Johannis Raphaelis Moxii ... Methodi medendi per venae sectionem morbos muliebres acutos, libri quatuor. Quibus succedit Spicilegium eorum, quae a variis sunt scripta de curandi ratione per venae sectionem febres, quas humor putrescens accendit .. Io

발행: 1612년

분량: 204페이지

출처: archive.org

분류: 생리 & 의학

141쪽

sit. Si enim morbus magnus siti, vise ue agrari rebarsiae , nemo erit, qui in Medicina facienda sit exercitatus, qui non esse nusserirus sanguinem vιdeatur et 'c. Conuincuntur ex hac lente ulla omnI ex parte Nouatorcs ; quam primum , lucet veritas lς-i ctionis Linacri, cum idem . etsi diuersis verbis, hoc loco scribat Galenus , dum citra plenitudinem in m OIbis magnis, consentientibus viribus famguinem sundat. Ncque alios praetci hos duos praeponit scopos in vena secanda. respuit itaque plet horam Menodoti, verum dc omnem : cum binos illos tantum consulat : rursus cum sententia haec sit uniuersalis, omnis morbos magnos.attingens,

intra quorum cancellos haud dubie de se bres putridae continentur, de eisdem parit cr verba facere pro certo habendum. Porrd, cum in illo doctissimo commentarao,instituerit de venae sectione, di purgatione disputa- Te,accepta occasione, ex ipsius met Hippocratis oraculo , postquam depurgatione abunde scripsserat, iam rursus ad venς sectionem couertit sermonem, quantam munus interprctis patiebatur, Iam vero inquit, non solum incidenda vena e Ii, cum subes plenitudo ,sed etiam sine plenitudine in principio infla matronis, & per consequens,ut demonstraui mus 5c in febrium putridarum principio. Uanc eandem tenet sententiam de lib. . method. cap. 6. etiam aduersus eundem Menodotum dispurans : quo Ioco Empiricos laudat, qui corpore prorius sanguinis redundantiae, seu plenitudinis experte, pollulante tantum morbo magno, ut in casu ab alto sanguinem detrahebant ipsi. Jc concludit eo loco Ga-lcnus, Ex quo patet non hoc, videlicet plenitudine,

142쪽

dinem morbi, acvrrium ν obur c. Videte amabo, a

tendite quaeio huius tanti viri harmoniam, quod enim licte loco dixerat plenitudine no indicare ve-Dς lectione Dec moror iii verbo indicare , hoc loco sumptoὶillud ide est, quod libr. de cur. rat. Per v ς icct. plenitudinem non esse scopum missionis languiliis, ii igitur nec indicans, nec scopus quae duo confunduntur saepe a Galeno, & pro-iniscue sumuntur , cur igitur Vos tantopere caecu-tyentcs, ceu huius auxilii proprium scopum iac proveneratisZo baldi si Praeterea ex hoc methodi loco transcripsit Galenus sui ipsemet ibidem testatur commentarij illa verba , libros cnim Mea thodi allegat, dicens , dissi se de hac re loquutum

fuisse, tum in methodi libris, tum ad Glauconem, σφatibi etiam, libro videlicet de plenitudine, lib. de

cur .rat. per vcnae sect. & lib. A. de rat. vict. com .insen. I9. in quibu& locis hanc eandem, quam nos profitemur veram doctrinam viti b, citroque amplecti mr

Tandem squod magis est et si illorum lectio admittatur, Et si plenitudιnissigna adsint, nihil hercle tunc Galeni auctoritas ad illorum rem, cum nec ipsorum partes tueatur , eo praesertim, si & libri, & capitis iugiter sedulli exploremus institutum. De se in m enim diariarum, instituit eo libro disputare Galenus, curatione r quas aliquando ex leui obstructione parari scribit. in qua, cum leuis supponitur obstructio,citra sanguinis effusio. ne, sola detersione exolui, primis quarti capitis verbis retur, veru si momentanea, seu effatu digna iam

143쪽

fuerit obstructio,quia impacti multi, crassi, & lenti succi, cum morbus tunc Ob illam momenta n eam obstructionem in alium specie distinctum mutetur, conuersa diaria in putridam, tunc, inquit Galeniis, per detersionem non poterit quis huius putridae febris curationem promittere, cu m pziuri

seu ante detersionem ipsam , vacuatione per venae

sectionem sit opus: quia ut transpiret ille humot in

momentanea ob muctione inculcatus, maiore auxilio,quam fuerit det et fio, eget:& proinde, ceu cO- serentius auxilium de venae sectione deliberat, dummodo prohibens aliquod non adsit, aetas senilis, aut infantilis, cruditas ventriculi, S c. Quare in

hoc affectu , non propter morbum praesentem, qui sebris diatia est , respuens sane ob eius paruitatem magnum illud auxilium, sed propter morbi magnitudinem,febrem videlicet putridam , quam potuit generare magna caulla, venas scindimus. Et cum inter caussas numeretur multitudo, seu, si mauis, plenitudo , propter candem , in quantum magna cauila, magnum pariter valens generare mor.

