장음표시 사용
171쪽
natae, sicut in regalibus nuptijs mos erat. Impia Quae ab im-t ijs offerebant f Inuitos Nonibenter accipietes ipsa thura,& sacci ficia, quae ab impijs osserebantur. Vulgus Hym. IJ e celebratur in nuptijs, & epitha
lamijs, inuocabatur.n.Hyme neus deus nuptiarum,ut etiam
Catullus ostendit Hymenee legendum esse in vocativo, supra alibi diximus, na Hymenaea in accusativo dicere non possumus, sed Hymenaeon. Fugio Quia ad infaustas nuptias non solet venire, de supra Hypsi-
Strataque corporibus funere digna premunt. AEgyptus. Armatas) Glad ijs Iamque cibo, vinoque graues, somni si iacebant:
Securumque quies alta per Argos erat. Circum me gemitus morienturiaudire videbar: Et tamen audieram: quodque verebar, erat. Sanguis abit: mentemque calor, corpusque rellat:
Inque nouo iacui frigida facta toro . Utque leui Zephyro graciles vibrantur aristae:
Frigida populeas ut quatit aura comas: Aut sic, aut etiam tremui magis. ipse iacebas: Quaeque tibi dederam vina, soporis erant. Exculsere metum violenti ivlla parentis: Erigor: & capio tela tremente manu. Non ego falsa loquor: ter acutum sustulit ensem , Ter male sublato decidit ense manus. t rursus monitis, iussuque coacta parentis Admovi iugulo tela paterna tuo. Sed timor: & pietas crudelibus obstitit ausis :Castaque mandatum d cxtra refugit opus. Purpureos laniata linus, laniata capillos, Exiguo dixi talia verba sono.
Saeuus Hypermncitra pater eli tibi: iuitu parentii Vt str scribit, Argis nata esse difffice : germanis fix comes iste suis. citur.vnde ipsa in H
Poermeat Sparten, Argosque, measq; Myrenas: Et veterem latio supposuisse Samum. Samum aut dilexit, quia in ea cum Ioue nuptias celebrauit, dicit ergo eam sugilse ab Arsis,ne intcrcsset talibus nuptijs. ΓDubij .f. sponsi. Feruntur Eunt .s In thalamos busta lua In thalamos,qui erant suturi busta eorum: est aut appositio. Dubi) Labantes. Mero) Propter vinum, quod biberant. ΓFrequentes J Densati,& circundati . s Impediente Ligante. Madidas) Vngvcnto delibutas t Pretiarunt strata .i iacent in lectis. Uigna su nere Quae strata magis crant digna funere, qnuptiss. Graues Grauati,& oppresti. Somno) Qui maxime ex cibo,& vino fit f Alta qes). i. profundus somnus. Iuuen & nos conlilium dedimus Syllae,priuatus ut altum Dormiret. Per Argo securum .i .ubi nullus erat timor, dicitur aut hoc Argos, & hi Argi. Quodque verebar .i.quid timebam. s.caedes meost patruelium. Calor reliquit corpus uia ex timore,ut saepe notauimus emcimur frigidi . LVtque leui Comparatio est. ΓGraciles) Tenues.s Aristar) Sumitates segetum. Vibrantur) Mouentur. Comas Frondes.s Populi Arboris. Ipse Tu. Iacebas Dormiebas. Erant soporis . i. erant vina,quae facerent soporem. Violentia) Crudelia. Erigor Ex lecto. Tela Gladium. Male sublato Non sortiter eleuato. vel male,non iuste contra maritum flustu parentis Qui mortem minatus suerat,nisi inter- sic rem. s Admoui Appropinqtiatii. f Timor Quia naturaliter insitus est mulierib. Pietas Mea erga te. Crudelibus ausi, . i. phibuit, ne audere interficere. Dextera Mea. f Mandatu).ssa patre meo. Sinus Velies. Sono Voce. DExiguo tenui) Demisso ne audiret. Γ aeuus)Dicit hec verba secu. Iste Lynceus. Sit comes germanis l nterficiatur,sicut alij fratres sui. Nos Inachides).i puellae Argivae ab Inacho Argivol si rege originem ducentes, aut A crN. denominatae. DDucimur sub tecta).i in regiam. Magni Pelasgi . i. tuam regiam , aut quae tecta Pelasgus Argis extruxerat. LEt ipse socc0 Hoc est legatus. Epypri,&eius at pyle. At mihi nec Iuno,nec Hymen sed tristis Erinnis Pertulit infaustas sanguinolenta saces . Ipsa coniux Iouis Quae solet adesse coniugijs. ΓCessit Discessit. Ab urbe sua).i. ab Argis,ubi praecipue colitur, & eo
172쪽
& eius locum tenens. ΓAccipit nurus . s. nos filias Danai, filio ' suo sponsas Armatas . s.
