장음표시 사용
251쪽
dunt, secundum quam species ipsorum esse dicunοtur, M eam quae est ad posteriora, seciandum quam genera ipsorum esse dicuntur. Extrema uero unam habent habitudinem . nam 5c generalissimum ad ea quidem quae posteriora sunt habet habitudinem , cum sit genus omnium, id quod est supremum t eam uero quae ad superiora non habet, cum sit supreonium M primum principium , dc, ut diximus, supra quod non est aliud superueniens genus. specialissionium autem unam habet id ipsum habitudinem .hanc quidem quae est ad superiora,quorum est species, hac uero quae est ad posteriora non diuersam habet habis tudinem,sed eandem K species indiuiduoru dicitur. sed species quidem dicitur indiuiduorit,uelut ea cono tinens,species autem superiorum. uelut quae ab eis cotinetur. Determinant igitur generalissimum genusita.quod clim genus sit,non est species . Et rursus. suo pra quod non est aliud superueniens genus. Specia' lissimam uero speciem sic,quae cum sit species non est genus. Et quae cu sit species, in species diuidere nopossumus. Adhuc autem dc quae de pluribus,ta differentibus numero in eo quod quid est praedicatur. Ea uero quae in medio sunt extremorum, subalterna uocant genera,& species, dc unumquodq; ipsorum speo clam esse, dc genus ponunt ad aliud tamen , M aliud sumptum . ea enim quae sunt ante specialissima usque ad generalissimum ascendentia, ic genera dicimtur, I dc species subalterna, ut Agamemnon, Atrides, ta Pelopides,& Tantalides,dc ultimum Iouis. Sed in Do
miliis quidem plenanque ad unum reducuntur princili
pium,uerbi galla,ad Iovem .in generibus uero&speo ciebus non sic se habet. Neq; enim est comune unum genus omnium ens, nec omnia eiusdem generis sunt sectindum tinum supremum genus, quemadmodum
dicit Aristot. sed posita sint, quemadmodum in prata dicamenus dictum est, prima decem genera, quasi in
252쪽
ma decem principia. Et si omnia quis, entia uocet, a quivoce, inquit, nuncupabit, sed non univoce. si
enim unum esset commune omnium genus ens, unis uoce omnia entia dicerentur. Cum uero decem sint prima, communio secundum nomen est solum . non tamen secundum rationem quae secundum nomen
est. Decem igitur generalissima quidem sunt, specias lissima uero in numero quidem quodam sunt, non tamen infinito . indiuidua autem quae sunt post spes c cialissima infinita sunt. inuapropter usque ad speciaol iissima 1 generalissimis descendentes iubebat Plato quiescere, descendere autem per media diuidentes specificis differentiis .infinita uero,inquit, relinquenda sunt. I nem enim eorum scientiam posse fieri. Deostendentibus igitur ad specialissima necesse est diuidentes per multitudinem ire, ascendentibus uero ad generalissima necesse est colligere multitudinem in
unum. collectivum enim multorum in unam naturam
species est,& etiam magis id quod genus est. particuo. s iaria uero Sc singularia econtrario semper in multitudinem diuidunt id quod unum est. participatione enim speciei plures homines,unus, particularibus autem ta. singularibus unus 8c communis plures. diuisiuit enim semper est quod singulare est, collectivum autem Madunatiuum quod commune est. Assignato autem genere,& specie quid sit utruncii eoru,5c genere quideiano existente, speciebus uero pluribus, semper enim in plures species , diuisio generis est ) genus quidem semper de specie prςdicatur,ic omnia superiora de inferioribus, species aute ne* de proximo sibi genere nem de superioribus,nem enim conuertitur. I Oporsii tet enim aut equa de equis praedicari Α, ut hinnibist D p y le equo, aut maiora de minoribus, ut animal de
