장음표시 사용
321쪽
aor De fecundo Chrisi adventu Sc.
Chrvsost. loqui de particulari judicio,
quod continuo sit post mortem uniuscujusque, non sc de universali, de quo plura habemus argumenta, immo &signa in Evangelio praedicta , ex quibus haud temere aliquid possumus assirmare . Hoc profecto amrmarunt Samni Patres, quorum hic testimonia praeter consuetudinem meam placet afferre . Cypriau. epist.36. ait: Scire debetis, ac
pro certo credere; ct tenere, pressurae diemsuper caput esse coepisse, di occasum faeculi , atque Antichrisi tempora appropinqua in Ambros in orat. pro Satyro fratre; Raptus es, ne totius orbis excidia , mundi finem videret. Chrysost. hom. 33. in Joan. Non longe a fine abs mus in jam mundus properat, Me bella, hoe spiniones, hoc tremo motus, hoc emtincta charitassignificat. Quid vero non dixit Gregor. Magnus horia. I. in Evangelia; & lib. . Epist. epic38. cap. 72. ZQuid Bernard. se rin.6. in psal. 9o i cxterique Patres , & insignes Divini Uerbi concionatores ZIA. Verum ex hoc ipso, quod ita loquuti sunt Patres,nullum esse signum, ex quo judicii universalis dies, neque ex conjecturis cognoscantur, satis inse tur. Ipsa enim signa, de quibus Christus Mat. 24. Cum videritis haec omnia, scitote , quia prope es in januis, sunt signa aequi voca , & communia, qua om nibus siculis, S ipso etiam Ecclesiae exordio conspecta sunt is & tamen dies illa non advenit ; Qua propter ita dixerunt, vel quia mala, quae praesentia sunt, videntur semper majora, vel quia tim rem peccatoribus immittere satage-hant, vel quia tempus hoc, aeternitati comparatum, hora brevissima dici potest. Mihi summopere placet, quod ait
Beda cap. . Cunctis in communesuad mus, ut e quis ex Hebraica veritate , flve exseptuaginta interpretum translatione , flve ex utrissi e commisso op
codicibus, uisibi sisti uerit, temporum eurm,m notaverit, ve prolixiora, sive breviora transactis culi tempora senaveris , aut signata repererint, nullatenus tamen ex hoc Longiora, vel breviora, quα
reflant saetali cempora putet , memor femper Dominicae sententiae, de die illa nemoscit. Ratio au tem in hac re essicacissima est, quia judicii dies non erit,
quoadusque compleatur numerus praedestinatorum, qui quantus suturus scit, unde quis potest cognoscere, etiam ex aliqua eonjestura probabili II. Falso propterea, atque omnino dubie ratiocinati sunt quicumque in hac re varia protulerunt, quorum sententias hic breviter se bdam . Aliqui opinati sunt, mundi finem longissime
distare, non futurum, donec Octava sph gra proprio motu perseetam conversionem confecerit ; sed perpendendum est, non hominum generationes esse propter motus coelorum , sed coelorum motus esse propter hominum generati nes , non igitur ex duratione motus inferre debemus hominum generationes, sed ex hominum generationibus debemus in serre motus coelorum durationem; Aliqui dixerunt, tanto tempore duraturum esse mundum post adventum
Christi, quanto duravit ante ejus nativitatem ; sed cum Divini Uerbi incarnatione peracta, & Christi completata, passione, plures salvi fiant, quam antea, potius brevius suturum esse tempus, posseti concludi. I 6. Celebrior tamen in hac re opinio fuit illorum , qui dixerunt, mun dum sex mille annis fore duraturum, quam quidem docuerunt plures ex Patribus, sustin. Martyr. qu. 7 I. ad Genti
Iraen .lib. I. adversus fuereses cap. 28. Hilarius can. II. in Mati. pra sertim vero
Lactant. lib. 7. Divin. inst. cap. I , qui etiam refert, hanc opinionem esse apud Ethnicos communem , atque a Sybillis praenuntiatam 3 Galat. vero lib. . c. 2O.& Picus Mirandui .lib. . Heptabit, Hebraeos idem sensisse fatentur, propter quodam oraculum Eliae, quod in Thal mud , in lib. Sanhedrin. haberi testantur . Argumentum autem , quo laudati Diqit goo by Cooste
322쪽
Patres utuntur, desumitur ex eo, quod fueriae inanitatis, idest ante legem, duo sex diebus creat sts est mundus, &die millia legis,& duo millia temporis Mes.septimo requievit ab omni opere, quod hae; ex quibus Messi in venisse convin- Deus patrarat, mille autem anni apud cerentu .