armis inuasi mus,videlicet mucronibus,quos pater singulis dederat. ΓVulgus .i. totus populus. sVocat . s. in fignum laetitiae,& gaudis nuptialis. ΓHymen, Hymenaeo, Hoc cli vocandodnt Hymen,is Hymenaee, Hymen, o Idymenaee. alij legunt vocat, ut sit congruuas in voce , ali; vocant,ut sit in sensu, quia collectivum eli. fille). s. Hymen deus nurtia'. s Fugit vocantes) Quia noluit adesse,cum infelices sciret sore nuptias,nec veras, sed limulato. Γ ipsa .f. Pronuba, di cui vincla iugalia curae, ut dicit Maro. LConiux Iouis)s Auno. ΓCessit ab Irbe sua .s.Argis: unde AEn j. veterisque memor &c. Prima quod ad Ἱ roiam pro caris gellerat Argis. Ecce q. d.ex improuiso. LDubii .i. incerti, qd agerent. Γ Mero).ietae vinum per insidias propinatu. t Frequentes .i .celebrati. ΓClamore comitum). salspanti uini& hoc. tN uo flore impediente . s. ne volitarent. ΓComas madidas) ci .caesariem delibutam. Feruntur Non dicit, lucuntur, sed quali agatur. ζ In thalamos)d hilamos dicit. ΓSua bulta .i. sepul-ctahqa illic occidendi erant S aeterno somno sepeliendi . bulium aut dicitur quati bene ustu, eli eli receptaculum cinerum ullo', quae in uritam condcbantur, unde ab 'rendo dicta sunt, sicut vitrina locus, ubi fiebat cadauerum vitio. Et premunt corporibus luis lirata . i. lectos si ratos. Γ Digna surrere .i.dignos talium morte. flamque cibo inoque graues &c. Hic locus approbat, quod prius diximus legendum .s. esse ultima pars lucis Sc. quia non est verisimile vinolentos,& somnoletos in diluculo suisse, sed vinoletos ab Danao dimisi os in hospitium, quod a coacto patruo susceperant. ΓPer Argos securum) Argos ciuitas est in Achaia in tingulari neutri ginis,in plurali masculini,declinatur. n. hi Argi Argoly,sed tui e etiam prapulum Argiuum significat. Eli eiusdem nominis in Attica,& in I hesi alia, seu Pelasgia. ΓSecurum) Dicitur,quod seoisum eli a cura,licet sit in periculo. Accipitur crgo more poetico continens pro contento . Argos,pro Argivis. Et declamat per contentionem, quia alio securi,sed circum me gemitis. Sicut AE n. in . Cetera per terras animalia somnos habebat dici Quodque verebar erat,sic Sen Quidqd verebar accidit. Et potuit facile suspicata marrios in re*ectos,quia & ipsa ad hoc Mucronem acceperat. ΓGraciles ariliae . i. spicae,quia Zephyros ante,nec dum proprie Aristae sunt ouae ab ariditate diar,sed spicae graciles sunt flati. primovere, unde in Georg. Vere nouo gelidus canis cum montibus humor Liquitur ta Zephyro putris se gleba resoluit. ΓFrigida populeas Id in Aut uno fit, sed tam ver, q. autumnus ventos habet plurimos . Aut sic tremui,aut etiam magis . LI pse . i. tu sc curus eras, sed non tutus iacebat. s. intrepidus. ΓQuaeque . i.& quae,hoceli & vina, quae dederam tibi ,erant sup vina sopotas. i. soporifera, aut causa soporis . LViolentia iussa Poetice . nam etiam oratorie dicere potuisset violenti iussa parentis, sed gratius violentiam in iussa retorquet, quasi iussa non parentem incuset. sustulit).i. sursum tulit,& etexit ut demittam in iugulum . sublato).i.suri
sum lato. Γ Male . i. ad maleficium. Admovi iugulo)a. ad iugulum. sl efugit Media longa praeteriti est tris. Γ Purpureos laniata sinua) Docet se pietate victam eamque plus potuisse,st parentis saeui mandata, locetq; quo Linum, seu Lynceum ad fugam cohortata sit,& ob pietatem a patre capta. Γ Purpureos linus Non velles dicam, nam noctu veliva non erat, sed pectora rubicunda, quia dictura est, dum petis amplexus &c. Et licet sub velle pugionem in thalamos intulerant,vero simile est ut, nudas concubuisle. Γ, aeuus Hypermn citra Ordo
est,o Hypermneltra pater est tibi saeuus, sic in Buc. Eli mihi nanque domi pater, eii iniusta nouerca. & est pondus in vocabulo pater,sic Davus in Andria pater eii Pamphile.
quod no possit eu interficere,&arguit a sex u, cu dicit, Demina,arguit ab aetate, cudicit,& virgo. Γ Molles Muliebres.sQuin ageὶ More muliebri variat consilium, hortatur nunc seipsam ad interficienda cum, cum antea dixerit se non
Foemina sum, & virgo, natura mitis, & annis . Non faciunt molles ad fera tela manuS.
Quin age: dumque iacet, sortes imitare sorores: Credibile est caesos omnibus csse viros. Si manus haec aliquam posset committere caedcm:
Morte foret dominae sanguinolenta suae: Quid meruere necem patruelia regna tenendo l
173쪽
Quae tamen externis danda forent generis.
Finge viros meruisse mori: quid secimus ipsae ' Quo mihi commisso non licet esse piam 'Quid mihi cum ferro ' quid bellica tela puellaei
A ptior est digitis lana, colusque meis. Haec ego: dumq; tror Jacryme sua verba sequutur: Deque meis oculis in tua membra cadunt. Dum petis amplexus: sopitaque brachia iactas: Pene manus telo saucia facta tua est. Iamque patrem, famulosq; patris, lucemq; timeba : Expulerant somnos haec mea dicta tuos. Surge age Belide, de tot modo fratribus unus: Nox tibi, ni properes, ista perennis erit.' Territus exurgis: fugit omnis inertia somni:, Aspicis in timida sortia tela manu . Quaerenti causam, dum nox sinit, effuge, dixi. Dum nox atra sinit, tu sugis: ipsa moror. Mane erat: & Danaus generos in caede iacentes Dinumerat : summae criminis unus abes. εFert male cognatae iacturam mortis in uno :Et queritur factum sanguinis esse parum . Abstrahora patrijs manibus: raptamque capillis Haec meruit pietas praemia carcer habet. Scilicet , ex ille I unonia permanet ira :Quo bos ex homine est, ex boue facta dea.. A li satis est poenae, teneram mugisse puellam: Nec modo sormosam posse placcre i oui Astitit in ripa liquidi noua vacca parentis :Cornuaque in patrijs non sua vidit aquis. Et conate η loqui, mugitus edidit ore: Territaque est serma, territa voce sua.
