장음표시 사용
161쪽
ctendos) Pectine toponendos,& ornandos. Praebere).sancillis meis. Te Indui. sve
bicorniger . i. Bacchus . dicit se si rore ita agi,sicut aῆutur Bacchantes. si alia pampinea).i. p .
Thyrso est aut T rsus hasta pampinis inuolu qua bycchantes serre s lent Ovid.n Met. b. t rapFrondentei sumere Thyrsos imperas. etigme) Stimulasse onestallian furore. sic Virg.
iiij.An. Luit inops animi, totamque incenta per urbem Bacchatur,qualis comotis excita facris Thya obi audito liimulant d ricterita Baccho,&c. Ouid.rih. Falti mentis inops rapit. ut quas audire solemus Threicias talis Maenadas ire comis. Item in epiti. Ariadnes. Aut ego distulis etraui sola capillis, in alis ab Ogygio concita Baccha deo. Bacchus aut diciturair; cormul pro2ter superbiam,&clationem Vicruc -
- - uor vini inducit. ΓΜarres nilan mulieres. TR ille Vale) Non,iza tristitiam op tabat,sed ga cum tristitia inret,sicut de funere Mise Ascres . ni dixit Virg. triste mini lieri u . incubuit Bo. Vetus a Thracia in Troiam impelleus.s Nil nisi p. Virg. Coelia undiq;,& undiq; potus. sobortis . i. pretier spe ortis tenebris. ΓNec mihi pedi.)Docet se legitime amare,nec velle voluptati indulgere tantisper du vir incalfris degat. ΓVt quas Docet in sup ex vehemetia amoris interdu more Bacchantui vagari.
Conueniunt mater Phylaccides: & mihi clamant: Indue regales Laodameia sinus. 'Scilicet ipsa geram saturatas murice vestes et, Bella sub iliacis manibus ille gerat φIpsa comas pectam: galea caput ille prematuri ipsa noua vestes, dura vir arma ferati Qua possum, squalore tuos imitata labores Dicar: & haec belli tempora tristis agam . Dux Pari Priamide damno sermose tuorum , Tam sis hostis iners: quam malus hospes eras .
Aut te Taenariae faciem culpasse maritae:
Aut illi vellem displicuisse tuam. Pityi ςςide )Ita est legen Hota
tronymica,pro derivativo,& Phylace,quae ut Homeri in io. Iliad. scr.) fuit urbs Thesia saliae . in qua Protesilaus regnauit, quod etiam ostendit Lucilib. u. Et pruna Rhoeteia lii t ra pinu: Quae tetigit Phylace. hanc Ptolemaeus ponit in Pi ria parte Macedoniae. Str.vero in phthiotica, quae tu regiones sunt in Thcstaliae,quae & Macedonia dicitur. phylacus aut pater Iphicli suit,& sic avus Pro
tesilai: unde Protesilaus apud poetas saepe dicitur Phylacides: Ipsa Laodamia Phyllaceia ab urbe Phylace, vel a Protesilao Phylaceio interdum di. Ouid. lib.v.de Ponto. Vt yiuat fama,coniux Phylaceia cuius Iliaca celeri vir pede pressit humum. cilicet Responto Laodamiar. ΓScilicet geram,) q.d. minime. saturatas Pene tinctas,unde dibaphae vestes dicebantur,quae bis erant tinctae. LMurice) Purpura. Elida. murex piscis, cuius sanguine tinguntur sanae. ΓGerat λ Bella) Quod est laboriosum,&duru . sprematur Grauabitur .sGalea) Pondere galeae . Ipse alibi supra, &galea pressa sullinuisse coma. Dura)A era,q.d. non decet,ut ego sim in delitias,& maritus meus fit in laboribus. ΓDicat imitata . seste. ΓSqualore sorde, neglectu corporis . fAgam
tristis .i. vivam in tristitia,& moerore. Γ Dux Para) Male legitur lac textus: Uux Pari, neque.n. couenit ut irata,& turbata duce appellet Paride,& ex verbis Hom.lib. iij. Iliad. apparet legendu est e, Dyspari,dicit.n. Au παρι sit uε &c. i. o male,& inscii x Pari forma optime,alludens igr Poeta. Ouid. ad illa verba Homeri facit irata Laodamiam loqui de Paride columeliose hc. O dyspari.i. o male,& infelix Pari,na apud Graeeos in coeositione malualiqd lignificat,vel distacultate aut impossibilitato,ut exempli gruis lignat fortuna, μυς. χια vero infortuniuMγον signat opus,&on in in uοεπον difficultate, S signat formosum, signat deforme. sunt plurima huiuscemodi apud Grςcos. error aut facile natus est,
vel ex ignoratione gretcaik literaR,vel qlypsilon putatu fuerit esse u,nrna,& s, ira puersa sit in x,sed absq; dubio amrmauerim legendu, Dyspata. Formose d. t. i. forma Spulchritudo magno pilatura eli tuis, rari te,q placuitu Helenq,tui multa patienter dana. ΓTa lis Optatiui modi est,& subaudit utinam. t 1 a sis hostis iners .i. ita negliges,& ignauus sis pugnatoris Qua mal.hos.)sapud Menelau. Malus)Aut i pfidus,na fide hospiti non seruasti. Aut te Epist. Ouid. E. ii Dicit,
162쪽
Dicit,quod vellet,quod aut Helena displicuisset Paridi, aut Paris Helene LMaritqTaenaris Id eis uxoris Helenae Lacernae, Na Tmarus promontortu est Laconix.ex qua Helena fuit. PHiraceides Patronymicum a patria,a Phylace. Lurbe. Regales sinus Sinuosas velles
reginam decentes. Scilicet Vocabulum indignationi aptum, q. d. nequaquam commisero,ut ego purpurata incedam dum ille armis atteretur. Magnifice autem dixit saturatas non imbutas murice,ut dibaphas. t.bis tinctas significet. ΓI psa) .i ego . est enim trici personarum. Dux Pari Vocativus a nominatiuo Paris. Ordo est. DO Pari) i. Alexander, sic enim etiam vocabatur. Γ Priami de Vocativus cli.i .sti Priami. Formose dux . in raptu Nelenes cum damno tuorum,ego sur. vel im,ut sis tam iners hostis. Quam i. quantum .s Malus hospes eras) Erat autem pessimus hospes, quia hospitam abduxi Gunde velit inertissimum quoque esse. Iners autem dicitur sine arte,R.sine industria. Ego vellem,inquit, aut te culpalle faciem. Γ Maritae .i.coniugis. Taenariae . i. Lacaenae a parte totum. s Helenes. Aut tuam Supple iaciem . f Displicuisse illi) .i. quod uterque alteri non tantum placu: flat, ut tu eam repere, & ea rapi vellet.
