장음표시 사용
171쪽
is 2 Pars II. Cap. I. se in martyrium , s ut ipsi quidem vocabant, ea
peruicalia inserebant, ut summa quaeque minarem tur iis in quos incurrebant, nisi ab eis Occiderentur : quod moraliter loquendo perinde erat ac si se occidistent: & tamen ingloria illa caede cadent , martyrum sibi titulum arrogabant. Pleriique etiam insiliebant vltro in ignes, vel in mare, certi Sc obfirmati perire ;& cum viverent ut latrones,mori se iactabant ut martyres: quod absolute de Donatistis dixitD. Augustinus l. i. contra lit. Petil. c. 83. E rundem Circumcellionum hac in parte rabiem,e
petitione martyrij obductam , describit plenius idem Augustinus haereti 69. de optime episto. 3 Q. Vbi sic praeter caetera loquitur de Circumcellionia bus. f Ad paganorum celeberrimas solemnitates
ingentia turbarum agmina veniebant, non ut idola i stangerent, sed ut interficerentur a cultoribus ido-
lorum. Nam illud si accepta legitima potestate s cere vellent, si quid eis accidisset, possent habere
A qualemcunque umbram nominis martyrum: sed ad hoe 1 oldm veniebant, ut integris idolis ipsi perb merentur. Nam singuli quἰque valentiisimi iuue- nes cultores idolorum, quis quot occideret, ipsis idolis vovere consueuerant. Quidam etiam se tru- eidandos armatis viatoribus ingerebant, percussu- ' ros eos se, nisi ab eis perimerentur, terribiliter
comminantes. NonnunQuam Sc a iudicibus tran- seuntibus extorquebant violenter, ut a carnificibusu vel ab officio ferirentur. Vnde quidam illos sic illum sisse perhibetur, ut eos tanquam percutielidostig ri de demitti iuberer, atque ita eorum impetum ii cruentus , & illaesu euaderet. Iam verbper abru- pta praecipitia, per aqua a& flammas occidere so
172쪽
De Persecutore. 3 F sipsos, quotidianus illis ludus fuit. Haec enim eos
tria mortis genera Diabolus docuit , ut mori vo-- lentes , quando non inueniebant quem terrerent ut Reius gladio ferirentur, per saxa te mitterent, aut
ignibus, gurgitibusque donarent J
Dignum plane iis moribus , tamque exaggerata peruersitate exitium.Fuisse enim Circumcelliones, non modb in postremo hoc actu truces , dc sepra omnem barbariem esseros, sed etiam in anteriore vita truculentissimos, idem Augustinus cum frequentissime alibi tradit, tum nominatim in psal. a o. ad illud, in obscuro retios corde ; & in psal. 1 4.ad
illud viri sanguinum ct dolosi. Sed & ante D. Augustinum S. Optatus l. 3. contra Parmen.rabidos Circumcellionum mores , & seralia pseudomartyrii vota egregie expressit. ἰ Mores quidem in hunc modum. Cum Maxido & Fasir, ab ipsis insanien-
tibus sanctorum duces appellarentur, nulli licuit securum elle in postesIionibus suis: debitorum clibrographa amiserant vires, nullus creditor illo tem- ς pore exigendi habuit libertatem. Terrebantur om- vnes litteris eorum , qui se sanctorum duces fuisse miactabant: & si in obtemperando eorum iussioui- 'bus tardaretur, aduolabat subito multitudo insa na, & praecedente terrore, creditores periculis val- labanturin qui pro praestitis suis rogari merueram, μmetu mortis humiles impellebantur in preces. Fe- stinabat unusquisque debita etiam maxima perde- re lucrum computabatur, euasisse ab eorum in- iuriis. Etiam itinera non poterant esse tutissima. μQuot Domini de vehiculis suis excussi, ante mali cipia sua dominorum locis sedentia, seruiliter con currerunt illorum iudicio. dc imperio inter. Dost
173쪽
is G Pars II. Cap. I. ω minos & seruos conditio mutabatur. J Mox verδ dularua cupiditatis martyrii in iisdem grassatoribus, is haec sabdit. Ex ipso genere Berunt qui sibi percucia fores sub cupiditate falsi ina tyrij in suam perni- .
