장음표시 사용
111쪽
iis D E cvRAT. FEB. Pu T. medio, quove maturiori ipsa venae sectione istud praestabimus eb praesertim, cum summis en comi is in omnium sebrium putridarum curata one illud nobis Galenus commendet. D inceps ipso stri Tu re. cello, multitudine iugiter vacuata commode cum Galeno ad detergcndas obstructiones accedimus,' haudquaquam antea : quia prricii ei ante fluΣu , uti multitudine non dc picta, obitructio ius detergi nequeunt, cum semper adiit parata materies , allas valens de nouo tum beneraIe, tum generata S augere.
piaculum igitur, syrupos praescribere ad factas ob structioncs soluendas, non sedato ac reuulso fluxu, una & multitudine vacuata. cum hi tantum abest
illud praestent, quod potius dum fluxiliores reddut
succos, & nouas valent gen crare obstructiones , tageneratas augere. Describendi itaque sat tendant amabo veritatis culto ics) non solum in urinis appa- sentibus lignis coctionis , verum etiam & per leverantibus : pluries prius , ad instar magnitudinis morbi,& virium robur, sanguine mi ita ad utrumque illud munus. Sanguinis misssio affluxum que-piam compescit apprime, caussς principio consulit.
humorum acrimoniam attemperat, intemperiem calidam emendat, dolorem sedat dum cius caussam . recellit ac vacuat, multitudinem prae caeteris tollit, succum etiam cacochymum maximo cum animalis commodo minuit, quid pluraZ cunctis igitur his beneficiis unice inici reliqua auxilia gauder. Prae
stans itaque reuulsorium, & omni animi concitatione amplectendum. Abeat igitur bonis auibtis,cusuis figmentis Augemus,abeant δc Eius maneS. Caeterum , .quamuis hoc auxilium ad humorum motum retrahendum tantopere commendemus, ad
112쪽
idem munus purgationcm non negligimus: reluctaremur etenim diuino Parciati Galcno, tum citatis lib. I. Apl. .sen. 1 .cu 6. meth. c. a. tum alibi passim. Nam ii humor motus, o mumo a natura languinis fuerit alienus , & naturae iam in rc tum inutilis, si
rursus sincerus & a reliquis separatus, potissimuq;
feratur extra Vasa, tumorem in aliqua corporis parte germinans , tunc purgatione potius eunde in retrahcmus,quam venae sectione, etsi aliquando haec ex usu sit. Proinde in exquisiti eryti petatis principio, ut refert ex Hipp. lib. de vicer. c.3. Galenus lib. 4. meth.& lib. I .eiusdem,cap. 3. purgationem tanta
consulit, neglecta venae sectione; non alias, quam quod sincera bilis, a reliquis succis separata, & cxtra vasa ducta. neque aliud sentit Galenus libr. a. ad Glauc. ca. I. dum & differentias tradit crysipelatum,& exquisiti id eam reprς sentat,1 tenui & sincera bile cutem tantum depalcente: in quo ius praeberecho lagogum, uti in reliquis , cum sanguinem biliosum caussam habeant,potitis venas secare. Haec methodus haudquaquam seruanda, Hippocrate dc
Galeno testibus, in febrium put. curatione,quia,etsi cacochymus succus, a sanguine segregatus earum sit cauila, ne educendus quidcm in earum principio cathartico, cum adsint prohibentia istud auxilium. cruditas inprimis hamorum,quorum coctionem catharticum requirit , fluxio quae intra vasa con tulit, & eorundem humorum iii putrcdinis lare ill pationem , cum ante usum cathartici, fluida
corpora, tam continentia , quam contenta , faccre
prius oporteat, ex diuino dictatore libr. r. Aphos. ivn. 9. Purgare itaque numquam in morborum principiis, ius maioria turgeat, raro autem tui
113쪽
get, tincta illud diuinum elogium lib. I. Aph. sen. χλneque huic alterum reluctatur lib. 2. Apho. sen. 29. conscriptum . In principiis morborumsi quid tibi via detur mouendum moue. nam mouendum semper in febribus per venae sectionem , pcr cathartica autem solum turgente materia, quod raro , non Vrgente, aut multa, non itidem maligna existente: nam dictator ille summus, & nouit urgentiam , S mul- Iam materiem,& malignam, di tamen solius seu concitatae materici, dcirrequietae mentionem recit; quasi hcc sola in consultationem veniat: in ubia autem, urgens,& maligna commode, ac tuto v nae lectione tollatur, & rctrahatur pariter uti & ca-