Deum computantur tanquaiar dies una , 18. Si autem annorum cupputatio
igitur durabit mundus sex mille annis , sumatur juxta mentem Patrum , qui illa inde adveniet requies diei Sabbathi, dixerunt, plane ipse rerum eventus it quam millenarii dicebant per alios an- lius sententiae falsitatem demonstrat ;nos mille post judicium duraturam , de omnes enim illi septuaginta interpre- quam Catholice loquendo, dicemus es. tessunt sequuti, arbitrati autem sunt se diem aeternitatis, perpetuaeque bea- isti Christum natum esse inchoato iam titudinis . Hisce sex mille annis addi-. sexto millenario, ergo jam elapsi sunt derunt aliqui alios quingentos , & aD- plusquam sex mille, M septingenti anni, runtur Chrysost. & Cyrili. necnon Hi & tamen adhuc mundita pertistit; Simi- polytus, sed omnino salsti, eum nihil Ita etiam leguntur libM. Esdrae cap.5. I. horum in istorum libris inveniatur, nisi & i S., sed adeo vana sunt, ut hoc unum sorte quaedam commentitiae paginae proin suificiens causa esset, ut liber illa a ca
ducantur . none rejiceretur. : .s
17. Si veram supputationem anno- I9: Quod vero .perius dictum fuitrum a creatione mundi juxta Hebrai- de illo Eliae oraculo , id omnino ab ali-
eam traditionem, ac Scripturas acet pia- quo Rabino confictum , & illa conject mus, apertae salsitatis praestios Patres ra desumpta ex sex dierum spatio , qui- convincere non possumus ; Cum enim buscondita sunt universa, sine aliquo juxta illam Christus natus sit ei rea qua findamento transfertur ad sex mille an ter millesimum annum , nondum illud nos; Quod enim mille anni dicantur tempus elapsum est , & adhuc tantum . apud Deum tanquam dies una, aeternia superest, ut possint ea omnia adimpleri, tatis immobilitas significatu diei etiam quae ante iudieii diem eventura esle, posset per illos sex dies sex mundi aet sunt predicta; Iuxta haec dicebant anti- tes indicari , istae autem aequalem anno quiores Hebraei, ut asserit Genebr. in , rum durationem non habent; Firmum
principio Chmnologiae , durationem igitur sit, quod a nobis statutum est. mundi ita esse sumendam, ut duo millia Disit aco by Corale
323쪽
q. I. An potesar omnes judicandi eonveniat Cisso, ut Dra, vel ut homini. N hae re dirimenda,
quae alioquin parum consideranda vider tur, non modica diime ultas nobis subjicitur. De primo Christi adventu dictum est Ioan. 3. Non missDeus Iulum suum in mundum, ut jud eet mundum, sed ut luetur mundus per ipsum. De secu udo autem fatemur, a Filio mundum judicandum fore, ut jam declaratum fuit superius, & ita quidem, ut Ioan. I. legitur e Pater non judicat umquam , sed omne judicium dedu FLlio . Textus iste controversiae loeum facit, utrum intelligendus sit de Christo,
ut Deus est, vel ut honio est. Intelligendum esse de ejusdem Divinitate, plurium Sanctorum Patrum profert auctoritas. Ita Hilar. lib. 7. de Trinitat. Athanas serm. q. contra Arian. expressus vero Chrys. Tertullian. & Ambros. Primus hom. 3 8. in Evang. sic ait: Pot sutem dedit ei judicium facere, quia assius hominis es, nolite mirari hoc, non
enimpropterea suscepit judicium, νυ niam homo es, sed quia ineffabilii Dei filiai es , propterea judex es. Secundus
lib. contra Prax. cap. Io. ubi se dicit:
omne judicium traiadussio , d primo
dio tamen. Omnem enim dicens potest tem , di omne judicium, nudam excepti nem temporis permittit, quia non omnia erunt, si non omnis temporis fuerint,
fidus itaque es, qui ab inuio iudieavit; Tertius lib. a. de Fide eap. 4. inquiens: Omne judicium dedit filio, dedit utique generando, non largiendo. Et profecto Christus Dominus verbis illis Iudaeis incredulis suam voluit probare Divinitatem, cum enim isti propter id , quoadixerat, aeriori odio in eum excandescerent, subdidit. Amen dire visis, non
uiderit Putrem faeientem; mαcumque
enim tale fecerit, Me ct Illius illier
facit. Quae verba non nisi de Divinit te possunt intelligi; rursus ait: in omnes honorificent Putrem. a. Sed data huiusnodi Patrum explicatione , quo pacto verba illa, Pater non judicat quenquam , veritatem assoquenturi Constans est omnium Cath
licorum mens; opera externa commu
nia esse toti Trinitati, & exceptis relationibus , quidquid convenit uni pers nae, convenit Omnibus, licet etiam aliquid uni , non alteri, approprietur ἡCerte Omnipotentia appropriatur Patri A sapientia Filio , bonitas Spiritui
Sancto, nec tamen 'in omnipotentia .
