장음표시 사용
51쪽
ita, eram voluntas non seratur in sneognse letum . Error aurem , seu dolus incidens eonis reactia . & ipsus modum affetens. non sit stantiam, non inseit contractum ; quia adhuc errore eognito . vel dolo , fieret . Nune ad argumentum . Sive Pars , sive tertia Persona dolo, errore , deceptione , ex e sulla torqueat ab aliquo ex sponsa, ves etiam ab νω Io εώ - utroque eonsenium ad dissolvendam sponsali- tiam promissionem , non dissolvuntiat honsalia , quando dolus , aut error fixit eausa tatis eonsensus a nam hoc pacto consensus non est Quil debet esse spontaneus , & voluntarius . Tune Pars decepta ius habet, ut
subsistam sponsalia a & Rara altera nequit absque noxa recedere. Quod s compara suit in causa doli, in hoe etiam pes vir , Iiaque ad dissolvenda sponsalia consensis debet esse spontaneus, di liber ; proinde
ab eo debent excludi vis , metus , dolus , fraus, error, preces importunae, di quidquid impedit voluntarium proprie dictum . Debet Lari consensus ex utraque Parte; unde si unaressui, debet altera Miam servare fidem .
num , eiusque viae ineertae providen tiae , non onusa possunt sub primor- dii, seire, de munia praevidere . ut superitis observavimus. Hurima temporis decursu sese offerunt, quae prudentum cons
sum obligant in aliud mutare. Hoe potissime Meldit in materia nuptiali ; ideoque plures Civilea , re Canoniea Leges conditae sunt ad
dirigendos easus ejus occurrentes , Has in praesentia eraminamus . Canonistarum, Iuri
starum , & Theologorum vestigia sequentes; etenim tae hujusmodi disetissione omnia solent implexa .reto Generatus Itaque regula est , ut omnis gravia mutatio in Persona , vel eie- --His eurassantita, aut extrinseris accidentibus, ouaeragina si fuisset anto Sponsula , a viris prudentibus ea non suissent celebrata, si causa suffetens,
de iusta ad ea dissolvenda i squidem huius
generis contramis semper eonditionem involvunt , stantibus talicet rebus prout substant. Nec ob hoc transi contractus in e n-ditioriatum . Nnm sicuti absolute contrahituriaeundom quod rea nune sunt, di habent esse . ita conditio illa intrinstea issolutam
Portu huiusmodi ea ae , alla sunt ante. cedentes. sed ignotae , qtia postea detegun-MisDiplis., tur a di aliae sunt subsequentes . sed nequa-Jυ ' quam primi se . Rursus hae subsequentos intaria'. m displieem elassem dividuntue i aliae sunt G-- pliciter ordini, physet, & ab exitii eo abs
que culpa patientia erodiae i & aliae ad ordInem spectant moralem , hoc est , supponunt 'pam in eo, quem aspelunt . HIs praenot tis. ut quadam method sne eonfusione procedamus , omnes has caulas placet Icdu cere ad quatuor particulares Regulas .iM PRIM REGULA . Gravis mutatio anteeedena . & ignota , quae si sulset cognita. a Viris prudentibus non fuissent re- eoo oret Iebrata sponsalla susseiens est causa ad dissolvenda Sponsalia . Huius rationem iam diximus supra num. M. Constat insuper ex I. In Iete, st'. se e - MEL empriori 1 . Quia rea censetur seri , quando innotescit, proinde non apparer idem est, ae non esse: sed illa mutatio nunc innotescit i erao nune eensetur res fieri ,
ilieet promisso sponsalitia i atqui s ab initio fuisset cognita , eelebrata non fuissent Sponsalla: ergo nune sumeti ad ea dissetveniada, eum nunc sciti idem si ae de novo advenire . Hine habes Pristi . SI Uli valde nobilis & valde dives pro sit Fremini. quam sia eredidit parem , & post sponsalia novit valde disparem, vel ratione originis , vel ratione divitiarum : non tenetur eam dueere , sed legitime potest sponsalia dissolvere . Hoe idemdleendum est, s Hemina valde uobilia . de valde iuves promittit Viro, quem sibi parem eredidit . & postea valde disparem invenit . Seeundo . Si sponsus est vitiis luetitus, vel prolem suscepit , & horum cognitio sopervenit sponsae, sam initis sponsalibus: fossi eiens habet sponsa momentum resuendi . Nam inde tum est mulieri honesta famaeum Vsto vitioso nubere ;-s ipse prolom seseepit , adest perennia dileordiarum semest ob quandam eontrarietatem In Uxoribus Inuatam ad prolem a Marito su epiam ex alia esto Iegitima Conjuge, sue etiam ex metu . ne communia bona in utilitatem prolis prias susteptae dissipentur . Dimim est, se Ini si ibur Irreri ρ. si enim absque prolis susceptione aliquoties se Iapsus , non est eausa suffciens dissolvetici sponsalsa a quia apud homines non ineon gruum censetur tale Coniugium . eum apud 1psos Viri ob tale erimen non vile stant .
Tettio . E eontra si Sponsa male ste diversata eum alio , & eognitio eius eti- minis superveniat sponso iam celebratis hon- salibus, potest Sponsus restire a Sponsalinus . Etenim in hominum aestimatione probrosumost Viro dueere eorruptam; & species quae dam bigamiae contrahitur, tale Coniugium ineundo . DICES . Can. Grana m iam . Nem reseran o de elarat Pontifex eum qui lura-- vit se ducturum aliquam in Uxorem, nonis potest ei sornicationem opponere Uaec is dentem , sed subsequentem, ut illa non is dueat in Coniugem - ergo .
RESP. Loquitur Ponti iax quando delia Etiam stat praeco It m. Sie intelligitur prae dictum eaput . 8e sub hae intelligentia ad
alias extenditur causas antecedentes graviter mutantea rerum stat- .
maiid . Si Vis promittat vid- ex Coniugio rato, quam virginem supponit . & detegat salem non esset iustam habet eausam resiliendi i facta est enim notabilia mutatio' ex parte Viti , eum vilioris se aestimationsal Vidua, & contrahatur desectus bigamiae pet
52쪽
,diet Dicta s smint , quando eo antati tiri mo erant dispositi. quod non eontraxissent , exoptio. s ab initio eos seivissent desectus . Si vertilla erant assecti , ut nihilosectus eontraxisi se it: tune superientem eognitio non offieit; nam error tune est ineidens, non laedens voluntarium , nee contractum infirmans .
