장음표시 사용
141쪽
s Diritu' optua caruisse judantibus arva diribus, atque annos sicca fuisse novem di
. . clam Thrastus Busirin adit, monstratque piari Hospitii effuse sanguine posse Iovem. ni Basiris, set 'vis hosZia primus , Inquit, O e .grato tu dabit hospes aquam. Idem innin: Ut qui post annos sicri mastator iniqui
Elicuit pluvias victima caesus aquas. l
Hanc crudelitatem perstringit Juvenalis, set. 1 f.
--- - sua tanta fames, infestaque valeto i Arma coegerunt uam dete Iabile monstrum IAudere' anne aliam terra Memphi ide sicca . Invidiam facerent nolenti surgere Nilo pSerapidem ejus incrementi auctorem putabant, ideoque ado jus templum mensuram adscendciatis Nili deportabant, luem morem abrogavit Theodosius impcrator. qui cum Nilum oe pristino Increm ento nihil remittere animadverteret, ingenti exultatione dixisse fertur: Gratias tibi, CHRISTE, quaa abs
que urbis illius magna pernicie, tam vetustus error extinctus est. R uia
En. lib ii. hist. Eccl. qui est appendix ad Euscb. cap. 3 o. ITandem in viscera terrae ibimus; ex cujus cavitatibus ignes ali. uando erumpentes lustrationibus saepe repressi visi sunt super itiosis, inprimis Quos aetna evomuit: Julius Obsequente Cim
epione, in o Laelio Cost . Men' .ina ignibus abundavit, pr iugium majoribus homo quadraginta expiatum. Idem, infir prodiagia quae M. AEmilio, Lucio Aurelio cost contigerunte his tua mons terra motu ignes super verticem late diffudit, ct ad insist m Lia paras mare efferbuit, O quibusdam ad ii Modus, vapore plerosi a. na uleis exanimavit. Orosius lib. s. cap. . inter prodigia quae A. U. C. A r. nunciata sunt: Apud agrum Calenum repente flamma, sciso hiatu terra eructata , tritus diebui, ct tribus noctibus te rib Ater exaestuans, quinque agri gera, exb Usto penitus succo ubera ratis, in cinerem extorruit, ita ut non fretei sitam, sed O arto ea cum imis stirpibus abstinet se reseratur. Hac in tus cx memoria imccndis Socomitici Mntii bus vicetur injicius, cus cnim notitia ad cos quoque Pcrvcnit, quod cx Dio Oro Siculo, Strabone, Ta-
142쪽
cito , Plinio, Solino probat Grosus, s. r. de ver. rege. christ.eorumque verba in annotatis describit: ubi Strabo ruinam hanc factam ait re ete s et vati , 6--eex o ais, s s .mpiar. A terra motibus, erumpente igne, amisique calidis Obituminosis. Idem Strabo de insigni tempeitate, dc staminis, pr m Liparam, multis ex locis erumpentilaus ex Posidonio narrat, b. 6. o iam rem cum Siciliae Praetor T. Flaminius senatui deci
rasset, senatus mandavit, ut & in ipse insula. dc in Lipara Diis Manibus, & maritimis, secto in incio, litaretur. Observatum praeterea fuit tripudium sonubium, quod juxta auguralem disciplinam sic dictum est a sono, ait quod pertinet si
inor sponte radicibus cadat, si terra tremat. Serv. ad. 3. e Ene
Neque tamen sinete ratione hoc tripudium sonubium Sesa αν nge .s bas intelligas, diversum a terrae motu . Sic apud Ma ratem, lib. 6. AEnrad. ad tarificium agitantis maxima AEnex, b pedibus mugire solum, O juga coepta moveri
i Sonarum, visaque canet Hul e per umbram
De Jove Elicio , Ovid. 3. Fastor,
. constat memina tremuisse cacumina silva, Terra de subsedit pondere pressa Iovii. Et de Junone i Jem, 2. Fastor. 3 in Huc uis venerunt pariter nuptaeque virique .: Suppliciter posito procubuere genu. cum subito mota tremuere cacumina fida, Et Dea per lacos visa locuta suos. id. ii. metam. v. 6 . i. Vix bene desierant, cum eristis aureus esto In serpente Deus praenancia sibila movit , ventuque suo signumque, arasiue , foresque ia armoreumque solum , fastigiaque aurea movit, Seneca Troadibus. v. 166.
