장음표시 사용
61쪽
De cognoscibilitate, exissentia m.
ex bonis propriis , etenim per id, quod
est siub alterius dominio tanquam in re, & non selum cum jure ad rem, non potest alteri debitum seivi. Quarta est , oblatum pro satisfactione aliis titulis non esse debitum , si quis enim debeat centum titulo surti , & centum titulo mutui , sol vendo centum, adhue debet alia centum; Duas alias conditi nes recensent aliqui Doctores,nimirum, satisfactionem es lea persena offendente,& persbnam ollansam teneri ad eam a ceptandam . Perpendendum itaque est
in re nostra, utrum omnes conditiones
istae fuerint in Christi statisfactione completae . iai. Affirmarivam sententiam sustinent Thom istae omnes cum S. Th. in I. diceto. qu. I.& hic art. a. ad a. Sol. M dina , Suareet, Ualentia, Hurtad. Arri,
ga, Puteo nellus λ Negativam vero omnes Scotistae, praeter Pontium, cum Seoto in 3. dis I9. & ao. quibus adli rent Nominales , pluresque Recenti res , Uasqueet, Molina, Lugus, Aversa, Cacheranus, eo tamen principio duetus, quo negat, justitiam perseelam &strictam versari posse inter Deum &creaturam, quam difficultatem non est
hujuste loci resolvere . Quid a nobis
sentiendum sit, colligetur ex quo statu
mus, utrum omnes dictae eonditiones servatae sint, nCc ne.
Iaa. Et primo, si sermo sit de alteritate , dico, hanc susscienter fuisse servatam , quod probo. Licet in Christo per
respectum adDeum non sit alteritas propter naturam Divinam, attamen est propter naturam humanam , cui correspondent propria voluntas, propriaeque ope rationes, sed alteritas in natura & vo-Iuntate suffieit justitiae rigori,ergo. Prob. mi. i. Non plus requiritur ad satisfaciendum alteri, quam ad alteri obediendum, illumque honore prosequendum, sed alteritas in natura, & voluntate sufficit ad alteri obediendum &e. ergo etiam sui
cit ad Scc. mi. patet in Christo, qui ad
Philip. a. Humiliavit semetissum factui
oberiens urique ad mαrtem , quique de de ipso dixit Joan.8. Honorissco par numeum . a. Illa alteritas susticit, quae ser vat diversum jus, diversamque potestatem, sed alteritas in natura & volunta te servat diversum jus &c. ergo. Denique dici potest, servari etiam alterit tem in supposito, quantum exigit rigor justitiae ; Quamvis enim suppositum Verbi Divini, ut in natura Divina, non sit diversum re a supposito e usdem Verinbi, ut in natura humana , est tamen diversium virtute, sed haee virtualis alte ritas sufficit ad latissaciendum ex rigore justitiae, ergo. Prob.mi. Si quis v. g. sit tutor pupilli , & creditor, est tantum virtute diversus, & tamen potest sibi ut creditori ex rigore justitiae satis fac,
re, ergo alteritas illa virtualis assicit ad M. A tque ex hoc constat, quomodo idem Uerbum Divinum fuerit creditor,
R debitor, ollandens & satisfaciens, &se ipsum sibi ipsi obtulerit, juxta illud Alberii Magni: Vse es exhibens, isse recipiens . Iuxta igitur hane conditionem
s aliud non obesset, dici posset satisfactio Christi ex rigore iustitiae .