In dubio e tra mox dictam animi dispo-stionem . favor , de possessio stat pro Imaocente . Cognitio Itaque defectuum superveniens ius impertitur ipsi innoeenti ad resiliendum . Ipso iacto non dis luuntur sponsalia r squidem errores huiusmodi non υsrsuntur etrea nuptiarum substantiam , quae consistit in Personis habilibus ad earumdem finem , sed reseriintur ad qualitates . eum quibus est eompotabilis assectio ad substantiam : proinde dant ius ad reeedendum . &non statim irritant i nisi illa qualitatea εariter essent expresse volitae, Di transsent in substantiam .
is. -- hctitam defectus cognitionem , tua habetiam . . vestiendi non ratificet promissionem ἔ mn
latificatio nouo aequivalet eontractui; & tune absque nova superveniente eausa nequit resi lire . Porro ratis tio se eapressis verbis
aut facto . ut si ante dissoluta sponsalia para
Innoeens turpiter eohab; taret eum Comparte.
Tune ius omne amittit . & Iegum favori a renunelat . sive ld egerit animo ratisseandi DAE. suo non . lptam enim Delum ratificat . flvet, post dissoluta sponsalia areidae turpitudo , non es positivum argumentum volunta
ris redeundi ad priora sponsalia . 1α4 Desectos ad Sponsalia praevii . qui post sponsula eogniti dant ius restiendi . lnsutit disserentia . Nil sunt probros .nma in a, . vel reddentes graviter ineommodas nuptias in Mi . ne sanguinis insectio , ab Haereticis deseen dentia. lepra. paralysis, morbus galli s&e. Alii non sunt probios . Dee valde ineommoiadum e seiunt nuptiale onus: ut aliqua defor
mitas , ignobilitas die. Qilando desectis, s h l D
primi generis nequeunt Meuitari , nee sne manifestat Ioue fas est inite sponsalia . &multo minus Conlogium; quidem sub lethali obligatione . Ratio huius est , qta nemo sibi eonsulere potest eum pestivo gravidamno alterius . In rasu grave damnum positivum alteri sequitur; squidem odiosa esseitis socialis cohabitatio, alias perpetuata , rixosa , probrosa . indecora filiorum edueationi &e. Quemadmodum ergo in ceteris contractibus ore it desectus noxii stib Ie-ehali . ea regulis iustitiae, manifestandi sunt :Ita etiam in praesentI eontractis . Imputet fiarim rea , si in eos ea culpa inciderit desectus a vei infortunio Imputet, s ah extrin-
Si desecto, ore it alteritis snt ordinIs ouisti, o poterit Para vitiata licite Sponsalia contra-
. here, eorumque urgere executionem . quan- .sua p. ι do smplieiter procedat occultando , mn -- se Isario fingendo oppositum , nee artificiose
negando interemta unusquis ue enisa ius habet ne decipiatur in contractibus & non
praevideat , nec timeat prudentialiter, eos . contractia nuptiis, detegendos . vel detecto,groia non parituror incutivenientia. insueti &Compars nee exeeptionem. nee obiectionem saetae . Nemo etiim tenetue se ipsum insa- mare , suosque desectos propalare i &-habet Mnusquisque absqoe aheri in iniuria mi providere; nam e re alteritia est de huiusmodi desecti , inquirere . com soleant in communi usu agendi a contraherilibras pereunctari . & eommuniter innotescat quod subesse postant , & sape Metiliari .
mutatio anteeedens. Ee non incognita , sed reis, atii nota ante Sponsalua . non est eausa sume lena e distis aera
per se loquendo ad dissolvetida sponsalia . me spectat Camon μ/----m. Ce rvΤ jure ran sis iuravit se ducturum ali
quam in Uxorem , non potest ei seresca- ,, tionem opponere praecedentem , sed se sequentem tit illam non ducat in Coni
gem - ubi Ponti sex loquitur quando delictum suit praeeognitum ; & ut dirimus
a m. II . haec eausa ad alias etiam extemditur anteeedentes, quae rerum naturam gra
viter Immutant . Et satie unusquisque sui Dominus est, & se ipsum potes eul voluerit tradere absqtie Creatoris iniuria absolutum
habentis dominium i ergo lieite se tradit unus alteri quem seit gravi desectu irretitum i atqui si lieite & seienter se tradit, i netur . per se . datam servire fidem ; ergo
nequit a promissione reeedere .
Hine habes . s Ult, vel Feemina pro mist alteri Parti . qtiam sciebat valde sibi disparem , vel ratione originis , vel rationa divitiarum, aut vitiis irretitam &e., tenetur per se loquendo nuptias contrahere , & non potes sponsalia dissolvere . DICES. Qui pro merce promittit ven ditori . vel pro actu turpi promittit prostituta pretiniam valde excedentem, non tenetur ad exeesum . sed solummodo ad aequale; ergo etiam in easu non tenetur Vir fidem servare valde disparἱ datam . sed sumet, elaequalitatem servare . eam dotando a utrobique enim datur imprudentia . de prodigalitas , & Creatoris iniuria .RESp. Paritas non urget . siquidem non promittit spondens se ipsum in pretium; ις, non enim eontractus Sponsalium est contra- var. - . Ebas venditiovis, At emptionis . sed spont nea & smplieiter liberalis pro sto . su stantiali, qualitas eo 1 it in Personis ut habilibus ad finem Sponsalium : & lita servatur . Paupertas , ignobilitas . & ex adverso divitiae, & nobilitas . sunt conditiones Fesesiodi . & a identales qualitates . In relatis exemplis peeunta illa excedens datur in peetium ; propterea reduci debet ad molitatem seeundum iustitiae regulas . Quanto in adseeundum exemplum sunt Doctores, qui volunt , promittentem teneri etiam ad excessum .
attenta rerum natura. Nam si ex hujusmodi pilis valde disparibus grave oriretur sondalum . gravesque discordii inter Familia,
exeitarentur et tutie Promissor non tenetur .
nee debet. sare promissis, & fidem servare . tam si de re illicita , qua absque peccato nequit compleri . me Idem dici umettians promissio seret iuramento firmata a
53쪽
nequit enim iuramentum esse uinculum iniquitatis .
