장음표시 사용
71쪽
In Festo S. Thomae Apostoli. ast i
quae caecutientem ex alto prolem agit
in praeceps: columba vero tota mansueta cst,tota sine felle . sine ira, S: sine invidia;5 propterea caelestiumsanctoru triumphis est dedicata Debebatur erux Apostolo Thomae, qui propter divinum amorem sumos labores apud illas barbaras perpessus est nationes: dein hebatur de columba, cuius imitator Morator ad candem crucem pro Indorii saluto roties ingemuit ; debebantur crux& columba simul; nam iitramqi felix ac beatus triumphator in triumphum trophaeumque deduxit, &simul
monuit,patiendo& gemendo caeloruregnum esse vincendum,&ibi in cruce triumphandum. Has ob rationes cO- lumba quidem deberetur S.Thomae in symboluir; sed Monedulam ei, siveGraisculum adscribimus,ut in eo verificetur comune adagium: Graculus semper asia detgraculo. Paradoxum vobis, Auditores fortassis hoc videbitur: sed scrupulos solvet indorum Aposto ius, cum exclamandoἰDominus -- or Deus meus, vobis ostenderit,quanti constratem
lumenti, Christo similem & proximuesse,a Christo non elongari. Pro ut praesenti oratione, vel absens inter Barbarosα Peruanos,amotis tamen & fidei impetu praesens,id Vestrae benevolentiae praestare conabisur in nomine 'er-hi Incarnati, i Quemadmodum Iustis viatoribus - ω, non potest nobilius exhiberi spectacupi sit ν Ium,quam Filius Dei amortuis excitari tus, & gloria con vellitu s ; ita Apostolo
si nitim Evangelica dogmata docto nihil in-
decentius potest proponi, quam si neget,Christum posse in nostrum comodum resurgere uidatum in posse mo ,ri in nostram salute.Nihilominus error tam gravis, &spectaculum tam beatu res sibi invice tam oppostae inter undecim Apostolos contigerunt uno so
demque die. Thomas quidem misere praecipitabatur in barathru infidelitatis: & vero ejus decem Collegae paulo
ante i nspexeram&adoraverant triumphos Messiae,jam gloriosi & i mortalis. Vnde quaeso tam contrariorum tam auum origo Ex Evangelica relatione, rem sic comisisse, verisimillimum est. Convcnerunt simultum postoli, tum Discipuli Redemptoris ic primum quiadem, ut implorarent publica Oruticino divinum auxilium in I cclesiae adolescentis opem, quam Scribae impugna rent,&Pontifices eversum irent: dei de convenientibus exposita est novae Religionis extrema necessisas, Cui bynagoga: Principes insdiarentur,&qua . Iudaicae Reipublicae Curatores spoli rent: atq; adeb,ut jiinctis consit iliacau-xilus opportunis,subveniretur tum Cr dentiu timiditati,ne in fidei constan- stantia titubarent; tum eorum inopiae , ut alimentis donatira protectioiae securi,ad perserendum Evangeliu)ugum
excitarentur,dcfortiores illata tormenta ab impugnantibus paterentu In cujus ossici; praemium, adspiritum regi in cnq; compositi, illis Christus apparuit: quibus postea suorum trop aeorua spectu confirmatis, & per sanctissimioris anhelitumqpiritu S impletis, contulit authoritatem dimittendi culpas 'peccantibus, Ad Ivendi censuras ab Ecclesia assgnatas.Tliomas vero,quOniam aut privatis reculis impedi: us , aut otiosis occupationibus seductus , non intersuit sacro coetui&Coventui Apostolico:ideoq;non suit particeps Mumdij percepti ex spectaculo triti phantis Magistri; M tunica fidei, quae unius suturae est, spoliatum se vidi s aut saltem
eam ita maculavit,ut si a Religione non prorsus defecit, per octo tamen int
gros dies vixerit quas infidelis,& cum infamia vacillantis animi. Cumq; alij discipuli ei teferrent. se vidisse Dominum abomas totus in fide incredulus, in errore pertinax, in praesumptione superbus, in honorifico respectu erga caeteros omnes Apostolos irreverens, deniq; non tantum circa mod5 Resu rectionis, sed etiam circa ipsam tu stantiam Sc veritatem obstinate incredulus forte etiam ipsi lirist, Mettro
obtestante,ut crederet)lsese immodice opposuit: Nisi videro in manitas eius In L. a. m. ,11,
xuram clavorram, O tuam digitum m am in locum clavo mo mutam manum
meam in latus ejusinon credam. in imbindignatus super Apostolorum gredu
72쪽
3o In sesto S. Thomae Apostoli.
nisi post elapsos octo dies. Quot errores,quot soloecismos fecitThomas in uinnica declinatione verbi edo Et unde in hanc errorum syrtem devolutus est T homas Quia nempe non erat cum eis, quando venitusius.Tanmum obcst, non esse cumJesua Jesu separari, Iesu non assidere.cumJesu non conversari. 29. Itaque post dies octo iteram erant Di- Ti, stipali 0tis intus,nomas eam eis in CCt.