II 3. Obstat ne alia conditio, quod satissitistio non dependeat a gratia creditoris i Videtur affirmati ve sentiendum , quod sic pro . Christus satisfecit per opera procedentia ex gratia unionis, &auxiliis Dei, quae libere a Deo collata
sunt hule homini Christo, sed se non
fuit servata dicta conditio, ergo . HOC clarius se promoveo. Christus pro nobis meruit, & satisfecit in quantum h mo, & quamvis satissecerit ut homo Deus, attamen illa propositio sine aliquo addito concedi debet, & traditur ab omnibus Sanctis Patribus, sed ut hOmo meruit & satissecit ex acceptis, & ex gratia creditoris, ergo . II . Dices, hoc verum esse , si per I homo intelligatur natura humana,non
ita, si intelligatur suppositum ; sic enim
gratia unionis , & alia auxilia adlualia col lata fuerunt humanitati, non supp sto, quia hoc erat Divinum , quod nul
62쪽
iam gratiam aecipere poterat; aliis te minis gratia unionis convenit principio quo non prinei pio quod, valor autem si tisfactionis ab isto, non ab illo desium itur , & ideo actiones sent suppositorum Haec est communis Thom istarum responso. . Sed contra e cone. ly ut homo Intelligendum esse de natura humana, sed licet gratia unionis facta sit humanitati, non supposito, nihilominus principium sermale satisfactionis liberae non fuit suppositum , sed humanitatis , atqui inis satis ictione praecipue spectari debet principium liberum, ergo prieeipue sipectari debet humanitas, sed ita satis sa-ctio fuit ex gratia creditoris, ergo; &quamvis valor satisfactionis Christi pro edat a supposito Christi, tamen quod is ab eo procederet , ut siupposito humanitatis, haberi tantum potuit a rar
tia unionis , quae gratis & liberaliter data fuit. ias. Aliter proinde respondet Suarer. dicens, non temper gratiam creditoris auferre rigorem iustitiae, sed tune si lummodo, quando gratia datur eo fine , ut alius peream satisfaciat, & quandoselutio si ex ipsi re, quae a creditore donatur, non vero si ex aliis, quae sequenti tempore propria comparantur industria; Unde si quis acceperit centum a Paulo, cui centum debet, si ex
centum acceptis lucretur alia centum,
potest per haec ex persecta justitia Paulo
satisfacere; Tandem gratia debet co serti eidein , qui debet satis facere. Pomm in Christi fatis iactione attendendum est, non reperiri primum, quia gratia unionis non est collata humanitati eo fine primario, ut pro peccatis satisfaceret, sed ut Divina bonitas communica retur , & ideo etiam Adamo non peccante fuisset predicta unio; neque secundum, nam Christus non satisfecit se maliter per gratiam unionis, sed per labores & fructus proprio labore , & conatu comparat Os , non denique tertium , nam gratia unionis non est facta huic Tom. III. '
homini Christo, qui satis secit, sed ii
manitati , quae non sitissecit. 26. Sed neque hujusmodi responso satis placet; non tenet primum , quia licet gratia unionis secundum sui siubstantiam non fuerit formaliter & primario eollata ad solvendum debitum, fuit tamen sic collata virtualiter & secundario, si vero consideretur juxta modum , quo peracta est, fuit formaliter & primario collata ad debitum solvendum , eum peracta sit in earne passibili in remedium mecati . Quare si Adam non
peccasset, fuisset quidem illa , sed diversis modo, ut dicemus. Praeterea in aliorum sententia falsiim dieitur a Su
Teae . Non tenet secundum, nam trafinis.
so, Christum sermaliter non satis eisse
per gratiam unionis, negari tamen non
potest, id factum esse tanquam a sente totius meriti Christi; Hoc dico , quia Mastrius male argumentatur,dum dicit, id esse causam causati quod est causta cauis, nam hoc dici non potest, nisi in
radice & remote, ut notum est. Porro
labores fructusque Christi non fuerunt ex industria conatuque propriis, sed ex gratia auxiliisque Dei ; Propter hoc
exemplum adductum nihil probat, i mo ex illo se argumentum propono. Si quis daret centum , ut ex illis alius lucraretur , si ad tale lucrum quis concursem auxiliumque pretiberet, non posset ex luero habitis alius satis sacere ex rigore justitiae, praesertim si esset concumsius indi visibilis,sed Deus ad opera Christi auxilium situm, concurimque prae-huit, & quidem indivisibilem saltem ex parte essectus, ergo Christus per Ga
opera non potuit &c. Non tenet temtium , & jam superius rejectum est. Sed res utcumque se habeat; Satisfactio ex rigore iustitiae est persectissim et satissa-ctio, sed illa, quae excludit quamcum que gratiam creditoris, persectior est illa , quae non excludit, quia gratia creditoris esset saltem conditioμge qua non .
per resipectum ad alia, ergo satis factio ex rigore justitiae etiam istam exclu- is P a dat,
63쪽
44 - De cognoscibilitate, exsentia m.
dit, lieet formaliter non si ad satissi
ciendum .ia . Sit tamen quod usque modo diximus, argumentum insufficiens, occumrit alia conditio, id est , non fieri satisfactionem ex iis, quae sub dominio sentereditoris, quam certe in Christi satis factione non de se isse, nullo pacto pos sena concedere; & sic brevissime d
monstro . opera, per quae Christus satis seeit, erant quid creatum , nec enim in principio increato reperiri potest vis satisfaciendi, quia satisfaceret alteri in-ereato , 3c sic daretur increatum increati, sed omne creatum est sub persecto dominio Dei, ergo opera, per quae Chri.