TV o Menotae, splebi Tu, qui pro rapta nimium Menelac laboras:
precor Quia quoties Laoda. precor a nobis Omcn removete linittrum: mia recordabatur belli,trepida Et sua det reduci vir meus arma Ioui. ba ct flebat, ideo precatur, ut Sed timeo: quotiesque subit miserabile bellum ;gurio. Sintii ru) Infelix. Detὶ . . Mψζς Indi mae sol e rnadentis cunt. Oiserat. Ioui reduci) .i. Ioui Ilion, & Tenedos, imo isque, & Xanthus, & Ide, eum reducenti,nam reduce ap- Nomina sunt ipso pene timenda sono . pellamus,& qui reducit alium, Nec rapere ausurus, niti se defendere possici, ut supra, Littora Thest iliae re- H ipς ζ t: Vires nouerat ille suas. duci tetigisse carina, &Virg. j. Venerat , Ut fama est, multo spectabilis auro: En. Natique tibi reduces so- Quique suo Phrygias corpore ferret opes:
Classe, virisque potens: per quae fera bella gerutur :Et sequitur regni pars quota quenque sui.
cios. Subijt Venit in mcnte Virg. Subist cari genitoris imago. f Madentis Liquescentis.s Sole Propter calorem solis .
Lllion Dicit, quod quoties audit aliquod nomen regionis Troianae sere solo nomine terre, tur .s Ilion Oppidum ipsum Troiae. Tenedos Insula in conspectu Troiae, quam a Teneo. quodam,qui cum nouerca cocubuit,occupatam,cum antea esset vacua, & ab eo nominatam Seruius scribit. Diod. appellat Tenum,dicitque eius patrem calumnia uxoris inductum siliu Tenum in arca impositum in mare deiecisse, quae tempestate actactim in Tenedum appulisset, Tenus mirabili deorum ope salutem consecutus insulae imperauit,ut praees arus,ac iustitia,virtutibusque alijs immortaliu honores assecutus. Et Xanthus Fluvius iuxta Troiam, de quo diximus in epist Oenones . Ide Mos Phrygiae, a quo & silva Idea . Virg.Cernimus Idaea claram se condere silua,& idem. Iamque iugis summae surgebat Lucifer idi . hoc deest natur graece pio κ μης. Pene .i. sere. Ipso sono .i. sola voce,&noie, q d. ergo multo magis re ipsa. Nec rapere Occurrit obiectioni, quia pollet dici,quod magna est poleti a Grae- cortina, dicit quod Paris non rapuist et Helenam, nisi vidi siet se habere vires .lcsendendi se cotra Graecos. Ausurus .serat Paris.i. non suillet ausus rapere. DIIolpes erat .i peregrinus.sVires suas .i.quantum posser. ΓSpectabilis ornatus . sp erret Oiientaret. Duo corpore Quia qui vidisset eum ita ornatum, potuisset iudicare, qua diues esset Phrygia. Opes Plirygias .i. Troianas. Virg. Troianas ut opes . erat enim in toto oriente potentissimum imperium Troiae. fClasse) Nauibus . f Viris Numero virorum. Per quae i. per quas res,scilicet naues,& viros . ΓGeruntur bello Quia sine viris bella geri non possunt,nec rursus sine
163쪽
classe,cum ad eos,qui separantur mari,transituri sumus, uota .i minima,viIuuen. Quo- o fata portio secis Achaeae. & eli sensus. potens est classe, viris, & habet secum minimam par- FLebilis uxor Videtur noue dictum,ut sicut maritam vocat sceminam, ita virum voeet AscEN . uxorem sed legendum puto non uxor,sed ultor,caret n.exemplo,ut vir uxor dicat utilicet uxorius saepe. LQuam .i.quantum, sesulti Cum admiratione,q.d. plurimis. ΓEt sua det reduci vir meus arma Iovi Hic reduX,active ponitur pro reducente,cum apud Virgilium pro reducto legatur. Moris aut erat,negocij arma consecrare deo praesidi negocij illius. Ilion,&Tenedos Declinatur hoc Ilium,vel Ilion,huius Ilij.Nam quae apud nos exeunt inum,si sunt graeca,exeunt apud eos in on. reperitur in etiam h*c Ilios, ct apud hune, & apud . Horat. Ilion aut erat regia Priami in Phrygia,quae e pugnabatur .Tenedos insula in conspectu Troiae. Simois,& Xanthus Fluui3 4 roiam, Ida silua Troiana. ΓPars quota quaeq; sui q.d. rari stima quaeque unde non legam queque. BlegaΠter autem ponitur,qui'ue,cum quo-tusI coni uncta petunt sere negativam responsionem. Consors Ledaea) .i .filia Ledae soror gemellorum,hoc ell, O Helena,ego reor te victam. si is .LOpulentia,classe,& viris Paridis.