incredulia naculo Hierosolymitano, tractantes detate tacto memoratis negotijs &recolentes gau
dia exhibitaeResurrectionis. Jam Tho mas, ut infidelitatis errore deponeret, sitagebat imitari naturam Monedulae. οὐ/.ν M., Nigra pedes,nigris velata Monedula pennis, suos in eminentium turrium foraminibus, aut sublimium arborum ramis nidos ponit; atque ita congregem suae speciei avem sectatur,ut vulgaris parcentia sit orta, Gratulus semper assidet gra- eao: sicut dc mas graculus mortem priris subit, quam suam consortem dere linquat. Ita domestica de cicurabilis est haec avis ut articulate loqui non magna difficultate addi l cat; Sc e caveis eis missa, sponte sua redeat. Sed S oeconomiam providus colit, & ubi satiatus est,frumenti aliorumq; granorum reliquias terra abscondit, ac spicas subsequenti anno ex ijs colligit. Si auri vel argenti reperit monetas , eas protinus mira furacitate surripit , & in sui nidi thesauros reponi; unde a Moneta graculus dictus esse creditur Monedula. Vt Divus noster Thomas Monedulam ageret, cavernosa ipsi desiderabatur turris,in cujus foramina sibi tranquillae Conscientiae.&firmissimae fidei nidum construeret. enit ergo Iesus, turris fomtissima , contra quam portae in scri non praevaluerunt; & quidem venit januis clausis, utpote cujus Voluntati omnes serae sunt perviae, Omnes portae apertae res stetit in medioAcin perfectio universi circuli in puncto; Et dixit,pax UObu , quam perdimn sanguinis mei pretio
recuperavi.Ne vcroMouedulae sua opportunitas celaretur , ostendit eis manus or Iarus,cicatrices sirorum UuInerum , aperturas sui amoris, cavernas nostrae
redemptionis. Iam quid destMon edu-Iae,nisi ut ingrediatur usae ad interiora Divini pedioris,dcrequiescR in secreto cubiculo dulcissimi Amoris Quare Infer digitum tuum huc, ait invitando plagatus mortis Tri umphator, se vide
manus meas; se asser manum tuam, crmitte in titus meum O clementiaCliri
sti, qua per omnia se demittit ad ea, quae Thomas postulaverat; Dusq; v tis per omnia obsecundat, ut eum ab incredulitatis errore ad fidem converistat lo bonitatem ineffabilem, utChri .stus etiam pro uno reducendo homine sua ostendat vulnera ; & cum crassioris esset ingenij, aera m stimo sensitum, id est .a taliu fidem sibi concilieti Et noues incredulus,sed Melis.Ρut,sne,oT li Ina,me nescire ea, quae de me absente dixisti)Nunquid non intolligens intellexi ic ex temeraria tua incredulitato dicente: Nisi mittam digitum meum in
locώ clavorum, ese mittam manum meam in fatus eius,non credam.Facitosicut dixisti. En perforatas tibi ostero manus , latusque meum apertum, ut ea tu1 manu Contrectes,palpes, metiaris: haesunt cavernae maceriae , foramina
petrae, pro tua salute dc quicte paritentia i ut deposita tuae incredulitatis pertinacia, deinceps me resurrexisse credas, eunde. numero, qui in Cruce pro totius mundi salute transfixus pependi, non alium. T tigit manu, fide intravit, spiritu reis
quievit. Sed quanta bic felicitas obtigitTho- 3 o.
mae 3 Vidit in hac hiante lateris caverna S. Thomae ac gloriosa corporis redivivi mole graculum assidere graculo, Divinitatem hiope fili is adeo fortiter comunctam Humanitati, d ut nec per crudelissimam mortem fuerint ab invicem separarae; hinc ut cum illis effetoomesticus unius moris ac fidei a Doma , fele illis familiariter conjungit,is suae fidelitatis tesseram emittit,
Damnat hic Thomas humilis & poenitens priorem suam incredulitatem, id que facit magno fidei , spei poenitentiae,ac charitatis assectu Voce Dominus, confitetur humanamChristi naturam;
voce Deus, divinam. Dominus meus, or Deus meus. Fgo quia non credebam te esse Deum,hinc non credebam ter
surrexisse: sed quia jam resurrexisse te video, credo pariter te esse Deum, qui vi iam t
73쪽
vi Divinitatis suae torpus lancinatum 1 dc sanguis non revelavit Petro . qualis morte ad vitam resuscitavit. Dominus esset Divina Persona, de qua tanta agi- meus or Deus meus. Licet Iesus sit om- tabatur quaestio : verum enim veronium Dominus ac Deus; meus tamen cum S. Thomas instrueretur a Christo est proprius,quia ipse me ovem perdi- Incarnato, caro e)us gloriosa pretiosistam quasi pastor bonus requisivit: distincta vulneribus, de sanguis, qui hinc vicissim intimis animae meae me. in latereChristi ardente fervebat amo-