homine, minora uero de ma oribus minime. neque enim dices animal esse hominem, quemadmodum
hominem dices esse animal . De quibus autem spe=
253쪽
PORPHΥRΙΙ taries praedicatur,de iis necessario, M spectet genus praedicabitur,ta generis genus usque ad generalissimum. 'si enim uerum est dicere Socratem hominem, homio inem autem animai,animal autem substantiam, uerum lest,ta Socratem animal dicere,at at substantiam.Isenio ad. sem p
per enim cum M superiora de inferioribus praediceno 3ῖκ' ς tur,species quidem de indiuiduis praedicabitur,genus autem, Κ de specie, dc de indiuiduo. generalissimum
uero, de genere, uel generibus si plura sint media, tasubalterna, ta de specie, I 8c de indiuiduo κ. dicitur enim generalissimum quidem de omnibus sub se poφ ditabatizsitis generibus,& speciebus,dc indiuiduis. genus autequod ante specialissimum est, de omnibus specialissimis,& indiuiduis. solum autem species, de omnibus indiuiduis ..indiuiduum autem,de uno soloI parti culari individuum autem dicitur Socrates,& hoc album, dc hic ueniens Sophronisci filius, si solus sit et i, tu sedi. Socrates filius.Indiuidua autem dicuntur huiusmodi, vidum usu quoniam ex proprietatibus consistit unumquod p eo
rum, quarum collectio, nunquam in alio eadem erit. Socratis enim proprietates nunquam in aliquo alio particularium erunt easdem .eae uero quae sunt homionis proprietates dico autem eius qui est communis erunt eaedem in pluribus, magis autem ic in omnibus particularibus hominibus . in eo quod homines sunt. Continetur igitur individuum quidem sub specie,species auem sub genere. Totum enim quidam est genus individuum autem pars, species uero, Κ totu est, dc pars sed pars quidem alterius,totum autem non aiterius .sed in aliis in partibus enim totum est De gestnere igituri& specie,& quid generalissimum, re quid specialissimum .ic quae genera eadem, M species sint, qua etiam indiuidua, & quot modis genus ec species dicantur susticienter dictam est.
254쪽
fg. aliae uexo aliud. Differetia Tu ergo a 3iae quidem altera cum faciut, aliae
a Laliud Acspecie ani malis fecit.
LI B. PRAEDICAB. DE DIFFERENTIA.Ifferentia uero & communiter, ic propcle,
V propriissime dicatur. Nam communiter quidem differre alterum ab altero dicitur, quod alteritate differt quocunque mcdo, uel a seipso uel ab alio. differt enim Socrates a Platone'alteritate,& ipse seipso,& puero,ic uiro,M faciente aliquid, uel quiescente, dc semper in aliquo modo habedi se alteritatibus spectatur. Proprie aute differre alterum ab altero dicitur,quando inseparabili accidente alterum ab altero differt. Inseparabile uero accides est,ut c sietas oculorum,aut nasi citruitas, aut cicatriet cum ex uulnere occalluerit.Propriissime autem differre alterum ab altero dicitur,quando specifica differenotia differt quemadmodum homo ab equo specifica differentia,differt,rationalis qualitate . Uniuersaliter ergo omnis differentia addita alicui alteratum facit. I sed eae quidem quae dc communiter proprie sunt, alteratum faciunt. quae uero propriissime , aliud. uae quidem igitur aliud faciunt specificae uocans tur, illae uero quae alteratum,simpliciter differentiar. animali enim adueniens rationalis differentia, I aliud fecit ,eius autem quod est moueri,alteratum solum a quiescente fecit . quare haec quidem aliud, illa uesro alteratum solum fecit. Secundum igitur aliud Docientes differentias, diuisiones generum, fiunt in spesecieq,8c dissinitiones assignantur, quae sunt ex genere,N huiusmodi differentiis. Secundum autem eas quae solum alteratum faciunt,alteritates solum consistunt, 8c aliquo modo se habentis permutationes. f Α' suo perioribus ergo rursus inchoanti dicendum , dinorentiarum quidem alias esse separabiles, alias uero inoseparabiles .moueri enim,& quiescere, M aegrum esse,N sanum esse,& quaecunq; his p roxima sunt,separabilia sunt.at uero aquilinum esse uel simum uel rationao