- ciem conducebant. Inde etiam illi qui ex altorum.. montium cacuminibus, viles animas proiicientes,
is se praecipites dabant. J Hos rabiosos , Agonisticos
dictos propter agones quibus certabant S. Augustianus auctor est in psal. i 3 2. nec siluit Optatus. S. Hieronymus l. de haeres Iudaeo. Gorispitas resertnominatos , & eorum phrenesim in vana aucupatione, martyrij irrogata sibi ipsis nece, breuiter a tingit. Huic immanitati speciem martyri, obtendere , insaniae plenum est. a. Longe verδ dispar est ratio Sanctorum quorumdam , qui impulsu interno diuini Spiritus acti, instantibus & mortem inferre paratis Ethnicis, ve Christianae constantiae specimen ederent, collectis viribus in ignes aquisve subitb insiluerunt, al: terve mortem sibi consciscere sunt visi. Quo nomine colebrantur trecenti martyres Carthagine in sern ce passi, ut habent Ecclesiasticae tabulae r . Augusti, dictique iam se candida. Exornarunt eos Augustinus serm. ii a. de diuer. dc Prudent. hymno i a. sub finem. Sanctae item pleraeque mulieres ad auertendum castitatis dedecus, quod meritδ timebatur , eodem impellente Spiritu san- isto abiecerunt se in aquas vel confoderunt sese,cetatae mori ut contaminatae non viverent.Multa huius.
modi exempla collegit naron .anno Christi 3 9. M' Espencaeus L .de contin.c. I .& i s . Quibus an sit adiungenda illa, quae Maxenti, scedationem gladij adactione praeuenit, ut narrat Eusebius S.histor.
174쪽
De Persecutore. I Syc. 27. Sophroniam ibi vocat Russinus, in viderint alij. Horum alia sui dixi) ratio fuit, quam Circumcellionum. Liquet enim nullam ab eis propriae caedis labem contractam ob interuenientem Dei impulsum, quo autore homo licith sibi vim affert. Et cum alioqui mors illa moraliter loquendo irrogaretur ab iis qui occasiones illas pereundi v. g. abiiciendi sese in aquas aut ignes subministrabant, meritb ea mors, & ad martyrium sussiciens, & ab alio illata censebatur: ut proinde in eo quoquo martyrio persecutorem a patiente distinctum inter ueniise , non sit dubium. Sic igitur persecutoris a martyre distinctio sit constituta.
propria notio persecutoris, perfectos martyres facientis.
3. Nunc persecutoris notio & veluti quidditas aperienda est ; postulat enim affundi lucem aliquam. Persecutor igitur non is tantum est , qui Christianum letho addicit, vel obtruncat eo nomisne quod Christianus sit, sed quisquis Christianum
exagitat, quia Christianus est ; aut quia aliquid ad Christi doctrinam pertinens profitetur, quibus cfinque tandem modis ea hominis prout Christiani exagitatio perficiatur. Nam licet D. Augustinus
l. I. de serm. Dom. in monte ς. 9. tractans illud, cum maledixerint vobis homines , ct persecuti vos fuerint, or dixerint omne malum, secernat diligem ter tria illa, & postremum ad detractionem , alterum ad contumeliam , primum ad vexationem per vim aut insidias spectare velit: Tamen rigor vocis Plus scit, om que vexatio, nomine persecutio m nis
175쪽
nis comprehendi potest. Idque satis agnouit eodem loco Augustinus. Trachans enim verba illa, ita per-- seculi sum Prophetas, sic scribit. Nunc persecutio- nem generaliter posuit, & in maledictis & in dii ceratione famae. J Non dissimilirer S. Optatus l. 3.
contra Parmen. persecutionem ait esse bellum Chriasianorum , quod videlicet in eos infertur; temer riumque pronunciat, dicere martyres este qui nullum tale bellum senserint. Hoc tamen loco, persecutorem restringere necesse est, ad eum qui vexat inserendo mortem:quandoquidem persecutio quae ad martyrium presse dictum exigitur, ea duntaxat est, qua eripitur vita ut statim dicemus.
Necesse tar ut mortem inferat, saltem in necessaria eiiu cos.
. In martyris persecutore sic spectato, ut mar tyrem censeatur essicere, duo tantum sunt attendenda : nempe de ut reipsa mortem intulerit, & ut in odium fidei. Iurigo haec duo, quia ni mors reipsa
inferatur , quantauis pra cesserint tormenta, ins rendae morti inidonea . non censebitur nisi assectum martyrium, ea quam nunc consectamur vocis seueritate reienta, cui antiquus usus sus agatur. Sic enim Victor Vtic. l. t. persec. restatur Armogvstem mandato Theodorici filii Getierici obtruncandum , tandem post multos cruciatus a Iucundo Arriano morti subductum esse, ne martyr haber tur. Eos qui citra mortem sic cruciantur Lauremtius Iustinianus serm. de Innocent. vocat voluntate non actu Augustinus l. de sanct.χ virginit.