G. o , - .. spectana ad ordinem physeum , de Sponsalia ana p,ι subsequηns , adeo gravis , ut praevisa merito,& rationabiliter moveret prudentes, eosque ι,aι acii finis retraheret a contrama , est caua suffciem
uisci iis, dissi, luendi sponsalia . Fiandamentum huius est Idem ae illud praemissum sub generali Regula num. in . Capite cviema sism et s. De iurejur 1 a si quae deserihuntur hujusmodi causae phys eae Quod si post hujusmodi iuramentum is mulier fieret non solam leprosa, sed etiamti paralytica , vel oculos , vel nasum amit se teret , seu quidquam ei turpius eveniret , se numquid Vir teneretur eam dueere i se Uxorem profecto doctam non posset diis mittere Ad hos desectos revocantur aliae infirmitates , morbique , ut gallicus , O laolentia oris , deformitas per amissionei pristinae venustatis . Hae notabiliter mutant in hac materia rerum statum : s letati nuptiali gravamen inserunt , perpetuas gignunt
displicentias: proindeque sumetum ad dissolvenda Sponsalia . Doctrina hujusmodi eommunis est . ii 8 Ad hoe eaput revoeatur status M. ., .his paupertati , di divitiarum , qui sub tripliei. U. combinatione potest eotitaetari . I. Si unus di-υνum. cadat a Statu divitiarum in paupertatem . II. si ambo pauperes e adant . iis. Si unus ascendat ad divitias notabit ter malorea. Aliqui Dociores , inter quos N. P. Andreas , propugnant, In omnibus hisee easibus subesse iussieleniem causam dissolvendi Sponsalia propter notabilem mutationem. In primo casu totum onus rimiliae suisse mandae in limum ex sponsis revocatur . Multo magis augescit mutatio , si paupertas si ea parie Sponsae a nam omnia Ipsius horia computantur pro dote , sive so aut et , sue
reductive , cum semper ad onera deserviant lallevi .mda . tDIn seeundo ean licet Interveniat quae
dam eompensatio paupertatis unius cum paupertate alterius, revera tamen diisellius redditur nuptiale onus ex utriusque indigentia .
Huiusmodi eompensatio ad hoe deseruit quod si unus ex sponsis velit alteri pauperi
nubere , tenetur priorem servare sdem; etenim in pari easu melior est conditio possi
In tertio ea se respectu dixiti, incitur Aorior sponsalium adimpletio stante illa divitiarum vitientia , quae s contractum praecessisset . nequaquam promisisset. Alii Do- Hores doeent, augmentum illud dIVItiarum
non esse semeiens ad dixivenda sponsalia ;quia nulla Intere it deceptio ex parte alte titia, di solam facta est mutatio ex parte sui, in quem nori sertur intentio, & consen sus . Addueunt eremptum a s Petres equum promittit venditurum Paulo pretio iusto , di tempore traditio a valor augestit ; hae valoris mutatio non officit , sed suam habet
aro In ordine physeo referre possumti, impedimenta nuptiarum dirimentia: eum possint supervenire , etiam inculpabiliter ; resolutici tamen sere eadem est ae s cialpia Impi ,-- adesset . Iixque indubie ex parte utriusque disi Mina dissolvunttit Sponsalia per impedimentum dirimens ; qtita cum eo est impossibilis Sponsa- ii odori . IIum eae tio . scilicet nuptialis contractus , di ad impossibile nemo tenetur. Hine fit quod Pars innoeens expectare non ienetur dispensationem, aut oblatam aeceptare : lam enim a Usvit illa ius resiliendi & libera facta est . Si tamen dispensationem requirat eadem Pars innocens , renetur altera eam petere , diligetitias adhibendo & expensas. Ratio est, quia apponens impedimentum Ididit ius alterius : adeoque tenetur illud reparare modo quo est eommuniter Ieparabile; porro Pars innocens jus habet ad executionem Sponsalium . dc ne ametatue inhabilis i ae proinde habet jus Ut amoveantur impedimenta , quod si per dispensatio nem . Apud omnes illud compertum est . ruod si innoeens ex dissetutione Sponsalium
amnum patiatur , aut propter peccatum commissum , aut propter infamiam resultam tem , vel quId simile . tenetur alter ex gene tali regula dispensitionem sollicitare . DICEs tam sanchea III. I. ae o. Promissio submere intelligitur rebus invariatis; erga eum in easu rea non sim ejusdem conditionis, lam plane fit, nullam adesse oblissatio MM . RESP. Pra die a verisiori s mutatio habeatur sortiato : secus si ev eulpa contra hemis . In easu ex eulpa impedimentum subortum est ; ergo tenetur Pars rea illud tollere , cum nemo jus habeat alterum laedendi .
Principis ; porro nemo tenetur illud petere . eum dieat eaeemptionem a legibus. RESP. Lltro eo edimus , neminem
absolute adstringi ad expetendam dispensationem : tenetur tamen damitificans, si ea se necessaria ad reparandum damnum alteri illatum : ut in casu . DICES III. Nemo tenetur eum gravi incommodo servare promissa . RESP. Si incommodum , expensarum mensuram excedat , & laboris, taxatam in ea linea , utique absolvitur Promittens ab obligatione a se s s non excedat . pol IiΓ-mom eum agitur de reparando violato iure , laesa Parte ira ante . Et sane Adversarii in eam consuunt sententiam ut dispensationem petere reus teneatur . s saetiis si , fimoderatae expensae. s mora brevis & ad hoe obligatos intellἱgi contrahentes . Ergo cum incommodum . ex prudentiae regulis aequum , & rationabile , non excessivum iudieetur , ad his subeundum dubio proe ut obligabitur .i o Impia; mentum non dirimen . sed sollim impediens nuptias, suffeit ad resilien- Miamdum ex parte innocentis . Non distiluit ta- meti immediate Sponsalia i quia lieet nuptiis obstet exequendis. vim tamen non habet si,1- seientem ad ea d Issolvenda , quam habebat eausa integra . Exeipienda sunt ab hoe eapite impedimenta provenientia ex voto Religionis . vel Castitatis , ex ingressu In Re
54쪽
31 QUAEREs. Si superveniente Impedimento dita luente spontalia. eontrahanti ASponsi de novo, vel priora rati fieetit sub haeconditione , s P ae penseι, tenent ne haec Sponsalia λRESP. Tenem praedicta Sponsalia subregulis eonditio ii eontractus; unde. puris rata conditione , transeunt in absiluta absque novo eonsensu. & sundant honestatis Impedimentum ; ae proinde nequeunt sponsirentire , nisi nova aeeedente eausa . Fundamentum habes e et solemni priueipio apud Iu- trisconsultos quod actus iactus tempore in- j habili , relatu, ad habile tempus . valet pro illo : quare promissio illa sponsalitia prorogatur ad tempus, in quo licita est executio .