His ego te victam consors Ledaea gemellis Suspicor: haec Danais posse nocere puto
mia Helenam esse capta amore Paridis , D n
assectora nescio quem timeo; Pari. Hςctor uixit supradicta. Γ Ledaea Helena ita' Ferrea sanguinea bella mouere manu. Hectora quisquis is est, si sum tibi cara, caveto: Signatum memori pectore nomen habe. Hunc ubi vitaris: alios vitare memento:
ait multos illic Hectoras esse puta. Et facito, ut dicas, quoties pugnare parabis:
Parcere me iustit Laodameia sibi.
Si cadere Argolico fas est sub milite Troiam: Te quoque non v ilum vulnus habente cadat. Pugnet & aduersos tendat Menelaus in hostes: ut rapita Paridi, quam Paris ante sibi. Irruat: & causa quem vincit, vincat & armis , Hostibus e medi)s nupta petenda viro est. Causa tua est dispar: tu tantum vivere pugna:
Inque pios dominae posse redire sinus. Parcite Dardanidae de tot precor) hostibus uni:
Ne meus cx illo corpore sanguis eat. Non cst, quem deceat nudo concurrere serro: Saevaque in oppositos pectora ferre viros . Fortius illelotest, multo Qui pugnat amore: Bella gerant alis: Protesilaus amet. Hunc, fateor, volui reuocare animusque serebat:
Substitit auspicio lingua timore mali.
Ea Ledae. possessi uti pro patronymico. ΓConsors .i. soror,&sanguine coluncta. Gemellis .i.Caiiori,S Polluci, qui gemini fuerunt eode nati ovo, ut supra diximus. ΓHaec .sdiuitias, S potentiam Troianost. Γ Posse nocere Danais .i. graecis.sNescio quem q. d.inter Troianos sortissimu .s Paris Hectora Probatio sortitudinis Hectoris ex testimonio Paridis. Sanguinea Cruentata, qui semper interficit alique. ΓFerrea bella) Aut aspera, aut quae serro geruntur. Hectora Adiurat Protesilaum per amorem suum, ut caueat hunc Hectora. s Si sum cara tibi) Si me amas.s Signatum Infixum, & quasi
ianos. Γ Multos Hectoras .i. multos sortes, qualis est Hector. Parabis pugnare .r.igredieris pupnam. Me parcere sibi in .i .me habere respectum sui, i& ut me ei seriae. Si fas csi .i. silicet, & sata permittunt. fCadere .i .ruere. Non ullum .i .nullum. Pugnet Hoc dicit: sne,ut Menelaus,ad quem pertinet recuperare uxorem, pugnet ipse. Nupta uxor. ΓPetenda Capienda. Dispar Dissimi-
164쪽
lis. svi repugna)sicut Menelaus ut Helena habeat pugnat,ita ut me habeas,tu viuere pugnes. Viuere Ut vitias. In sinus In amplexus,in gremium .s Dominae Vxoris,quq te amat. s Pios Tibi affectos,& deditos. Parcite Conuertit sermonem ad Troianos,ut suo Protesi lao parcani ΓNe meus ex illo . i. ne ipso mortuo ego quoque moriar. Γ Meus sanguis eat) .i. exeat. ΓEx rllo corpore . interfecto. sNon est Dicit,eum non esse aptum bello. ΓOppositos Aduersos,holtiles. ΓFortius in Animosius. Ille) .c Paris. fAmet) .f. me. sHunc,fateor, q. d. ante dicere non sum ausa. Reuocare Ne ires ad bellum Troianum. Ferebat . i. cupiebat. substitit).i.deltitit,cessauit timore mali auspich.i.metu,ne darem tibi malum auspiciti,& augurium reuocando, quod solet vulgo credi. HEciora nescio quem Formidandum docet nomen Hectoris, de quo tanta praedican tur. fCaueto. i. sugito. Horat. Hic niger est,hunc tu Romane caueto.ΓMemori Pectore.Virg.etiam in accusativo memor gne neutro dedit dicens. Curet numen habet, iustumque,memorque precatur. ΓMultos Hectoras .isortes. s Parcere me iussit Laodamia sibi ut amore,non timore abstinuisse bello putetur.ssi cadere . i. si quidem sas eli,quia insatis esse censet. Te quoque Hoc est,cadat sine te. sParcite Dardanidae Preces vanae,si hosti deserantur, sed quia P apostrophen legendae a viro scribuntur, multum gratiarum habent. Γ Non est, quem de at) q. d. non hic vobis capitali odio cruentum inseret bellum .parcite erg' ei,& conuertite ferrum in capita bellorum Menelaum,& Agamenona. s Nunc Lateor Recitat praesesia suturae mortis, atque omina, quae cum fierent, ne accepisse putetur, timuit -- reuocare maritum, quia reuocando ratum secistet omen, & ille sorsitan nihilominus obus set,unde tutius putauit,tunc dissimulare, et nunc territa in somnijs,ut caueat,monet.
Vm larib, Dicit quod- Cum soribus velles ad Troiam exire paternis.
ruit cum Protesilau, Pes tuus Pstenso limine signa dedit.
ruit, cum Protesilaus - . . . . . . . - .
ellet ex domo sua exiturus ad Vt vidi, Ingemul: tacitoque in Dectore dixi:
bellum Troianum, quia cespi- Signa reuersuri sint precor ista viri. tauit in limine domus. Γ igna Haec tibi nunc resero, ne sis animosus in armis: yης me pectore tacito) .i. ego tacita & Irritus In ventos hic timor omnis eat. mecum dixi. Ista sint signa viri Iors quoque nescio quem sato desinat iniquo: reuersuri .i.utinam haec sint si- Qui primus Danaum Troada tanget humum.
serro) Dico. Nunc Quae ante DiJ faciant, ne tu strenuus esse velis.