Quid fugis infelix ' quid te miraris in unda '
Quid numeras factos ad noua membra pedes 'Ipsa soliis magni pellex metuenda sorori Fronde leuas nimiam; cespitibusque famem. Fonte bibist spectasque tuam stupefacta siguram: Et te ne seriant, quae gςris, arma times.
fCredibile est .i .credendu est. ssi manus Etiam mutat consilium,& dicit,quod si esset possibile, qi posset admittere caede, interficeret potius seipsam, si Lynceu. Haec manus) .Lmea asHaud No. Γ Patruelia regna S. regna patrui: nam Danaus coactus suerat,non solum dare filias uxores sti)s fratris,ut dictum est, sed etiam regna sua.
Forent dada gnis externa .i peregrinis,quia Danaus no habet filios masculos. sQuid se, cimus ipsar) .i nos qd peccauimus quare debeamus seri homicidae λ Comisso Peccato.
sQuid mihi) Ad seipsum locuttur.fTela bellica) .i.quae bello conueniunt. ΓQuid puellae .cfaciunt. DLana colus quo Quia haec coueniunt mulierib. s Haec ego .cmecti dixi. In tua membra Quia incumbebam suῖ te. ΓPetis amplexus Dum vis me amplecti . f Iactas) Moues in somnijs. ΓFacta saucia Vulner ra. Pene)Ferh,cu iandiu essem moratai hac cogitatione. Lu
cem Quae appropinquabatas Expulerant tuos somnos) . i. excitauerant te. Age) Hortantis. fBelide Nepos Beli,visupra monstratu est. DPeienis). i. Ppetua. Inertia Pigritia. Fortia tela) . i. ensem,qui solet esse telu sortium. Quaerenti) .isti
criminis .i.numero,& complemeto cquis,quia si tu fuisses interfectus,oes suissent itersecti.
lus aberas numero. fCarcet hei meruit raptainq; cap. i.ego rapta,capillis in carcere seruor.
cer liet me rapta capillis.reliqua,ut dixi,dicta sunt p parethesim .LScilicet) Dicit hac infelici
174쪽
- . , ratem suam in mulieribus suae domus a cedere ex ira Iunonis ab eo ipe incepta,quo Io Inachi filia mutata eit. Ex illo Tepore. ΓBos Io,quae erat iuuenca. ΓFacta Dea ex boue Quiali ostea in Dea convcrsa est,ut gentilitas credidit,& fabulae tradui,& presertim Ouid. d. hic,&ib.j. Met.Fuit. n. Io Inachi Argivos fluuij filia puli herrima, quq a Ioue amata cis eius preces
sperneret. subita nube tecta coprci laeti, di ne puella a Iunoneo quae adulteri a Iouis obseruabat,deprehenderetur. in vaccam transfigurata est,quam fraudem cum Iuno intellexis et,p tivit cana vaccam munus sibi dari I uppiter veritus, ne negando proderet puellam, tactsi inuitus ei tradidit. luno,ne unquam clus Pellex cum marito concubere posci. Argo Aristoris filio centum oculos habenti seruanda1n tradidit, quo a Merc. in soporem canendo inducto,&intersecto, clus oculi in caudam Pavonis transfigurati sunt. Io cum ab Iunone ob intersectu
. Argum indisnata furiis exastitaretur,maxima orbis terra' parte percursa,& percrrata, tan-
denuin aegyp turri delata, rursisS in humanam sorma redacta, pro Dea ab Aegypt ijs culta est. quam i iidem appcllant. & haec est sabula, quae nunc hie tangitur. Satis est poenae satis sup- . . A plicij,& punitionis. Mugisse Factam suille vaccam. Nec ordo est. Et eli satis pαnae. filla modo formosam . i. quae paulo ante erat pulchra. DNec posse placere Ioui Propter sormam pecudis. ΓLiquidi Propter aquas. ua Os noctua . i. aliena,& non sibi conuenientia, quia sunt belluarum, Maonatominum utitus Bouinas voces. Forma Figura. ΓVoce so
pse primo Metam. Et conata loqui mugitus edidit ore: Pertimuitque sonos, Spriaq; exterrita voce eit. Quid fugis Apostrophat ad eam,& multis verbis scribit eius fortunam Numeras pedes saura sunt quatuor.ΓIpsa Tu. Γ Pellex . s. ante.LSqrori Iouis lunoni,qua est & soror,&coniux Iouis .fMetuenda Ne propter pulchritudinem tuam te ei praeponeret. sLeuas Minuis. Fronde Pro frondibus soli a generaliter de omnibu, dicuntur,srondes tantummodo de arboribus unde subdit. fCaespitibus Idem primo Metam. Frondibus arborere,& amara pascitur herba. fCaespitibus Herbis,nam caespes proprie est terra cum herbare uulsa, sed hic pro herba capitur. LStupefacta Territa. Atina quae geris . i. cornua. Iblitare Imperativus modus cohortative positus.t Quid meruere necem Argumentatur contra patrem. Quid . i. in quo meruere necem Θ DTenendo .i.occupando . t Rcgna patruelia,)q. d. in nullo,unde addit.fQuq tamen externis danda forent pcneris Et accipitur tamen pro tandem,aut quae tamen nihilominus,cum non sint Danao mas illi. danda forent generis externis,& ideo potius si ijs fratris cum non putarent illicitum, tunc inter patrueles matrimonium,ut patuit de Orclle,& Hermione. DF inge) . i. pone cast: m, quod viri meruerit necem. Belide Vocativus est a nomin Miuo Belides. io lac pos Beli. fAspicis in timida An. tithesi,& intermixtis epithetis comparauit ornatum. Parum sanguinis Quia sciuit se a genero perimendum, ad quod facinus unus sufficiebat. funus abes summae . i. a summa crimi-yis. s. commi t tendi, quia debebahi quinquaginta occidi,&eli rarum abesse cum dativo iungi.sscilicet ex illo &c. Sicut superiora sere,infortunium suum roijcit in satum,& deos argumentans Iunonem iratam adhuc puellis Achiuis Propterito Inachi filiam , quam in vaccam mutatam persequi iussit, noluis e eis pronubium feci sse, si nustas nuptias concessisse,qua occasione progreditur ad transformationem, &miseriam ἰους deforibend. am. Scilicet . i. scire licet,cur tam infaust simus,quia. Ira Iuno ilia . i. iplius Iunonis. Permanet . i. perdurat. ΓEx illo . tempore. Qitobos facta est ex homine) .i .virgine ergo etiam homo pro muliere ponitur . s. Io.fEt Dea .LI sis. ΓFacta est ex boue .s in quam mutata suerat Io,declinatur,ut alibi dixi,haec lo huius Ius,nec alibi declinatur, licet hanc Io usurpent. ΓAh satis Saeuitiam damnat Iunonis, quae mutatam in vaccam adhuc persecuta est. fuit id numeras Quia quatuor iam habuerat pedes. Fronde leuas .i .mitigas,& imminuis. ΓFonte bibis) . i. de ionte,aut in fonte bibis aquam . s. Quae geris arma . i. cornua.