c. I .& lib.de bono coniugali c.a i. ait eos pati mam Urium
176쪽
t Am in habitu animi,no in ipsapasonis experientia. Quod imitatus Primasius i. 3.in Apocal. vocat mamurium in habitu non in adlu. De ratione enim martyrii in actu & conse inmati, statuit mortem. Ita etiam passim reliqui. Proptereaque Deipara, quicquid male e contra statuat Spinellus in opere de throno Dei cap. i ι .ia. a. desectu mortis a persecutore irrogatae , non fuit formaliter martyr, nec martyrij aureolam est consecuta, ut recte assirmant
Turrecrem. inqq. Euang. ad festum Circulae. q. a. quamuis similitudinarie martyr dicatur, ob summos dolores filij causa toleratos. Quod unum voluit Sophronitis homil. de Assiimpl. Richard. c. suo a 6. in Cantica. Catharinus l. de concepta persuas 7. & quotquot Deiparam appellant martyrem , tametsi non ignorant commentitium esIequod de illata ei in Christi odium nece, resertur apud Isidorum lib.de vita& obitu Sactorum: occasione . ut videtur, in accepta, ex prophetia Si me nis, cp admodum ancipitem habet S. Paulinum epist. 3. quae est s. ad Augustinum.
. Si tamen tormenta & aerumnae ad inserendam de facto mortem naturaliter suflectilent, tantumque diuina manus miraculo hominem exemisset a morte, non deberet censeri abelle martyrii decor ; quandoquidem tum demum perspicue
proditur , non stetisse per hominem, quominus Christo pro nobis mortem pallo, mortem repem deret. Aliud autem est voluntatem martyrio , aliud martyrii extremum exitum voluntati defuisse , ut S.Cyprianus admonuit epist. 9.& ιτ.& lib.de mor
177쪽
gestis nonnullis exemplis id ipsum confirmat epist. ει 18. sic scribens. Non in tribus pueris minor fuitis martyrij dignitas, quia morte fiustrata de camino
ignis incolumes exierunt: aut non consummatus
.e Daniel exstitit in suis laudibus, quia qui in leon, di bus missus fuerat ad praedam, protectus a Domino . vixit ad gloriam. In consessoribus Christi, dilata
martyria non meritum confessionis minuunt, sed m magnalia diuinae protectionis ostendunt.J Eadem exempla adhibuerat Tertullianus c. 8. scorp. sic era:
clamans de tribus pueris. so martyrium & sine paς sione persectum. Satis passi, satis exusti sunt, quos
propterea Deus texit , ne potestatem eius mentiti viderentur. Nam & Danielem, nullius praeter Dei
supplicem , & idcirco a Chaldaeis delatum ac d postulatum, statim utique conclusa & vstata seri- tas leonum deuorasset, si Darij digna praesumptio de Deo salii debuisset. J In eandem sententiam perpulchre S.Chrysestomus orat. de S. Eustachio i is status id a se stequenter iteratum. f Saepenumerb. inquit dixi vobis , martyrem facere non temm tantum, sed animi quoque propositum. Non enim. euentu solo, sed etiam voluntate, martyrij coronam comparatur. Ec hanc non ego , sed Paulus affer; m martyrij definitionem, cum ita dicit; quotidie mo-m rior. Quomodo quotidie moreris ξ Qui fieri potest, ut uno corpore sexcentas mortes excipias i Propo-- sito nimirum animi , inquit, quodque ad mor- tem sim paratus.Ita Deus etiam declarauit. Etenimm Abraham non gladiumcruentauit, non altare r besecit,non Isaac iugulauit: sed tamen sacrificium
persecit. Quis hoc ait ὶ Ille ipse qui sacrificium suscepit. Non pepercisti enim, inquit,) filio tuo dilecto
178쪽
incolumen reduxit: Quomodo igitur non peper- cit3 Quod non ex factorum exitu, sed ex animi sen-
tentia, sinquit, in de eiusmodi acrificiis soleam iu-
dicare. Non mactauit manus, at voluntas macta-'
uit; non gladiu pueri iugulo immersit; non cer- uicem incidit ; sed est sicrificium etiam sine sanguine. J Eadem repetit in Psalm. 9s.sel sinem, & optime in calce homiliae quid nemo laeditur nisi a seipso. 6. Aptissimum est exemplum saltisti Ioannis
