장음표시 사용
131쪽
nem Euan ij, dono regenerationis sectum Soetu. MFilium e nam cum, si Socino fides habea-pa'. o tur,Christus cum justitia natus non est, quae illi in infantem non cadit, rationis usum in homine ejusque actionem requirit necesse est, ut talis regeneratione sit, quila adultis non est alia, quam per sermonem Euangelij, cujus illis nucleusi anima in praeceptis, promissis consistit. Secundb,si Christus ratione sapientiaevi sanctitatis divinae, Dei Filius esset, sequeretur ii de clim este Filium Dei de Deum , num sint realiter,Christum esse Deum,qua justus sanctus consequenter etiam Apostoli Dij fuerunt, uorum sapientia, sanctimonia admirabilis,ono Dei christi,ut Christus Dei. Tereid,si Christus Dei dono Filius esset jam praedestinatus esset,ut adoptaretur in Filium v-nigenitum imo tam admirandus esset Dei amor erga Jesum Christum,quam erga nos. Quarto,si totus Christus, quantus qualis est, secundum gratiosium Dei beneplacitum est id, Quod est, tum magis est Christus mediator sui, quam nostri causari nam sibi comparavit
hoc pacto divina omnia, adeo ut in Deum exaltatus sit at Scripturae praedicant perpetuo, to tam hanc mediationis rationem , nostri crus a Deo ordinatam,& a Christo susceptam esse. Quint , si Filium unigenitum esse est, men ossicij, qualitatum, amotium, nudus h ino mirabiliter ex virgine natus,missus in mundum δε Dei charitas, quae tantopere praedicatur, in eo non erit, quod Filium suum unigeni
132쪽
tum nobis dederit , sed quod hi,minem dederit ex Maria virgine natum, ut es sciri fieret Filius unigenitus, eundemque nos docuisse , mutacula fecisse, sancth vixisse, Deo nos reconciliasse, erunt exegetica tantum, nobis declara tia, quid sit esse Filium unigenitum. Quin et iam, per istam filiationis rationem perit evanescit, quod tanta admiratione protulit Apostolus,Rom. 8 I. 3a nam adeo jam mirum non est, Deum proprio Filio non pepercisse, ut mirum potius fuisset, si pepercisset. An mirum eum mori, qui moriturum se praedixerat ' An mirum illum vitae innocentiari Passione comprobasse veritatem doctrinae, qui hoc ipse erat Dei Filius in quomodo non esset passu, cum sic pati, sit esse Filium p adeo , ut si passus non fuisset, Filius non fuisset quomodo non
traderetur morti, qui alia ratione, nec verus Deus, nec perfecta ratione unquam Filius esse
Postremo, profligatur hic error,quod comtra Scripturae authoritatem, Christum factum esse Filium contendit, paulatim adolevisse inperfectum Dei Filium,ut internus noster homo renovatur indiesci quia enim sanctificatio filiorum Dei,suos hic haoet progressus, multae sunt. in Scripturis voces, quae illud satis aperte india
cant ut cum dicuntur fideles renovari aediues, a Cor. .v. 16 cnescere,visim templum sinctum Domino , Eph. v. ac in Christum adolescere,
Ephes. . v. a nillil tale de Filio Dei legitur;
quem tamen volunt Sociniani,quotidianos progressus in ista filiatione fecisse Et quaeso, ubi didice
133쪽
didicerunt, eum, cum es et Filius Dei unigenitus, nigenitum tamen Filium Dei non fuisse pnatum fuisse Filium Dei unigenitum , gignendum postmodum p recatus quidem est