que .i tu,q ita eras Quaeque modo, ut posses etiam Ioue digna videri,
Diues eras. nuda nudare 'b: humo . .
ue. muc nuda . i. sine vestibus. Per mare, terras, cognataque flumina curris :ΓRecumbis Iaces .cHumo nu- Dat mare, dant amnes, dat tibi terra viam.
175쪽
Non potctis vultus cssu gero ips/ IRψΤ' , gnati ne cauncta propter Inachi quo properas ' cad in s quς quς, ixigi q, patrem tuum,qui eli fluuius, mTu tibi dux comiti, tu comes ipsa duci. de ducens oraginem, unde & ip
Exuit insanae pellicis Ora bQVi qui te terrent, quia, quocun-Vltima quid rcferam, quorum mihi cana iseno flus que fugis, te sequuntur. sina- Auctor dant anni, quod querar , ecce mei. clii) . i. filia Inachi. est autem rulla pater patruusque Scrunt 'gnoque,domoq;
Ille ferox solus solio, sicci'tri quo potitur: Cum sene nos inopi turba vagamur inops. D fratrum populo pars cxigui si marestat: Quique dati leto, quaeque dcdcre, fleo. Nam mihi quot fratres, totidcm periere sorores:
. Accipiat lacrymas utraque turba meas. En ego, quod vivis, poenae crucianda reseruor:
Quid fiet sonti, cum rca laudis agar l
Et consanguineae quondam centesima tui bae Infelix uno fratre manante cadam.
M At tu, si qua piae Lynccu tib cura sororis: Quaeque tibi tribui muncra, dignus habes: Vel fer opem: vel dede neci: dclunctaque vita Carpora furtiuis insuper adde rogis :Et sepeli lacrymis persus a fidelibus olla: - Sculptaque sint titulo nostra sepulcra breui. Exul Hypermnestia, pretium pietatis iniquum Quam mortem scatri depulit, ipsa tulit. Scribere plura libct: sed pondere lassa cathenae Est manus: &vires subtrahit ipse timor.
fugisque . i. ipsa es,quae sequoris,& ipsa,quae fugis. nam licet credas te sugere vaccam,una ta meia,eademque es.sComiti .c tibi. i. teipsam pr*cedis,teipsam comitaris. ΓPer septem portus) Dicit eam in AEgypto deposuisse figuram bovis .fNilus Fluvius AEgypti in mare per septem hostia influens: unde Virg. Et septem gemini turbat trepida ollia Nili. Exuit)Deposuit abstulit . fora) Faciem . fBouis Vaccae. sin sanae Furentis, S stimulis ex agi a Lisietatae .s Vltima quid reseram)
Quia commemorauit antiqua magis dicit non esse opus commemo placet tarare infelicia exempla suae do- no.