D. -- morales sponsalia subsequentes eo modo sun ti, με- ficiunt ad ea dixivenda , quo dictum est iam
quaarer . de Dueseis desectibus . Doctrina eommunis est , quod erimen hiresa. de Letum . ex quo infamia e risurgit. Iasio simae, honorisque, odium . discordiae inter Familias , saevitia Sponsi . & quae m-que alia propter quae fieri potest thori separatio . dissolvunt sponsalia , de sumesunt ad resiliendum . a 33 Inter hare delicta eomputatur pereatum fornieationis, ob violat m fidem ;
...is . i. unde Pari u nocens potest reredere. Hoe -- .impor. ε - Ium est , quamquam Sponsa suerit vi oppresimoeans ron se : nam in hominum aestimatione vilior facta' est . & eedit in exprobrosum dede s Viri , ut eolligitur ex Cap. 2 Isr I . s. l. DICES. Hoe pugnat eum Cap. sp DI I 27. . r. . ubi raptas , & qua vim pasta est , reddi iubetur . RESP. Caput illud Ioquitur expresse de desponsatis per verbum de praesenti & uere
nuptis . Ceterum noles velim, mulierem non
reiici , quia rea . sed quia vilior facta est . Nee ossieit, hoe noti suffeete ad thoti separationem inter nuptos. Nam quid maius requiritur ad thori separationem , quam ad disi solvenda Sponsalia . I 34 si eotitingat utrumque labe somniearia inset , dieunt notititilli , quod vir Uisud; - resilire potest: quia licet sint aequales in fidei is A Q.V- ah ctione. Sponsa tamen facta est vilior . &qua ηι forni e,probrosa sponso . Femina verti non habet εώ με sis, . di eunt illi resiliendi i quia non tanti fit hoe delictum in homine, nee ad dede a reputatur . quam is prior deliquerit . Unde colligunt, quod si Vir exigat mandari Sponia salia exemtioni , leuetur sponsa; secus ipse,
is illa exigae . sub eadem regula volunt iidem Dos cnti amia os . quod in Faemina, sola oscilla, aestis oead impudiet eum alio sine iant ad dirit,etidi νιιιιιια -- Sponsali, eY parte viri ; secus ea parte Fα- mi ue , s a Vito exesce tur eum alia . Si tamen ob nimiam frequentiam in Viro gravis genetetor suscipio , qtiod nuptus fracturus si fidem et tune volutit dari ex parte Freminaeeausam sinesentem dissolvendi Sponsalia . Alia Sententia doeet . quod in ea su ea , nulla parte datur causa suffetens . Motivium est . quia in eo quod est prinei pale . sunt ambo aequales, set licet . in fractione figet imajor. aut minor ducGnvementia, acciden '
talis est i adeoque aut ex parte nullius , aut ex parte Dtriusque aeqtialiter urgere debet causa . Hoc apro clareicet exemplo . Nuptis ambo Darimni Mi fidem , Leiunt sbi compensarionein , ita quod nullus potest cilium a rhoro exeludere: ει tumen lapsus in Fremina turpior est . eamque visiorem essest : & hoe vertim est , quia principale quod est fidea . in utroque Gaestim est . Haee sectanda opinio videtur plausbilior Ad illud de otalis . scitemur . ut quid tu pius censeti in rieminis apud vulgarem aestimationem ; nihiloseeius in Viro sunt qtiid gravius, cum Vir si caput mulieris .
/c RITATE . ras Ausae enumeratae in praee entiti synopsi sue antecedentes , sue subsequentes Sponsalia, aliae ipso facto dirimunt Sponsalia , ut nuptiae eum alia Peribo celebratae, impedi mentum dirimens, assiamptio 1d Crdine, Sacros , Ingressus in Religionem: aliae Ipso s.cto non dissolvunt, sed ius tantummodo praestant testiendi . Loqu. tido de primis nolia desidera ut Iudieis Sententia . Sunt enim impossibiliter eonjungibiles eum Connubio rsed ad impostibile nemo tenetur , nec .ulti auctoritate oblimri potest ; ergo nullius Io
dicta sententia est exquirenda . Pro ipss neque etiam declaratoria requiritur Sententia Iudicis: nam, cognita harum ea usarum natura. sequitur . evidentia illationis, sponsalsum dissolutio . DIEeultas itaque Controversae ad seeundas eausas solummodo devolvitur . non ad primas .
sponsalia ob eausas pra bentes jus restiendi sape requiritur ludi eis Senientia . a 34 PROB. I. auctoritate D. Thomae Supplem. . . 43. an. 3. In eoνο. . Ubi est in omni a praedictis easthos sponsalia se eontracta dirimuntur , sed diverio modo . vi quia in duobus , seilleet, eum quis ad Re-- ligionem confugit. Ac eum alter Conju- ω sum cum altero per verba de prolentivi eontrahit . ipso iure Sponsalia dirimuntur; is sed in aliis e shu, dirimi debent s eundomis itidi estim Eeelesae Et sane itis Itoit Ee etesia speetate Tribunal super erutas matrimoniales . quia plerique casus oeeurrunt πι-dietatem discussionem expostulantes : item inseruit super hae re titulos plures in eorpore Iuris . Ius civile etiam condidit Sanctiones plurimas pro iudicibus dirigandis .