bum , tunc haud dubiὸ venas, cum ipso Galeno, tundemus. In hac igitur libri, propter multa caussam praeientem , & morbum imminentem magnum, sanguinem mittimus. quod de reliquis patri dis non licet assirmare, cum Iam ex propria ea- rum ratione formali sint morbi magni,& quatenus tales magnu per se indicant auxilium,& eum et ho-do in eisdem,de venae sectione deliberamus. Qua-obrem dicemus, etiam seruando temerariam Nouato tu lectionem , Galenu in illa diaria obseruare plenitudinem, non in sui ratione, verum quatenus coli net ratione formale effectivam morbi magni,cuaa

144쪽

cum esticiens caussa sit metamorphosis diariae in putridam. Vnde semper erit verum, solam ma- κgnitudinem morbi scopum esIe postulantem venae sectionem : numquam per se plenitudinem , cum nec haec requiratur ad eius deliberationem, sempet autem assistat, ceu praepositum, magnitudo morbi

Conuessitur altera Aulen, lentio uel ex lib.8. . meth. desumpta.

Gruicosus Augenius cum nusqua acquiescat,

nec quieta, quieta sinat, inter reliquos, Ut v rus cauillis portentosam illam tueatur opinionem, praedicta Galeni lectione Latina lib. 8. meth.c. . nocontentus, altera mox Veritatem obscurare intendit, re una Galeni germanam doctrinam euertere. hie itaque lib.6.de cur. rat. per venae sect.c. I .nouo figmento Legis sanctoris quasi auctoritate, in textu Graeco voculam apponendam esse arbitratuia τι πιον, id est, purgandum. quasi huius loci, ex m. ius mente, hic sit sosus,later has aetates,ubi robur aegro non deest, secanda est vena: si vero non adsunt planitudinis signa, purgandumverum cur purgandum , siguat ex Galeno caussam , quia ipse inquit, prastat vitiosi fueri mMore parte em issa, ad detergendas obni LIιones accedere. Vitatu quaeso huius vi ri. si intra modc stiae cancellos dicere fas, impudentiam: cum perturbet omnia,inuerrat,iarilia doceat, vana clamitet. Nos mota rem sedulo explo,

145쪽

De vocula illa υταρπιον quamprimum dica, hane, nemine squod sciam)aut veri stioribus,aut iuni tribus doctoribus unquam ad diram suisse; in nulla

codice Graeco, aut impresta, aut manu scripto vlla tenus repertam : hinc probabile , commentillam. Deinceps obseruanda commenti probatio. nam hievir,umbratili coniectiira,ex quo tu dam doctot si petita testimoniis, tittitur illud stabilire: quod tantum est,aut verbis, aut nutu qui de illud sentiar, quod omnes unanm iter uniuersam illam Galeni docti inam ad venae potius rcferant sectionem. Sed hos scrutamini, Aetium inquam, Trallianum, Attice Pnam, & alios, omnes quidem inuenietis cum Gale no de venae sectione latum v crba rexere, gationis facta mentione. Neque moror in uethris Constantini monachi, aut Iacobi de Partibus, heri enim,quamuis doctos, contemplamur tamen eoste in opaco illo,ac denso Arabum Barbis o se eulo imhabitantes,& tantum diei crepusculo fruentes, nos vero, cu la in nostro horizonte, supra Een Ir radiare Phoebu Gal. habeamus, de clariori ac radi1tiori filii mur lumine,& eorum vices dolemus. quid quod Μallentimur ipsis, si ab soliste loquantur, optimum esse malam materiam purgare, liceat; nabdb culpsis barbare loqui. non tamen inde inserenduns,Galenuhoc docere in illa,qu.im modo repl icam civientelia,

Porro illa Augenii lectio & Galeni reluctatiuinstituto in eo capite,in quo tantum usum derergetium medicamentorum in febribus diariis initimit demonstrare, tum & in eisdem aliquando venς se ctionis v sum: neque in toto illo capite mentio aliqua catharticorum. Detergentium in diatia,ex leui obstructione: venae sectionis prius, mox &deter

146쪽

git tu, in altera ex momentanea, dc effatu digna ob-itructione. Nec nobis scopus ab his febribus c thartaca retrahe cc: verum, quod huius auxitu in eoc pitu.non doceat viam, scd dc detergentium, MVenae fcctionis tantum. quae utraque auxilia prios exercenda veniunt in labriam curatione , ulti mo in morbi declinatione, cocta iam mλteria, c;