pla suae memoriae. LVlinna Ex . Scri trema,&rc mota. sQuorum) stati. . svltimorum. fCana senectus est auctor .i. quae ab antiquis audiui. fAnni mei . i. secula mea,quibus nata sum, & vixi.sDant quod querar).i.dant mihi materiam qu rendi. Bella pater incipit commemorare in felicitatis sui temporis.s Pater Danaus. DPatruus AEgyptus. Γ Pellimur) Pater, & non filiae. Vltimus orbis .i .vltima pars orbis,quia venimus in remotissimas regiones. sEiectas Ex regno expulsas . sille Patruus. ΓSolio) Sede regia . sSceptro Imperio. Cum sene) Danao. ΓVagamur In alienis terris erramus. f De fratrum Alia infelicitas sui temporis, quia ex tot fratribus , unus solus Lynceus supersuit .s Exiguissima) Minima. Quique dati .i doleo ,& propter eos, qui intersecti sunt,& propter eas, quae interfecerunt. ΓFratres) Consanguinei . . DPeriere Amissae sunt,quia licet vivant, non tamen eas habebo sorores. LVtraque turba Et inter sectorum & interfectricum. En) Ecce. Ego reseruor poenae .l. ad poenam .sQuod).t qa. svitiis . i. quia tibi peperci. ΓQuid fiet,)q.d. multo crudelius. ΓSonti Nocenti. sCum
agar rea laudis . l. eum accuser de eo,de quo laudem mereor, & est sententia ex Andria Te
rentiis. Nam si illum obiurges vitae qui auxilium attulit,quid iacies illi, qui dederit damnu, aut malum Z sQuondam centesima Quia cum vos essetis quinquaginta statres,& nos qn-Epili. Ouid. L quaginta
176쪽
quaginta sorores,eram quinquagesina. Cadam) Moriar. LManente) superstite. At tu Nunc rogat Lynceum,ut aut serat opem, vel eam sepeliar. sLynceu Sic legendum est. ΓSiqua cura) si quis amor. s Pix) Quae te amauit. ΓSororis Patructis consanguineae. ΓQuaere Subaudi. ΓSi tu dignus habes .i.si mereris. Γ Munera, quae tribui .i.vitam. ΓDefunaque vita .i. mortua. LFurtiuis occultis,clandestinis, si aperte non audes mihi facere rogum . Sepeli . i. tumula. DPerfusa Rigata. DLacrymis fidelibus .f. tuis. ΓSculpta quo Incisa,inscripta. sTitulo) Epigrammate. Exul) Ecce titulus. ΓExul) Patria expulsa, ut supra dictum est. Γ Ipsa tulit) Passa est. Γ Mortem,quam depulit fratri .i, quam a fratre remouit. ΓPretium iri: quum) Appositio eii l .iniquam remunerationem. Γ Pietatis Quia non merebar mortem. ΓLibet Est animus. f Lassa Fatigata. DPondere cathenae auia pater meus iussit me ligari. Et vires) Alia causa, quia non possit scribere,quia. Id imor spatris.
uid Id freta longa pererras Horat. Id producit dicens in arte. Perfidus Ixion, Io vaga, tristis Orestes. Inachi) Vocativus a nominatiuo Inachis, &eli patronymicum significans Inachi filiam Io . DEadem sequerisque,sugis quo Quia teipsamo fugis . Cetera nota sunt. ΓVltima quid reseram Ab antiquis transit ad sua suim
temporis incommoda. sSenectus auctor) Auctor enim ab auctoritate communis est gemri s. unde Iuno apud Virg. auctor ego audendi. Et Sappho apud hunc, auctoris nomina Sapillius. ab augeo dicitur hic auctor,& haec autrix : auctor ergo senectus est, quia prima protuit,autrix fama,quia auxit. Ille serox .s pater. De fratrum populo Quia patrueles etiam fratres dicuntur. aut quia maritorum fratres etiam fratres dici potuerunt ex assinitate. Namihi quot fratres,totidem periere sorores:) sancta eli haec sentciuia,qua vult malcfactores& veneficas tunc interfici, quando interfici per i uilitiae executores merentur. perierunt e go sorores,quia perire meruerunt,aut ideo perditae sunt, quia perpetuo matrimonio spoliatae. fAt tu, ii qua piae &c. Summa eii haec votorum, quam sei Ein fine epiliolarum ponat Ouid. Quinetiam in soluta oratione post exordium, ac narrationem solemus ponere petitionem . sPretium pietatis iniquum Virg. de Culice a Parve Culex cultos pecudum nus te merenti Funeris ossicium vitae pro munere reddo.
IN XV. EPISTOLAM, ARG. HVBERTINI.
DE lodicio Paridis inter tris Deo satis abunde dictum est in argumento prima epistolae . quod ad
argumentum huius e Itolae perιιnet, cum Paradι obtudictum dammm fauorem veneru, veanu, promisisset Helenam omnium mulierum pulcherrιmar ob eam Lacedaemona nauigasset, axcepius h lutio a Menelao, Helenam in amorem 'um,quantum potuit, polιcιιare conatus est, praeo sente marito. Sed postea Menelao profecto in cretam,per hanc epistolam etiam ad relinquendum maritum : Asiam sequ/ndum exortatus est. V litur autem magno artificio ,se ab omnibus commenodaus, uibus amasores commendari solenι: a pulchruudine,nobilitate diuitqs, oe robore corpori acruero incerρq: amore contra nititur ei adducere in odium, inuidiam, O iu contemptum Hevilau: O pudet ei persi adere,tum ab νιili,tum ab honesto eam debe. e eius amora adhaerere, dicens eam nullam
habituram infamiam propter hoc quod abductis a Paride, aut nunquam reperetur a Menelao, aut se repetita fuerit: facile aduersum eius mus defendetur.
177쪽
Quae tribui sola te mihi date po
RI A MI DE s .i. ego Paris filius Priami,cum autem in Priamo
Eloquari an gammet non est opus
indice notae' Et plus, quam Vellcm, iam Incus intat amor . Ille quidem lateat malim: dum lcmpora dentur e Laetitiae, mixtos non habitura metus.
Sed male dissimulo: quis enim caelaverit ignem. Lumine qui scin per proditur ipse suo l
, Si tamen expectas, vocem quoque rcbus ut addam: ν Vror: habes animi nuncia verba mei. Parce precor fasso: nec duro cetera vultu Perlege, sed formae conueniente tuae.
Iandudu gratum est, i epiliola nostra rccepta est: Spem lacit, hoc recipi me quoque posse modo.