stus satis secit, erant sub persecto dominio Dei, ideo &c. Ia8. Respondent Thom istae, ut supra , satisfactionem Christi fuisse per opera Divini suppositi, proinde per opera existentia iub dominio ejusilem suppositi; sed hoc jam reiectum fuit , & se
ulterius refellitur. Vel erant opera Divini supposti, ut existentis in natura Divina, & hoc dici non potest, vel existentis in natura humana, & tunc semper verum est, fuisse Opera creata, proinde
sub dominio Divino , in quo sensu dieit Apostolus: Vos Christi , Christis autem
Dei. Et quamvis etiam admitteretur,
valorem habitum a Divino sep polito es se aliquid infinitum , semper tamen est
in linea creata, & redit argumentum . I 29- Respondet Suare et . Christum satisfecisse per opera, quae revera erant
sub dominio Dei, attamen hoc justitiae rigorem non impedire, quia satisfactio confundi non debet cum restitutione; hae squidem versatur inter data, & accepta, illa vero in actione consstit, per
quam tantum honoris tribuatur personae
offensie , quantum suit illatum injuriae ,&haec actio fieri potest per operati nem, quae sit sub dominio creditoris, seu offensi. Sed contra. In primis hujusinodi
responsio eam conditionem non servat,
quae juxta omnes servari debet, sird n
gat illam esse necessiriam , unde quaestio finita est; deinde a pari sic argumentor . Restitutio , quae versatur inter datum &acceptum, non potest ex justitia fieri petrem existentem sub alterius dominio , ergo neque satisfactio, quae consistit in actione, fieri potest per actionem extinstentem sub alterius dominio. Tandem, falsem principium assumitur, quo distin guttur satisfactio a restitutione , nam in ea linea, in qua est satisfactio, est etiam restitutio, si est in re , est restitutio livire, si in honore, est restitutio in hon re, satisfacere enim alteri, est illum priori statui restituere, & si de honore agimus, est illi pristinum honorem referre , sed nemo potest honorem alteri dare per id , quod est alterius, ergo. 13 . Resipondet Arriaga . Ualorem. operum Christi fuisse ipsius Dei, male riam tamen hujus valoris suisse Christi , quia sub ipsius potestate erat operari, vel non operari, proinde satisfecit ex propriis , quia , si operatus non esset, ut potuisset, nulla fuisset satisfactio. Hoc ostendit exemplo. Valor pecuniae est sermaliter a Principe, si quis tamen prς-beat Principi materiam, ex qua cud tur pecunia, per hanc ex propriis Prin-eipi ex justitia satis facit, ergo a pari, licet valor operum Christi fuerit Dei , quia tamen materia hujus valoris suit Christi, per hanc &c. Ad hoc revocatur aliorum responsio, qui dicunt, Christum satisfecisse libere , ergo per acti nes existentes sub proprio dominio,
Christus enim erat Dominus suorum
Sed contra I admitto responsi nem , sed dico, materiam hujus valoris, seu operationes Christi ita fuisse sub p testate , & dominio Christi, ut tamen fuerit dominium Deo subordinatum , &quamvis Christus potuerit operari, vel
non operari, attameD operando, non
poterat suam operationem Dei dominio subtrahere, sicut ancilla potest parere, vel non parere, si tamen pariat, partus
est Domini; Quare ipsa libertas Christi,
64쪽
Ipsiudque dominium erat sub dominio Dei. Hinc facile solvitur exemplum illud , nam valor pecuniae est Prine ipis, materia autem , cui valor imponitur, est dantis illam, nihil ergo mirum, si per illam satisfacere potest, at non se in re nostra, ut dictum fuit. 1 3 r Dices. Sed res ita se habet in
easti nostro; Prob. Dominium, quod habet Deus circa res creatas, cst dominium universale, seu, ut vocant, altum,
scat dominium, quod habet Princeps in res subditi, dominium vero Christici reta operationes suas, est dominium a
privatum , seu, ut ajunt, bassim, sicut dominium, quod habet subditus, ergos sit bditus per dominium privatum P teli Principi ex justitia satisfacere,etiam Christus Deo. Sed contra: ne. sub. ad prob. diverso modo est dominium altum Dei, ae dominium Principis, nam hoc est imperfectum & limitatum, nee absbrbet ipsum dominium privatum , sed solum
in casu urgentis necessi talis, e contra ilia
lud persectissimum est , nec separari potest a quocumque particulari privat que dominio, nec a Deo aliquo pacto potest dimitti.i II. Resipondent tandem aliqui Recentiores, Opera Christi juxta entitatem physicam non fuisse propria Christi,
suisse tamen secundum dignitate IT , , aquam recipiebant a supposito Verbi, quod solum terminabat humanitatem . Verum haec responsio prorsus relicienda est, ne dicam, damnanda, nam sic ad mittitur aliquod dominium in Uerbo, quod non admittitur in Patre, & Spiritu Sancto; nec valet ratio , nam te minavitia quidem Verbum humanitatem , quam nec terminavit Pater, nec
Spiritus Sanctus y sed dominium notu, stat penes per alitatem, sed penes v luntatem ; Quare , dominium Christi ratione suppositi fuit vel penes v luntatem humanam, vel Divinam; si penes Divinam, cum haec sit communis toti Trinitati, etiam tale dominium fuit
toti Trinitati commune, si penes humanam, jam hoc dominium, utpote screatum , erat sub dominio Dei, & sie semper siubsistit, nihil se illa in Christo, quod non esset seb dominio Dei, ergo per nihil potuisse ex rigore justitiae satiGfacere. Haec est ea conditio, quae potissimum ad negandam Christo strictam satisfactionem me impellit, & quod de satisfactione dico , etiam de merito af
I*ῖ. Supervacaneum igitur est ad alias conditiones examinandas deveniamus , praesertim cum a pluribus gravi ris notae Doctoribus tanquana necessariae rejiciantur, & potius deberemus prob re illarum necessitatem, quam quod a Christo servatae non fuerint; Certum enim est, neque satisfactionem oblatam esse ab ipse persona offendente, neque s
Deum absolute debuisse Christi sitis actionem acceptare, scuti & istam aliis titulis, puta gratitudinis, obedientiae, Religionis, fuisse debitam.