255쪽
le, uel irrationale, inseparabilia sunt. Inseparabilium Iautem aliae quidem sunt per se,aliae uero per accidens. y ,-. Nam rationale per se inest homini,& mortale V dis sciplinae esse susceptiuum . at uero aquilinum esse, uel ' simum per accidens,& non per se. Illae igitur quae per
se sunt, in substantiae ratione accipiuntur faciunt aliud.illae uero quae secundum accidens,nec in substatis ratione accipiuntur nec faciunt aliud, sed alteraotum. Queae quide igitur per se sunt,non suscipiunt masellis, ic minus, quae uero per accidens,etsi inseparabiles sint,intensionem accipiunt, remissionem .na ne prenus aut magis,& minus praedicatur de eo cuius fuerit genus,nem generis differentie fecundum quas I di a. s. diuidiuiditur κ,ipse.n sunt quae uniuscuiusm rationem com , τ' 'plent.eTe autem unicuit unum,& idem, neq; intenosionem,nem remissionem suscipiens est. aquilinii auteelse,uel simum, uel coloratum, aliquo modo, ec ino
cum hae quidem sint per se,illae uero per accidens rurosus earum quae per se sunt differentiarum,alie quidem sunt secundum quas diuidimus genera in species .aliae uero secundum quas ea quae diuisa sunt specificantur. ut cum per se differentiae omnes huiusmodi animalis sint,animatum,& sensitiuum, rationale, M irrationale, lmortale, Sc immortale, animati quidem, ta sensitividisserensia constitutiva est substantiae animalis est enim animal, substantia animata sensitiva ) mortalis uero,& immortalis differentia ta rationalis,N straotionalis,divisivae sunt animalis differetiae .per eas enim genera in species diuidimus. Sed eς quidem q diuisiue sunt differetiae genetum,completivae fiunt,& constitutivae specierum. Dividitur.n. animal rationalis, re ir= arationalis differentia,& rursus mortalis, N immortasi ilis differentia sed rationalis mortalis differentiae co
256쪽
LIB. PR EDICAB. . stitutivae fiunt hominis, rationalis uero, dc immorta lis dei irrationalis aute M mortalis,irrationaliu anima' '' lium .sic uero ta supremae substantiae cum diuisiuae sint animati ta inanimati differentiae , V sensitivi H insensitivi,animata quidem 5c sensitiua,animal perfecerunt. animata uero,& si iuxta substantiam sumantur insensi sua perfecerunt plantam. Q ergo eaede aliquo modo quidem accepte fiunt costitutius aliquo modo aut diuisivae:specificae oes uocantur 6c his maxime Opus
est ad diuisiones generu,8c ad dissinitiones, sed no his
quς secuidii accides inseparabiles sunt,nem eua magis iis quς sunt separabiles. rQuas etia determinantes dicunt. Disserentia est qua ab udat spes a genere,homo enim animalesius habet Q rationale,& mortale .animal enim neque nihil horti est,nam unde species haberent differentias nem omnes oppositas habet,quonia idesimul I habebit oppositas spes A. Sed quemadmoda
censent potestate quide habet omnes eoru quς sub se sunt differentias, actu uero nullam . ac sic neque ex iis quae non sunt aliquid fit, I nem oppositae species circa ide erunt . Diiuniunt aute eam N hoc modo. Differenua est quae de pluribus,M differentibus specie in eo
Din nepa Hones uim unius uehemeter nepatis obtineta.'. hahebit