sapientia, & bonitate est aliqua inter irsos di vi sio; Respondere possent, . pro positionem illam,Pater non judicas sum quam, intelligendam non esse per ex clusionem filii, id est Pater solus non judicat quenquam , sed judicium, quod spectat ad Patrem, idem etiam commu nicari Filio, sieut honor, qui tribuitur Patri, tribuitur etiam Filio, juxta ver ba laudata; in omnes honorificent Filium, sicut honorifieant Patrem. 3. Nihilominus est aliorum expositio, qui textum illum Ioan . s. intelligunt de Christi humanitate , atque hoc ex aliis Scriptum textibus potest ostem di, ibidem enim legitur, potesate radedit ei judicium faeere, quia filius bomminis es. Mati. II. Tune mittetfilius h minis Angelo uos die. I 3. Filius homi nis venturus es in gloria Patris sui cum Digit jam by Cooste
324쪽
stelis suis, ct tunc reddet unicuigue fecundum operastas. 2.ad Corint S. Omnes nos manifesari oportet ante Tri nulciristi. In quibus certum est, de Christi humanitate fieri sermonem . Hoc pacto etiam interpretatur August. tradi. a l. in Joan. nec non Hieronymus perpendens illa verba Isaiae 27. Ecce ego mittam in Sion lapidem probatum, O ponam Dicium in pondere .
q. Ego vero, ut primam & secundani Scripturarum expositionem conciliem .
Dico primo. Christo Domino, s eundum humanitatem , datam esse specialem potestatem judicandi per respectum ad aeternam beatitudinem , vel damnationem. Hoc innuunt ea, quae diximus superiori num. 3. quibus addimus duo testimonia, unum Petri, alterum Pauli. Ille act. Io. inquit. Et praecepit
nobis praedicare populo, ct is cari , quia ipse es, qui consitutus es d Deo judex vivorum, di mortuorum. In hoc lo- 'co sermonem esse de Christo, ut homine, manifestum est ex contextu, cum ibi disseruerit de morte ac resurrecti ne ejus, aede ipse ut mediatore, per quem remissionem peccatorum obtinemus; atque satis esset perpendere ver-hum illud constitutus, in quo indicatur
actio externa. Paulus vero act. I . dicit
de Christo. In quo Dieaturui es orbem in aequitate, in viro , in quo flatuu , Adem praebens omnibus, suscitans eum d
I. Dico a. Hanc judicandi potestatem, collatam Christi humanitati, non suis te primariam, sed secundariam, pro inde illam ipsconvenisse ut Deo; Hoc probant ea, quae diximus num. I. , &aperte traditur a Scoto in ψ.dis. 8. q. I. in quo sensu inquiit Christus, sedere ad dexteram meam , vel fluturam non es meum dare vobis; Ratio autem est, quia prima ac suprema judicandi potestas ad illum spectat, qui est supremus Rex , ac Legislator, nec non habet supremanu, auctoritatem in decernendis pramiis Tom. III. vel poenis ; sed haec non conveniun t Christo , ut homini, ergo. Quapropter sicut humanitas Christi fuit persecte sub dominio Dei, ita quaecumque potestas humanitati conveniens fuit subordinata Dei potestati. 6. At ita dicendo, videmur, Christo proprie negare judiciariam potest tem, nam nihil plus Christo concedimus , quam promulgare sententiam jam a Deo latam, atque illas poenas vel pra mia exequuticani mandare, quae jam a
Deo fuerunt definita, hoc autem totum judicem aliquem non constituit, ut ma
nifestum est etiam in humanis judiciis. 7. Nequaquam hoc est asserendum. Non enim suprema Dei judicandi pote stas adimit Christo veram judi andi potestatem , licet hane sibi subordina tam essiciat; Certe Christus, ut homo ,
est verus Rex , habens rerum creatura
rum dominium & potestatem condendi leges , certaque media statuendi ad salutem necessaria, quamvis hujusmodi dominium & potestas sint subordinata Regno ac potestati divinitatis, ergo a pari. Optime autem, ut sui moris est, ait Doctor Angelicus in hac re; A Deo , qui est supremus Judex , committi h minibus judiciariam potestatem respe ctu eorum , qui eorum iurisdictioni subduntur; Unde dicitur Deut. l. 2us --
sum es judicate, & inde subditur . Luia
Dei esjudicium, Christus autem est caput Omnium etiam secundum naturam humanam; Quapropter August. tract. I9. in Ioan . post medium explicat testimonium Joannis, Pusalem dedit ei jud cium facere , quia filius hominitus hisce
verbis . Non quidem pro re conditionem. natura quia omner homines hujusmodis te tem haberent ; sed hoe pertinet ad gratiam capitis, quam Chrsus in hum na natura accepit. Ex hisce respondemus dubitationi positae num .6. non enim Christus promulgabit sententiam , ut praeco recitans id, quod ab alio definitum est, sed revera sententiam faciet sua eruaci voluntate, omnino consorini
325쪽
ao 6 De Finali Judicio in se inspecto.