Inter milicrates tua sit millesima puppis:
Iamque fatigatas ultima verset aquas. Hoc quoque praemoneo: de naue nouissimus exi : Non est, quo properes, terra paterna tibi. scio quem .i. quendam. Qui Cum venies: veloque moue, remoque carinam. primus Danaum .ilrimus ex Inque tuo celerem littore siste gradum. rademptum Sublatum & ere Stuc latet Plicebus: seu terris altior extat: .ptum sibi. sStrenuus Audax, Tu mihi luce dolor, tu mihi nocte venis.&animosus,ut velis primus ex- Nocte tamen, quam luce,magis . nox grata puellis: ire In terram Troianam LMil Quarum suppositus colla lacertus habet .
le, millesimus dicitur vltimus, qui facit nomen numero millenario. Verset Moueat. Iam satigatas .i.iam impulsas,& co 'motas remis aliarum. Nouissimus Extremus .s DPraemoneo Etiam te,non solum ut tua
nauis sit ultima, quae appellat ad littus Troianum: sed etiam tu sis ultimus, qui de ipsa naui
165쪽
ui descendas. Terra quo properes .i. quo properare debeas,& ita legendum est properes.& ordo cit,terra non est tibi paterna. ΓQuo proterea .i.quo debeas ita celeriter ire,quia ad terram paternam omnes libenter properant . t una venies) Dicit ei esse properandum, curedibit. ΓCum venies Cum redibis in patriam,vtere remis,&velis ad nauigandum. ΓSisto Fige, pone. ΓGradum) Gressum. i.cito descende in tuum littus,quando redibis. ΓSiue Dicit se diu, noctuque assiduis curis angi propter absentiam mariti,& eius pericula, sed magis in nocte. DLatet nocte) Eadem sententia vis est supra Hermione ad Orellem. Cum tamen altus equis Titan radiantibus instat: Perfruor inielix liberiore malo &e. ΓNox grata) Dicit quare maior dolor sit ei nocte, quam die, quia nox aptissima est voluptatibus puellatu, sub quarum collo mariti brachia tenere solent,& eas crebro amplecti,& osculari.
F Oribus exire paterni Sic Virg. Quamuis multa meis exiret victima septis. Ex eo. n. Ascis.
ablativo iungitur, quia componitur ab ex,& accusativo G Alexan. quia componitur etiam ab extra. ΓVt vidi . i. statim postquam vidi. Signa reuersum) Magni animi est mali omnis signa in melius. conuertere, atque interpretari. fSors quoque) Ergo & ipsa sortilegos consuluerat, territa. sin somnus, S malo omine. Qui pri inus) Ordo est. Eum .sQui primus Danaum Pro Danaorum. hoc est Graxorum,seu Argivorum. Γ Tanget humum Troadatii. Troianam. patronymicum enim est pro patrio, seu posscssivo positum,h Troas,huius Troados,huic Troadi,hane Troada. Remo & velo). i. plena opera,quae fit vetis,& velis, hoc eii ultimus descendas in terram hostilem,& primus redeas in patriam. sLi ce .i interdiu. Orator diceret luci, potius quam luce. s Lacertus . t.brachium condormientis. Vnde in Canticis: Larita eius sub capite meo,& dextera illius amplexabitur me.
Aucupor in Iecto mendaces coelibe somnos: Dum careo veris, gaudia falsa iuuant . Sed tua cur nobis pallens occurrit imago 'Cur venit a verbis multa querela tuis 'Excutior somno: simulacraque noctis adoro: Nulla caret sumo thessalis ara meo. Thura damus,lacryma q; sus: quq sparsa relucet: Vt solet affuso surgere flamma mero. Quando ego te reducem cupidis amplexa lacertis Languida laetitia soluar ab ipsa mea Quando crit, ut lecto mecum bene iunctus in uno Militiae refcras splendida facta tuae t Quae mihi dum referes: quamuis audire iuvabit: Multa tamen rapies oscula, multa dabis. Semper in his apte narrantis verba resistunt: Promptior est dulci lingua referre mora. Sed cum Troia subit, subeunt ventique,sretumq;:bpes bona sollicito victa timore cadit. Vcupor Dicit se mul H-R.
quae licet sint salsa, in afferunt voluptate. fAucupor Capio. Mendaces) Falsos.
Coelibe lacto . i. sino marito . nam coelebs dicitur teste Prisc. quas coelestem vitam agens . Coelebs autem dicitur qui, vel quae coniugio non copulatur. Hor. in epist. Ni Iait esse prius, melius nil coelibe vita. si uuat Delectant. Γ Dum careo veris). i. dum non habeo vera gaudia.