quale est praedicatur. Ran onale n.8c moro
tale de homine praedicatum in eo quod quale quid est,homo dicitur, sed non in eo quod quid est . quid
est enim homo es nobis interrogatis, conueniens dicere animal.quale aute animal inquisitis, quod rationale tamortale est conuenienter assignabimus. Rebus enim ex materia,& forma constantibus,uel secundum prooportionem ad materiam 8c formam,constitutione haobentibus,quemadmodum statua ex materia quide est molaeth. aere,eX forma aute figura.sic Zc homo comunis:& spe Dei staturu cialis ex materia quidem, proportionaliter consistit ex De Rrii x genereiex forma aute,differentia .totum aute hoc, aniatae et i,,' mal rationale mortale,homo est,t quemadmodii illiedi hoc mo. statua. Describunt aut dc hoc modo, Differetia est
257쪽
popvΠΥRII x 4 Zis . quod aptum natum est diuidere ea quae sub eode pes μὴ rei Α ' nere sunt. Rationale enim N irrationale,hominem , ocequum,quae sub eodem genere sunt,quod est animal, diuidunt Assignant autem Zc hoc modo. Differetia est qua differunt , se singula. Nan p homo X equus, secundum genus no I differunt,sumus enim animalia, nos,& equi κ.sed additum rationale disiunχit nos ab illis, & rationales sumus N nos ta dii Α,sed mortale sebita dappositum, diuisit nos ab illis . rExathus autem pers nov& equi tractantes ea quae ad differentiam pertinent, dicunt non quodlibet diuidentium ea quς sub eodem genere
sunt,eta differetia,sed quod ad esse c5ducit,IN quod
quid erat esse,& τ rei pars est. le .n. qtrod natum est nauigare,est hominis differentia.& si sit propriti hominis.dicere.n .polsumus animali ii haec cuidem apta esse ad nauigandi ,illa uero minime, diuidentes hominem ab aliis .sed aptum natu esse ad nauigandum non est substantiae copletius nec eius pars sed aptitudo solum ipsus .iccirco quia non est talis differentia, quales sunt quae specificat dicuntur differentiae. Erunt ergo speciscar differentiae,quaecunque alteram faciunt speρciem , dc quaecunque in eo qirod quid erat esse I accis
piuntur ..Et de differentia quidem ista susticiant A 'i' DE PROPRIO.
Roprium uero quadrifariam diuidunt. Nare id quod soli alicul speciei accidit ic si noι 1 omni proprium dicitur,ut honuntinaedicii
xl esse mel geometram. rEt quod omni accistdit speciei etsi non soli, quemadmodum homini telis bipedem. Et quod soli,& omni θἱ aliquado, ut om
ni homini in senectute canescere . rQuartum autern
id in quo conuenerunt,& soli,& omni ic semper que admodum homini esse risibile.Nam 8c si non semper rideat,tamen risibilis dicitur noninrideat semper,sed
258쪽
m semper aptus natus sit ut rideat, hoc autem ei senio per connaturale est qtaemadmodum V aequo hinnibile. Haec autem V proprie propria dicuntur, quoniam etiam conuertuntur. Siquid enim equus, hinnibile est, dc si quid hinni bile est,equus est.
DE ACCIDENTE.Ccidens autem ess quod adest,& abest praeter subiecti cotruptionem. Dividitur autem in duo nanci' id eius separabile est, ec illud minseparabile. est enim dormire separabile accidens .nigrum uero inseparabiliter coruo M JEthiopi accidit. Potest.n. intelligi,&coruus albus, Ethiops abiiciens colorem 1 pririer subiem corruptionem. TDissiniunt I autem sic quoque Accidens est quod contingit eidem inesse,& non inesse. rgi quod nemgenus est,neque differentia,neque species, neque proprium. semper autem est in subiecto subsistens. Omnishus igitur determinatis quae proposira sunt dico autegenere,specie,differentia,proprio,ic accidente) dicendum est quae eis communia sunt,ic quae propria.