voluntati Divinae, & juxta sua ni rectis. si inam cognitionem , qua in judicando praemia 8c poenas juxta legem a Deo statutam de eernens, falli non poterit, neque sententiam executioni mandabit ,
sicut solent justitia: Ministri, sed sibi
communicata potestate faciens, & im
8. Plures porro sunt congruentiae,
quibus hujusmodi judiciaria potestas
convenit Christo iuxta humanam naturam; Tres adducit S. Thom. hic q. S9. art. a. in corp. Prima est propter affinitatem ipsius ad homines ; nam scut Deu per causias medias, tanquam propinquio res effectibus , operatur , ita per hominem Christum judicat homines . Se cunda , quia in finali judicio, ut August. ait trai'. 23. in Joan. , erit resurrectici corporum mortuorum , quae suscitat
Deus per Filium hominis , sicut per eundem Christum sustitat animas, in quantum est Filius Dei. Tertia , quia , ut idem August. dicit lib. de vera Religione cap. 3 i. justum erat, ut judicandividerent judicem ; judicandi auten erant boni, dc mali; isti autem non nisi in Hrma servi eum videre poterant. Est igitur Christo data opinis potestas in coelo, & in terra, & judicem timeant, qui noIunt sequi redemptorem ; Fuit redemptor, ut homo, erit judex , ut
quam boni judicant s. 9. Mnes esse ad judicium vocan dos, ita clarum est in Scripturis Divinis , ut in dubium revocari
non possit Conmregabuntur ante eum ominues genter. Mat. 23. omnes manis ars
oportet ante tribunal Chrisi, ut referat unusussique propria corporis prom gessit,flve boum , s e malum. Secundo ad Corint.1. sed aliud est, omnes judicio ad tauros, aliud, omnes este judicandos . Quantum ad malos sumitur ratio dubitandi ex illoJoan 3. sis non eredujamjudicatus es 8c ex alio psi. Non re furgent impii in Dicio. Quas aut horit tes perpendentes Sancti Patres, dixe
runt , nihil de infidelibus in judicio
agendum esse. Lactant. Iib. I. cap. 2 .hiec habet . Nec tamen tune unises dDeo judicabuntur, sed ii tantum, qui sunt in Dei religione versati. August. serna. 38. de Sanetis ait: Adjuduium non
veniunt, nec Pagani, nee Haeretici, nec
Iudaei, quia de tuis scriptam es, qui non credu, jamjudicatus es: de G regor.
lib. 26. Moral. cap. 2 o. duos, inquit,iuturos esse reproborum ordines , unum
illorum , qui judicantur, & pereunt, alterum eorum, qui non judicantur, ocpereunt, de quibus seribit Paulus ad Rom.a. missne lege pereaverum , sine lege peribunt. Quod etiam indicant plures alii; ut Ambros in ps I 18. Ilidor. lib. I. de se in . bono cap. so. Ansel. in Elucidar. dcc. IO. DOftores Scholastici in . distin. 7. & 8. distinguentes duplex j dictum , quorum unum appellant distussionis , in quo examinantur omnia opera, alterum damnationis, vel remunerationis, in quo profertur senten
tia vel ad poenam , vel ad premium , inquiunt, hoc posteriori judicio omnes judicandos esse, qua de re omnes mali, sive fidelea suerint, sive infideles, audient sibi dici, ite in ignem aeternam juxta illud Marci ultimo, qui non crediderit , condemnabitur de hoc pacto explicant id, quod ait Apost. i. ad C rint.S. eos, qui fortisunt, Deus judic bit . Priori tamen judicio non se besse
arbitrantur, atque ita exponunt, quae superiori numero a nobis producta sent, quod etiam ostendunt testimonio Gregorii loc. cit. dicentis. Non enim eorum tunc esus discutitur, quia ad conspectum fricti Iudicis jam eum damna
tione tuae in ri tatis accedam. Incrγώ-tionem Pudicis in enrema examinati
ne non audiunt, quia praejudicati in esitatis suae tenebris , ejus, quem dc flexe
326쪽
rant, increpatione redargui non merentur. Si autem loquamur de illis, qui
peccatores decesserunt, & habuerunt
fidem, in hos agendum esse judicio discussionis affirmant, cum eorum non sit tam manifesta damnatio. i. Nihilominus existimo, omnesina tos tam fideles, quam infideles etiam
judicio distussionis fore judicandos; iam
de fidelibus ab omnibus conceditur, de infidelibus vero id asserendum esse pluribus momentis inducor; Primo quidem , quia in ipsis non fuit tantummodo infidelitatis peccatum , sed Plura alia, quae praeceptis naturalibus opp nuntur, non igitur tantum pro illo, sed etiam pro istis poenas debent accipere , ostendendum est ergo in quibus defecerint, ut causa justae damnationis innotescat. Secundo quia pari ratione , neque fideles ita judicandos esse, affirmari posthi; quemadmodum enim , lege Divina statutum est, ut qui non crediderit condemnetur, ita eadem lege decretum fuit, ut qui non habuerit fidem vivam, poenis aeternis deputetur, manifesta est igitur utriusque damnatio,& tamen qui fidem vivam non habuerit , discutietur; si afferas disparem esse esse rationem , quia in iis, qui fidem sine charitate, & bonis operibus habuerunt , videndum sit, qualis fuerit charitatis desectus, idem dicam de iis,
qui fide caruerunt, videndum esse ,
qualis suerit, & quam ob causam fidei desectus; videndum quae habuerint ad
credendum, & neglexerint auxiliata; videndum , an suerit voluntaria, vel in voluntaria infidelitas . Videndum , quae impedimenta appostgrint, quibus factum est , ne a Deo lumen reciperent. Denique id , quod assero , fundamentum habet in Scripturis , & Patribus . Jerem. 23. Pudicium Domini cum gentibus. Et clarius Ioel. i. Congregabo omnes gentes, ct adiuueam eos in Hallem Iosaphat, di disceptari cum eis . COncludat igitur Hieronym. exponens lau--data verba Ieremiae. Iudicium Domi- Tom.III.