cum marito meo. ΓSed tua Dicit sibi apparere tristia omina . scilicet imaginem ipsius Protesilai mortui. Pallens Mortua. Virgil. Ura modis attollens pallida miris. soccurri retenta Apparet. ΓCur venit a verbis Id est cur videor audire te multa conqueri y Excutior) viole
simulacra noctis, Id est ipsos somnos i qui nocte habentur. Meo sumo,) Id est meo sacrificio, quia ubi ciue sacrifico. Super, scilicet thura. Quae, scilicet Thora. ssparsa Madefacta, &aspersa lacrymis. si elucent) Incenduntur. LVt solet) Comparatio est. ΓSurg re) Crescere. Flamma enim vino superfuso maior fieti solet. ΓQuando ego Ostendit quato affectu eius reditum expectet .s Languida Reficiens. ΓSolvo Cadam. A mea laetitia Vt enim nimio dolore,ita,& nimia laetitia homines deficere solent,imo & plerunque mori,
166쪽
refert Valerius Maximus lib.ix.exemplum in duabus mulieribus: quae nimia laetitia exinsperata salute filiorum , quos perisse audierant, expirauerunt. ΓReseras Narres , ut solent mariti a bellis reuersi. Diuuabit Delectabit,placebit. ΓRapies A me. ΓResistunt Remorantur retardantur. fApte Conuenienter, grate. In his . osculis. Promptior Paratior. s Dulci) Grata. Mora Spatio,quia recreata aliquantulum hoc spatio osculandi proptior postea efficitur ad narrandum. LSed cum Troia Olfendit superius se delectari salsis
somnijs de marito suo,quem interdum somniat esse secum postea vero citendit quanto affectu eum reuerti optet,& speret: nunc dicit,quod quando recordatur belli Troiani, & nauigationis eius, amittit omnem spem . Subit) Venit in mentem . sFretum Per quod nauigas,quod habet tot,& tanta pericula. fCadit Descit. IN lecto coelibe . i. sine coniuge . Coelebs enim dicitur quicunque extra coniugium vi-uit,sive calle,siue non, unde & coelibatus,eius,qui ita viuit, latus. Dum careo veris,gaudea falsa .i. simulata. si uuant). i. delectant, quod Epicureis summopere persuasum eii. sSed tua cur nobis) Causam mittendae Epistolae recitat. Excutior somno Quod Seruius suturi mali prognosticon putat,nam cum somnus,inquit, sit donum deoru sicut dicitur ij. Eneid. Tempus erat,quo prima quies mortalibus aegris Incipit,& dono diuum grati ilima serpit) Non excutitur vehementer sine suturo malo. fAra Thessalis .i.Thessalica, iterum patronymicum pro patrio, seu possessivo. Vt solet assctuso mero .i postquam affusum est merum. ΓQuando ego te reducem .i reductum, aut reuertentem. Soluar ab lysa) Ordor est. ΓIpsa . i. ego soluar languida ab laetitia mea λ quia Aul. Gel. docet enectas este muliere non minus gaudio vehementi, quam dolore. f Militiae reseras) Atqui dixerat: Bella gerant abj, Protesilaus amet. quo ergo nunc dicit 3 Γ Militiae reseras splendida facta tuae Sed non est vitiosum Poetae,si eam inconstantiam dat mulieri,amant enim laudem,licet cum periculo mereri nolint. ΓSed cum Troia subit .i. prosectio Troiana,quam paratis inuitis ventis, ct aquis, cum tamen rePugnantibus illis nemo in patriam redire paret.
pra dixit, se audisse eos remorari in Aulide,dicit nunc T veretur, ne illud sit malum omen, ne dei per hoc significent quod nolint vos naui
nullus, & est argiar a maiori ad minus,si enim nemo contrarijs ventis vellet redire in patriam suam, cuius quisque cupidissimus est,quanto minus deberet ventis contrarijs, & mari prohibente a patria sua discedere λsIpse suam ) Ollendit nunc,.quod contra voluntatem numinum nauigent: dicit enim Neptunum Deum maris impedire eorum nauigationem ad destritendam Troiam, quam ipse condidit, unde supra Perdere quos possis melius Neptunia praebent Pergama, id est a N
Hoc quoque, quod venti prohibent exire carinas, Me mouet: inuitis ire paratis aquis. Quis velit in patriam vento prohibente reuerti A patria pelago vela vetante datis. Ipse suam non praebet iter Neptunus ad urbem rQuo ruitis ἶ vestras quisque redite domos . Quo ruitis Danai l ventos audite vetantes: . . Non subiti casus, numinis ista mora est. Quid petitur tanto, nisii turpis adultera, bello' Dum licet, Inachiae vertite vela rates. Sed quid ego revoco haec ἰ omen reuocatis abesto rBlandaque compositas aura secundet aquas . Troadas inuidpo: quae sic lacrymosa suorum Funera conspicient: nec procul hostis erit. Ipsa sui manibus sorti noua nupta marito Imponet galeam: barbaraque arma dabit.
Arma dabit:uumq; arma dabit imul oscula sumetrHoc genus officij dulce duobus erit. Producetque virum: dabit & mandata reuerti: ao Et dicet, rcferas ista face arma Ioui.
167쪽
ptuno condita. Quo ruitis Quo vaditis ita prqcipites,& incosiderati. sDomos .svestras.s Audite Semite,& eis ne resistite. Iila mora Quam nunc facitis in Aulide,cum non pol liis inde discedere. ΓNon est subiti casus .i. non eli sortuita,& ex aliquo subito casu,ut vo forta se putatis . ΓEst numinis Deest,sed est.i. sed diuinae voluntatis. ΓQuid petitur Arguita causa. dicit. n. causam ess e turpem & inhonellam, cui nullum debeant. praestare sauorem, quia tanto bello repetitur tantummodo adultera. Rates Inachiae .i.Graecae,vel Argolicae. Nam Inachus pater i ς regnauit Argis,unde Argivi nonnunquam Inachi dicuntur. sverti
te vela reue timini in patriam. Dum licet Vobis. ssed quid ago reuocans) sic legendu:us vltima syllaba semper breuis est. somnem reuocantis abesto .i.'ta
nam nullum sit malum omen ex reuocatione mea. fCompositas Quietas. DBlanda Mitis, suauis. Troadas Dicit seliciores esse mulieres Troianorum, contra quos geretur bellum, quam uxores Graecorum,qui gerent ipsum bellum. Troadas inuideo Pro in uideo Troa- l . .dibus. i.fortunae Troianorum,notanda haec locutio,'bi inuideo cum solo accusativo, sine da . Atiuo iungitur, quod nusquam alibi me legere memini, nam cum accusativo,& dativo saepe , ori, ponitur, ut,Tene, inquir,miserande puer,cum laeta veniret: Inuidit fortuna mihi,&, Liber pampineas inuidi collibus umbras. Funera Caedes. ΓSuorum Maritorum,vel parentum, L S seatrum. Nova nupta) Paulo ante maritata. suis Proprijs. Barbara Troiana. ssi - met) A marito. Simul Dando arma. fossicij .sosculandi. Dulce) Gratum. Duobus Marito,& uxori. Producet Procul ducet,&comitabitur. Mandata reuerti .i.mandata,vereuertatur. Reseras) Reportes. Ioui Solebant enim reuertentes ex bello arma sua dijs suspendere,vnde Virgil. Armaque fixit Troia. Vis velit &c. q.d. nemo . Et tamen vos datis a patriapelago vela vetante. Quisque Ateis. Oredite) Locutio congrua in re. na quisque vim collectiva habet. ΓQuid petitur De hortatur a bello ob indignitate cauli . Troadas inuideo .i.inuidia Psequor,na nos diceremus. Γ Troadibus invideo: Sensus est. Ego invideo id. Troadibus .LTroianis mulieribus est. n. patronum icta a patria, si . Funera .i. mortem suo' conspicere co- 'gentur, praesentes in erunt & maritos armabunt. Arma fac tila Sic & prius,quia in lac P- ducitur,credo utrobique face legendum est,quo modo olim dicebatur,sicut nunc persice.