dullis eum diligo, prosequor de vene- re, indicarunt Thomae Dominat ror, quasi meum singularem Deum rem mortis ac summum Deum colenis ac Dominum. Tu ergo, o Iesu. mihi dum ac venerandum. Quod si Deus es Deus de Dominus, quia tuis hisce miraculorum innotescit probation, Vulneribus, quae jam palpavi, de veris- bus, miraculose Christus ingreditur, sima cognovi, mihi meruisti de impe- miraculose Christus appiret, In iram trasti hanc fidem, qua credo te verὸ Iose Thomam convertit, ne qua piO- resurrexisse ι & hanc spem . qua spero batio Divinitatis deesset. per medita vulnerum tuorum obtine- Tam nervosa&amabilis est harum ei. - . te gratiam & gloriami Sc hunc chari- vocum, Dominus meus O Deus meus , maxinustatis fervorem, quo te ardentissime ut pronuntiatio, ut meipsum stupore Deum & Dominum meum diligo, ti- quodam defixum teneant, bc ad celz- Chei ubique me totum offero & consecro in brandum Dominicae Resurrectionis pruo. servum perpetuum, ut nihil deinceps triumphum jucunda acclamatione sevclim agere, nisi quod ad tuum pla- reflectant. Simeon Metaphrastes non , citum, Iaudem & gloriam dirigatur. absque speciali Dei providentia fi Vtinam hunc cordis mei sentiam toti ctum esse sentit, quod congregitis cae- mundo manifestare aspirare possem. teris Apostolis, quando venit JESUS, Non tantum ad Parthos, Medos, Per- Thomas non esset praesens, ut postea sis, Carmanos, Hyrcanos, Bactros dc tantis constantior evaderet praeco Re Abyssinos,sed ad Sinax usque&Perua- surrectionis. I Venit ergo, inquit , nos, Garamantes & Indos, portabo Christus in medium eorum, mira et hoc nomen gloriae tuae , Dominus meus, Io Ingressu I, confirmans miraculum
Deus meust Expendo hic verbaem Resurrectionis. Et sic quidem discitulliani, super tam potentem extasin puli ipsis oculis, ejus quem desidera- stupefacti. Omnibus, inquit, Divini- bant, fructum percipientes, laetitia af tutis Christi probationibus , rebus in . sciebantur, solus autem Thomas ab 'Mus Thomas, respondit Christi: Do- fuit a spectaculo: αui dirino uodam, minas meus ct Deus meus. Tres magni M videtur i constio non aderat, ut recensentiir viri, qui ut magnificum eum miraculum magis examinasser, esset perhiberent de Christo testimonium, praesarior praeco Resurrectionis. J Vo- tribus divinis PerQnis edocti sunt cum praeconia victoribus&triumpha atque instructi. Primus est Ioannes toribus deberi, cunctarum gentium Baptista, qui a Spiritu s. instructus & Iute est confirmatum; cum nulla in impletus, exponit, quantus esset Agnus Dei, qui venerat baptizandus. Secundus petrus extitit, cui vanas &fallaces hominum opiniones resipuepti, caro se sanguis non revelavit, sed
pater caelestis, inspirationem desupermissam: es Christus filius Dei vivi. Tertio loco S. Thomas est, qui omnibus Divinitatis Christi probationibus de rebus instructus, respondit Christo:
Dominus meus o Deus meas. Sed notandum, quisl cum instructor Petri Deus sine earne & sanguine esset, caro
veniatur tam agrestis aut barbara natio, quae bellicos suos triumphatores festivis vocibus de plausibus non pro sequeretur. Hine orta celebris illa ae clamatio: Io triumphal Evoluite An nat s sacros Ac prophanos, nulla vobis occurret sine praeconio victoria, nullus sine plausu triumphus. Hinc Dauidi dePhilisthaeo triumphanti,decem millia acclamarunt virgines Victori rde Holoferne principe militiae regis Assyriorum invictissima Iuditha tri. umphum egit , summi Sacerdotis Iau
74쪽
32 In Festo S. Thomae Apostoli.
dibus, ac totius populi cordialissimo de Resurrectione Paschali agitur, plausu concelebratum. Remissus sum quando post quartum diem Celebra- ei in ' in notissimis de quotidie depraedicatis bitur Christi ex utero Virgineo prode- ρfeximus sacrae Scripturae triumphis, quando in umis Nativitas Nempe Graculus gra- ω memoriam sparsim redeunt victoriae cuti semper assidet, de Thomas jam a cistiti. Scipionum,apparat Caesarum, trium- Christo non amplius vult separari; cui phi Alexandrorum, quibus magnifi- etiam post correctam incredulitatem candis nulla Phidiae, Praxitelis, Gly- fuit totaliter assimilatus, propinquus conis, aut huiusmodi statuariae artis & domesticus rcdditus. Vultis sci- semideorum inventio par erat: ubi ex . re, qua arte sibi Christus similem redultabundus omnium applausus ad diderit Thomam similem sibi secit,
hanc istam vocem jucunditatis, laeti- cum Clausisjanuis ingressus est in coetiae dc gratulationisaudiebatur ad cae- naculum ; de ingrestus est more suo. Iosusque intonare, Io triumpha r Nulla Hic autem mos Domini est, ut intret gentium victoria conferri potest cum semper per ostium; ideo dicit. Sio illa, quam Christus in sua Resurrecti ostium , sepulseo. Ahbi clamat: Aperi ,. ne comparavit de morte, de peccato, mihi soror mea sponsa. Hoc facit, ut o de sorti armato, de regno tenebrarum: stendat se legitimum Dominum. ΔΤki & ne tantae victoriae ac Triumphatori non intrat per ostium,hisfur est relatro. deessent praeconia, suis vocibus cele- Non venit Christus in mundum perbrarunt triumphantem Resurrectio- modum furis & latronis; qui ianuis,... nem Apostolicae mulieres, ac viri Fc- clausis in uterum matris ingrestus, Scclesiae Primarij; qui victori simul ac- inde similiter egrestus apparuit. Si cla inarunt,& victoriam pariter extu- milis sibi est post Resurrectionem Chri .lerunt. Eorum plausum exhibet EG lius, qui ad mamsbi addiscipitios suos clesia in Sequentia Paschali. Sepuia fecit, Orntravιt IanuIs ciausis. Agn Aram Christi viventis, Or gloriam vidi scitur Dominus, intrans per portam Resurgentis. Surrexit Chri supra mea. Christus conceptus Mnatus. Conci