Vidi ipse, vidi. summa jam Titan juga .
ait Stringebat; ortus vicerat noctem disse . .
143쪽
H: DEI LUSTRATIONIBUS, CAP. X e
concussa, raecos traxit ex me sinus. fodere Ibrisae capita, et ex Ilium nemu/Fragore vasa tonuit, ct tacui sacer s
caea ruptis saxa ceciderunt Iugii . .
me sola tellus tremuit, O ponim fiam et a Ad se Achillim sensit, ac tiradit vada. Tunc scisa iecus aperit immensos secui , ' Et hiatus Erebi perυium ad superoi iter . t Tellure fracta praebet, ac tumulum levat. - Emicuit ingens umbra T hessalici Ducis. Hoc sane Romani observarunt, nunquam urbem suam mmmille, ut non futuri eventus alicujus tu praenuncium esset. Plin.hb. 2. cap. S . ideoque sertas ejus rei causa ctiam imperabant. Dei autem nomen, cui serias servare oporteret edicere quiesco.bant, ne alium pro alio nominando, salsa religione populum allib rem, quae ex Agcilio & Vossio, supra, cap. q. attigimus. Cures i. de disin. A multis scriptum est, cum terra m-ui sectus es et, ut sue plena procuratio fieret, vocem ab aede Funonis ex arce exilii eiquocirca Funonem ictam appetiatam Monetam. Claudius Imp. sedulo obscrvavit, ut quoties terra in urbe m visset, ferias , advocata concione , Pirutor indiceret. Sueton. claud. cap. 22. Adde Livium, Ab. 3vi cap. Philostratus, AL 6. de vita Apolumi, agens de Anti nensibus Syris, & terrae in tu, qui, dum ipsi in concione sunt, sectus est, riseis, et trire v
Sempronius, tremcnte inter praelium cum Picentibus campo, Tellurem Deam . promista cede, placavit. FZor. Ab. I. cap. I'.
Tempore Gallieni terrae motus gravissimus fuit: in peetis iubSibyllae libris Jovi Salutari sectum. Treb. Huio in GaIAM. H minibus etiam oblatis Dii illi placati sunt. Si reus, frem. r. qui xst de fortitudine: Data Cinnas, arbem Phrnia, vasto terra hia tu, aqua pleno, ob totas iram Idaei, Decto, multa domus cum ipsi. ha
bitatoribus immersae sunt. Itaque populo periclitante, Midas Rex M. culum accepit, coituram terram, si voragini , quod in vita humana pretio simum esset insceretur. Celanitis autem aurum ct argentum, mundamque foeminarum barathro immutentibua , missi intra im mia
144쪽
hi me Ossante, e gestiui , Mida Aius, cum reputasset, inhia is octa;/erae us haberi, quam hominis ammam, mea patrem amplexus, cum saled xi et uriora Timothea, eques cum impetu in hiatum insiluit. Et
cui. am terra ad prastinum habitum redissset, Midas 'diis Idaei oram extruxit, quam auream reddidit, manibus suis attactam. Hae ara, illo aram tempore, quo hiatus contigit, lapidea sit, eoque et 'rusus aurea vimur. Alccrum huic geminum narrat Livius, lib. 'Cuni motu terra, seu qua vi alia, forum medium ferme specu v. oe et co I sim in immensam altitudinem: neque ea vorago conjeictu ter ra, cum pro se quisi ue gereret, expleri potuit, pra quam Deum m tuu quaeri co tum , qreo plurimum populus Rom. posset, id enim illi loco dicandum vates canebant , si Remp. perpetuam esse vellent. Ium It Curtium uvenem belli egregium castigasse ferunt dubitantes amussum magis Romanum bonum quam arma virtusique esset: Silentio'- templa Deoram immortalium qua foro imminent , Capitoliumque in uentem, O manus nunc in caelum, nunc in patenteis terrae hiatus ad mas manes porrigentem se de vice: equo deinde quam poterat ma- a me exornato insidentem , armatum se in jecum immirae, donaque a Petra super eum a multudine inrorum ac mulierum conge aeriacumque Curtium non ab antiquo illi T. Tatii milite Curtio Metio, sed ab
hoc appellatum. Nisi obtin ut A lii & Lutatii sentcntia , apud Varronem. lib. . de ling. Lai. cum locum fulguratum, & ex Sc. septum esse a Curbo Consule, cui M. Genutius fui sici collega, ideoque Curtium appellatum. De nceps Romani stipem pro salute caesaris in lacum Curtii jacicbant. Sueton. Augi . cap. Sp.Hoc ideo factum ait Torrcntius, ut eo loci. quo hiatus ad in ros paruerat, Dii Manes propitii redderentiir. A rerum I risi- Varum scriptoribus narratur, sub principatu Asconii. circa Stavorum. PUtrum sorte incolarum opera esto sum tantam vim salorum aquarnm effudisse por triduum. ut rivi in modum per planiciem proximam decurrercnt. agrosque triennium steriles reddetrent, n C malum ante cessasse, quam , ex response Dei Stationii, sanguis pracri trimuli in putrum injectus, & aquae mixtus
es V Immon. Tei . pag. ia. at s bularum categoriam res ri Em- miris. rer. c. r. lib. a. Qui terre tuo uum cessationen
volabant. N Vino sacra faciebant, quoniam Asphalius diccb . UD P tur.