Hex seqtientem vocalem naturaliter breuietur, in patronymico necessi tale metri produeitur. Γ Ledaea Helena filia Ledae. dictum elt supra in epistola Hermiones de eius natiuitate. LEloquar Exprimam verbis Virg. Eloquar,an fleam Annon est opus indice nostrae fia mae .i. an potius non est opus indicare amorcm meum, quia tu ipsa nolle debes Extat Eminet apparet. Malim Potius velim. Dum) Donec Tenapora Opportunitates. s Metus mixtos laetitiae) .i.quae tempora snt sine ullo timore. Malo Dissicile. s Distimulo Caelo,&occulto. Quis enim 'd. nullus, nam supra dixit. ΓQuis . n. Bene calet amorem λζbuo lumine Suo splendore. Si tamen . i. si tamen vis,ut verbis dicam tibi id, quod cu in re. Amo, te. Rebus Effectui. ΓFasib Mihi conscii , amorem meum. Duro Dinuiti. Conueniente tuet formae .i.vultu miti,& placido,qualem exigit pulchritudo tua,quia cum sis puLhra, lebes etiam esse placida. Ian dudum Conciliato animo Hellanae,nunc incipit narrationem.ΓIandudum Vel iandi ii,ut sit temporis,vel valde. Terentius in Eunuc. Iandudum illa te amat. R eeetaeli Pro accepta a te. Notandum ei apud idoneos oratores non esse in usu,recepi l-,i,sed hic suit necessitas metri. Hoe modo) s. quo epiliola nica eirrece
pta Nam cum aliqua puella ab amatore accepit scriptum,& legit,signum est, quod lit lcmi- expugnata. ipse Ouid. in j. de Arte: Quae voluit legisse,volet rescribere lectis. Per numeros veniunt ista,gradusque suos. HAnc tibi Priamides) Artificiosa est epistola,& insinuationi,personaeque accomoda, AsCEN. rem .n.inhonestam persuadere nititur, sed mulieri iam parumper a viro neglectae,atque desertae. Quocirca,quia nouit muliebrem sexum este fragilem, gloriae cupidum, S laudis,a sorina,a genere,a facundia cupidi ssimum,omnia affert Paris,quae sibi H elenes animum conciliare possent,& quae odium mariti, eiusque contemptum exciterit. Cum vero contextus sacillimus sit,nemo tam inscius,atque iners, qui non aliquid deliciarum, atque argutiarum illinc hauriat,erimus ergo in expocndo succincti. Ledaea) Autem possestiuum est pro patronymico, sed a matre positum, si ut iij. En. Ledaeam Hermionem &c. potius aut L daeam dicit .et Tyndarida, quia dicturus est Iouis esse filiam ex adulterio concepta,ut ad con- smile inuit et facinus. Eloquar)Sic Ain. iij. Eloquar, an silea fAn non est opus indice .i. i dici q. DFlamm. s. amoris. Nolae .i .perceptae a te. ΓEt . i. quia potuisset in dixisse nam plus et, aut si coniungitur,notae dico stam q. f Et meus amor extat). i. eminet,& apparet,quasi extrinsecus stans. ΓPlus, e vellem, Vulam.ili ,visu p. ille lateat quidem .i, certe,q. d. non semper. Γsed dum .i. donec. s Tempora dentur non habitura metus mixtos) . i. immixtos laetitiae. f Quis enim caelaverit ignem, q.d. nemo. sed amor ignis est, imo est amatores amatum, atque amicam ignem dicunt, ut in Bucolicis. Meus ignit Amynias , Sc.
178쪽
sIandudum gratum est Aut ordo est. Gratum est iandudum) .i.ab eo tempore, quo e pistola nostra est,aut gratum est iam,st epillo la nostra recepta est, dum.i. paulo ante. Et causam addit,quia. Hoc .cepistolam meam receptam esse. Facit spem quoque . i. etiam me posse recipi. Modo) .i. iam, postquam epistol.im legisti,aut sic, spem tacit me quoque poste recipi hoc modo,quo. Lepistolam recepi iii. Quo verbo hortatur poeta matronas pudicas, ut suspectas literas repellant, quia quae amatorias legi e amari velle indicat.
ma, certa. ΓMr Amo' Hoc ouae suasit mater Amoris it r.
. uino No spote mea, Nanque ego diurno monitu, ne nescia pectas, sed Veneris mandato. Nescia Aduelior: & coepto non leue numen adest. pecces .i.ut si
indebita Quia sunt promissa mihi ab ea cui licuit promitte- Longa Phereclea per secta puppe vias. Cytherea) Venus ita dicta Illa dedit faciles auras, ventosque secundo mu Virg. At Cytherea noua, II in re umrum Ius habet orta mari. artes,no ua pectora versat Co- Peritet:& ut pelagi, sic pectoris adiuuet relius: Hsilia. sHac duce) Dicit Paris, Deserat in portus & mea vota suos. io suscepi hac nauigatione . Attulimus flammasi non hic inuenimus illas: Venere ipsa duce . i. rege te me. Haec mihi tam longe causa fuere viae . . Dubias Incertas. quales sunt Nam nec tristis hyems, nec nos huc appulit error:
.viae nauigationis. DA littore Si- Taenaris est classi terra petita meae. gaeo .i Troiano. Nam sigxu Nec me crede stetum merces portante carina
.ctum est in prima epistola . F indcre; quas habeo, Dil tueantur opes prima epistolas Puppe Phereclea Neq; Pha
retrata, neque Pharctrea lege- dum est,sed Phereclea. Fuit .m Pherectus, ut scribit Homerus lib. v. I l. filius Harmonidae sa
Nec veni G raias veluti spectator ad urbes: Oppida sunt regni diuitiora mei. Tς peto: quam pepegit lecto Vcnus aurea nostro: Te prius o ptaui, quam mihi nota fores.
bri lignarij,qui naues Alexan- Ante tuos animo vidi, quam lumine, vultus: rdro,qui ct Paris dr, fabricauit, Prima sitit vultus nuncia fama tui.