Sismus Christum surrexuse a mortuis -- pitur. & canit Mater: Magnificat anima re ; tu nobis Victor Rex miserere. D tria mea Dominum. Nascitur, Ac nuntiatam has Publica haec iuit omnivni A- Angelus: Natur est vobis Dator, qui postolorum vox; sed unus ibit praecae . est Christus Dominus. Recognoscitur teris Thomas publicus Triumphatoris etiam ut Dominus post factam Re praeco, S ideo totus ille clamavit & surrectionem, cum dicant Apostoli ,
exclamavit: Dominus meus es Deus Vidimus Dominum: Zc exclamet Tho- meus. Propterea Christus, quando mas, Dominus meus se Deus meus. Re caeteris apparuit, Thomae non appa- spondent sibi Nativitas Sc Resurrectio ruit, ut ingularis esset in hoc praeco- Dominica, sicut Christus&Thomas,niorum ossicio: Iui divino quodam, qui ricitur Didymus. Accedit Isidorus ν ,-, L ..tit videtur, consitio non aderat , si . eum interpretans: Didymus, id est , Chri miraculum magis examinasset , essetfl - geminus, similis Salvatori. Similis est elarior praeco Resurrectionis. V nde ut Resurrectio Christi Nativitati , cum tantum hoc munus Thomas exequeia hae generatio, illa sit regeneratior rex
retur, cum convenissent Apostoli, dc prosecto gemina, siciu de Christi g in suo Concilio Apostolicum hi dei minus est etiam Thomas; cujus solen-
Symbolum construerent, inter caete- nis dies cum Christo nascente colitur, ros extulit vocemThomas, Δ ait: Et re- dc celebris eius memoria Celebratur
surrexit tertia dis secundam Seripturas. Cum Christo resurgente. Sic graculinDignum tanta victoria praeconium,dia assidet graculo. Vt quis geminus cumgnus&tanto victore praeco; cum quo Christo si Ec illum reserat, audiendu de nos exultationis voces jungamus, est S. Augustitius Σώφqais ita vult acclamantesresurgenti Triumphatori essesimilis Deo, ut ad illum stet fortit mortis: Io triumphar diari mssi m. se ut piam s. ad illum Sed quid nobis hodie tam laboriose custodias, non ab illo νώ at,eι coharen . ἀν
75쪽
Ιn Festo S. Thomae Apostoli. 3 3
δ signetur, tanquam ex annulo rara illia us ι babeat imaginem ellus , faciens quod dictum em, mihi autem adhaerere
S..Thoras Vere fortitudinem suam ad Chria ex amo stum custodivit Thomas, generose, Milo mori alacriter potius cum Chri lio mori v votast, lens, quam ab eo separari graculorum
more. Deliberabatur a Christo MDiscipulis ejus, quid agendum, an ingratiam graviter infirmantis Lazari abeundum esset Bethaniam , Castellum prope Metropolim Iudaeae consitum e Dissicultatis cardo versabatur in
fatali odio Iudaeorum, quod conceperant, unanimiter conspirando in ejus internecionem. itaque si redirent in Iudaeam, obviabat manifestum periculum captivitatis: si vero non venirent ad consolationem Laetari ac duatum sororum ejus, a quibus eximia receperant beneficia, merito ingratitudinis notam incurrerent. Proinde
Christus sciens esse duodecim horas diei, in quibus homo facile possit ab
aflectu odij mutari in affectum amoris, resolvit se magnanimiter: Eamus inis daeam iterum, ex Bethara in Bethaniam ad visitandum Lazarum. Vbi hoc auis dierunt discipuli, formido eos invasit propter livorem Judaeorum, quem non tam Christo. quam sibi damnosissimum futurum metuebant; dissit adent ergo: Rabbi, ante paucas septimanas quaerebant te Iudaei lapidare, es iteram dis istuc e Uerum illis hequicquam hoe iter dissuadentibus, Magister iteratb suam resolutionem insinuat; de quia Lazarum non modo infirmum , sed omnino vita functum, omniscio suo spiritu nuntiabat, urget itineris
accelerationemr Sedeamus ad eum. Hie
inter discipulos pavor desormido; hie' obsequendi voluntas: hic tergiversan
1. . t . dimovens ratio. Dixit ergo Thomas ,
qui dicitur Didymus, ad eondisci intos, cum eos adverteret pavidos & formidolos si animos addens tergiversan tibus, imo fortiter urgens: Eamus es