cochymus luccus, dummodo vires adsint robust . his enim languescentibus ab utroque sanὸ cauenduauxilio, aduocatis minoribus, ctylicribus, cucurbitis, media, ligaturis, frictionibus & aliis huius in dia'roinde Galenus,nulla prius mentione facta venae sectionis in exquisita Iertiana sananda , quia abest robur virium, dum de purgatione loquitur, sic fatur libr. i. ad Glauc.ca. 9. Et si tibi remonis inamonstrantur, sam eumfiducia absinthιum potes ea h/bere. quassi innuat his verbis, ne catharta cum sine propinandum in principiis febrium , etsi a sincero oriantur 1ucco: quia tunc cruda materi est quid quod nec leuissimum purgans , quale absinthium. I'raculum Igitur, iuxta mentem horum Medicinae Principium , in principiis morborum propinare cathartica: sub quo principij nomine . etiam cum Hipp. incrementu comprehendimus, imo nec clementiora purgantia, quibus haec nostra abundat aetas,uetustioribus Incognita largicnda necq uia clementia, iuxta illorum mentem,admittenda ire pue- da
114쪽
ta alia, quia vehementiae veru quia cruda materies,& per consequens non fluxilis, quia corpus no stu- alle obstructio contumax, utile cum inutili permistum, natura alio intenta. Et quamuis illa clementia, citra calorem, dc minimam succi agitationem vacuent, reuellant, dc naturai sarcina leuent, quod
optandum sane in febribus , praesertim ab humore calido, tum in bilio iis corporibus: prohibent tam gilla, quoru cuque horum medicamcntorum usum, cum nulla tunc particularis occasio , quae maxime requiritur ad dexterum ac congruum usum rem
diorum . neque admittenda illa distinctio barbara, qua infensi illi doctores, etiam de barbaris utuntur vocabulis, in minoratiuam,& eradicativam purgationem. obstat enim hauddubie qualibet horu, illa prohibetia,quae in principiis morboru urgent. Huius haeresis fortalle auctor, aut saltem defensor inis tegerrimus Oddus de Oddis com . in lib. I. Apho. insen. 2 r. quem Saluus Scianus ae nutatur in codem cona. dc alii plurimi, a quorum mente abhorreo valde, ceu detestanda. hoc docet ratio, insinuat eu methodus , replicat Hipp. commendat Gal. etiam ut nuper diximus; si enim absinthium clementissimum purgans, ante septi md , carcer exquisitae ter
tianae, quia cruda materies, etsi si id cerus, ac tenuis humor, largiri nefas, quare rhabarbarum , manna,
cassiae pulpa, tamar indus. 5 inscitiai Verum de cst altera forte detestabilior opinio, eoru inquam , qui censent, haec ipsis purgantia propitia da potius in increm sto,du aliqua, etsi rudia coctionis signa se os-
ferunt, ut tollatur, inquiunt, portio illa Victa, ne casu item recrudescat,perturbatis humorib. Quae cc
luci turmo solu quia urget pdicta nuper prohibetia,
115쪽
verum & quia tunc natura coctioni intenta interpellanda non est , aut alio reuocanda. coctio , inquit Hippocrates , dc cum ipso Galenus libr. 4. derat. victaen. 44 . quierem requirit, quam tollit purgatio , cum Vniuersum corpus ex agrici, humores permisceat. ableganda igitur . quid quod re natura hene operantem tenetur Medicus serio obseruare. iuuare, & semper imitari. Porro, quod non leue argumentum, innixum rationi, Sc experientia stabilitum , omnes vacuationes sub h)s temporibus contingentes a natura molitae semper hostiles, Mut signum, & ut caussa:aliquando, etsi ter accidens proncuae,& rarb,ac labori Ole,& citra lecticitatem Qua igitur ratione Medicus Nature contuitus illas hostiles,periculis plenas, de ancipitis tentare audebit vacuationesὶ qua itidem seria relicta via, qua se.
gri ad salutis porrum placide, ac tuto perduCuntur, ad inviam illam semiram, aliperam, & incautam se conserunt 3 Resipiscant igitur amabo , & huius rationis collyrio iam oculorum albugo decidari, mox visum recipiant , veritatem hanc colant. Sed tempus est ad nostrum Augenium iam reuer
Est & altera solutio, qua doctus Augenius secuindam infringit rationem. quq solutio a nobis sic im.