quae suerunt principium malorum Troianorum i a Pherecto igitur possessivum sit Pherecleus. Γ Phereclea puppe).i.fabricata a Pherecto,& hic est verus sensus,& emendatus textus . forta mari) Dictum est supra in epistola Didonis super eum locum, quia mater Amorum, Nuda Cythereiacis edita scr-tur aquis.s Perilet).i .utinam perseueret,ut Virg.Talia perstabat memorans, fixusque manebat. aestum Ad utrunque retulit hic, & ad seruorem amoris,& ad motum maris, & cst sensus,ut adiuuat nauigationem, ita adiuuet amorem meum.Ordo est. Perstet,& ita adiuuet stum pectoris,ut pelagi .saestum adiuuat.ΓEt r.etiam. Mea vota Sicut & navem. Attulimus Quia ex patria discessimus huc propter amorem . non autem incepi solum te amare , postquam huc veni. ΓHae Flammae. Hyems Tempestas. Error Quia ignorarem,quo veni rem . Taenaris terra . i. Laconica, a Taenaro promontorio Laconiae. Petita .i. venit classis
mea dedita opera in hanc terram propter te. Nec me occurrit obiectioni quia posset dici, quod propter alias causas venisset, dicit se propter solam Helenam venisse. s Nec crede .i. nec crede me nauigare propter mercaturam,quia sunt diues sine hoc exercitio. DTueantur seruent,quia satis sunt misi. Γspectator Admirator,ut videam pulchras urbes Graeciae. haec
179쪽
enim solet esse multis causa nauigandi, ut in alienis terris videant praeclara oppida . soppida Vrbes, ut Virg. Ascreumque cano Romana per oppida carmen. ΓDiuitiora opulentio-ta,nam Asia ditissima est. Horat. Et dites Asiae campos. Virg.Troianas ut opes.Cic. in Orata pro lege Manilia de laudibus Pompeij. Asia vero tam optima est,& fertilis,ut ubertate agrorum & varietate fructuum,& magnitudine pastionis,& multitudine earum rerum, quae exhortat ur,facile omnibus terris antecellat. Aurea Formosa. Pepigit Promisit,ut in argumento primae epistolae,& huius diximus. sAnimo Cogitatione,desiderio. ΓQuam lumino Qua oculis corporis. Fama suit pr. nunc. tui vul. i.prius audiui dici de pulchritudine tua. Vae rata sit Progrediens docet non inanem suam spem esse debere,cum stabilita sit A dies
isi irrita. ΓNec mater Am. s. Venus, quae sua hi mihi hoc iter. ΓPromiserit mihi te frustra .i in vanu. Nam sup.quod dico tibi. ΓNescia preces Quasi peccatum sit cotis iusta sacere. Ego advehor monitu diuino .i. Deae Veneris,&. s. Numen no le- te,nec c5temptibile. Adest . i. auctoritate dat. Corpto .i.incepto meo. Posco quina praemia Hoc in assentatione dicit,quasi pluris faciens adhuc pr mia Veneris, iac Iunonis. Cytherea Dicitur Venus a Cytheris Cypri luco. Ego seci hac duce).i. Venere ducete. sVias dubias).i.incertas,& incognitas mihi. A littore Sig o .i.Troiano. Nam Sigaeum promotorium est Troiae . seci dico.) Puppe Phereclea .i a Pherecto aedifi-
' cata. LVias dubias per longa freta .i .maria. ΓIn mare nimirum Vnde Neptunus ad eam HEn v. Fas omne est Cytherea meis te fidere regnis.Vnde genus ducis. Nam e spuma maris nata dr. s Perstet).i. perseueret,opto Venus. ΓEt ut sup. adiuuit aestus .i. seruores Pelagi, sic adiuuet xltus pectoris mei. Et deserat mea vota in suos portus). i. ad optatum finem. Veaut non leui nec dudum parto amore,se captum sateatur: addit. fAttulimus flammas, tristis hyems .i.tem pellas nautis tristitiam asserens. ΓTerra taenaris Pro taenaria,patronymicum a loco. ΓQuas habeo, Dij tueantur opes Aut satis diuitem se significat,nec propter diui tias velle negociari,aut se significat,qd.non alias merces aduexi,quam meipsum. Oppida sunt regni diuitiora) Id sim artem a diuite,nam,sicut raro dicitur homo dis,sed diues,ita raro,homo diutior, sed diutior. Ante tuos) Ante.i. prius vidi. fAnimo . i. consideratione. ΓVultus tuos,quam lumine . externo oculorum. s Minor est tua gloria vero Idem dixit regina Sabea ad Salomonem,sed non id notum erat Paridi,qui & prior erat,& ethnicus. ΓFame est pene . i. quasi . sMaligna) Ex quo multo minus dixit,quali per malignitatem, quam sit. Haec centum & quatuor carmina non inueniuntur in antiquis exemplaribus,quin & Planiades eos non agnouit,neque tamen dubium esse ulli potest, quin Ouid. ipsius sint, scdfortasi e credendum est,cum epiliolam hanc composuisset,aut dempsisse illum h c,ut nimiam luxuriam,& loquacitatem quasi quandam resecaret,quae in his versibus cernitur, aut addidisse potius venustatis gratia venulla enim & elegantia sunt eorum multa luxuriam autem Scabundantiam non solum hic poeta ut vitium nunctuam sugil,sed & ut veritatem semper af perluit. Animaduertendum tamen est, si haec relinquantur carmina summouenda duo illa paulo inserius. Cum Venus,& Iuno, Pallasque in vallibus Idae, Corpora iudicio supposuere meo. Permoleste enim saepius idem diceretur . Nec tamen est mirum , si, sicut Opereat, σrcubusiiubi telis eminus timus amo. Si placuis fatis: quae ne conuellere t ntes et Accipe cum mera dicta relata fide.