Ille ferens dominae mandata recentia secum, Pugnauit caute: respicietque domum. Exuet & reduci clypeum: galeamque resoluet: Excipietque suo corpora lassa sinu. a. Nos sumus incertae: nox anxius omnia cogit, Quae possunt fieri , facta putare timor. Dum tamen arma geris diuerso miles in orbe: Quae referat vultus, est mihi cera, tuos .
Illi blanditias, illi tibi debita verba Dicimus: amplexus accipit illa meos. Crede mihi plus est, quam quod videatur, imago:
Adde sonum cerae: Protesilauserit. Hanc specto: teneoque sinu proconiuge vero: Et tanquam possit verba referre, queror. Per reditus, corpusque tuum, mea numina, iuro:
Perque pares animi, coniugijque faces: Perque,ciuod ut videam canis albere capillis: Quod tecum possis ipse referre caput et . I Lle hi ritus. ΓFeres Ha uvam.
bens. Recetia) Adhuc memoriae haerentia. fCaute)Sapieter . s Respiciet domum).i.habebit animum ad domesticos suos,&presertim ad uxore. f Exuet .s. ipsa uxor spoliabit,& extrahet,reduci, reuerso incolumi . LResoluet Remou bit. DC pora sessa) .Lmariti. Sinu) Hmplexu, S gremio. ΓNosa Hanc conditionem suis pradictam habebunt Troianatas Nos . s. graece. Sumus incertae) .f. quid agatis, quia procul absumus.ΓNox anxius Sensus est ex timore puto omnia accidere tibi,quae possibile est accidere . s Putare facta) .i. putare
euenisse tibi. ΓQuq pnt fieri)uiruae sunt possibula. f Dum in
stendit magnum argiri amoris sui erga Protesilari dicit . n. quod
168쪽
quod i eius absentia habet ima Me tibi venturam comitem, quocunque vocaris ,rginem ceream ad eius simi li tu- Siue quod licii timco, siue 1 uperstes cris.
ν πώ b u 2 Vltima mandato claudetur c pistola paruo:
so orbe . i. in diuersa,& remo- m Sit tibi cura inci . lit tibi cura tui. taparte orbis . fCera) Imago cerea. f Reserat) Reprq sentet . f Verba debita tibi) . i. quae tibi deberem dicere, si adesses . bdulcis coniux,& similia verba. fA ccipit amplexus meos . i. eam amplexor, tanquam si tu i se esses. Imago I lla cerea. LEst pliis). . mihi. i. plus voluptatis mihi affert. sinam quod videatur . s. polla elle imago. fAdde sonum cera0. i. si habeat vocem. Erit Protesilaus .i.videberis tu este ille. ΓSpe et o Cum delectatione intueor. LPro coniuge vero .l aoco veri coniusis. Et queror Apud eam. ΓTanquam possit reser re). i. tanquam sit uiua,ut possit mihi re 'spondere. DPer reditus Iurat mic se secuturam Protesilaum, siue viuum,liue mortuum, hoc est si vixerit,se victuram cum eo ,si vero mortuus suerit, se etiam morituram. ΓReditus) Re uersiones. ζMea numina) Quod ego colo tanquam numen. Pares faces amnia . i. per parem amorem. Faces coniug j i. tedas, quae in coniugio nostro a fluerunt. Γ Et per caput quod ut . i. utina naris Albere canis capillis . i. quod utinam videam senescere . si ei cun R portare. Me veniaram . s. iuro. f uocunque) In quacunque conditionem me vocaris.ssiue) Voluit diceret morieris, sed suppressit, & maluit intelligere, st exprimere. sQuod Quam rem. s. nemoriaris. ΓHeu timeo , Vltimae piliola i. vltima pars epiliolae. LSit tibi IEcce mandatum,ut seruet se,& P.P seipsum, S propter uxorem,verum cum Protcs laus pri mus estesIus de naui in bello I roiano perisset, Laodomia eius morte audita ex mariti desiderio in amplexu imaginis cerear, si supra apud se habuiste diximus, dicitur expirauisse. Ser in vj. AEn. dicit quod cum maritum in bello Troiano perisse cognouisset, optauit ut eius vi bram videret oua re concesssa, ne desereret eam, in eius amplexibus periit. Vae referat vultus Sc.) Magni amoris indicium eli amati colere effigiem. Adde sonu .i.loquelam sCerae). i. imagini cere . Protesilaus erit, pro coniuge vero . i. loco coiugis veri. s Canis capillis Satis esset dicere canis, na cani numero plurali pro ca- pillis canescentibus accipi solent. ΓSiue quod heu timeo .i mortuus subaudi ab inferiori. DEris. Vltima epistola)i. aut ultima pars cpiliolae, ut ultima,quam mittere coniuruerit,sed prior mihi placet interpretatio, haec. n. videtur primae epiliolae formam habere.