Dci Filius Ioh. 1 . v. s. ut Pater ipsum glorificaret; sed nusquam ut filiatione consummata se dignaretur ideoque cum Christus anter surrectionem,sucri Dei Filius unigenitus pnec ullum argumentum in Scriptura sit pro eo, quod factus sit Dei Filius unigenitus, colloc tione ad dextram Dei, in id etiam in eo coli catur: Nec etiam beata immortalitas, proprie loquendo, filios Dei facit, nedum unigenitum, cum communi sit' sed est filiationis cons quens,&haereditas filiorum Dei. Sic Apostolus Rom. 8. v. 234 redemptionem corporis nostri,
adoptionem improprie appellavit, quia fructus effectus est adoptionis. Ita fili Dei dicuntur,qui siti resurrectionis quia resurrectio effectus fructus filiationis est vel in impropria significatione , iij Dei dicuntur opposite ad filios hujus seculi. Sed ne nimium prolixi simus, jam tertio Io-
eo examinabimus ea, quae attulit adversarius,
ad stabiliendam opinionem suam; quae quidem responsione adhuc opus habere videbuntur. Gein Primo producit Hilarium in Psalm. a. qui pag. eumnquit,c in nativitatem virgine, in bast smo, ct in resurrectione a mortui generatum sui se agnoscit,non declaratione tantum istietiam effectu ipsi per depilonem ejus cum Deo similitiaviis,
quam mea vel omnino non habebat , vel non
134쪽
Resp. Injuriam fieri Hilario , dum Socinus authoritate Patris errorem suum palliat: nam ille fautor Photinianismi non fuit, ut qui libros duodecim de Trinitate scripsit,in modi illi, rij,secundum quos statuit , Filium Dei aliquoties genitum, nulla ratione Socinianismum sapiunt: nam ille mystica quadam ratione, fae- plus a Patre nasci intellexit,ut nihil interim accederet divinae naturae, sed tantiim humanae: aut In hoe, inciuit,dicatur nasci, quod esse declara tur nobis enim quodammodo gignitur,cum hoc imtelligimus esse, quod prii ignorabamus. Secund producit locum Psalm a Act. 13. V, 33. Rom. I. v. . Locus ille,Psalm .a. Filiuι meus e tu, ego hodie genui te , intelligendis,in. I 'nuere arcanam illam generationem, qua Filius V 7'patri ομοου em quod ex sequentibus demonstranir na regibus Fili hujus cultus religiosus
imperatur nomen Dei tetragrammaton ei tribuitur, bctati dicuntur, qui confidunt in eum.
Hodie dici potest, Deum Filium genuisse,quia
est ens permanens .immutabile ab aeterno iii aeternuim Scio multos esse, tum veterum,tum
recentioru,qui ipsum locumPsalmi intelligunt, de generatione Et φανέρω ν verum proprietas verborum pugnat magis pro sensu proprio,
quo non esse recedenaum,nisi graviDus de cau-Ls,commune Theologorii in pronuntiatum est Suadet praeterea hanc interpretationem graviusima Apostoli authoritas,qui istum locum nobis sic interpretatus est,Hebr. r. v. s. ut in nullum, nec angeluin , nec hominem quadret, quod eo est comprehensium hoc autem non est resu
135쪽
re ex mortuis, etiamsi Apostolus , hoe dicto salmi est usus pro resurrectione Christi: nam ille intelligendus de generatione secundum manifestationem. Dices eri, dictum Davidicum sic exponendum. Resp. Ratio dispar est ibi nulla cogit necessitas, hic aperta ratio ille locus quasi primitivus est, hic ex eo derivatus, expresse ad restirrinionem Christi eκ
mortuis relatus: quid convenientius, quam uno loco, rem ipsam cotineri κατ- αυ,in altero si ιωέρω- Ut Mes. 8 vers. II. Iacob. I.