Denique arguendus Augenius, cum confirmet

commenllum illis G leni verbis, quia prasiat vitios Ace maiore parta emissa σσ. hinc ipsert ςx Galeno

quod succus vitiosus qua late, ac coςhymus, sola purgatione educatur, uti multus sola venae se a. quasi non constet ex plurimis Galςni lscis.viciψ-lum succum qualitate etiam commodu educi posese,& per sectionem venet haudquaquam semper ca

thartico, ut mox ostendemus. Verum antequam

rem hanc ordiamur, istud petianctorie velim A genius animaduertat, quod si eius sectio elles vera & Hippocrati, &.method , de sibi psi ad uessare

tur Galenus. Nam quis mentis compos in Galeni doctrina excrcitatus in hac sebre,aut alia sua ili,pri' catharticum largiretur, mox eo medio,m tori pav- e ratio ib iucco omissio, ad dςtergendas obstructionnes acccderet cum.Hippocrates vicat, cui fidei qsemper astruit Galenus, concocta medicari: rursus, corpora curn qui1 purgare Noluerat, surda proffa,cere oririere. Si igitur adest obstructio, humor haud' quaquam coctu*, imo leuax, oc cinisus: niec fluida corpus, conLiucus ac conIςnsum. Abeat igitur Au- niui , nqcimtum crina pia nostro clavillimo imponat Galeno..ea ad pcium redeamus, & vitiosum

147쪽

gularem perspicultatem, sic eloquItur, Nam quo nium hae videlicet venae Delioὶ sanguinis vacuandi

caussa adhibetur,sanguis autem snutilis natura est, v-tique probe hanc ad uistrara conueniet , sie is quod

inutile natura sit, emutat,&c. bd ii Augemus ii surgat, dicendo Galenum loqui hoc loco de latinguine potius naturae sua quantitate inutili , cui libenter ipse consulit venae sectionem, i tonde,vita o-so succo, & qualitate inutili. Galenus illicd huic

obiectioni occurrit. tiam postquam sensu iii minquantitate, & qualitate inutilem diuiserit ipse i illicbdemonstrat , etiam in utroque vitio marinasi praestare venae sectionem,cum dicata, Acmus quidemissio sanguinis utilis est, ceu vacuantrum praesidioruma, dcc. Quod relatiuum iis, vel refertur ad viriq; plenitudinem ad vasa , S ad vires , de quibus loquitur , cum vitia in quantitate ea plicet: vel resertur ad principalem diuitionem succorum, inquantitate,vel qualitate peccantium. non de prima illa, nam mancus ellet Galenus , cum non docuisset quid praestandum in vitio in qualitate , altrium membr4 diuisionis. cuque in eo capite cuncta quae ad hanc spectant doctrinam apprimPlustret,crede dum non est, virum hunc diurnum in hac pacte det- secisse. dc ut a libris methodi non dis damus, constat & hoc idem ex lib. s. mcth. ca. rq . nam cυὶ a traderet pulmonis viceris curationei ex vitio in qualitate sangu inis orti, docet sanguine hunc,citra ple nitudinem huiusmodi existentvim, venae lectionis beneficio minuendum. cuius verba si sedulo Auge

nius ipse perpcndat, hauddubie, omni deposita '

148쪽

tum acta , a detestabili cius errore abscedet; huius autem haec sunt praeclara verba , Quicunque parum habere sanguiuis . debuntur, iis ad quendam occum

nobiorem sicut praedixi P reductis detrahere sanguι-nem Poteris, tum rursum reficere. Mox inquit, Sanguinem autem mittere,poti mum quibus velata limus

quidam vitiosus, sυ crassus totus est sanguis. At 'μι fidι sunt, multique sanguinis , iis statim a principio ostaetrahendus. Hactenus Galenus. In hac admirarbiis verborum serie plurima se offerunt omni en-comio digna, de quae radicitus horum Nouatorum figmenta,& hostilia commenta supplantant. Inprimis; quod nunc demonstrare propos trimus, in vitio in qualitate licere, imo ius aliquado venas scindere, adstantibus pariter utrisque scopis, magnitudine morbi, robore virium. Ille praeiens quide, tria pulmonis ulcus, sine controuersia magnus

morbus: hic,cum scribat, urcunque parumsanous ris habere videbuntur, verum non adeste robur vitium haec verba innuere fit probabile, quia in hac patuitate sanguinis, & huius vitio sit haudquaquam

robur aderit virium, .vorum cum statim subiungar,nx κd quendam succum probiorem reductis, credendum eo medio vires augeri, de sussicientes fieri ad sustinendam venae sectionem. vires enim haud dubiὶ tecreantuti & vegetiores fiunt haustu alicuius probi succi .quibus recreatis, haudquaquam ad plenitudinem reducto sanguine , cum & msrbus ille

postulet, venas tundemus. Ham curati εἰ κραπις ,1 Galeno vocaturii. '. meth. . Io. quando paulatransitiosium vacuamus succum , inque locum eius ci-

iam paulatim probum reponimus. Admittit autem venae sectionem hoc vitium in qualitate non pur