nos , se moriamur cum eo. Notata phrasin Evangelistae: Thomas, inquit, qui Eicitur Didymus. Quid officis haec nominis excellentia subit Didymas in .sraith. mor. Pars II. terpretaturgemellut, sive quod eodem partu curi altero fratre natus sit, iuxta Euthymium; quomodo Iacob&Esau . fuerunt gemellir sive quod hoc nomen a majoribus acceperit; quomo do apud Romanos quosdam Spurios, alios Crassos, alios Claudios legimus
appellatos; etiamsi illi ipsi nec spurii,
nec Crassi, nec claudi scirent. The philaistus quidem censet, hic tam op rose I homam cum addito Didymum dici, ut significentur ejus more: ; quod scilicet esset Didymus, hoc est, gemellus, varius, inconstans, dubius , duplex. Quadraret haec interpretatio pro capite ΣΟ. Joannis, ubi Thomas ob incredulitatem Resurrectionis Christi vocatur Didymus: hoc autem loco, quando agitur de periculo reis vertendi in Iudaeam, Thomas non erat duplex animo, non dubius, non varius Minconstans; sed cordate,constantet SI animose dicebat i Eamus snox,stmoriamur cum eo. Ergo potius
videtur Thomas hic dici Didymus . quasi gemellus frater Christi: talem enim se hic ostendit, dum pro Christo & eum Christo vivere Ae mori paratum sese offert, aliosque ad idem faciendum hortatur, dicens, Eamus Onos, ct moνiamur cum eo. Solent enim
subinde gemelli mutuo sese valde diligere, sicut graculus graculum i imbmoribus Ze amoribus esse similes, ut uno gaudente, ridente, flente, gaudeat, rideat, fleat & alter; imo uno aegrotante Vel moriente , aegrotet vel moriatur & alter. Ecce verus amantium assectus, inquit Glossa intei linearis, vel cum eo vivere, vel cum eo
mori: quales apud Gallos erant soluduth,quorum lex de foedus eratan bel-- a.ι o. lo vel simul vincere, vel simul o Cumbere. Quo etiam S. Paulus vid tut allusisse, dicens ad Corinthios: In fieoiadas nostris estis ad commeriora, or . i. ad coniivendum.Offert ergo sed homa pro Christo certae morti; hanc enim imminere putabat: quod insigno fuit
fortitudinis ejus eximiae,aeque ac amo
his in Christum singularis argumen
pulchra vox Didymi, deliciosa Ce
76쪽
34. moror utpote quod alia interpreta-S Th 3 tione etiam Musum.de Geminum sera-
Didymi, tur praeclare significare. Abyssus quidem est S. Thonias, in cujus incrudulitate & ad fidem conversione, Divisnorum Judiciorum sublimitas & profunditas fuerunt deprehensa. Iudiciae LM. . quippe Dei ab as multa. Sed quomodo eeminus dicatur Thomas Geminus cum gemello, videntur omnino importare ide.Habuistis paulo ante gemellu, nunc gcminum accipite,graculu utrobiq;. Janus,Macrobio teste, olimGeminus nuncupabatur: Cum Cnim esset omni usui seculi prudentissimus 4 qui non solum viderit ante se praeterita, ted etiam post se futura prospexerit, antiquitas eum gemina facie depictum exhibebat. Pollucem dc Castorem, inter Zodiaci signa relatos , Astrologi Geminos appellant, eo quod ex matre Lyda uno codcmque partu sint editi. De his Geminis asserit Seneca, in magna tempestate qua ii stellas caelo uasidentes apparere , dc eorum auxilio periclitantes naufragos evadere. Columella Vero geminum astrum Vocat, quod 34. Kalendas lunh Sol lucidus 3c clarus ingreditur. Parva sunt ista, dc ambiguis scrupulis implexa; ad majora dc certiora veniamus. S. Thomas instar Divini sideris ge ininus est, in quem ingrestus est Spiritus sanctus, qui Sol Diavinitatis ardentillimus δί clarissimus vel ab ipso Christo suspicitur, dum di- - v. 4. ceret: se me clarificabit. Molior ac poteratiores Semmis illis caelestibus.quos falsbputavit Antiquitas naufragi, apparere. dc periclitantes e vim discrimine educere: hic Apostolus periclitantibus in fide favet, de adjuvat, ne submergantur in mari incredulitatis: quomodo Anastasius magnus advertit : Habet Ecclesiageminos ,senm Thomam, qui dicitur geminus. Multi quidem sunt 3c hactenus fuerunt, qui condolente Gentium Doctore, repeirentes bonam conscientiam, eιrca sidem naufragaverunt. Verum in tantae calamitatis
periodo remedium praevidit Deus, ut spiciat Fcclesi i Geminos stellam, S. videlicet Thomam, qui dicitur Didymus; ut periclitantibus io fide, ejusque opem implorantibus , opportu nam ferat medelam. Quod si Ianugemina facie pingebatur, quia prudentia sua usus, praeterita Ac futura prosp xerit: nihil equidem prudentiae defuit Apostolo, quin ante dc retro prospiceret, quanta δί quam antiqua jam esset inveterata Indorum malitia; dc praevidens, quid futurum Get, si cum illis procederet severius, ab omni rigore abstinuit. More qui dein processsit , quem didicit a Magistro suo Christo: dc vitae prius exemplo, quam sermone, gentes Indicas reformavit; quippe qui teste Metaphraste habebat in se tamagistrum Christum. 4 in provide hoc Gemisorem si s Thomadus, hic biceps sanus, citeriorem dc 'regram ulteri irem indiam respexcrit. percur- Q rcrit,illustrarit,cum cx Ecclesiae anna- tici.