V. 3. Nego itaque, illa Psalmi verba ad Chri- Socis stum accommodari ea mente, ac si revera in Fiaret δ3st lium Dei fuisset genitus per resurrectionem enmortuis. Nec probat hoc gravis ille ad Rom. sis us, d quem locum verba Socini sunt. Idem , Paulus, qui Psalmi verba , Filius memo tu, ego hodie genvi te,ad Christi resurrectionem accommodaver't; ad Rom. stribens,diserte ait, Christum ex resurrectione mortuorum definitum, id est, constitutum fuisse Filium Dei, est enim
Grax Minis et quae vox non praedestina- natum aut declaratu ut Latinae interpretati
nos ei habent sed definitum,ut Castellio vertit, id est,constitutum proprie significat. Tota hujus rationatistiis vis est in voce, quam dicit non declaratum, sed constitututuna significare Din quo fallitur aut fallit nam usitata signincatione Graecis est definitio Aristot lib. primo Topic cap. 4. λθ γώ -- ηνί-- non tantum vox ista notat,definiendo declarare,sed declarare simpliciter etiam: nam Graecisa κα
136쪽
dicuntur, quae Latinis indicativa meque etiam significat, constituo, eo sensu quo Filium hic constitutum vult , hoc est reipsa s ctum; sed notat tantii constitutiones meiat les immanentes, quae decretari destinati nes quod Socinus agnovisse videtur,cum mutato consili, arripit vocem praedestinati, in patrocinium causae suae. Nam verba ejus sunt. Mamquam vocem,pmdestinati,retineata,quam vulgata editio haber,multo magis apparebit, Chri flum ante resurrestionem, Filium Dei plene ac se i non sui se,cum hac rationes, ne ex ipsa quidem
resurrectione talis continuo extiterit ista tantum
talis esse praedestinatus ferito id quod vere dici potes , si resurrectionis nomen , pro ipsa modo . vi Pauli verba sonant resurrectione a mortuis accipias,citra ea, qua illam postmodum siunt consecuta. Resp. Etiamsi ista lectio probaretur , non propterea hinc essicitur, quod vult Socinus, christum non uisi Filium cum resurgeret, aut per resurrectionem Christum fuisse praedestinatum ad istam perfectissimam filiationem: est enim ejusmodi interpretatio vocis prudesti- rari prorsiis violentaci non enim resurrectione praedestinatur Christus, nam illa tantum medium cxecutivum esset in hac sententiaci prudestinatio esse decretum ipsium : hoc immanens internum cst. opus mentales at resuscitatio actio transiens est potentiae. Socinus , qui pro arbitrio quidlibet hic exqu0libet elicit, instar Chamaeleontis se ha-pet postquam dixisset ex loco hoc ad Rom. I. immortalitatis similitudinem Christum resur-H rectione
137쪽
rectione ex mortuis adeptum mox, immutata eis sententa, negat rursim , resurrectione ex mor
pa'. et O tuis naturam immortalem reipn induisse rursum cum resurrectio hoc loco ad Rom. I. nunc immortalitatem contulerit, nunc gradum tantum illi,ad immortalitatem consequendIaa, fecerit; docus ille Psalmi, lic adponi ejus dem sint argument , illum tamen, ut citatur 5beiis Actor. 13. placuit Socino non immortalitatem par a o tantum , sed plenam simul Christi glorificatio-
hem, ad Dei dexteram sessionem si nisi- casse de quibus dispiciendum , quas habeant
Oppono itaque , quod verius, resurrectione subsecutos exaltationis gradus, isto Psalmi dicto ex mente Apostoli, non fuisIe conia talos aut saltem ex ijs,quae ibi adfert Apostolus, non liquere ipsum hoc intendisseri nam si sensisset alterium a se hoc dicto Davidico, coelestem Christi dominationem, laeternum in coelis regnum, non subjunxisset alterum testimonium ex Esa Propheta, ad probandum Christum veram .seternam immortalitatem consecutum
resurrectione ex mortuis , quam testimonio Psalmi secundi astruxerat; tantum abest ergo ut Apostolus intellexerit immortale, coeleste regnum, isto Christi testimonio a se comprobatum, ut ne quidem veram immortalitatem, sed resurrectionem ipsam tantummodo isto dicto a se comprobatam existimaverit. Nec verba antecedentia pro adversano concludunt set bas Euangeb mus eam promissionem, Matribus stacta It Deum virilica eam explevi se
138쪽