145쪽
tur. C. Rhodig. lib. go. cap. et T. Circa tonitru ex Mi vc- penitissimis cavernis erumpens nescio quid sanctioris superstitionis observatum suit. Hieronymus, lib. i 3 comment. in Asaiam, inter Pelusiacas religiones etiam crepitum ventris numerat. Clemens, recognit. lib. s. Felix in Octavio : Serapidem magis, quam strvitui , per pudenda comparis erepressos, contremiscunt. Cus in auspiciis rationem habuerunt. Cato , orat. de sacri l. Domi cum auspicamus servi, ancida, seruis eorum sub centone crepuit, Tuod e eo non sensi, nullum mihi vitium facit. Martialis, Ab. 12. epigr. J8. ridet miserum AEthontem,
qui, dum Jovem precibus in Capitolio salutat, pepedit, quare trinoctiali domicoenio affectus cst. Ridiculam Metroclis Theo-plinasti discipuli superstitionem narrat Diog. Laertius ; cum hic inter disserendum crepitum emisisset, prae animi dolet re domo timclusus. Cratetis & verbis & exemplo recreatus est. Horribile ita ne & formidolosum fuit hortensis Dei, apud Horatium tonitru . diuo decussi Canidiae dcntes , & ex sitim Saganae caliendrum. Est & Nicarchi, Antho g. lib. 2. epigramma, iit tron r.
incidit crepitus multos in clusus in antro . r. At servat blaesum si canat ilete melos.
Si servare potest crepitus , si perdo ct idem
si is neget hunc magnis Regibus esse parem fraudanda ergo scilicet Claudii Imp. etiam circa hanc rem cu- m. vid. Sueton. Claud. Op. 32. adi Vo . de idolol. lib. 3. cap i.
146쪽
Voces reditae. Orachia diabolica resulta a Graecis, Roma,
tifices , Aum ei a que Aru pices. Vates Hetrusci. Libri Sib ini, Carmina Martiorum.