ferentiis quinque vocum. Ommune quide est omnibus de pluribus praedicari, quemadmoο dum dictum est.Sed genus quide, de omnibus sub se speciebus Vindiuiduis,M differentia similiter. species autem de iis quae sub ipsa sunt indiuiduis .at uero proprium 5c de specie cuius est proprium rede iis quae sub specie sunt indiuiduis, accidens autemta de speciebus oc de indiuiduis. Tanque animal de
259쪽
PORPiHΥ R I I is equo M boue praedicatur,quae sunt species, ε de hoc equo,& de hoc boue quae sunt indiuidua, irrationale uero Y de equo dc boue, dc de iis qui sunt particulao
res p dicatur.species autem ut homo, solum de iis qui sunt particulares homines,praedicatur. proprium Hero de specie cuius est proprium, id de iis quae sub specie sunt indiuiduis . ut risibile de homine de sis qui sunt particulares nigrum autem dc de specie cor uorum dc de iis quae sunt particulares, quod best accidens inseparabile. oc moueri de homine, de equo quod est accidens separabile. sed principaliter quidem de indiuiduis,secunda ratione autem de iis quae continent indiuidua. PCommune autem est generi,d distis di. - . rentiae I continentia specierum . Continet enim dilo bis ferentia species ,δc si non omnes quot genera rationa & driae. te enim etsi non continet irrationalia,quemadmodum animai,tamen continet hominem dc deum , γα sunt species. Et quaecunque praedicantur de genere ut Mi. Amplis genus,& de iis quae sub ipso sunt speciebus praedicat ' - tur.5c quaecunque praedicantur de disterentia in distri rentia,& de ea,quae ex ipsa est, specie praedicabuntur. Nam cum genus animal sit,non solum de .eo praeducantur ut genus, substantia, ta animatum ec sensibile, ias bii: sed etiam de iis quς sunt sub animali speciebus omnisbus praedicantur haec,usi ad indiuidua. cunil distrio irentia sit rationale, praedicatur de ea ut differentia, id hquod est ratione uti. dc non solum de eo quod est ma tionale,sed etiam de iis quae sunt sub rationali species bus,praedicabitur ratione uti .P Commune autem est Perempto genere,uel differetia, simul perimi quae sub , ipsis sunt. uemadmodum enim si non sit animal, no lest equus, nem homo, ita si non sit rationale, nullum . . terit animal quod utatur ratione. Γ Proprium autem Ue dria geest generi de pluribus praedicati quam differentia, de in ' μ N dis species,di proprium,oc accidens. Animal enim de lici mine dc equo,& aue,& serpente praedictatur, quadroo
260쪽
' i L I B. P R AE DICAB. pes uero de solis quatuor pedes habentibus , homo uero de solis indiuiduis,& hinnibile, de equo solum,ta de iis qui sunt particulares, ta accidens similiter de
paucioribus. Oportet autem disterentias accipere,quibus diuiditur genus, non eas quae complent substanstiam generis, sed quae sunt diuisiuae .r Amplius . Geonus continet differentiam potestate animalis enim hoc quidem rationale est illud uero irrationale distriorentiae uero non continent genera . Amplius. Genera quidem priora sunt iis quae sunt sub se positae differentiis,propter quod simul quidem eas auferunt, non autem simul auferuntur ab eis. Sublato enim animali, aufertur rationale dc irrationale.differentiae uero non
amplius simul auferunt genus . nam etsi omnes interi, mantur , tamen substantia animata sensitiva intelligio tur,quae est animal. Γ Αmplius. Genus quidem in eo quod quid est,differentia uero in eo quod quale quiddam est,quemadmodii dichim est,praedicatur. ζ Amplius. Genus quidem unum est secundum una quan sspecie,ut hominis id quod est animai,differetiae ueros plures sunt,ut rationale,mortale, mentis ta disciplinael perceptiuum, quibus ab allis animalibus differt. Et genus quidem consimile est materiae, formae uero distebrentia. Cum autem sint M alia communia: ec propria generis oc disterentiae nunc ista lassiciant . Genus auorem dc species coe sdem habent de pluribus, quem admodum dictum est,praedicari. Sumatur autem speοcies ut species solum,sed non ut genus, si fuerit idem species de genus . Commune autem his est, dc priora esse iis de quibus praedicantur. Et totum quoddam esse utrunt, Uisterunt autem eo quod genus quis sedem continet species sub se, species uero continetur, ri μ 'non esitinet genera. de pluribus enim genus qu/m species predicatur. Amplius. Genera quidem preiaceoxe oportet, ic informata specificis dimerentiis perficeo