pugnatur. Augenio libenter cocedimus in putrodinis lare siue attractam , siue aliunde expulsam sussi cientem colligi materiem particularium accessio num caussam, qua sepe ex vicinioribus obstructi ni partibus conflux ille eredimus:cumque humores hi,priuatos hos paroxysmos germinates multi nota sint,nelex log inquis partib. ad putredinis secu feratur, hos retrahedos non esse venae.sectione, etiam
116쪽
cum ipso fatemur. Quid quod & nihilominus ipsi
aste timur, non licere quidem v cnas ludere in pi i iratae accessionis principio , quia co semporc maxime concitatur natura , humores iugiter commΟ- uentur ac perturbantur, caloris natiui in ccntr retractio non minima. unde ius eo tempore calore ni hunc in centro inculcatum reuocare, uti & m nimam illam fluxionem compescere , non Vc Dae sectione , verum solis frictionibus, ligaturis, ac cu-cuibitis. illa enim reuultoria maiora , qui cti S rena pus requirunt , apyrex iam si intermittant morbi, aut declinationem si continuo amigant,& suadente Galeno,& dictante ratione. Verum, cum praeter hos fluxus, adsit & alter maximus , a primo morbi insultu ad principium usque incrementi protra ctus , qui totius constitutionis morbi antecedens, dc mox coniuncta caussa ,hunc ne celsarib,cum Galeno lib. 9. meth. cap. Io. ut idem fatetur Augenius, altera vehementiori revulsione compescere itide intusmulta commodior , aut tutior ipsa venae fcctione. Huius itaque fluxionis ratione , quae in catactis febribus put. per uniuersale tempus inuenitur, Vera sectio eligitur, ceu reuellens auxilium. Reliqua,ex
his qiis nuper diximus in praecedenti selatione,innotescent.
Ad tertiam pro tertia ratione solutionem dice mus nos, & in febribus ex putredine ortis, ab instam matione videlicet,lum in simplfester putriae M. quae focum in vasis seruant,& fluxiorrem adesse p. . totum uniuersale moibi principium percurica'. tem,& hanc pariter reuulsionem indicare. quae iri ' 'dem magna cum sit, & morbi magni parens, in agnum nihilominus indicabit.reuulsorium auxi
117쪽
lium quale inter caetera venae sectio & praestantilis, de rurius. hoc tamen intereedente discrimine, quod in simpliciter putridis, humores moti semper intra Vasa cotinentur,& rarissime sinceri fluunt, sed unacu uniuersa sanguinis mole, & proinde semper ve- me sectio his ex usu est. in purridis autem, ex instarnatione,& succi extra vasa secutur,& tape sinceri, imb. aliquando purgatio coperit: praesertim si huiusmodi inflamatio nos externae suerint, ut supra iaex Hipp. h. de ulceribus diximus, & Galeno & li. . meth. c. F.& I .c. 3. Veru haec doctrina dc cu sale co-dienda. Na Hipp.& cu ipso Galenus li. 4. de rat .vict.sen. 22. in inflamationu principiis, maxime a medicamentorum purgantium abhorret via,cu tunc teporis nec ulla utilitate adducant, & no minima pa-Ient in comoda. Galenus aute in com. Hipp. declaras
mentem, haec infert. Atque in eisdem, puta inflam pationibus, quibus m nune symptomatis , recle ad sanguinis missionem propius deuemenkum pracrPιt, υ-bi vitiosi aliqua humores in partem abquam cosuant,
atque an φη aceruentur. Et proinde id e Gai. com. 2.eius de libri de vidi. rat. sen. H. in ipsa pleuritide,quae inflammatio interna est membranae ibus quae costas succingit ,& ut plurimum eodem Galeno testante libro lecundo, de loc. affect . cap. 9. 1 succo hilioso cxorta, in eius principio venae sectionere uellendum semper elle censet . haudquaquam sat hartico , etiamsi dolor ad hypochondria vergat : neque huius auxili j admittit usum , &reddit rationem , quia etsi minus quidem auxilium , quam per purgationem sequatur , securius tamen mutio exintit. ιmmo nullum ex eo , quod
118쪽
eo discrimen maximum subeunte, quodper purgatirnem tentatur me. Quare si in inflamationibus praesertim internis, puigalirium interdicitur usus earupriuc/piis , quanto magis vitanda in eisdem tibi ni putridarum principiis, cum humores omnes in Ir vasa Contineantur,vias occludendo,& contumaces germinando obstructiones. Vnde nec cedum auxi lias, i ec libere confluunt.Conciliabimus locos Ga leni, si dixerimus,licere aliquando,prς sertim in e ternis inflammationibus, tenui ac calido existente succo,ut apparet in exquisito erysii petate, purgarione vii .securior tamen in internis venae se stio , hoc idem innuit lib. de curand.rat. per venae lectionem capi re P.