ssi historum , nobi suscitat Iese: nam etiam pro millio Patribus expleta est, resurrectione Chri s sti ex mortuis,uti incarnatione, ut supra legi tur hujus essemine Deus, secundum promissionem , excitavit Israeli Servatorem Jesum. Porr Christum post resurrectionem , ad iniimpotestate praeditum, ut pland servare possisset, suis benedicere ac beatos reddere, hoc est αωra illud ευδ quod nos negamus: nam benedixit remittens peccata, dum in terris a b geret, unica oblatione conservavit in perpetuum, lini sanctificantur,in omne judicium H dumis LM s. dixit &Iemsi si habere vitam ; quam potesta V δ''tem Domini nostri, male Socinus, contrive ritatem , austis est terminis rerum praesentis vi V circumscribere: nam istam suam vivificandi potentiam , judici authoritatem, Christus V ἐῖ ipse,optimus dignitatum suarum interpres, si βρ in non circumscripsit; sed diserte ad mortem FV- 3ν
vitam extendit,cum dixit. Amen, amen dico 'i' bis,adventa tempus, ct nunc Ict, quum mortui V J' a dient vocem Fili Dei, inqui audierint virent ψ7 -
sic t enim Pater habu itam in si si sic deditis δ' Fili habere vitam si si in moritatem ei dodit,etiamjudicium exercendi,quatenus filius homianis esse. Ne hoc miramini,nam emor hora, qua omnes qui in monumentissimi, audient vocem ejus
O prodibunt, qui bonascerint, in reserrectionem vita qui mala egerint , in resurrectionem condemnationis. Ergo nulla fuit Christi potestas post resurrectionem,quam antea revera non habuit, etsi non exerta manifestata, ut post ejus ad dexteram sessionem ι nec defuit ei in angelos impe
139쪽
imperium Mat. . vers 11. it supra demon
stratum tractatione loci Psalm. 97. Ob8cit locum Adt .a,v. 36. ubi legitur, si Nazarenum, iis cruci fixus fuerat, sinum a Deo Dominum es Christum. Resp. Actu secundo: nam hoc effectum Dei virtute, ut morte hostibusq; ejus profligatis omnibus , gloriosissimhdominaretur: inde verbio sequitur, dignitatem illam regiam,quoad actum primum, in illo non resedisse Addo quod Deus illum Christum, hoc est cssiam fecit: nulla enim neces istas cogit hanc vocem Christi,ad solam regiam dignitatem restringere dum sic potenter asseruit esse Christum,quod etiam fuit,dum in terris ageret. Quod si adversarius contendat,eum factum esse Christum, ita ut antea non fuerit, quod h1c factus dicitur dicam nos habere Domiscem qui consedit ad dexteram throni majestatis μῆ Τ illius,in caelin qui sanctuari minister, ac veri illius - tabernaculi sanctuari autem minister est pontificiali intercessione sua, quam tum revera obiare coepit,postquam coelum ingressus est. Quia vero,ut silpra dixi, sentit ocinus cum suis, Christum ab ipsa resurrectione sua, non fuisse immortalem placet etiam advertere ad Scin ea,quae in hanc rem adfert Eum ergo reVCrapta. immortalem non fuisse, probat primo, quia revera comedit ac bibit; quod j inquit facere
nequeunt,qui naturam immortalem habent.
Resp. Claristus non editi bibit, ex naturali necessitate ut antea,sed ex dispensatione voluntaria,in resserrectionis argumentum,ut probant loca ubi edisse aut bibisse legitur Luc. .V.3o.
140쪽
Secundum ejus argumentum est , quod discipuli eum assicere aut agnoscere non potuissent si for immortalis. Res p. Christum corporis sui gloriam ex dispensatione non exeruisse neque noc pacto Apostolorum sensibus imposuit, ut
Tertio contra Christi immortalitatem obij-cit vestigia vulnerum qua non sisnt corporis immortalis. Resp. Nulla est ratio, propter quam magis credibile sitivestigia vulnerum in glorificatis corporibus non futura,quam futura; nam vulnerum vestigia,militum qui strenue pugnaverunt , Ornamenta sunt sic Apostolus noster gloriatur, se circumferre in suo corpore, signa peractae pugnae, pro causa Christici ego enim stigmata Domini Jesu in corpor meo porto,
Gal. s v. 17. Quocirca irrationale non est,martyres circumlaturos vulnerum suorum cicatriaces post resurrectionem Linquam sententiam inclinat Augustinus lib. et a de civitate Dei cap.ao: verba ejus sunt. Nescio, quo autem modo i ascimur amore martyrum beatorum, ut velimus in illo regno in eorum corporibus, videre vulnerum cicatricta , quae pro Christi nominepertui
tasse videbimus : non enim deformitas in eis,si dignitas erit, q-dam quamvis in corpore, non corporis, sed virtutis pulchritudo fulgebit haec Augustinus Deinde respondere possumus, γconomice hoc factum. Post haec redit ad filia foetes tionem suam, quam statuit in sapientia &sam ut a ctitate consistere utramque per icitam in hoc indo fulse asserit , neutram tamen Christo nat