ni eum gentibus, quia sunt gentium in rua diversa, ct ideo, qui non credit , judicatus quidem es in eo, quod non credit , sedi , qui non credunt, interfedimersis a Gentur suppliciis. Iudicantur i eum omni carne, ut nultas injussitatus habeat .
II. Neque opposita probant; Depsal . versiculo nihil pro sero , cum jam alibi explicatus fuerit, intelligendum
nimirum esse de resurrectione ad gloriam ; quantum vero ad evangeli cunia textum, ex illo potius probaretur, etiam fideles peccatores,judicandos non Q re ,
nam quemadmodum, dum dixit, qui credit in eum, non judicatur, sermo est de fide viva, ita, dum dixit qui nolo credit, jam judicatus est, sermo est de fide non viva. Non alio itaque titulo ita dictum est, nisi quia, ille, qui non credit justam ae certam in semetipQ habet
causam damnationis, juxta explicatio
nem Cyrilli lib.3. in Joan. cap.II. di
centis . Puduatum esse incredulum quod ipse in te sum condemnationis in tulit sententuo. Verum tamen est, in iis, qui fidem non habuerunt, eviden tiorem esse damnationis causam , quia non sistum meritis &justitia, sed etiam sundamento justitiae, & meritorum caruerunt, ad quod explicandum eo loquendi modo loquuti sent Patres adduincti num. I. Caeterum Augustinus lib. de agone Christ. cap a 7. docet, infideles esse judicandos , ad explicandam tamen damnationis certitudinem, dictum esise, jam fuisse judicatos. Brevius tamen illos explicare possem , dicendo, infideles non esse venturos ad iudicium ,
ut judicentur in pluribus , in quibus judicabuntur fideles, nimirum in iis, de quibus fideles praecepta habuerunt, ut audire lacrum diebus festis, jejunare, Sacramenta suscipereia hujusmodi, ad quae infideles non tenebantur; Quod vero dicit Apostolus, qui sine lege peccaverunt , sine lege peribunt, intellige de lege evangelica, non naturali, quae
327쪽
;o8 De Finali Judicio in se inspecto.
3. Quantum vero spectat ad b nos , id est electos , isti trifariam eonsiderandi sunt. Aliqui enim sent, qui nullum omnino peccatum comini sierunt , ut de Beatissima Virgine tenet Eeelesia, & de infantibus post bapti sina decedentibus sentiendum est, atque de istis judicium discussionis suturum non esse, certissimum est, cum in istis nullum suerit opus vel bonum, vel malum, in illa vero fuerint omnia opera excellentia, atque sanctissima, atque si deo in eorum mani statione nulla di-seusso , sed decorsa laudatio. Aliqui sunt, qui fuerunt insigniores Sancti, Meum plurimis meritis aliquod tantum leve peccatum habuerunt admixtum , atque etiam istos discussionis judicium subituros non esse, fiatis communis est ac recepta Doctrina. Aliqui vero, qui insimum sanistitatis gradum attigerunt,& bonis operibus gravia peccata habuerunt conjuncta, qua nuis per poeniten tiam deleta fuerint; & de istis est praecipua quaestio, licet hane de omnibus placeat instituere, inquirendo, utrum omnes iusti, vel aliqui tantum, vel nulli discussionis judicio sint judicandi. I . Magister Sent. in . dic p. lit.