libus constet, etiam a Recentioribus quibusdam fideliter c narratur. Cert8 de vehementissimo Christi amatore
sic S. Thomam vocat Nicephorus
ita scribit R. P. Emanuel NobtegaSoc. Iesu Missionarius Apostolicus. xBrasi- us uralia citerioris Americae p irte, AnnODO-mini a s s r. Habent Incolae S. Thema notitiam, quem Zome nuncupant mutando Th in Z dialecto propria in eumque
hac iter fecise , a maioribus acceperunt ;or vestigia Apsolica etiamnum cerni prope quendam vium af mant. IQuod ut certius cognoserem, ipse ἁν, Cr proprijs oculis i pera quatuur pedum es digitorum satis alia impressa vesigia, qua
nonnunquam aqua cxcrescens cooperat.
Ferunt autem ea reluta , dum D. Thomas persecutores 'sum consigere volentes
fugeres; stumoque divisium fuisse, per
cuias m dium ad alteriorem ripam sicco pede profectas 1n Indiam abi t. Pari modo narrant sagittas, quibus ipsum petebant . in sagittarios resimas, si asque, per quas gradiebatur, cedentes viam
praebuisse. Illum quoqke pollicitum 6isse , se aliquando has regiones revisurum. Porro Joanni Eusebio Niercnbergio exploratis testimonius constat apud ἐων. Talaobae indos in occidenti traὸita per avos memoria ejus postoli,qtram retinent ab eius per illas plagas transi- tu; cujus non levia, imo ad miraculum usque extant indicia; praecipue
77쪽
semita quaedam in vastis illis solitudinibus hactenus contumax sui , nulla herba obsita; cum ab utroque latere ultra modum herbescat Ea dicunt i ter peregisse Apostolum, atque inde prosectum in Regna Peruana. Traditio quoque manavit, in Regionem P
raguay venisse, postquam per fluvium
Igila Eudescendisset. Deinde in Para. nam per Aracatum. Ibi Observaturio cus, ubi lassiis quievit, recreaturus
paulisper marcentes artus. Praedixitque , uti a majoribus acceptum est, illuc post se aὸ venturos viros, qui posteris suis fidem praedicatione veri Dei
repetita vice annuntiarent. Quod ingens solatium de ardentissin: um animum addere debet Religiosorum Ordinum operarijs, inter illas nationes pro Ecclesiae incremento durissimos labores sustinentibus. Sunt praeterea alia nostrae Religionis signa, in Occidentem usque evulgatae. Reges Ingarum marmoream crucem in pretio habuerunt in aula sua CuZco.In regno YucalaCrucem adorabant incolae. In- . ... terrogati, unde illum cultum haberent 3 Responderunt, transiisse virum formosissimum per eos tractus, qui eis id insigne in sui memoriam reliqueris.
Alij dixerunt, obhsse lucidiorem sole hominem quendam in eo oppido. Memoria quoque Trinitatis in Chia-pa colitur ι tum passionis Filij, crucifi-xionis, flagellationis Ae spineae cor
nae, triduanae mortis, resurrectionis , ascensionis in caelum, Ze advenisis Spirites sancti. Nota quoque iisdem B. Virgo: aliaque ejusdem nostrae Religionis, in profunda illa occidentis Americae barbarie, relicta vestigia non ad alium,quam ad S. Thqmam reserenda videntur: ut proinde Didymus noster, simul in Orientem &.Occidentem respicien . haud minoris fuerit nobilitatis, ac Scipio Romanus; a quo
Cum exigerentur rationes factarum
expensarum in bello Africano, rati num libellum tradidit, dicendo. Nolite Patres de mia innocentia dubitare squia hiet Africam totam vestra pote-jDιi subiecerim, nihilex eo, quod meum posset ira, prater nomen O gloriam reportavi. Ecce i plus quam Scipio , In dicarum gentium inspector cst, & Apostolicus debellator S. Thomas; de
quarum infinitis illes auris nihil accepit; &cum vastissimas Indias Evange ld praedicatione iubjecisset Deo, ut nil
aliud praeter nomen & gloriam in cae- tum reportavit.