Refelluntur argumenta contraria.
r34. D Lura sunt exposita 3 8e rejecta ,
t quae eontra nostrum statutum assertum opponi possunt, majoris tamen claritatis eausa uberiorisque doctrinae alia subdenda siupersunt. Primo Christum satisseeisse ex toto justitiae rigore magis consonum est Scripturae & Patribus , ergo ita dicendum. Ad antecedentis probationem primo Scripturas asseramus; tace. I. ad Corint. I. F
redemptis. Ad Roman. 3. Gempros seupropitiationem insanguine sius ad
Hensionem justitiae suae . Ad Colos a.
Delens , quod ad versus nos erat Chirographum, edi expotians Principatur , ct potesates , traduxit confidenter, palam
triumphans edit. Secundo producamus Samnos Patres; extat autem in hac re
testimonium Procli Cieticeni in hona. de
65쪽
46 De cognoscibilitate, exisentiam.
Nativit. apud Concit. Ephec Tom. 6. cap. 7. ubi sic . Nccessarium erat, ut in ejusmodi presium fenderetur, quod exactum debitum adamus justitiae ex uaret. Sed prae omnibus Patribus sit Sanct. August. qui in Ench. cap. 9. haec habet. Ut diabolus seruate justitiae, non violem
ita potestatis oppressus, ct victus, quoniam ipsum siue ullo peccati merito in
qui me occide ι, per ipsum justissime
amitteret quos peccati merito detinebat. Et I 3. de Trin. cap. l . Diabolus non potentia Dei ,se usuis saperandus erat.
Quae auctoritates, aliaeque smiles ex energia, & exaltatione, quae tribuitur
Christi satisfactioni, de justitia iuxta
strictissimum sensum sent intelligendae. Omissius est alius Scripturae textus ad Rom. s. Sicut per unius delirium, ita per unius 'sitiam , ut sic argumentari liceret . Ex toto rigore justitiae peccatores damnantur propter Adae peccatum, ergo multo magis ex toto rigore justitiae peceatores redimuntur propter Christi
satis actionem , non enim , sicut delictum, ita ct donum,sed multo majus d num, quam delictum, prosequitur idem Apostolus.
ne. cons ibi enim mentio est justitiae, non tamen justitia: cx rigore, ad quod Harius explicandum , sciendum est , quod scuti aliud est meritum eongruum , quod non est aequale praemio in valore & dignitate, sed in eo, quod descit suptet liberalitas retribuentis, aliud condignum , quod est aequale praemio, & accedente promissione oritur obligatio in retribuente ex iustitia propria dicta, ut d istincta a justitia communiter & metaphorice appellata, prout convenit Divinae cinctitati, fidelitati, &gratitudini, aliud tandem meritum de
rigore justitis, quod non selum est squa
Ie praemio, vel etiam excedens, sed etiam est ex propriis bonis merentis cum aliis conditionibus superius recen-stis, ita etiam datur triplex satis sectio, quae eodem modo est explicanda. Hoc posito, auctoritates Seripturae 3c Patrum procedunt de Christo, qui factus est justitia & redemptio pro peceatis nostris condigna & sit perabunda, ut dictum fuit, non tamen justitia & redemptici juxta conditiones requisitas ad rigorem justitiae, uti probatum fuit ; Servatur autem energica dicendi vis in Scripturis & Patribus per hoc, quod licet satisfactio Christi non fuerit ex toto rig re justitiae, suit tamen ita condigna & sit perabundas, ut nulla alia dignior, aut major dari potuerit ; Argumento desumpto ex alia auctoritate respondeo concedendo ant. negando consequenmtiam , nam , ut peccator ex rigore justitiae damnetur , nihil aliud requiritur
praeter peccatum, nee aliae conditiones exiguntur; ratio autem est, quia demeriritum &ossenia: in Deum est a solo h mine , satisfactio autem est a Dei gratia, &fit per bona dominio Dei perfecte ssiubjecta. Fuit ergo majus donum, quam delictum, quia donum fuit superabundans, non fuit tamen majus quant una ad satisfaciendum ex toto rigore justi tiae , quia hoc suit impossibiler antecedens tamen concessum per Uasqueet, . pluresque alios est falsium, cum negent speccatum esse proprie injustitiam Deo