H e omnia necessitatem recurius ad Seniem
clam iudicis abunde deelatant . iar PROB. II. Quotiescunque ex pri- .ata sponsali iam dissolutione exoritur standalam , Eeelesae satisnciendum est , illud auia serendo sed hoe seri nequit , nisi per eius. dem Eeclesiae judicium ; ergo . Maior proposito
55쪽
positio eonstat. Saepe enim pallea G1ε sponsalia , & eaus, resiliendi non est eomitata ;
- λ.D. unde fit, ut privatim a promissa reodendo , ia D ,- suspiciones emergant . obloetitiones , dissa 6--, mationes . iurgia. Minoe ex se est euidens . Nam andala publiea ea eontractibus orta,
potestate publiea debent aisserti, nee aliter bominum mentes iudiella finistria assoctae possunt stiaderi , quam per Iatam sententiam mediis allegatis , & prohatis. Hoe ita verum est, quod etiam s ab initio sponsalla suerlut nulla, interpellandus est Iud ea, s eae ius lutione, seu er privato reeesse sequantur andala. Iudex autem debet esse E esiasti. eus iurisdlmonem habens in Foro externo ;pr Ferea Paroehus hule muneri impar est. 1 8 PROB. III. Saepe resiliensi musae isunt dubiae , & laeertae r sed tune neeessarius est ieeursus ad Iudieem; ergo saepe nou posisunt latitari Sponsalia absque Iuditas sententia . Maio e os diversas oppostas aeque sum
nionibus oritur ineertitudo iuris, & eonsulto ...ii. . & quidem rationabilis ob rationabile, opinantium eontrarietate . Saepe stante iuris Certitudine , lacti eonsurgit iocertitudo , eo quod non elare eognoscitur , utrum res ita si, ira aeeiderii . Minor est Reilis intelligentiae . Etenim In eontractu iuris mutui . mutu que militatis, netuo innidius Ineerio iuri , vel salo. absque peerato teredere potest In prae iudicium alterius , qui est in possessione ravi eontractvi ab litatio legitime testi: tinde M Tribunal iustitiae eonfugiendum est, quod omnibus expensis circomitam iis iuxta lagesari huat unicuique suum .i su PROB. IV. Non tardi Glebratis Sponsalibus , variantis. & murantur assectus ex qualitate hujuste materiae dotibus naturalibus innixae, maxime extrinseris, pro plex quas Persena , 3uae nune placet, postea Q uis, sin displicet. & fit quod leves causae ecineipitin . tur ut magnae , & exaggeratorio proclamam me sermone di atqui in hisee eamus proprium iudieitim non est aptum Tribunal , ut pcreta eorruptum ab anisi turbatione , & ab af Hus pondere : sqBIdem amaro palato deseia quoque amare sapiunt ; ergo aci Mesesin,
14o PROB. V. Quod eommuni bono deservit . adoptandum est : sed remissis ad lirium Mesesam pro dissolvendis sponsalibus com- l . - 'mont bono deservit a ergo adoptandus est ...isis M. Ostenditur minor proposito . Reeidit quod eausa dolose apponamur, quia Pars altera salsis opprimatur momentis . quod aequivocaeisplieentur conditionea r spectat autem ad num commune , quod horum iovicium non concedatur partisus , ad detegendos d los , ad audaces comprimendos . ad firmandam in contractibus veritatem, praecipue on xoss , & perpetuis; ergo ad Ecclesiam s Eetidus est recursus .
dissol*enda ne est Iodes interpellari , eum ad haee, is ore elandestina . iurisdictionem non habeat Εeelesa ; ergo plerumque neces sarium non est Mesesia iudierum .
R P. negando minorem . Contra missponsallum Mitte Glebratus . videlicet
absque praesentia Minviti Meles,. istique Etiam Mitur eiusdem iurisdictioni , euitis regulis dirigitur . sponsalium eontra s est via ad Helis . nuptias contrahendas in saeie Meleta: proinde ad eius Tribunal spectae . Nee Eeclesa supra matrimoniales musas habet iurisdictionem, quia elandestinae non sont; sed illum habet a sua dignitate, & tiesversalitate potestatis supra Fideles . Nuptiae ideo esse non debent elandestina a quia se Eeelesia eonminit . Si ergo sponsalia o ulte eelebrata nequeunt absque seandalo privatim dis.
ivl , vel s litigiosa sunt eausae ; promi dis. bio iisdielo Eeelesae sunt dirimenaa . 14a CBIIC. II. Saepe causa in oe Lia . qua in iudielo probari non potest i seditine ad ludieem deserti non debet: quia gravaretur innoeens, eum sententiae stit Ino Ε-eiosae & noxia, stare deberet; ergo recusesus ad Iudirem non est admittendus . RESP. si Instet Para rea , vel asses musae praebentI ius alteri ad resiliendum, ueei servetur fides , & seandalum oriator ex dissolutione privata sponsilium . Itido est interpellandus . Similiter si urgeat Pars rea apud Iudieem , tenetur Innoeens subire i dieitim , & sententiae obtemperare . si tamen virtus si Innoeens de veritate musae et tune habet ius ad deelinandam, legitimis mediis, me clonem sententiae, utpote quae falsae im nisi . . nititur praesumptioni , ae proinde conscientiam non ligat a s t eertus de sua re apud alium existente . a quo non potest per Semtentiam recuperare , potest eam artissetis eri pete . Si vet4 nee scandalum immineat, nee instet Pars rea apud Iudicem; tune alter tus de musa recedere valet a sponsalibus .
343 OBIIC. III. Instantia apud Iudi-eem pro dissolvendis sponsalibus rerilare debet alterius desectus 1 sed hoe est Bllestum ;ergo ad praxim non est deducenda . mplieatur asumptum . Dissolutionis causa plerumque est eulpabilis, talieet desolatio , ID -bilitas Metilia . seeretum sanguinis vitIum . infirmitas probrosa &e. sed hae referte ad publietim Tribunal in dede s Personae veris git , es Familiae ; erso .
RESP. In easti seruanda est regula- - hEvangelii Muria. I 8. . 8e Iuris . Primh pra- dtiis .. . t monenda est Pars rea per semetipsum . vel νius fama I per Parentes . acit Amiem . si nihilominu, M ur .
1nstet , minari debet pallatim iudieium . Si adhue pertaena dedueatur ad Forum. &noietur infamia , mi imputet : quia delatici holusmodi stile defenso proprii iuris, non
autem accusatio . & Interuata honoris vi latio .