Natris adhue itero partu remorante tenebar :lam grauidus ius o pondere venter erat.
Ira sibi ingeniem msas seb imagine somni
Flammiferam pleno reddere ventre facem . Territa consurcite metuendas noctis opaca
Visa seni Priamo, Mi ibis ille refert
Arsurum Paridis maies eanit IIAn igni. PesIoris, ut nunc es ,fax fuit illa mei . Forma, vigorq: animi, quamuis de plibe videbar ,
Indictum te est a nobilιιatu erat.
Est locuι in mediae nemorosiis matribus i dae, Demus, o piceis, iliciumq: frequ ns . Qui nee ouis placidae, nee amantis saxa capellae, Nee patulo tarda carpitur ore bouis. Hinc πο Dardaniae muros, excelseq: tecta , Ei stela presbiciens, arbore nixus eram.
180쪽
a tui. Ecci pedum pulsi visa est mihi terra moueri: Vera loquar, vero vix bubitura fidem. Constitit ante oculos actin velocibu/ alis Atlantis magni, Pleionesi; uepos .
Fas xi se fuit: μου sit milii visa referre: iu, Dei di uis aurea virgo fuit.
Trci simul diua, Venus, cum Pa clade Iuno , Graminibus teneros imposuere pedes. O supui: geliduι, eomas erexerat horror: Cum mura, pone metum , nuucius ales ait. Arbiter es formae : eertamina siste dearum :Vincere quae forma digna sit una du.M. Neue ricusarem , verbis lovis imperat: cr se Protinus aetheria tolliι in Ura via . Mens mea conualuit: subito, audacia vena: Nee ιimui vultu quanque uotare meo . Vincere erant omnes dignae: iudex, verebar Non omnes causam vincere posse 1uam. Sed tamen ex illis iam tune magis νna placebat: Hauc ese τι scires , unde mouetur amor. Tanta, vincendi cura est: ingentibus ardent Iudicium douis sollicitare meum.
Regna Iouis conrux , virtutem filia iactat: ipse potens dubito, fortis an esse velim . Dulce Venus risi Mnee te pari munera tangam Viraquesus ensi plena timoris, ait. Nos dabimiti quod ames: cr pulchra silia Leda Ibit in amplexus pulchrior ipsa tuos.
eura se Regi in unoscor per rata signa puer . suis. L. Mi qmus nato per tempora longa recepto: eii . Au Ad ii Er ad spos hunc quoque Troia diem . quod a. Vi, era te cupio sic me cupiere puellae: tia, prae Mμltψrμm volum sola tenere potes .ier octio Nec τώvtum regum natae petiere, ducumii: sed nImpbis etiam euraque , amorque fri. At nutu cunctarum subeunt futtidio: postquam Coniugijstis eri Tγndara fasta tui. Te xigilaus oculis , animo te noste νι debam :Lumina cum placido τι la sopore iacent.
itfaciet praesens, quae nondum Usi placibas 'Ardebam: quamuis hic procul uuis erat. Nec posui debere mihi Dem longius istam: Cκrulea peterem quin mea Nota Ma. Troia caeduntur Phogia pineta flecuri , Quaeque erat aequoreis vidis arbor aquis. Ardua proceris stoliantur Gargara sturi: innumeras, mihi Ioua daι l da trabes . Fundiatura citas fefluntur robora naues: Texitur csu panda carina suis. Addimm antemnaου, ,ela bequentia malas :Accipit in pictos puppis adunca deos. Qua tamen ipse vehor, comitata Cupidine par
ponsor coniugj stat dea plecta . sui. Imposita effastae psquam manus a lιima cla
Protinus Aegaeis ire iubebar aquis. Et pater, γ gemtrix inhibent mea tota rogando erroposit,imque viae Noce morantur iter.
Eiseror effusis , ut erat, Cassandra capisiis ,
Cum iesient nosrae iam dare vela rates '. Quὸ ruis ' exclamat: referes incendia tecum :Quanta per bas,nescis, flamma pciatur aquaLVera fuit vates: dii Ios inuenimus ignes: Et seru, in motri pectore sagrat amor. Portibus egredior: ventisque serentibus usus, Applieor in terras Oebali nγmpha tu . Exeipit hostilio mir me tuus: hoe quoque faelum Non sine considio, π miuibiisque deum . Ille quidem seudit: quidquid Lacedaemone iota endi dignum , conDicuumque fui; . . sed mihi laudatam cupienti cernere formam , Lumina, mi aliud , quo caperentur, erat.
Vt vidi, obstupui: praecordia, tui a sensi
Attonita curis intoum se nouis . Husimiles νultus, quantum reminiscor rabebat, Venit in arburium eum Qtherea meum. Si tu venises pariter certamen tu illud:
in dubium veneris palma putura fuit. Nagna quidem de te rumor praecoma fecit. Nullάque de facie nescia ierra iva es. Nee tibi a par usquam Pbrniae,nec soluab prin.Inter Iormosas altera nomen habet.
C R di hoc ξ 30rix Credis & hoc nobis i minor est tua gloria veror
Famaque de tarma pene maligna tua est. ad amorem suum: nulla.n est Plus hic inuenio, quam quod promiserat illa r. mulier, quae laudibus suae fa Et tua materia gloria victa sua est. mae non desectetur. Ouid, in j. arsit merito, qui nouerat omnia Thestus:
de Arte: Nec faciem, nec tepi ct .st geat laudare capillos. Et tere- Visa in tiuRO digna rapina viro:
ces digitos exiguumq; pedem. More tuae gentis nitida dum nuda palaestra