IN XILII. EPISTOLAM, ARG. HVBERTINI.
Anam, O AN plus Beli Prisciflii fuerunt quorum Danaus ex pluribus uxoribus. L. fusce. pii filia . AN plus νerofrater ιοι dem virilis Iexm libero s: Sed cum Aeg)plus .instaret, is lias iri, fit 3 s suu nuberent,oe Dan ius ex oraculo accepisset se manibus generi moriturum,' cusabiat hoc coniugium, quare orto inter eos bello: Danam ex patria fugiens eum pliabm in Graeciam uanit, Mi Steleno Argivorum rege expulso Argis regnauit, qui γι aula dixi. ex audieritate Str. adeo prαcedentes loci illius reges excetruse fertur, ut quι antea Phlaui nominabantur, imposita per Graeciam lege Danai vocitarentur. Sed Λύγρι- vreferens see,fltosq: suos a Danaost retos flios cum exercitu misisad oppugnandum fratrem Danaum , quι tandem coactuου si/ad surasiatrosi s destondit, sed in ipso numptiarum die gladios mirginibus dedit, qwbus imperauit ι prima nocte vires ιnterficeredit, eis tus ita Dincerent, eadem intermiuatus , omnes igitur pracepιis paternu paruerunt , fla Hγpermnestra excepi , apud quam plus valuit cons guinituι- , coniugη pieιM , O amor, quήm irae paternae meικ3: bας enim Lynceo marito seuo pepercit,eumq; bomno excitatum monuit,sti ulit, ι discedereι: fuga su aesa Iuli consuleret, quod ille fecit. Cum vero pater Danam cognouisset ab omnibus perfectum facium prκ Drquam a sola Hγpermn ra: eam cruditistime vinctam in carcere 1ermandam tradidit. Quare hanc epistolam ad L nceum patruelem suum, eundem maritum scribit qua in praecipium patris, Crfuci ram 'rorum,oe pietatem suam narrui, cr quansum bene merita sit de ipso Lγnceo. Orais eum liberes Isam his panis, quibm iniuste tenetur,catials commiserationem ex fortuna , G ex crudelis ate pctris .PUremo rogat L neeum,mι aut interficiat, mistuam sepeliat Cr sepulcra inscribat, quemadmodum ipsa mortua es τι Lanceum a morte liberaret . . . . l.
169쪽
do statribus uni: fClausa Narrat insortunium Cetera nuptarum crimine turba suum. fCoercita Ligata costri iacet. cta. Causa siupplicij, Causa
Est mihi supplicij causa, filisse piam.
Quod manus extimuit iugulo demittere serrum: Sum rea: laudarer, sit scelus ausa forem. Esse ream praestat , quam sic placuisse parenti: Non piget immunes caedis habere manus. e pater igne licet, quem non violauimus, urat: Quaeque aderant sacris, tendat in ora faces: Aut illo iugulet, quem non bene tradidit, ense: Vt qua non cecidit vir nece, nupta ' cadam: Non tamen, ut dicant morientia, poenitet, Ora, Essiciet: non est, quam piget eo piam. Poeniteat sceleris Danaum , tauasque sorores: Hic solet euentus si tan fanda sequi . Cor pauet admonitu temeratae sanguine noctis: Et subitus dextrae ' praepedit ossa ircinor. Quam tu caede putes iungi potuisse mariti: Scribere de facta non sibi caede timet. Sed tamen experiar. Modo ficta crepuscula terris:
manus Ecce pietas. ssum rea Accusor. s Demittere serru iugulo . i. te iugulare. DLaudarer A patre meo. Scelus Te intersciedi. Praestat) Melius est. sic Interficiendo te. fNopiget Quia fuit voluntariu sactum. Immunes Vacuas.sCaedis Occisionis tuq.s Me pateo Dicit*quamuis pater ei paret omnia genera crudelissimarmortis, quae comemorat, non Oeadas in poterit effcere, ut eam pCeniteat pepercisse ipsi Lynceo.&vsam fuisse ea pietate. DLicet Quam uis. ΓQuem no violauimus) Quem non lassimus vlla iniuria . sQuaeque Duae sunt dictiones, & subauditur licet. DTendat) . i. immittat. sinora In faciem meam. Faces, quae aderant) .i. quae erant in--pridia Vltima pars lucis, primaque n tio erat: cense. Sacris Nuptialibus. Aut Subaudi licet. Non bene tradidit No iuste,neque honeste mihi tradidit ad interficie dum maritum meum. Nece, qua vir non cecidit) . i. licet moriar ea nece,& morte, d mari-
Isus ustus meus euasit. Γ Non tamen essiciet Pendet sensus usque ad hunc locum. fora morientia . i. ora mei morientis4 Poenitet,cfacti4 Non est .s Hypermnestra Danaum patrem meum.