56쪽
gravat Innoeentem . & ipfi perturbationem parit . allevium est ab aequitate i sed itis antia apud Tribunal notabiliter aggravat innoeen rem e quia neeessarid sunt plures idonei Te providend. . In quibus quaerendis labor mori rarti exigitur. & peeuna a r e contra in priuata dissolutione unus Testis sessest non suspectus doli , quamquam non si iuratus , suffieiique publica fama : ergo .REsp. Quando vel uterque . vel Paraaeeulata rem fatetur, tunc Meesaria non est
ulterior resilii ratio . si ueri, sola Pars ac iasan, testifeetur . non suffieit his testifieatio; non enim In causa propria . 8e in gravamen . . alterius ei credendum est . Porro praenotant Iis, T. ., dum impedimenta praehemia i Q thsiliendi sunt in displici disserentia ; alia
sunt . cum quibus sponsalium exemtio estillieita . puta . Castitatis uotum; alia sunt . eum quibus illicita non est eorum executio , in divitiarum eatentia .
Si impedimenta stit primi generis , satast uncis oeularis Testis, & iuratus; quia a tur de peccato praeavendo a Cap Praesere II. De Von M. , & Cap. asper eo 22. . Capi isti am . tit, in rasistis . Triplex tamen easus ab hae regula eaelplendus est . Primo, quando Sponsalia sunt iurata; see do quilido unus Testis nolit uomen suum prodere a tartio quando sponsalia sunt per verba de praesenti . In his easibus duo requiruntur Testes; eruitDe hoe de primo ex laudatis Capitulis, de seeundo ex Cap. praesere de terito ex duobus Capitibus sub titulo De Iesus, . Ceterum etiam in luralis unus sunseti Testia , dummodo si inravia o laris, di nomen suum ma essestet . Sufficit etiam lituralia fama ea side dignis testistantibus d impedimento pro Foro eontemtoso ; ex Cap. 'er eo xet. De eon anxur . . ct acus v. , dummodo tamen Pars litigans oppostum non probet pet Testes, ut colligitur ex Cap. ctimis , a . De Spissisti l . Fama his non tam
lom debet esse notoria. sed iuridice probata; luia Iudes non dueitur persenali selemia,ed allegatis . & probatia . Si impedimenta sint seeundi ordinia . ea selliret . qiabus stanti ci . lieita est Spo,
alium eae tio . requirunt communicis D Horea duoa Testes ex eetia scientia depone etes eum iuramento ad regulam eeterorum .
In quibus alterius Urget praeiudicium, dicente seriptora, o ore aeuorum , DEI OM- D'--μι omne merso Matth. I g. v. . 6. Aliqui Doctores probabilem dueunt opinionem P Iuda ni ammantis . etiam in iliis eamustinum susseere Testem iuratum . Haee opinio se plobatur . Valde duram ess . Virum ingenuum auctoritate illi Testia de elimine eertum compellere ad criminosam dueendam Feeminam . quam honestam eristin ali hu-itismodi enim nuptiae infelices plerumque producunt exitus t unde s consuleretur Episeopua . num talis teneretur in eonscientia ,
responderet negative et ergo Testis ille stimeeret etiam in iud eio . 14s OBllC. U. omnia exoptio fr-mat regulam in contrarium t sed ad Eeele-sam recurrendum est pro sola iuramenti di- pensatioue , quando iurata sunt Sponsalia ,
cap. I veri . De Dra, Mo . ergo non enneeesse pro dissolvendis sponsalium Senientiam iudicis exquirere . RESP. Non colligitur ex laodato capite
argumectum raceptivum . Pontifer ibi absolute deelatat - Non est rarium contra iura- ., mentum venire , nisi tale si quod serva. ., tum in intellium vergat salutis aeternae
quod istique verissimum est . incasone tamen huius Cam Is lia exorta est , an distitutis holhsalibus , quae suerant iurata , si meeesse ad Eeelesiam recurrere pro iuramento dispensando aet invisa eas Soto allegans pr laudatum Cationem . πι--αrlim negandum est eum aliis , propter m- νι munem regulam saepe productam . quod lu-simis.
ramentum inciens contractum, eiusdem naturam induit . N conditione. ; unde si eo tractus est litatus . est etiam Leitum iura
metitum : s ille habet esse s sistina . & hoe subsilii : setit & opposium. Caput autem, feri agit de iuramento absoluto . non de so . quod adiacet , incitque conrra m .
late promisit . Exquisius a P xentlatis Bertae . ut staret pro Sa . reeus savit . Ad Episeopum aecusatus , & eora Testibus iudicialiter i terrogatus , pro is nem In se latus est i es propter hane eati sim Coris Critia nil absolutionem denegavit. Iterum ae latus stib novo testimonio eonsessu,t est . se promIs ta , sed ficte et mm vera D fictionem probare non posset . sententia latas est. in eam ducereti Cumque executionem
diserte t. ipsum repulit Parochus a Communione Paschali .
RESP. quod Caius Iethaliter peeeavis ficte promittendo : & si quod se tum est
damnum , tenetur ad ipsus reparationem . Etiam graviter deliquit negando ludiet vetitatem a nam legitime suit interrogatos de re in praeiudicium tertii vergente . Nee valet . qtiod ficta promisso eenseatur nulla ; nam vera luit exterior promissio . & exteriora sunt materia propria Fori iudicialia et cum autem . de ista extetiori promissione , quam Teste in abant , fuerit interrogatus, hane lateri
Itide, In Carum postea eonfitentem , ficte promisile, iuste se didiim allegata , de probata, sententiam dixit; non enim tenetur in propria causa , & alteri praeiudiciali ere, dete . QVa tamen Sententia salsae innititue praesumptioni, non obligat; unde eam potest Cato, iustis artifieiis deelinate i sed si ineui halle subst seandalum tenetur Medire . Par hos , s Caium Oh seandalum repolle a Communione Paschali , optimo iuro
57쪽
, ν SECUNDUS CASUS . Cato, di,m Reipublieae leges maius est damnum atro sit Beriae animo non se obligandi , -- Αlnatale illegitimum , & spurium. Potest quia
untatem tamen habuit verba proserendi ex- dem Faemina iuri suo cedere q-ad Iniu- terna . quibus in faeie Eeelesae eontrahuntur riam , quam ipsi passa est i sed iuri prolis, Sponsalia . Volentem absqtie alta mola vi otiae ad plura remanet inhabilia ob originis
Sponsalibus resilire noluit Par hos ad saera- oesectum, nequit eedere . Spectatis autem menta admittere duobus Iniaxus sequentibus iis , quae sunt per accidena . quatenus sel- exemplis . Primh . Clerietis exteritis volena lirae prudenter sutura timentur ira alaia ,
saerum suscipere ordinem absque interiori Ae quidem gravia , ut perpetua inter Fa animo cibiam andi eontinentiam. ad eam ni- vas dissidia ; tune eesar obligatio, & prolihilo nos tenetur. Seeundo . Baptismus su eonsulendum est meliori possibili modo. Hit & Baptigatos tenetur ad Evangelicti , Cum talia non praeviderit Par hos se & Eeelesiasteae Legi, obseerintlam , si Hae- rora Ineonvenientia . merito ei a Paschal ratieus baptizer utendo Christi verbis , sed denega.it beneficium. cum animo ncin faciendi Baptitatum Melesia 1 o QUARTUs CASUs . Catu, en Roma, in Filium . Itaque Calus etiam volens Bl aeta passione actus promist eoram duobus
exteticis Sponsalia contrahere per verba qui- Testibus, Intra mensem dueere Bertam ihus eo uniter eontrahuntur in saeie Ec- Ee ista repromist . Elapso vero mense, urinclesiae , tenetur fidem servare . lieEt non Oget Beria pro exemtione Sponsalium a dehabuerit animum se obligandi . Rallo utro- negat Calus dicens, se non advertisse tune hique eadem est . Nam , eum in vethlis es- temporis quid ageret , nee consensisse pro terioribus communiter aeeeptis eontineatur missoni , & addit iuramentum . Illa cer- is obligatoria . volens ea se proferre , vult tiorem sarit Parochum i de Paroehus decla se obligate i 8c haee voluntas est tesseri*a , rat , teneri Calom , nee posse absolvi dom& priorem retractat voluntatem : setit ouia nee servet Spotitilia .
