀφθονία γένηται Synes. Εpisti 129 Epistologr. p. 716 Η.) ἀπέστειλα οὐντο μὲν τιμία σου διαθέσει χρυσos νομίσματα δέκα, τω δ' ἐταίρω Πρόκλω κατὰ τον θεσπέσιον Ἀσίοδον τριτημόρια πλείω των παρ' αὐτos ΕusL Hom. 1729, 37 Ἀσίοδος δε ἄλλως ἐχρήσατο τη λέξει μετρεῖσθαι) ἐν τω εε - μέτρω

209쪽

ΗΣΙΟΔΟΥ δες αν χρη ζων και ἐς υστερον αρκων ευρύς.

μὴ κακὰ κερδαίνειν ' κακὰ κερδεα ω' ἀάτησιν.

τον φιλέοντα φιλεῖν, καὶ τω προσιόντι προσεῖναι.

δώτη μέν τις ἔδωκεν, ἀδώτη δ' ου τις ἔδωκεν. 355

352 1st 217 κακὰ κέρδεα 352 Τheom. 466 μηδέ σε νικάτω κέρδος ὁ τ' αἰσχριν is Eurip. Cycl. 309 sq. πολλοῖσι γὰρ l κέρδη πονηρὰ ζημίαν ημείψατο cf. Ceriam. Hom. et Hes. 154 sci. Ρuluit. Syr. 479 R. per didisse choneste add. Woelmin) m D

210쪽

ΕΡΓΑ ΚΑΙ ΗΜΕΡΑΙ

δὼς ἀγαθή, ἄρπαξ δε κακή, θανάτοιο δότειρα. μὲν γάρ κεν ἀνὴρ ἐθέλων, - ο γε καὶ μέγα δοίη, -

χαίρει τω δώρω καὶ τερπεται ον κατὰ θυμον ος δε κεν αυτος εληται ἀναιδείηφι πιθήσας, καί τε σμικρον ἐόν, τύ γ' ἐπάχνωσεν φίλον ητορ. 360 358 υ 59 ον κατὰ θυμόν' 359 cf. τ 315 βίηφί τε ἡτι πιθήσας' 360 Γ 31 φίλον ἐτορ'