149쪽

ri DE CURAT. 'EB. PUT.ie, versi per acc1dens morbr rationei cacoahyinis enim potatis, &. magis adaequato debetur purgata in quod vi tau in mistione succoru dicitur: aliud autevit tui Inguinis in qualitate umique auxiliu promi. scae respic=t, purgatione, si omnimoda fuerit iam guinis corruptela, in totuque a sua a dea mutatus, ve dicebat Gal. li. 6. Epid. com. 4 .s . I. venae lectioneaute, ii viceric Languis ipse , tuaqtic te main specie, ut ibide,& li. . de tu ed. valet. ccio. ι de retur G d.Hic enim fingitis, venae sectionis beneficio im minutus, a natura ipsa facilius multo perficitur, δέ tu pio bio-ire uiccsi reducitur, cu Valeat ia a natura gubernari. sin hac itaque hypothesi propter vacuationis scopusi illi praesertim detrahit Gal. vi imminatus uuiosus, α in probii tedain' luccd,nec foueat, neve augeadiplit in vicus. eo enim auxilio scisi per accidens) vi. io a qualitas eine datiir, quae valeas erat ulcera subiacetites partes et odere, viii Sc lubstantia sanguini perficitur, Jc exinde optimu fiet iamoti cura .Q a te ob viai cu hunc vacuationis scopi', conceditur venae

feci io in hac hypoth si,nullae pri iente plenitudinei

imo paruitate languinis,cu aliquo simul robore vi-itati. i/taeclare igitur coui ucitur amic' noth Auge Iι ius tui ius vcritatis acerrimus impugnat , cu i mdem Gal. consulat, no ob reuulsione, cu nullus ibi sanguinis motus, sed ob vacuationem ratum in hoc

magno morbo istud auxilium. Tandem ex hac Lententia illustrior adhuc fit illa, qua supia ex Gal. tradidimus,methodus, in morbis 'iagnis a materia humo tali sit hoc uocabulum tatis placet) pendentibus , etiam citra plenitudinem

venas tua damus. quod ii vires robultae nec recreata teneantur, neque reducendas multus ille luccus

150쪽

in problorem statum, magno itidem existe te mor, , t anc statim,s eu ει alibi protinus,aut sine discriminc venae secandae veniunt. quod a pelte innui Galonus ultimis illis capitis v cibis . dicens, Atqui

vatidi sunt, mutisque Fanguinu quas haec duo facile

in unum concurrant) tis statim a prine,pio seu sine

discrimine in detrahendus.

Qimmobrena, ut ad id unde fluxerat oratio, reuertim uri dicendum cst aduersus Augenium, licere.e Galeni mente , etiam uitioso in qualitate existeo csanguine, postulante tamen morbo venae semo nem . hanc exercere. purgationcm autem ab hacGaleni sententia protinus rellaiendam S uti pia culum , scissionem venae tantum Pr lente plenitu vinci praestandam et sic alienum a rationeis uic cum quali rate vitioliam,tantum purgationem pollui. re, cum 'sepel& venae sectione tollendus, si in ossibus ρος sens, aut limninens,eandem postulauerit. Hinc Galerius lib. 33. iveth .c.6.cum plet horam a cacochy mia dispararit, oc utrique sua proposuisset adaequa ta auxilia, statim inferi,Siquidem si iamfebricitet a

IFr, nec exercitatas vacuare exuerantiam sicci,ne cunctione qua ex calefaciat,sed nec multa frictione,nec balneo , imo sanguinis missione, una cum inedia, vel Purgatione aliqua. Ex hoc igitur loco mani se-suim fiet,postulante morbo, qualis putrida febris, si ii ea cacochymia orta, illa auxilia conuenire adleuanda naturam a farcina humoris quantitate ut qualitate pcccantis. Illa autem sunt quaptimii vens sectio, haec enini intor caetcra Sc tuto, ac citb exuet peTantiam illam,ac sarcinam d cponita mox inedia

tandem purgati . Eleganti itaque ordine illa tria nobis proponit auxilia Galenus: S pri md secti nue vetiae, Iuxta illam uniuersalem eiuslcm scntcn-

SEARCH

MENU NAVIGATION