I 6. Opp. a. Satisfactio Christi fuit
condigna & superabundans, ergo fuit. etiam ex toto rigore justitiae . Prob.cou- seq. I. Si satisfactio non fiat ad alterum, si fiat ex acceptis, & bonis existentibus sub alieno dominio non est condignae , & superatriindans , ergo si satisfactio Christi &e. a. Satisfactio ex toto rigore
justitiae nihil plus exigit, quam quod
reddatur quantuin ablatum est, sed , si satis iactio Christi fuit condigna & stupe abundans , redditum fuit Deo quantum
ablatum erat, ergo si &c. Resp. conc. ant. ne. cons ad primam prob. conc. primam partem, nego alias, &hoc tonstat in merito condi gno, nam licet meritum hoe haberi nequeat sine gratia Dei, nihilominus est
66쪽
eondignum , quin sit ex toto rigore, e go salsum est , id requiri ad condignitatem & superabundantiam , quod requiritur ad justitiae rigorem , & si hoe velint, n8n esset cur Doctores conditiones illa, instituissent ad distinguendas satis. factiones in condignam, & in strictam ex rigore justitiae; & se quaestio haee esset de puro nomine , & omnino se perflua , nam semel statuto, satisfactionem Christi suisse condignam, esset etiam stabilitum futue ex rigore justitie. Ad a. prob.
ne. maj. nam ultra aequalitatem , quae
reddi debet, servandae sitnt aliae conditiones &c. δ Π. Opp. . Meritum Christi,proinde etiam satisfiictio, est majoris dignitatis & ordinis, quam meritum cujuscum- qu creaturae, ergo in merito Christi non reperitur aliqua gratia ereditoris,
nee aliquid applens ejus desectum; De- naus tamen, in ejus satisfactione suisse Dei liberalitatem dhuc nihil probatur, nam justitia stricta reperiri potest etiam quando jus habetur ex liberalitate retria huentis, ut constat in donatione, per quam dominium transfertur in donata rium, per quod juste & ex rigore exigit
donatum, ergo. Resp. cone. ant.ne. cons nam, non
ideo meritum Christi est majoris dignitatis & ordinis, quam meritum cujusicumque creaturae, quia sit ex rigore justitiae, meritam enim hujusmodi repu-
gnat, sed quia provenit Ieonditione dignioris personae, & majori gratiae plenitudine, quam gratis omnino accepit a Deo. Ad additum; argumentum illud ad summum valet in humanis, in quibus donatio transfert vere & proprie dominium aecepti in donatarium , apud
Deum tamen locum non habet , cur . ejus donatio dominium transferre non possit, nee Deus minus est Dominus rei, postquam illam donaverit , quam antea,
quia ejus dominium est sibi intrinsecum,&essentiate; dixi admummum in humanis nam etiam in istis, si donatarius ante donationem non erat potens ad solvenis dum debitum illi , qui donavit, ex dono datis non potest ex rigore iustitiae debitum solvere, ut adnotant Doctores .
I 38. Opp. ultimo. Satisfactio Christi ita obligat Deum ad non puniendum, ut si puniret, injuste ageret, ergo ex stricta justitia pro peccato satissecit; & si promisso simplex obligat Deum ex fidelitate , promisso siti, conditione operis onerosi obligare debet plusqum ex fide. litate, consequenter ex vera & persecta justitia. Resp. idem argumentum fieri, dum sermo est de merito condigno; oritur igitur obligatio ex titulo justitiae retributivae & vindicativae, nequaquam ex justitia commutativa & stricte accepta suti probatum fuit. 1 by Cooste
67쪽
De causis extrinseris Incarnationis.
I U M in re nostra tres recenseantur cauis extrinsecae , nimirum finalis , meritoria , & efficiens , de his agendum est in praesenti Quaestione , dc quia causa finalis ultima quidem est in
executione, prima tamen ord ine intentionis, ideo de ista primus sermo instituendus esse videtur.