Euangelistae, ex quo sic in rem praesentem ratiocinatur S.Gregorius lib. s. dialog. c. 26. Duo sunt tamartyrij genera, unum in occulto , alterum quo- α que in publico. Nam etsi persecutio desit exterius, tamartyrij meritum in occulto est, cum virtus ad tapassionem prompta, flagrat in animo. Quod enim is este possit & sine aperta passione martyrium,testa- λtur in Evangelio Dominus 1, qui Zebedaei filiis ad- huc prae infirmitate mentis, maiora sessionis loca taquaerentibus , dicit : potestis bibere calicem quem ..ego bibiturus sum 3 Cui videlicet cum responde- rerent , possumus ; ait verisque: calicem quidem .. meum bibetis; sedere autem ad dexteram meam cavet sinistram , non est meum dare vobis. Quid au- tem calicis nomen , nisi passionis poculum signat3 Et cum nimirum constet, quia Iacobus in passione Moccubuit, Ioannes vero in passione Ecclesiae quie- uit ;incunctanter colligitur esse & sine aperta pas msone martyrium, quando & ille calicem Domini mbibere dictus est, qui expersecutione mortuuS non est. J Praeclare quoque in eandem sententiam S. Augustinuaserna. I OG.de diuersc.4.Sanctum Ioan
179쪽
iso Pars II. Cap. I. nem conserens cum lxibus pueris Babylonicis. ' DNon quia Ioanni Apostolo passio defuit , ideo' passioni animus praeparatus deeste potuit. Non est ' passus , sed potuit pati. Praeparationem eius Deus V nouerat i, quemadmodum tres pueri arsuri missi ' sunt, non victuri. Negabimus eos martyres quia flamma eos urere non potuit Z Interroga ignes,' passi non sunt. Interroga voluntatem , coronati' sunt. Potens est enim Dominus , sdixerunt) eruere' nos de manibus tuis. Sed etsi non: Sunt ibi certa' pectora, & stabilis fides, ibi virtus inconeussa, ibi' victoria secura: Sed 'etsi non; notum tibi sit Rex, ' quoniam statuam quam statuisti, non adorabimus: ' Aliud Deo plaeuit. Non arserent, sed ignem id lolatriae in animo Regis extinxarunt. J Martyres fuere tres sancti pueri , quia etiamsi mortui reipsa non sint in igne, admota tamen eis est naturalis causa mortis.Similiter martyr quoque suit Ioannes, quamuis non mortuus in persecutione. Sed nimirum feruentis olei dolium in quod pro Christo immissus est ,& medicatus liquor ob Christi fidem propinatus, Vitam plane erant ereptura S. Apostolo, ni Deus dilectum suum benigne texisset supra
Nec aliter senserim de plerisque quos lethalibus vulneribus non affectos, causis tamen eorum certδ illativis expositos , mera Dei prouidentia ii demnes praestitit; cuiusmodi fuere permulti qui ab immissis in eos seris nullam subiere molestiam:&alij quibus medium fornacis factum est in locum amaenissimum , & quasi vento roris perflante tem peratu m.Simil la in actis martyrum crebrb occur
runtde quibusvis suppliciis,eo dempto quod gladio
180쪽
humana manu vibrato infertur: Deo ea quoque in parte humanae libertatis iura , volente integra, ut quia gladius etiam si contiguus, ex se non ageret nisi ab homine vibraretur, s contra quam accideret contiguo igne aut sera ) censeaturgi dij actio, eadem mei quaeliberae voluntatis, quam Deus cum reuerentia disponens, ne cum suorum quidem vita periclitatur, vult praepedire ; ut philosophatur S.
sis quas profert Philippus Belluymont in parad.
PuerO-pa te 3. c. .initio,& ante eum Mallonius ad c. ri. Pileoli de sacra lindone, & Deir. 2. Mag. q. 2r initio. Omnes igitur qui admotis naturalibus mortis causis auiat semati diuinitus , neque martyrio deseerunc ipsi, neque proprie ipsis defuit mar- , tyrium , quamuis mortis consecutio praeter naturae leges diuinitus fuerit impedita.
M persiaitione sic, a, quantacunque patiendi
. ii voluntateposita nullam martyrium.
T. Cavendum tamen est,iae quod nonnulla paulo ante prolata Patrum verba sonare videntur, censuitque reipsa Martinus de Magisti is q. I. de martyrio conclus. 3.exillimemus , nullis applicatis externis causis mortem naturaliter illaturis, solam internam martyrij voluntatem, quatumuis luculentam, Posse ad martyrium presse acceptum susscere. Id, quod etiam multo euidentius est, in eo qui caeteroqui a persecutore quietus est. Fateor meritum polle elIe, non dispar in eo qui
mortem pro Christo desiderat, & eum cui ipsa infertur, iuxta illita S.Paulini Natali 3. S. I xlicis. L Cale