Baptismus per verba Christi eollatu, saeit RESP. Duo hie distinguenda sunt ;FIlios Eeelesae, volens se bapti re . hoe Forum nempe Eeelesiae externum a de in dem vult , de haee voluntas retractat prio- ternum eonscientiae contrahentium . in Foro Tem . externo remanet Caius Sponsalibus obstri-R P. eum distinctione . Vel silebat Clestis . Nam eerto eonstat de exteriori pro Caius , in exterioribus verbis contineri per missione Testibus firmata, de ad ipsum speis ae num uriem aeceptationem obligationem . &Octat delectum probare sumetentis adverte In facie Eeeleia Meeptat; sponsalia ut obli- tiae , 8e eonsensus a hoc autem non evinci Antoria et vel non seiebat . Si hoe sietio me per iuramentiam : etenim ea regulis tu dum . elaudicant Sponsalia , 8c non tenetur ris iuranti non ereditur in causa propri
Caius stare promissis , sed sola damna re- vergente in damnuin alterius. Cum ad hoe parare , s quae sunt secuta et de Par hua respexerit Parochus , denegavit absoluit
nequit et Sacramenta denegare . Si pri- nem . ratim , tenetur Caius fidem servare . Nam In Foro Interno conseientis plane do
posterius velle est reflexivum supra priorem hia . 8e diffellis est resolutio. EMaenis ani- animum se non obligandi a porto ex dua- mi motus , 8c tentatio ita perturbat . 8ebus voluntatibus praevalet reflexiva supra rapit aliquando mentem , ut lumen No aliam . Itidem universalior voluntas praeva- relinquat operanti suffetens ad reflecte
Iet partieulari ; voluntas autem proserendidDidum , de consentienduin rationabiliter , hoe verba obligatoria , prout communiter aeri- est . eum advertentia necessaria ad graviter piuntur , est universalior . Parochus igitur peeeandum . Aliquando urget passo vehe- tune tulia ipsum repulit a Communione , et menter , sed libertatis sufferentiam , de eo di ad hoe e Menuum producta deseruireo ilionis ad merandum non impedit. Pasio possunt exempla . primo modo accepta veritatem impedit pro
reeratum induxit Beriam . ficta nuptiarum chlam itaque pertinet, Calum diligenter exa- promissione , 8e suscepta ab ea prole , ne- minare . de rem totam bene perpendere .gavit stare promissis . obligans se ad ali- hJrie serte iudicium estea promissionis oblimenta prolis . Instabat illa ad fidem servan-ogationem .dam . Offerebat alter meuniae summam ; ae- iso QUINTUS CASUs . Promisit ceptavit . de cedit Beria . Hoe tit novit Pa- Caius eorum Patentibus Beris ipsam ductu'mehus , utriumque a Paschali Communione rum , complet Ia iam Natalitiis solemnitati- repulit , donee fidem servent ni datam . he Elbos 1 ae ut avia ista repromittens , at in hoe fecit propter damnum prolis , quod re- eoede conditionem retinuit , si mihi tune parati nequit , nisi per nuptias illam legiti- plaeebit me obligare , nolens antea se oblimando . ore i interim pretiitet Caius , de volun -REsP. Duo sunt Impraesentiarum eon- tem retractat . illa vero e eontra se OhlIsderanda ; ea nempe . quae per se , seu in-ogat . Completa sunt Festa Natalitia . de trinsem sunt rei ; & ea , quae per areidem . urgent Parentes executionem sponsalium . seu extrinseee se habent . Attentis. quae sunt et qtila reisar Caius direm , se mutasse per se . lndubie debet Caius dueere Bettam, voluntatem , commitiantur Parentes ad Iu ad te parandum prosa intrinsecum damnum , dieem aeeedere . Coesessarius interea renuit quod fieri non potest . nisi per Coniugium , Gium absolvere . Quaeritur , uum teneatur
quo legitima evadit proles . Nec iussit idi fit Caici, Fidem servare spontalium δntia ministrando alimenia ἱ squidem secum RESP. Pro tecta solutione duo inquirere
58쪽
rere opm est . Primum. An Calus volunta- tamen expendendum est , an expediat coatem retractaverit exteritis. & eam retracta- . i ctio per Sententiam ; non enim raro eo
talis manifestaverit Parti . Meundum . An Octiones huiusmodi gignunt iurgia , & disi ita se intra tempus obligaverit, quo per- sensiones . severabat Caius in promissis. Nune dieimus. t Quarth . si mutavit Caius voluntatem Primo . Contractus ab initio eorum Intra tempus . quo Beria adhue erat su- Deo revera fuit nullus . Nam defuit On- spensa r contractus realiter est nullus i et ssensus mutuus de praesenti ; eum Betta in- id posset probari , non solom in Foro luiatus in corde libertatem retinuerit se obli- terno deobligaretur , sed Deque in Foro e gandi & actu se non Ohligaverit . terno posset cogi . Se udo . Si Beria intus se obligavit, Quinto . Consessarios s nullitatem nul- Heverante Cato in priori voluntate, tune latentas detegit, iuste denegat absolutionem contramas effectus es validus . Contractusin Cato , utpote qui iniuste resilivit ; eumque enim eonditionatus , purifieata ecindit Ione , debet monere , ut satissaeiat Parili vel petransi in absolutum et porro contractus lx tat , ut altera Pars ultrti cedat . & ipso easu suit eunditio tua . & eonditio eoin- resareiat, s quae secuta fuerint, damna . pleta est , quando consensui alterius virtua- Haee dicta sussierant pro Pro emio Caliter inter; os . exteriusqne, perseveranti ae- nonleo-Τheologico Tractatus Octavi De Μa sit completive consensus Beriae , qui erat trimonio , quem ad Dei glorIam suscipimus antea suspensiis . explanandum . Quidquid hactenus scrips- Tertio . Cum Caius absque musa -- mus . de scripturi sumus dein ps iudicioluntatem mutaverit . potest in Foro eYte- Moo-Sanctae R indinae Eeeleta & eorreri uti ad ludiem fieri recursus . Prudenter ctioni , humiliter subjectum volumus.