D. in fine sic ait et inrumpeccata, quα fecerunt electi, prodeant tune in mi tiam omnium, sicut mala damnatorum omnibus erunt nota, non legi hoc expressum in Scriptura. Unde non irrationabiliter putaristotes, peceata hic per pam tentiam tecta, ct diaeta, illic etiam tegi aliis . Hoc docuerunt etiam nonnulli alii, quorum iundamenta in serius expendam . S. Vero Th. in . dis p. art. ultimo; Bona v. q. a. art. 3. & communius alii Scholastici, etiam electorum peccata revelanda esse, tradiderunt; atque hoc mihi aptius dicendum vi
, IS. Id primo suadent Scripturae. Ecclesastici ultimo. CunHa, quαμπέ, adducet Deus in Dicium pro omni emrato ,srae bonum olae malum . Mati. I a. Dico autem vobis, quoniam omne vr
bum otiosum, quod loquuti fuerint hominer , reddent rationem de eo in die judieii . Pr. ad Corint . . Nolite ante tempus Dieare, quoad que veniat Dominus, qui utaminabit abscondita tenebrarum ,
ct manis abit consilia eordiam. Id ce te sibi permasium habuit Samstus Augustin. qui in lib. meditat. cap. . sic effatur Ecce coram tot millibus populorum nudabuntur omnes iniquitura mec, tot
agminibus Angelorum patebunt universo scelera mea, non filum actuum ined etiam cogitationum, Ismulque loquutionum . Ratio autem esse potest, quia ut Christi judicantis & praemia reddentis electis justa sit, ac appareat sententia, non satis est, si tantummodo merita revelentur, sed oportet etiam declarare , omnia impedimenta suisse sublata, iam ala , aut misericorditer sui Ise remissa , vel ad amussim sit iste vindicata , atque purgata, quemadmodum etiam plura peccata reproborum , quan vis in hac vita per paenitentiam deleta fuerint, licet non sint punienda, attamen in judicium deserentur, ut Divina justitia, dc misericordia magis manifestentur. Ac cedit, oppolitam opinionem nullo verisimili sundamento fulciri. I 6. Hoc videamus necesse est; in Scripturis Sanctis, inquiunt, peccata dicuntur deleri, occultari, immo &oblivioni eommitti . Quid igitur foret, si in publico judicio omnium in conspectum producerenturi assumptum ostenditur. Ps 3I. Beati , quorum remis funt iniquitater , ct qucrum tecta Iunt
peccata. Ps Io. Dele iniquuatem meam ubi Chrisost. hom. a. Si tu memor Ai , Deus non erit memor, si tu ejur oblitus fueris , Deur ejus memorabitur. Fecisi malum, memor oti, ut Dominus Deus tuus Hud oblitiscatur. Quod jam promisit Dominus Ezech. 13. dicens. Si impius egerupaenitentiam, omnum in quitatum ejus non recordabor am DI . Iaiae. I. E sum, qui operio iniquitates tuas. Et cap.63. Oblivioni datae funcangusti morer, di absconditae sunt ab
328쪽
oeulis nobis, eere enim ego erra CarusnoMI, σ terram novam, di non erunt
in memoria priora ; in quae verba ait Hieronym. In Cario novo , ct in terra nova omnis conversationis prisinae in moria deletur, ne hoc ipsum pars malorum sis , prioris angustae recordari .
ci Posse compertum iit, etenim in ipsis sex mo est de macula peccatorum deleta , & de oblivione non absolute, sed solummodo de illa, quae aut tristitiain afferre possit in justis, vel Dominum ad iracundiam provocare ; si enim accipienda foret oblivio absoluta , neque in
Divina memoria manerent, neque
justi, qui illa commiserunt, amplius
recordarentur; primum est impossibile, secundum contrarium scripturae dicenti Apocal. 2 o. Et viri mortuos magnos, Opus 2Di die. ct juriesi sunt mortui ex
iis, quae scrisIa erant, secundum opera forum. Iuxta quod dicit August.2O. de Civit cap. i . in die judicii omnia tam bona, quam mala esse ad singui
Tum memoriam revocanda, & Gregor.
in ps 88. inquit. Esmodo in aeternum misericordias Domini canit, qui miseriae
non meminit Z quomodo autem plena be titudo. F memoria reatur meWem tam
git Z sed se laeti tristam meminimus , fani dolorum meminimus flue dolore , ct inde amplius laeti, gratifumm .
Ex quibus apparet, neque recordati nem , neque manifestationem delictorum suturam justis ad poenam, vel ruborem, sed ad gloriam, & gratiarum actionem; atque ex his plura rejicio ,
unum de Sanctis, qui jam animo, &corpore cum Christo aeternum possident Regnum, in istis enim videtur, jam
iudieiuna esse completum, atque consuminatum . Aliud est, Sanctos cum
Christo esse judicaturos; si autem judicaturi , ergo non judicandi. Postremo loco reservavi quod legitur Joan. 3. Qui credit in eum, non judicatur. Atqui Omnes electi in eum crediderunt, ergo non judicabuntur . 'Ad primum respondeo . Sanctos illos judicatos jam esse judicio particulari , adhuc tamen siuperesse publicum , quod quidem ad eorum majorem gloriam fiet, atque ad evidentiorem justiatiae, & misericordiae Dei manifestati nem . Ad tertium , & postremum facialis resolutio est preteter ea , quae dicta sunt, ii dicamus, verbum judico sumi plerumque in Scripturis per verbum eodemno, & sic revera sium i in ren stra , nam inserius inquit e mi credit in Filium, habet vitam aeteream , qui imeredulus es Filio, non videt visam. Et cap.3. Lui credit in eum, qui misi me , habet sitam aeteream, di in judicium non venit, idest , in damnationem; juxta haec Iraeneus lib.3. cap. II. sui credit in me, non Dduatur, ides, nonfepar tur d Deo. Pro secundo , quod Opponebatur, dicendum in sequenti
mo, utrum etiam parvuli, qui sine baptismate, iudicandi sint . In hac re as. seram Doctorum sententias , & earumdem momenta , deinde qui legit , intelligat. Est sententia Durandi in A. dic 7.