An finis primarius inearnationis fuerit remedium propeccato taut Adamo non peccante Herbum nonfuisset incarnat-i. T ON leve dissidium fit in haeol disputatione inter Seholasticos, quorum plures sequentes S. Thom. hic qu. I. art. I. finem primarium incarnationis , quomodocumque considerasae, tam quoad modum, quam quo ad substantiam, peccati remedium suisse contendunt. Aliqui vero cum Sc t. in 3. dis. 7. qu. 3. asserunt, finem primarium ipsius in substantia inspectae suisse exeellentiam Mysterii, Divinarumque persectionum manifestationem , ideo per primos, si non fuisset peccatum Adae, Verbum Divinum carnem non assumpsisset, assumpsisset vero per secundos, quamvis non eodem modo , idest non in carne passionibus subjecta. Fit autem quaestio juxta praesens decretum, nam quid per aliud facturus esset Deus, sum posito , Adamum non peccasse , quis potest agnostere ta. Pendet potissimum hujus dissicultatis resistutio ex hoc, quod determinetur , utrum prior in Deo fuerit visio circa peccatum, & decretum ipsum permittendi , an vero visionem peccati deis cretum incarnationis praecesserit; Setenim decretum incarnationis praecessit permissionem peccati, praecessit etiam remedium peccati, & ita fuisset facta incarnatio etiam sine permissione, & remedio peccati. Novum autem esse non debet, in Divinis decretis reperiri or dinem prioris & posterioris, non quidem re, aliter daretur in Deo aliquod successivum , & in re distinctum, sed so
la ratione cum iundamento in re, etenim ex rebus jam completis & produ- istis intelle Rus humanus unam videt causatam & dependentem ab alia,unamst habere veluti finem, aliam veluti in dium, &cum ex alia parte cognostat,
nos velle prius, quod est independens,& se habet ut finis, postea quod est dependens & medium, sumit fundamentum concipiendi, in eodem actu reali Divinae voluntatis unum priusquam aliud fuisse decretum . Hoc conceditur& traditur ab omnibus Theologis, & r peritur in Divina Scriptura dicente Iudith cap. 9. Harefeci Ariora , ct illa post tua cogitast. Histe positis, ut clarissime in hac re , quam involutam apud Doctores invenies , me geram . Dico primo; decretum incarnati
nis praecessisse visonem peccati, & ideo Christum fuisse deerctum ante permis sionem peccati. I. Prob. Est commune apud The Iogos , quae pendent a libera Dei voluntate ostendi non posse aut probari nisi ex Divinis Scripturis intellectis & explicatis juxta sensium & doctrinam Santi rum Patrum, & Conciliorum, sed decretum incarnationis pendet a libera Dei voluntate, & ex Divinis Scripturis intellectis & explicatis juxta sensium &Doctrinam Sanctorum Patrum habe
68쪽
tur, praeeessisse visionem peccati, ergo. Prob. a. pars min. Ex Divinis Scripturis intellectis & explicatis &e. habetur de Christo proverb. 8. Dominuspo erit me in inuis viarum suarum , & ut legunt septuaginta , Dominus creavit me inrusium viarum suarum , in quae verba ait Cyril. Alexandr. lib. s. Thesaur. cap. q. maerendum es , quis es, qui dixit, D minus creavit me. Et respondet e Chria
sui jam homo fictus ; Atque in hunc sensiuna veniunt Clem. Rom. lib.3. Constit. C p. ID. Na1ianet. orat. 36. Nyssen. lib.
de Fide ad Simplietum. Chrysost. serm. de Sancta Trinit. Ambros t. de si μ . ap. 7. Hieronym. lib. a. in Mich. Augussem. 38. de Uerbis Domini. Fulgent.
contra object. Arian. resp. 3. Conc. Eph. 1 m. I. cap. q. Sardicen. in epist. ad omnes Fideles; Ilispalen. a. cap. I 3. Prae
terea; ad Ephes I. Elegit nos in i o ante Mundi onsit uti vim. Ad Colos . I. Priamo enuus omnis creaturae , quoniam in
nia indieant , decretum incarnationis pnee essisse visionem peeeati,ergo. Prob. mi. haec omnia non possunt intelligi de Christo juxta existentiam , & nativitatem, nam se non fiuit primogenitus omnis creaturae, neque in initio viarum silarum , neque ante mundi eonstitutio nem, non de Christo, ut Deus est, quia se non est creatura, neque Deus est ejus Dominus, cum dominium exigat superioritatem , ergo.
4. Dices; Christum appellari priamogenitum omnis creaturae, sed non probari, remedium peccati esse deer
tum in aliquo signo post Christum, stdsimul eum Christo, ita ut inter deer tum remedii pro peccato, & Christi sit
essentialis connexio; & rursus argumentum sic expositum nimis probare, quia si Christus fuit primogenitus & deere
ius ante omnes creaturas, probaretur,
quod etiam nulla existente creatura , adhuc fuisset incarnatio, quod non . Sed contra'. Ubs reperitur ratio Tom. III.