60쪽
Iversa nominibu saeramen-ltum hoe appellatum novimus . Nune Matrimo- um dieitur , a Matre desumpta nuncupatione ;cum ad ipsam operosior labor in suseeptae prolis
eduratione pertineat. None Connubium nomin minatur a velando . iuxta veterem consuetu- ovi . , - .inem 4 qua mulierem In sponsim eleia ..is . Ham pallio obumbrabat et qua de te habemus RU h. . v. s. ipsam postulantein propinquum suum Moa, ut pallium suum super eam extenderet : E antae patitam ratim stiper fama- iam tuam , quia 'omn tiue et . Frequentias sub nuptiatum nomine aeeipitur. Porro Nia ptiae dicuntur a Flammeo , quod erat genus quoddam velaminis ero i , quod a nouis
Nuptis gestibator in signum indissolubilia
Coniugii . Voeatur demum Coniugium communi iugo . cui nubentes . per mutuam corporis traditionem . sese sobresunt . a Ut ejus percipiamus naturam . ad vertendum est , Matrimonium eonsderati posse , tit est in osseium naturae inititutum . ει tit novae legis saeramentum . Meundis priorem uitelligentiam tripliciter definitur . Pti inli des nitur r duarum Personarum Idonearum legitimus de eoniunctione consensus. secundo: viri . mulierisque maritalis eoniunctio inter legitimas Personas individuam vitae Doisis ovis consuetudinem retinem. Tertiti t e sor- miramo- .ilum communis vitae . & communicatio divini. & humani iuris . Definitiones huiusmodi tem probe expilleant a secundam tamen adoptant Theologi velut essentialem . t Dieitue enim effuncto mutua illa Obligatio, quae ea interno, externoque eonsensu. virum inter , 5e mulierem oritur ; maris 1 . quia contrahentes invicem corporis dominium transferunt; vibri a mtit ri. in siti lari . ad exeludendam Polygnmiam a additur in ιν υ- Iimat beryon ut innuatur, nullum subesse debere impedimentum . injisi viam υλα ιο ' siae maenem, sive societatem, νrain ni . Ut Mas trimonii indissolubilitas declaretur . Natrimonium vereo ut est novae legis Scramentum C desinitor saerum signum praesicum gratiae, i quo tinio Chri iti eum Ecclesia edi primitur . Hi, prae libuis aeeedimus ad eYpliein-dam exilientiam . essentiam . mini urum , tinitatem , utque Indissolubilitatem Matti- moia i , acturi postmodum de impedimentis ,
DISPUTATIO PRIMA.DE EXISTENTIA, ET ESSENTIA MATRIΜONII.
,RodIeus. quem Gnosileoriam schola diseipulum habuit , lur; dam . Adamitarum Sectam insititiit . ubi
alia inter deliramenta, nuptias negabat futuras , perseverante innocentiae statu Ipsos nuptias adversatos sui se . quia Deeis priusquam peccasset Ad uri, nee priusquamia dimisus esset de Paradiso . cognovit uxo- se rem . Credebant ergo quod Duptiae suis turae non suissent, s nemo me set s e gustino, ID HM. saetitio ram ha . a. Guido an .,ωmma de I axesus inter errores Armenorum undeeimo loco refert, ipso, propugnasse , nuptiarum usu nullatenus propagandam humanam speciem , si Prothoparentes in integritate natura stetissent . Bettiariadis, de Lutremburgo D stio Caralogo II otiiorum amrmat, hune errorem exitimulasse Asinar;eum Parisiensem Doctorem , ut legere
es apud Aphonium de Cassio har. I. M
AP m. ct qui Armenomm augendo Insaniam . non sol tim pro illo statu earnalem copulam negabat, verem etiam sexuum dis serentiam nullam suturam suille contendebat, refragrante clarissutiis verbis Scriptura laeti. I. v. 27. creaυis Detii osmiam ad imagiaemstiam et ad loquem I ea ιν OD IIIum . ma- stilum haemisse creatis eor . sum . qui volunt, Chri solionium hom. 8. in ceMy. Nysia sentim I e somi , o fi/A . M. i . . Damas num De e cri , ,ea tan et . sensisse. in statu Innoeentiae nequaquam futuram ear tem propagationem usu Nuptiarum. His prinlibatis Di CENDUM est . perseverante Inn
cenitae Statu, per usum nuptiarum humatium genus propagandum sutile . 4 PROB. 1. Gen. cap. a. v. I 8. mala Dominias Deia f. Λ- es boniam, se iam esse δε- tam i saria ι ea ainia rium I mile I L. Talia protialit Deus pro eo Statu . quem hominii constitiaerat daturum , s mandato ipsius de : abiunentia vetiti fruetus obtemperasset, adeoque pro Statu innocentiae ; hae enim diei habentur pro Siatu . quo hominem posuerati Creator in paradiso . ut ibi vitam ageret , F , ut