q. I. citatus a SuareZ, id ego tamen in Durando non inveni, asserens, parvulos non solum non csse iudicandos , sed neque ad iudicium adducendos . S. vero Th. in . dic. 7. q. I. art. I. ad 3. dicit , parvulos iudicio adfuturos , non ut
iudicentur, sed ut videant iudicis glo
Huius opinionis fundamenta esse possunt; pr. de ipsis loquendo, neque admitti potest iudicium distussionis ,
neque damnationis , non primum , cum in ipsis non sint merita , vel demerita , quae expendantur , non secundum , quia licet revera damnentur, & a Regno Coelorum excludantur, hoc tamen non contingit propter culpam personalem , sed originalem, qua de re, scut non
peccarunt in se, sed in silo capite, ita
329쪽
aio De Finali Judicio in se inspecto.
non est neeesse, in se iudicentur, sed in
suo capite. Secundo; Quanuis contraxerint culpam , atque eam in se vere habeant, attamen laaec actualis non est,
sed quasi habitualis , iudicium autem fit de actibus, non de habitibus, & prosecto Mat.23. destribitur iudicium distus. sonis aer illa vcrha, Esurivi, is non
dedistis mAt manducare dic. Praeterea Ioel. 3. Congregabo omnes gentes, m disceptabo cum eis . Secundo ad Corint.S. Omnes muniri ari oportu , ut referat
unu qui que prout gessit, sive bonum ,
flve malum . Illi igitur congregabuntur, qui sunt disceptationis capaces, manifestabuntur illi, qui gesterunt vel h num , vel malum , sed parvuli nec sentdisceptationis capaces, nec aliquid aut boni, aut mali gesserunt, ergo. Denique, omnes, qui iudicantur, vel a dient , Venite benedicti Patris mei vel, Ite rualedicti in ignem aeIernum, neutrum autem ex his convenire parvulis potest, non primum, quia, nisi quis renatus fuerit nonpotes c. non secundum , ut communior Theologorum pars docet,
S. Bonaven. in dis. I. qu. 3. art. I. Sol. ibidem q. .art. I. ad 2.Omnibusque
illis, qui docent, illos poena sensius esse puniendos. Potest autem haec opinio multifariam reddi probabilis. Primo aut horitate Scriptura: Apocalyp. 2O. legitur. Vidi mortuos magnos , ct sussum flanter in conspeLL Throni qui omnes dicuntur iudicati; Secundo ad Corin.S. ut referat an suffur,prout essit,fit sice
autem verbis continentur , non solum
opera , sed etiam omnia mcdia , quibus homines salutem , consequi pollunt, vel damnari, Sacramentorum susteptio , Romino, seu carentia, proinde non sinlum adulti , sed etiam parvuli sionifi
cantur. Secundo accedit testimoniumu
S. Augustini, qui lib. 37. Hypognost. asserit, parvulos sine baptismate ad linistram csse collocandos, & 3. de lib. arb. cap. 2 s. apertis lime docet. , ess, , iudicandos; Greg. vero Magnus lib. 9.morat. cap. la. agens de Christo iudice, inquit, suo am tunc reatu culpae ori nnalis astrictos etiamsine operibus damnat . Denique afferri potest ratio, cum ad Gloriam Christi pertineat, ut ab om
nibus cognostatur tanquam Supremus
Rex, & Judex iustissmus, quare alii aeternis cruciatibus sint addicti, alii aeternis gaudiis sint donati, & quare salii, idest parvuli non renati, snt in quodam statu medio constituti, ita ut nec igne cruciandi sint, nec ad gloriam assumendi, quod intelligent parvuli , ut servatam percipiant iustitiae aequitatem . Plura ad hoc punctum spectantia tradita sunt in qu aestionibus de peccatis , ubi de parvulorum poenis . q. III. Utrum Sanni t judieaturi.