sinis, vel Christus suit deeretus propter
remedium peccati, vel remedium peceati propter Christum ; Si primum , Christus se habet ut medium, & ideo
non est primo decretus eontra Scripturas adductas. Si secundum, jam Christus est finis, di remedium peccati est me dium, ideoque decretum incarnationis praecessit prae visionem peccati; Praeter ea; adducta instantia nimis probat, Ctenim decretum incarnationis non est tantum Connexum eum remedio peccati , sed etiam eum omnium creaturarum productione, ergo omnium creaturarum
productio erit finis incarnationis ne quaquam ; ergo a pari. Ad a. non tenet paritas, quia si nulla fiuisset ereatura, nullum fuisset incarnationis motivum; Quid enim fuisset haec exeellentia mysterii t quomodo fuisset Divinorum a tributorum manifestatio sed de hoc insta. I. Pryb. a. ratione. Quilibet juxta rectum ordinem volens prius vult sinnem , quam media, & inter media prius vult nobiliora, & quae sunt ad finem magis idonea, sed Deus est juxta rectum ordinem volens, ergo prius vult finem , quam media,& prius nobiliora ,sed opus inearnationis est nobilissimum inter omnia Opera, & omnibus aptius ad mani. sestandam gloriam Dei, quae est finis, propter quem Deus omnia operatur , ergo. Const. Christus debebat esse caput omnium prςdestinatorum juxta illud ad Rom. 8. Luos praescisti di praedes nou , conformes fieri imagini flui sui
sed decretum prςdestinationis antecedit decretum permissivum peccati, praesertim per Thom illas, ergo etiam Christust fuit decretus ante praevisionem peccati,
6. Histe positis, statuendus est o do signorum in Divinis decretis respicientibus incarnationem. In primo signo Deus intelligit se ipsum sub ratione pri- .mi & ultimi boni; in secundo omnes creaturas, inter quas etiam ipsum Christum secce cur superius dixi, de hoc im
69쪽
5o De causis extrinsecti Incarnationis.
sta in tertio volens suae bonitatis manifestationem , elegit Christum ad gloriam , & ad unionem hi postaticam , sub quo veluti capite omncs praedestinati ad gloriam pervenirent; in quarto praevidit Adae peccatum; in quinto passionem& mortem Christi in peccati remedium.
. Contra hunc ordinem statutum argumentatur Cajetan . dicens, tres Ordines esse distinguendos, naturae, gra
tiae, & unionis himstaticae; in primo
signo videntur ea, quae sipectant ad omdinem naturae; in secundo quae ad ordi ne gratiae, in tertio quae ad ordinem unionis hi postaticae; cujus ratio est, quia ordo naturae praesepponitur gratiae, &ordo gratiae unioni himstaticae , ergo cum peccatum sisti tet ad ordinem naturae, prius praevidit peccatum , quania unionem hi postaticam. 8. Sed contra. In primis hic ordo
inventus a Cajetano a coeteris Thomistis rejicitur. Secundo non servat Scripturas a nobis se perius expositas. Tertio loquitur inconvenienter, nam certe mors praedestinatorum spectat ad ordinem naturae, nec tamen suit decreta a
Deo ante ipsam praedestinationem , &precatum illorum , qui Christum crucifixerunt , pertinet, ut ipse ait, ad ordinem naturae, nec tamen Deus prius v
iuit illius peccati permissionem , quam Christi inearnationem; Sed, ut alia praeteream, resellitur hic dicendi modus, uia probat, ordinem naturae es sun- amentum gratiae, istique praesepponi, sicut ordinem gratiae unioni himstaticae
quantum ad exequutionem , non quan
tum ad intentionem in Divinis decretis, in quibus, sicut res supernaturales statuuntur ut finis, & res naturales ut media, ita prius decernuntur res supernaturales , quam naturales, quamvis istae in exequutione sint illis priores . 9. Dico a. Ante praevisonem pe eati Christus non fuit decretus ut Redemptor passibilis & mortalis, sed solum ut caput omnium electorum,& ideo Adamo non peccante Verbum non assumpsisset earnem passibilem & mo
Prob. primo auctoritatibus . Ad Galat. . Misit Deus iu uum, ut eos , qui sub lege erant, redimeret. I. Ioan .3.
In Me apparuis filius Dei, ut linisae opera diaboli. In Concit, Niceno . Qui propter nos homines , di propter no raras salutem descendit de Caelis, sed ex hiis ,
aliisque innumeris, explicatur connexio inter incarnationem , & remedium pro peccato, ideoque etiam permissonem peccati, ergo ante privulsionem peccati Christus non fuit decretus ut Redemptor in carne passibili, & mortali.
Io. Prob. a. ratione. Deus non pr
definivit Adamum,Sc posteros mortales, nisi post praevisionem peccati, nec enim ideo, quia Deus voluit nos mortales, pra definivit peccatum , sed ideo volui nos mortales, quia praevidit peccaturos , ergo a sortiori non praevidit Christum Redemptorem passibilem & mortalem ante praevisionem peccati, ejusidemque remedii. Confir. Deus nec vo
luit, nec fecit mortem, sed haec set vinper peccatum fuit introducta, ergo multo magis hoc de Christi morte est intelligendum , ita ut non fuerit decreta, nisi praevise, permissoque peccato.