sertim Testamenti oeconomia, voluntatcm suam hominibus huc lavit pcr Prophetas, quos ipse Spiritu suo assiavit, ut non tantum ex,scuta. loquet tantur, sed eae literis quaedam mandarunt, ad post rorum instructioncm. Similia inter gentiles agitavit Diabolus, ut diviniore aliqua revelation s specie, ignarorum mentes lascinaret, & horrenda superstitione dementaret: qualia erant signa illa, quae immediate a Spiritu illo ten brarum prosecta, e vestigio sciasus externos, auditum praesertim , visumque seriebant. Auditu peicipi bantur Voccs illae, quae sine rillo auctore existentes, sine dubio a Diabolo fiet e sunt, quae a superstitiosis observatae, divinae, scilicci voluntatis nunciae habebantur. Scrvius, ad 3. e neid. v. 3 22. hoc apud Trojam contigille narrat; Graeci victores in patriam reversuri ex tumulo Achillis vocem audiverunt, querentis, qHod sibi soli nihil de oraeda impertivissent: qua de re consultus Calchas cecinit. Polyxenam Priami filiam , quam Achilles vivus dilexerat. ejus debere manibus immolari , quae , cum admota tumulo Achillis occidenda osci. manu Pyrrhi, aequanimiter mortem suscepit Cicero, lib. i. de divin. Livius Ab. s. cap. so. rcferunt M. Caeditium hominem de plebe nuntiasse, le in nova via, supra rudem Vestae, vocem notas silentio audivisse humana clariorem, quae magistratibus diei juberer ; Gallos adventaret id tum quidem spretum. Deinde vero ejus vocis expianis causa,
147쪽
in nova via, templum Locutio Linim est. Simile illud de Junones
Moncta. quod cap. praecedente in Ciccrone protulimus. C. H stilius Mancinus, teste Val. Max. b i. cop, 6. O DI. Obsed . cum ab Herculi, portu, quo pedibus pervenerat, navem conscenderet. talis vox sine auctore ad aures ejus pervenire Mancine maiis. Fortunae muliebris simulachrum Romae a matronis dedic tum bis Latine locutum dicitur : Rite me matronae dedie A. mut 'in Coriolano. Val. Max. lib. i. cap 8. ubi & vox Silvam
audita narratur: Uno plus Hetrusci cadent, Romanus exercitus tine Ior abibit. Liv. lib. 2. cap. I. quarum rerum vanitatem Pluta,chus dicto loco arguit. Lege Tolosenum de Republ. lib. is.
Oracula vero a certis Diis petebantur, quos consulere malu runt gentiles in ipsa ta excere se superstitiosi , quam proprio ingenio excogitatis cultibus illos arit non placare, aut magis oscndere. Diabolus auicin hac ratione miseros illos in manitasta praecipitavit flagitia, ubique se homicidam a principio suisse demon strans. Horrenda sunt, quae Paus unas narrat, in Mecenicis: B lis hiatis Metanias hoc oraculum cditum est . . Nesia tibi puella geniis inferis . I. Epytidum ab alto forte ausia sanguine
Det colla noctumis secanda caedibus. . imo, haec ad undas Hapi facite scra, , Libenter ipsam virginem dantes neci.
omnes itaque ex .Epytidarum familia virgines sorti commissae Cumque Lycisci filia ducta svissct, cam Epebolus vat s sacrari vetuit. quod diceret non esse e Lyc. sco genitam, verum uxor in Lycisci eam sibi, cum sterilis esset. supposuisse. Interea dum vat shaec ad populum agit. Lyciscus, clam abducta puella, spartam
Profugit, quae . res vulgata cum hominum mentes vehcmenta T.
commovist t. Aristodemus ex eadem YEpytidarum gente, ultrosiliam immolandam obtulit : Verum civis Messenius, cujus nomen non proditur, filiam hanc amans, ac propediem uxorem eam ducturus, eam quae sibi desponsa esset, in patris potestate amplius este, acriter negare, suum, qui sponsus esset, jus omne in illam es. se. Cum hac oratione parum proficeret, vitiatam a se puellam, re nravidam iam cile mentitur, qua Pertinacia co furoris Aristod
148쪽
mum impulit, ut filiam statim occideret, re ejus utero exciso plane non furite praegnant in omnibus ostand r t. Ibi alium ivl- sit Epebolus Vat s filiam devovere , quod interpretarctur, virginis caede . quam iratus Pater comm sistor, cx oraculo litatum non esse. Hinc parum abfuit, qu n pu lla: procus a concionei: terficeretur, quippe qui & Arisbaacinum parricidii obligail et resalutis suae spem in dubium revocatici. Ruphaes vero, Cus amicus, nulla religione amplius teneri populum. multitudini p reuadet, nequa interesib a quo virgo caesa sit. AEpytidae omnes allentiebantur, nihil enim m. Is s unusquisque corii ia optabat . quam in Di devovendae filiae liberari. qua ratione tumultus sedatus e ih. I se illustre amodum nequitiae Diabolicae ex inplum exoc eis corum his oria sufficiet: Romani ad similla oracula confugerunt. unum amue alterum exemplum suppeditabit Livius lib. x Lacus in Albano nemore, sine ullis coelest: bus aquis, causave qua alia, quae rem minaculo eximeret, in altitudinem insolitam creverat. quidnam eo Dii portenderent prodigio, missi sciscitat iux oratores ad Delphicum oraculum , re quamvis propior interpres oblatus eiici, senior quidam Vriens, tamen decrevere Patres. Legatos sortesque oraculi Pythici exspectandas , quas cum Ce-gati attulist iit, congruentes rcsponso captivi illius vatis V ei
tis. inter alia praecipi bant: Sacra patria, quorum omissa rami Up. instaurata, ut assolet, facito. Iterum, lib. 21. Cum Opimia & Ei
ronia virgines Vestales star pri compertae essent. Q. E ib:us Picton Delphos ad oraculum misius est, sciscitatum, quibus precibus supplicationibusque Deos placare poss iit. Rursus, Lb. et Q. Cum civitatem repens religio invasisset, invento carminet in libris Sibyllinis , propter crebrius eo anno de coelo lapidatum, insp ctis: quandocunque hostis alienigena terne Italiae b)llum intulillet, cum pelli Italia vincique polie, si mater Idaea di sinunte Romam vecta esset. Quare Legati Delphos missi, qua ratione Dea Romam transporianda, adeo uet placanda, ut libens eo veniret.