Vltimam Augenij solutionem infirmabimus di
cendo, verum leniisse Augenium sebrem illam exsanguine seruescente ortam . quam Galenus describit lib.de cur.rar.per ven. iect. c. r. indigentem venae sectione ad lipothymiam usque , eandem Veplenitudine tolleret imperalle, quia plenitudinem lupponit Gal. ibidem. rursus N idem auxilium praecauere ne humor caput perar,quasi sit vacua ratium, praeseruatiuum,& reuulsuum auxilium. Sed tamepertracacia quadam obcaecatus remere obitat, quibusdam figmentis veritatem velare, ac obruere
sane , proteruE studet. hoc enim ita factum est, ut dixerat Magnus Gregorius libro tis. Moral. capite χε. Dd6ui primi ciendo rebelles sunt, pulmodum
cacantur, ut nesciam. hic enim postquam aci lisa
te dixerir, in illa febre, quod venae sectionem potit limum postulabat, sutile plenitudinem,post ca,alterum negat eiusde auxil0 usum,retractione, lci l. fluxus. inuri allast plenitudo indicans yacuationem.
119쪽
ir DE CURAT . FEB. PUT. ira & motus sanguinis,indicans reuulsionem; ut ex his quae diximus supra ubere constat. neque hos auxilium tantum prae cauet futurum assecti m,ana-dromen videt ieet, verum & praecauer prς sentem fluxionem , quae morbus ficias actu. hanc silentio Obmibn Augenius , & callide; cum tanquam prς- scias actu, multo maioris sit momenti. verum haec est huius viri,nescio an assirmem vesania.
CAp. XVIII. Doctus Augenius in seroce incidit scylla, eruin
ditus Wiliaria eandem aufugiens, in truce La pitur charybdim. ille indicans venae sectione pleni rudinem astruit,hic magnitudinem morbi. virum. que expunximus supra cap. 3. 4. & s. & ubere sane, ac serio. Relicta Mauariae opinione,etsi ipsi condonemus magnitudinem morbi,ceu necesIarium sto. pum ad venae iectionis deliberationem adesse iussit actu, vel imminenter:ad Augenii modb Conuo labimus iliruendam opinionem , quod nec plenitudo ullatenus necessaria ad eius dcliberationem,&vsum. hic igitur Augenius Galeni auctoritate suam fulcit doctrinam , & quam primum in tuam tute iam maxime commendat locum illum Galeni li bri ad Glauc.ca. i3. in quo sic fatur, Sanguinem vero
mittere oportet, ν ob morbs magnitudιnem, ct qaιbus rubor multo plus, quam natura conueniat cte. inquit
igitur ipse,per illam coniunctionem copulativam,
120쪽
& qua vius hoc loco Galenus, necessario sibi cordi
fuerat demonstrare ad tundendas venas non requiri solum morbi magnitudinem , verum & plenitudinem una. rubor enim ille maximus plenitudinis certum cit lignum; quia innuit non tantum plenitudinem adesse in vatis, verum & sanguinem per v-
niuetii corporis habitum diffundi. uterque igitur limul requiritur scopus , Ut palam interpretatur itidem hunc locum & docti Ilimus Stephantis Ath. Hanc itaque lectionem . quae Nicolai Leoniccni est .a docto Augustiuo Gadal dino sumit approbata,
tum Augenius, tum citis sectatores virace amplectuntur, quamuis & alteram ab hac distinctam referant. Omnem vim coniunctioni copulatiuae tribuunt ; textus Graecus habet τε, qua coniunctione pati rer usus fuit Galenus, ad eandem rem significandam,lib. meth. 4. ca. ; dum scribit, G rivi cra ς,κ, ἰχράν νων. Id est,propter orsanguinis abundantiam, es morbi magnitudinem, sanguis mittendus scilicet. Hinc arguunt ipsi Linacrum,& recte, quia per disiunctivam coniunctionem vel, locum inter pretatur & conuincitur itidem ab ipsis Lin acer, &altero Galeni loco , comment . illo a nobis saepius citato in lib. I.de humor. in quo eandem repetens Galenus sentetiam, eadem copulativa coniunctionem usias est,quasi sentiat ubique ad minutionem sanguinis non morbi magnitudinem solum necessariam,sed & sanguinis multitudinem: quibus non
ad stantibus,nefas arbitrantur scindere venas. Caeterum opinio haec utroque claudicat pede, futilisque eorum locorum interpretatio. Vtrum que constabit si Galeni verba attente replicemus. Neque moror nunc, ut rem ordiamur. in varia Li-