Sancti dicuntur iudicaturi , ut hoc tanquam dogma fidei acceptandum esse, in dubium revocare non poses mus. Luc. aa. Hos sis, quipermansi sis mecum in tentationibus meis, ct ego
dissono vobis cte. ut edatis, ct bibatis super mensam meam in Regno meo, G sedecus iuper Thronos judicantes duod tam tribus Israel. Mati. 39. Amen dico vobis, ρaod Vos, qui sequii sis me , eum sederit Filius Hominis in Sede --
1esia is suae, sedebitis vos super Sedes
duodecim judicantes cte. Pr. ad Corin.6. Au nescitis, quoniam Sancti de hoc mu do judicabunt cte. Nescitis, quia Angelos judicabimus, quanto mugis ocul ria i Quod quidem etiam in testamento veteri traditum est, Sapien. enim 3- legitur, Fulgebunt risi, ct tanquam. icintillae in arundineto Hsurrent, judi
ficultas, sed de modo, & de quibus sanctis id. sit intelligendum . Illud au
tem tanquam certum praesupponendum
330쪽
est, hane judicandi facultatem nulli sanctorum, neque Beatae Virgini conserendam esse , eo modo quo convenit Christo , etenim judicium proprie sumptu inesse non potest sine juri silictione&ssiperiori potestate , quain Christo tantummodo communicatam esse, constat exsuperius dictis , judicabunt igitur dumtaxat per quamdam participationem honoris , sive etiam actionis ad judicium pertinentis. Porro tres modi, quibus judicandi dignitas tribui potest Sanctis, possunt excogitari. Primo judicare posisunt , ostendendo peccatoribus propriae vitae persectionem , & morum sane itatem , quibus convincentur, tanquam ii, qui similia potuerunt operari, & tamen ea agere ne texerunt ό Modus iste tribuitur a Ilieronymo explicante illud Mati. I9. Sedebitis judicantes die. 1 Theopbrlaeto, Euthym. immo & Αugustino lib. ao.de Civit.cap.S. expressius vero a Chrysost. hom. 63. in Mat. sic dicente. 26d es, judicantes duodecim iribus Prael nihil aliud, qudm condemnanses et Non enim infula judiciali Iedebunt: sed quemadmodum Reginam Au-Fri, edi Ninivitas condemnaturos generationem illam asseruit: simili quodam modo discipuo non gentes, non universum orbem , sed tribus Israel condemnabunt.
Nam quoniam eisdem di legibus di in-sIturis viseni tam Iudaei, quam so- soli educati fuerunt, cum Iudaei dicturi sint, idcircose credere Cistylo non potuisse, quia mandata legissemare jubebantur : discipulis in medium productis, dquibus ct lex suscipiebatur, fides cir
so adbibita es, omnes Iudaeos condemnabit ; Propterea enim dicebat, ideo 'FI iaces vesri erunt. Secundo modo , qui videtur minus improprius, & dignior , possunt judicare, non quidem auelaritate , ae potestate propria judicandi, sed judici assistendo, atque ejus sententiam plausis, & consensu approbando, dice tes . Iusus es Domine, O rectum jud cium tuum. Atque ita sentit Ambros. lib. Io. in a a. Lueae. Tertio judicare possunt per quamdam specialem participationem honoris, vel actionis judici riae. Illam explicant plures, quia cum
Christo in judicio sedebunt, juxta illud
Danielis 7. AG utebam, donee tMonipo siti sunt. Et Isai. I. Venit ad judicium Dominus cumseribuspopulifui. Et Apocal. 4. In circuitu his saeua vigintiquatuor , ct super thronos viginti tuor femorer sedentes. Aliam vero explieat Richard. de S. Viet. traft. de spotest. judic. dicens, ipsis specialiter eoncedi, ut conscientiarum occulta , judicia Divina, & retributionum qualit
tes cognostant, ac praeterea, ut hanc cognitionem possint aliis, qui judicantur
pandere, atque intimare; quod explicans S. Th. in ψ. dic 7. qu. c. art. a. inquit , Sanctos illos ad eos , qui judicantur, judicis sententiam esse delaturos. In hac re libenter siubscribo Magistro Sententiarum dicenti in . dic 7.lit. B. in fine. Si vero quaeratur , quae erit e rumpotestis, vel auctoritas in duando, puto, non antes eiciri, quam videatur , nisi Divina revelatione quis id
23. Retento tamen fidei dogmate, Sanctos esse judicaturos, seperest resolvendum, de quibus Sanctis hoc debeat intelligi. Dixerunt aliqui, solis Ap stolis potestatem hanc concedendam esse, cum ipsis tantummodo suerit a Christo promissa. Sed hoc admitti non potest, aliter Paulus Apostolus non judicabit , immo nec Beatissina a Uisgo ;quare Augustinus, Beda , caeteri re
Patres pro duodenario numero uni versitatem designant; & sicuti non tantum duodecim tribus judicandae siunt, ita non solum duodecim Apostoli sent judie turi. Alii existimarunt, ad omnes Sametos, quos Ecclesia agnostit ut tales, hanc extendendam sere; Sed cum &auetoritas desit , nec ratio suffragetur , id est rejiciendum ; Iudicabunt eni in is Sancti propter merita propria, dc lingularem persectionem, S plures erunt, quos Ecclesia non habuit ut Sanctos, qui