sceleris Crudelitatis , um indauit . LSorores Quae perfecerunt crudelia mandata patris.sHinc euentus .s poenitendi DFacta nefanda).i. crudelia,nam nefando', non pioly opest poenitere solet. fCor pauet) Amplificat beneficium suum,& describit toly negocium. Adin nitia .l.recordatione. Temer.itar Pollutae, edatae. Praepedit Impedit. OlIa dextrar) . i.&gitos. Qua tu) A rgin eli magnu suae pietatis. sTimet, i. de . tra mea. De R de) De occisione. Non facta sibi Pro a se. i. q. non fecit. Quam) s. dextra. DPutes Pro putet aliquis. ΓPotuisse fungi cede mariti .i .potuisse interficere maritum. ΓSed in Licet timeat. Experiar Tetabo,& conabar scribere.ΓModo facta incipit narrare totius facti lcesium. mpto initio, unde oportuit sModo) Vel nuper,& paulo ante,vel tantum odo. ΓCrepuscula Creperii.Var.& Festo testib. dubiit signat inde crepusculu dr,cu neque lux .neque tenebrae sunt.i.cia dies,an nox sit dubiu eli.id aut ips ta matutinii , q. vespertinu intelligimus, hic de vespertino intelli-gedu eli,qd declaraticu dicit.Vlsima pars lucis prinraq; noctis erat. na eo tre nuptii fiebat,
170쪽
MIttit Hypermnetira Sc. Nihil est tota epillo la facilius ne nihil in dicam ordinem
subinde contraxero qui talis eli, Hypermnestra filia Danai,& uxor Lini,seu Lyncei patruelis eius Patrueles autena sunt patrui .i.fratris paternis liberi mittit sup.salutem , aut epistolam. ΓVm modo . i. Lino, aut Lynceo qui modo unus eli de tot videlicet quinquaginta fratribus. fCetera tu iba .i multitudo stat rum. Iacet .s prostrata. Crimine . i. homicidio. Nuptat . . s. soro δε Hypermnes irae. Ego teneor clausi domo,&coercit) .i. conliri-cta,ne exeam grauibus vinclis pro vinculis .s Fui si e pia .i ui fuerim pia. Nam verbum cst,dii supponitur verbo secum accusativum trahit. LEli mihi causa supplicis) Hoc eis quod te non occiῖerim, ut lorores ponsos suos,fratres tuos,assicior huiusmodi supplicio. Γ Ego sum rea .i.criminor,&accus Ora patre. ΓQuod). i. quia. Γ Manus .f. mea. Extimuit imittere iugulo . i. in iugulum tuum, qui cli in gutture sanguinis meatus. Ferrum .i .gladium, aut Mucrone.s Et ego laudarer . s. a patre. bisore . i. essem. Ausa scelus . s. homicidij. Praestat .i. melius, di praeliantius est. Este ream .i.lsum rea. Sic .i.ῖp pietatem,& sine caede mariti. ΓQuam placui si e . i. si l placuerim. Sic .i per scelus. ΓParenti) . i. patri. DNon piget .i .non tritie est mihi,nec poenitet. Me habere manus immunes .i.non participes,& opera trices. sCaedis .i.occisionis. ΓLicet . i. tametsi . s Pater urat me igne).s regali. ΓQuem non violauimus . sinnuptialibus tedis,ac facibus ΓQuaeque .i & quae ,hoc est,& licet. ΓTendat in ora .i .in sacie, nam id fieri solet ijs,qui exuruntur,ut suffocentur. Faces). nuptiales. Quae aderant secris).snuptialibus,& Hymenaeis,aut licet pater iugulet me illo ente, quem tradidit. f Non bene)f. i. indecenter, & iniuste contra fidem, S aequitatem. ΓVt videlicet ego nupta cadam) Sup. ea nece, qua vir non cecidit. Tn pater non eviciet,ut ora Sup. mea. s Morientia) . i. etia in mox te. Dicant poenitet Sup. non perpetrasse facinus, nam sup .Hypermneltra. DNon est Sup. ea quam piget esse piam. Poeniteat .i. iustum est, ut poeniteat,aut impetrandi est. Γ Danaum L patrem meum, sed aptius dicit Danaum,quali scelesium illum holem, qui tira scelus praecipere ausus est. Nam in patris compellatione nescio quid sacrilegij eii, si execratio comisceatur quantumcunque scelestus sit. Γ Poeniteat ergo Danaum sceleris, S sorores saeuas . i. immites.sHic euentus). i. pntia. ΓSolet sequi ncta nefanda) q. d.non pia,quia neminem proprie poenitet, qui male nil comisit. Cor pauet admonitum) Facta digressione recitat facinoris atrocitatem,ut & in se comiserationem,& in patrem odium cocitet. Admonitu . i. admonitione, ac comemoratione. Noctis temeratae) . i. pollutae,& contaminatae. Sanguine . i. effusione sanguinis. Quia .ra. nocte intempesta ne bonum quide opus faciendii eis,grauius puniuntur, qui scelus perpetrant. ΓEt subitus tremor praepedit .sa scribendo dextram. Ea su p. f Quam tu putes .i. putare postis. DPotuisse fungi caede .i.occidendi negociu explere. No timet scribere,& caede facta libi). i. a se,sed manus mea timet scribere, de caede, ergo no potui stat fungi caede. Aut cu interrogatione. Qua putes pol. sungi caede mar. q. d. no manu mea,q a timet scribere de caede non facta sibi. l. a se . f sed in ex p.) i. scribere conabor de caede, quam sacere non potui. Vltima pars lucis &c. Sic legendum eli, nam qui legeret.Vltima pars noctis, primaque lucis erat, totam in uerteret statam, crepusculum. n. eli ips dubium,cu tenebr luce vincere incipiunt, & diluculum econuerso,cu lux discernitur a tenebris sugatis, duci aut solent nuptae suo noctu, si tunc imminebat. Vnde dr,dum nox linit, ciluge dixi. dum nox atra sinit. HusER a
ex ea,& Ioue natus est Epaphus. Ex Epapho Belus priscus: ex Belo,ut diximus AEgyptus, & Danaus, cuius hae sunt
filiae,ergo Inachides. s Pelasgi
Fuit rex , a quo populi ciuibus imperauit , Pelassi dicti
sun t,il postea,ut supra diximus
Ducimur Inachides magni sub tecta Pelasgi:
Et socer armatas accipit ipse nurus.
Undique collucent praecinebe lampadcs auro: Dantur in invitos impia thura focos. Vulgus Hyme, Hymense vocat: fugit ille vocates: Ipsa Iouis coniux cessit ab urbe sua. Ecce mero dubij comitum clamore frequentes, Flore nouo madidas impediente comas,