Pergo ad apparitiones visibiles, sive quibus Dii gentilium in mysteriis, cultoribus suis se praesentes sistebant, e qua
de hisce ceremoniis edocebant. Cicem et . de nat. deor. Praesen
6 vertit. Jupiter Uicius hac ratione Numam Pompilium ful-
149쪽
iis DE LUSTRATIONIBUS, CAr. XI.
minia expiationem docuit. 3. Fast. Constat Aventina tremui e cacumina fila Terraque subsedit pondere pressa 'Uis. Corda micani Rebii, totoque e corpore sanguis Fugii, O hir uta diriguere coma. Ut rediitque animus , da certa piamina, dixit, Fulminis, altorum Rexque Pater que Deum. Si tua contigimus manibus donaria puris, Hoc quoque quod peritur si pia lingua rogat.
Annuit oranti, verumque ambage remota Abdidit, terruit ore Tirum. .
Inscriptio, quae Romae Egitur: PRAESENTIAE. ' i MATRIS. DELIM .P. SEPTIMIUS. FELIX. OB. CORONAM.. MILLESIMO . URBIS. ANNO. : Calasiris, apud Heliodorum lib. g. A thiop. de visis Apolline
Eo modo, inquit, fili, sapiens Homerus quasi enigmate signia
scat: multi autem aenigma praetereunte
Namque pedum sut alicubi illa dicit, cruriamque simul vestigia pone, P mcile agnovi i cmeante, aurasque secante: .. Dii quoque cognosci possunt, Ccrtoque notari. Pol a: bas gre saecvs , I v, ω Κάμω , Fnt: in c mi iit ora , 6
150쪽
C F. XI. VETERUM GENTILIUM. ii,
rvire se lix micts aregis, rat ac Pir, i visu si ita et Coicv cv O et, nepe re, et,eto iri eta s a cice , de etivumi m , tutis: brisv xtarchaia avo, st. Dii, inquit, ct Numina, mon , venientia ad nos , ct a nobis recedentia, tu alia animalia rarissime , in homines autem ut plurimum sese transformant, similitudine magis, ut visum insomni esse opinemur, nobis imponentes. suumTii igitur prophanos homines latuerint, tamen quin a sapiente cognoscantur effugere non possunt: sed ex oculis notare possunt, cum continuo obtutu intueantur , ct palpebras nunquam concludant: ct magis etiam ex inmora , qui non ex dimotione pedum neque transspositione existit, ita me quodam impetu aereo, P vi expedita Fndentium magis aurai qream transeuntium. suamobrem statuas quoque Deorum e gutti ponunt, com gentei icis pedes, quasi unienter. Quae etiam Homerui simeni, ut in guttus, O doctrina scra instructus, s occulte ct invo&ie Hrsibus reddidit, relinquens intelligenda illis qui posent. De P de quidem : Atque truccs oculi sui sere tuenti. De Neptu
Namque pedum crurumque simul vestigia pone
Perfacile agnovi remeante. Tanquam fluente incessu s Noe enim est perfacile remeante; mn, ni qMidam decepti, perfacile agnovi. putarunt, Ex hoc incessu Dii Pud Graecos ierpere dicuntur. Callim. in Met
uoi sacroi frementes audio, ct Dea bene ornata serpit. Theocri tin, Idyll. II.