Ad Γnem properat oratio mea: Adum video graculum assidere gracu- s. Thremasto, ac Thomam velut columbam in foraminibus petrae, in cavernis mace. zz filiariae conquiescere jugiter; velut Mo- uo christi. nedulam geminato amore, Christi semper consortio frui; recolo, quod
apud Platonem legi: ubi Aristides vel
ex ipso aspectu, ac contactu Socratis, mirificam sequandam utilitatem p
cipere solitum esse,prossietur his ver- ν -- bis. Proficiebam , o Socrates , quoties ε cunque recam essem; etsi in eadem domo solum essem, non tameti in eadem parte domuI, magis ramen fustires in eadem parte. Et mihi quidem videbar, inrito magis, quando in eadem parte exotins Glisaid te dicentem νntuebar, quam cum
alio essem avemus. Sed longe magis proficiebam , cum apud te sedens te tangebam. Humanus illa Aristides erat Divus Thomas Apostolus Christo Domino , in cujus Consortio&cohabitatione ita procellit M ita se gessit, ut melius Mucrius dicere potuerit. Proficiebam,' Christe sancte, quoties tecum essem , etsi in eadem domo solum essem, ma-
is tamen cum ad te accedebam, deicentem te intuebar. Sed longe ma- ,
gis proficiebam, edm apud te sedent
apertam tui lateris cicatricem tangebam. Assuetus erat Thomas & audire, dc intueri, Zc tangere Christum, Minde pruficere ;& similis sibi essec
piens, cum dicerem coapostoli, ndiamus DomInum, credere distulit, donec Christum cerneret, de sacra ejus vulian ra palparet. . Quando vero Thomas
factus est frigidus in fide, Ac incredulus in Religione, non eraι cum disicipulis, quando venit Iesus. Erat, quasi a
bones diss)uncti Se separati, qui non tantum perdunt flagrantiam fulgoris . sed etiam induunt fuliginem squalioris; ut illis recte subscribatur : EM
78쪽
Prout alludit Boetius, dicens: No me igitur, omne quodes, tam diu manere,
atquesubsistere, quamdiu sit unum; sed
interire, atque disse ι pariter, quando unum esse deserit. Et plane faciesThomae erat super carbones denigrata , quin do ab illo Apostolico,& sanctis inflammationibus ardentissimo colle. gio,acChristi latere suit elongatus ἰnec redhi ad Apostolicos ardores, quousque rediret ad pristinos unitatis splendorese Certe carbo extinctus, REI NVISCUT RT IGNESCET ATTA Vica bonis ardentis. Frant Christi vulnera velut Pyropi Sc Carbunculi,ardentissimi simul ac splendentissimi; erant sicut carbones vivi his adjunctusThomas, solo attacta, coepit scintillas ais moris pristini concipere, tum ad ardo. res transire fidei, denique omnino inflammari & igneicere admiratione transpositiva, de exclamare: Domιnus meus es Deas meast Quod de sacratissimo Eucharistiae Sacramento discum rit&Dionysius Areopagita, id pari sensu adChristi rubentia vulnera exhiberi posset Thomae. ciuemadmodum, in
quit, ignis siensibilis ea quibus insed ris.
in suum traducis o cium, omnib1 sque
quodammodo sibi propinquantibus sui
consortium tradit. Haud aliteν DOMANVS noster se DSV qui ignis consumenses. nos per cibum hunc sacratissmum in sui traducit erilem, Deformese; reddi . Traduxit Thomam in sui effigiem per
DISTINGVIMVR. attactum lateris sacratissimum, esimque DEIBrmem reddidit, ut validὰ exclamaret: Dominus meus se Deus
Tantum interest, a Christo non elongari , Christo proximum esse , Christi vulnera tangere, Christo similem reddi, ad Christum confugere, Christum inclamare, & in Christum credere. Reflecto me super id .
quod de aliquo ni fallor sturno
reserunt historiae. Is nempe edoctus fuerat pronuntiare articulatim, Sancte Thoma Indiarum C sole, ora pro me: contigit ut accipitcr pleno impetu hunc e sua cavea liberius provolantem persequeretur : exclamat,& r petit Avis suam precatiunculam, Suuincte Thoma ora pro me. Tum eccet praedo dehcitur momento, & exclamans Avis salvatur. Simile quid narrant de Papa gallo, in naufragio per hanc precationem calvato. Pericula nobis insolescunt plurima, quoties a Christo diffungi inur. Ah l quoties periclitamur in fide,& credulitate Divino. rum Mysteriorum quoties nobis in .sidiantur infernales praedones quam miseri fiuctuamus inter scientias &errores quam extincti frigescimus amore divino In hisce periculosis
insultibus , tantum nobis prosit invocas te, Sancte Thoma, ora pro nobis iquantum tibi contulit exclamasse, Dominus meus se Deus meus i
79쪽
Grandis in pumilo causa mporis erit. Raynaud. in Philolog.
Parvulus natus es nobis i. vocabitur nomen ejus, Λ ira, lis. Ita. 9. U. 6.sYNOPSIS CONCIONIS LXIII.
Ex omni volatilium coetu eligitur Americana Colubris, quae speciosissimo suo compendio CHRISTI Unigeniti Fili j Dei mirabilia magna symbolietet, & Fidelium animis ad Bethlehemiticum stabulum religiosissimos admirationis
Aud unquam ante tam opportuna donatus sum inlicitate ad serviendum occasioni ac tempori , & obsequendum Divino mandato, inter terrores& fulgura per Moysen ad populum tDraeliticum promulgato. M ambulans per viam, in arbore vel in terra nidum a vis inveneris, se matrem pullis vel ovis desuper incubantem, non tenebis eam cum
Uys,sed abire patieris, captos tenens suos ; ut bene sit tibi, or long' vivas tem pore. O me sertunatum i qui transiens penes antiquissimae Bethlehemiticae Civitatis moenia, in pervio stabulo, in praesepio male aperto inveni nidum, samo ac stramine constructum, in nido pusillum Pullum, & cum Pullo
matrem sollicite excubantem. Vt ergo Divino obtemperarem praecepto, excepi Pullum. Illum , inquam, pullum , quem Deus Ter Optimus Maximus ex suo sinu avolare fecit, vocans
ab Oriente avem, ut visitaret nos oriens M. 4 d. mis.