ii. Dico 3. Etiam Adamo non pec eante Uerbum Divinum carnem assumpsisset. Hoe sequitur ex dictis; amplius
Prob. Bonum incarnationis suit maxime amabile, sed non est dicendum suisse amabile cum dependentia a peccato , ergo. Maj. osten4itur, quia est summa eommunicatio ad extra, oc ideo sumnium bonum ; prob. mi. si fuit amabile cum dependentia a peccato, fuit tantum amabile secundum quid, &, ut ajunt, ex occasione, sed ita non fuit maxime amabile, ergo. M . declaratur exemplo potionis amarae; quae, quia sumitur cum dependentia ab infirmitate sananda, non est bona nisi secundum quid , ex quo probatur etiam minor; & si dicas, incarnationem suisse bonam tam in se, quam
70쪽
quam ex occasione peccati reparandi, in ram , ergo de primario fuit bona exst , de secundario tantum ob remedium peccati, ergo independenter a peccato reparando adhuc fuisset. Ia. Confirm. ex Doctrina S.Th. I.p. qu. 89. Ilaec habentis . Duendum, quo
is satu innocentiae fui et generatio ad multiplicationem generis humani, ali quin peccat&m hominum otii et tride usce marium , ex quo tantum Anum consequutum est. Ex quibus verbis sic argumentum expono. Anima rationalis est per se intenta a natura, non tantum se-
eundum speciem , sed etiam secundum numerum, & ideo per S. Thom. suisset
Idem numerus animarum , licet non
suisset peccatum , sed incarnatio est bonum majus, quam hominum propagatio,& anima Christi cum gratia unionis multo magis suit per se intenta, quam fuerint, ac sint omnes aliae animae, ergo licet non se isset peccatum , adhuc &c. Praeterea. Licet non fuisset peccatum Christus suisset caput omnium electorum , & de saeto fuit eaput Adami etiam pro statu innocentiae, ergo licet noto fuisset peccatum , Christus suisset, quo pacto enim potest quis esse caput, si nunquam futurus esset Ideo S. August. lib.
de natura & grat. cap. 23. ait: Non dum
mus, ut esset ea a misericordiae Dei, use arium fuisse peccatum. I 3. Opp. I. ex Scripturis & Patriabus , ex quibus existimant adversarii s
mum pro sententia propria argumentum proponere. Luc. II. Non egent qui
fani sunt medico, sed qui male ha,ens,
non veni vocare justis, sed peccatores . Cap. I9. Hem Eius hominis quaerere , e salvum facere quod perierat. I. ad Timot. i. Venit Cissus in hunc mundum speccatores salvos facere. Et generatim loquendo expectabatur Messas,ut finem acciperet peccatum, & deleretur iniquitas . Nune ad Patres . Irenaeus lib.s. ad versiis haereses cap. I . Si enim non haberet caro saluari, nequaquam Herbum
Dei cara factum esset, cra non haberet
strin.3.contra Arian. Cum bomo incitur, tune causa substituitur, cur eum oporteat cornem gesare rece tas gulam, indigemtia e hominum anterior es, quam iliam nativitas, a suHata carnem non indui se . Leo Magnus serm. 3. in Pentecost. Si homo ad imaginem c milituditam a
Dei factus in suae honore naturae mansi fel, n e diabolica fraude deceptus, d lege sibi posita per concupiscemiam deviasset,
Creator mundI creatura non fieret, ne
que aut sempiternus temporalitate se biret, aut qualis Dra 'tri Νius Dei formam femi , ct simu tudinem carnis precati a meret. Cyril. S. Dialog. de Trinit. Si non peccassemus, nequefactus et nobis uis, ne u Munusset, si non esset mortuus, non esset assequutui, ut adoraretur d nobis, ct d Sanctis i tellige Angelis & lib.a. in Ioan . cap. 3. moniam primus Adam libertat sua non bonum, ut debuit, sed malum elegit, a que ideo morti addictus Spiritum Samrium amiserat, qui malinos, ut scribiatur, fugit, neque habitat in corpore subinjecto peccatis, de Caelo nobis secun m am misericord a misi. G regor. MDgnus in .Reg.cap. I. Et quidemsi Adam
non peetaret, Redemptorem nostrum carne uscipere nostram non oporteret, nouenis uenit vocare justos, sed peccatores adpaenitentiam , s ergo pro peccatoribus
venit, speccata deessent, eum venire non oporteret. Postremo afferam S. Augustinum Hunc enim tanquam apud mi
omnium maximum , Patrum ordine
non servato , ultimo loco frequenter producere soleo ) Hic autem de Uerbis Apost. serm. 8. inquit. M homo nonpe e et, Filius hominis non ven et . Et serm .9. Nulla causa fuit veniendi Cis sis , ni eccatore alto acere , tolle morbos, tolle vulnera, nulla es causet medicinae. Accedit denique totius E clesiae consensus; nam in Symbolo dicitur: Propter nos homines, ct propter no-