ex alto: illum Pullum, qui Hussato Vate testante haud consideravit semitas suas. Semitam ignoravit Avis, semitam utique suae infinitae bonitatis , -- msuae immensae charitatis, dc suae inexhaustae miserationis. Illum denique Pullum, qui de seipse apud Matthmum suas exponit aerumnas r Holucres Matth s. v. cali nidos habent; si ius autem hominis non habet, tibi caput reclinet. Et expectatis fortastis, me circa Cuculi officiositatem lare negotiosum,qui&po-
80쪽
78 In Solennitate Nativitatis Domini.
nit a dc PARIT IN ALIENO NIDOuando etiam S. Evangelista observate beatissutia Virgine, quod Reclina vit eum in praesipis, quia non erar et D cus in diversona V bi S. Gregorius observat ad propositum. Non m parentum domo ,sed INVIA nocitur; quia per Humanitatem suam , quam assum erat, qa IN ALIENO NASCS B ATVR Converto oculos meos a cuculode Pullo ad Pusuum, ad Parvulum , ad Infantem, ad unigenitumi&Virgineae satrisFilium; cui Ecclesia Cainolica ita accinit, velut Aviculae in nidulo quiescen ii. Taeno cere pertulit, praesepe non abhorruit s Silacte modico pastus est, per uem nec Ales esurit. O electissimi Sevenustissimi Incolae Aercae civitatis r onobilis Isimi Ephebi Aquilinae Aulael omira libertate ac gratitudine praecellentes caelestis Patrisfamilias Alumnis 3 multicolores, amanti, de dolicatissimi Choraulae terrarum s 5 tenerae de
innocentes animulae Avicularum s
Solenni sitiria bac Dominici Natalis die, quo tota caelestium, terrestrium, de Inferorum harmonia exultabunda in Divinas sese estundit laudes, vestrae voci impositum sit silcntium 8 An non etiam deliciosa vestrae musicae suavit ascommuni omnium plausui suos li- heraliter ad 0ciat modos e omnino fas esse videtur, ut hodie cum Pastoribus ad nidum Bethlehemiticum properem :&, ubi illi suas sportulas, Reges
verb sua munera osterunt, ego ex meo
Ornitrophio producam unicam ex omnibus Aviculam, omnium minimam , venustissimam , ingeniosissimam, incomparabilem; eamque cum debita profundillimae rcverentiae submissione, ad obseq ita offeram nato Parvulo. Haec Avicula cima apud varios divorsa sortiatur nomina, Indianis dicatur Colybris, Pertianis Gonambuch, Hispanis Tominos, Meiacanis Visiciliis inobis certe ex Prophetiae praesagio v eabitur nomen eius admirabilis: quando etiam Goinara, non ignobilis A tutior, brevi compendio ei hoc praedicatum tribuit. Istic reperitur, inquit , admινabitis avicula, cicadae magnis udine, elerantissimis pennis et crsicolorabus tecIa. Haec Avicula hodie mihi campum aperiet amplissimum, admirabilia dicendi: & licet sit Avicula omnium minima, Parvulus etiam ex intactae Virginis utero genitus sit admodum exiguae molis i virtus tamen maxima in-
erit Parvis. GRANDIS ET IN PUMILOCAI PASTUPORIS ERIT: quando extam parvo principio promicabunt ad mirabilia opera; quae fecit ille hodie , qui est in consili s suis inscrutabilis , Deus fortis, Pater murisecuti, Princeps pacis, Salvator Mundi.
In minore ac breviori corpore constipati circulantur spiritus; δc virtus adunata dispersa fit fortior: lod & juxta Philosophos, Pusilli ac brevis corpore sortes sunt; ac plerumque
Maior in exiguo regnavis cortore νι tus ῆCorpore in exiguo res numeros est.
Exiguos homines sed audacissimos, in Nili insula degere, qui Crocodilis
adco ctaris 'animalibus sese osserant obvios, memorat Solinus. Alexandrum animo magnum , Corpore brevem , angusto domicilio tantos spiritus recludentem, demirata cst Antiquitas: ut propterea Gualterus dicat de Regina Amazonum, qubd cum pri naum illum conspexit, mirata sit,
quod famae virtutis non Correspondeat exiguum corpus,secum taciturne ver sando, Principis indomiti voras usi tanta Iateret
Miltiades, Themistocles, Coriola
nus pusillisuerunt. Xantippus I acedaemonius brevissima statura homo, res Carthaginentium restituit. Pipinus Rex Francorum, licet uI noduli bipeda lis homunculus esset, δι ideo a modica
statura cognomenio brev/s diceretur ἔanimo tamen erat de fortitudine sunt mus,& virtutum suarum meritis excrescens, utpote qui primus e sua sit pe,dGecto ignavo Principe, Regis ii, tutum obtinuit. Attila mundi terror, de Dei flagellum, statura pusillus erat. Hercules excelibrum spirituum prototypon, pusillus corpore fuit. Sed de natura cum exigua corpore animalia compegit, id ante omnia procuravit '