장음표시 사용
191쪽
haec Patris Tiiij unitas, ad inentiam relata, specifice disserat ab unitate concordiae , luntatis quoin Apostolis , conveniunt tamen in ratione generies unitatisci quod sussicit ad
comparationem. Ita Mat. 17 vers. o. si habeatissdem, ut granum sinapi, hic quantitas fidei Qquantitas sinapi comparantur, illae tamen quantitatos non sunt ejusdem generis, in sensu quo Socinus hoc loco verba haec ejusdem seneris accepit intelligis enim speceiicam unita-tatem, cum contendit, unitatem Patris Filij ejusdem generis esse. Ex hisce sic possitis insertur, contra ea quae
praecedentibus subjungit adversarius eis phrasis illa,ad alios relata ,aliud quid significat,quam
essentiae unitatem, vim hoc nullam habere, ad argumentum, ex illis Christi verbis Ioli. 1 o. Vers. 3 exstructum, dissoluendum non enim existis verbis, nud proletis, argumentantur Orthodoxi, sed illustratis ex loci circumstan- stantijs. Dicta itaque illa Paulina I. Cor.3. Vers. 8. ωGal. 3. vers. 28, aliter quam deessentiae unitate exponenda: argumentum, ex hoc
loco nobili ductum , nulla modo convellunt propter rationes expositas, ad qua refutandas, post confutationem assumptionis argumenti nostri, accingit se Socinus qua vero vires habeat ejus refutatio, Deo adjuvanti, exami
Ad primam rationem, in qua dicitur de unitate potentiae Messentiae, duo respondet. mino exponi posse Christi verba de alia, quam po-bi tentia nitatς Secundo ait, non valere conso
192쪽
quentiam a potentia ad essentiam. Ad primam exceptionem respondeo: Etiamsi Christus tam iucaciter argumentari potuit in praesenti causa ab unitate consensus , quam Vnitate potentiae, levera Pater Illius voluntate quoque unum sint hinc tamen non sequitur, voluisse hoc loco concludere, pro unitate consensus atris Filij nam in praecede tibus,ad quorum confirmationem hoc adfertur,
non agit Christus de suo, Patris erga oves suas affecti sed de uari Patris ad salvandas
Oves potentia,ut illa verba neque rapiet eas qui quam e manu mea : neque quisquam potest ea eripere e manu Patris mei, demonstrant clarissime. Et sic primae exceptioni,quod ad rem praecipuam,satisfactum puto. Altera exceptio est, potentia nitatem esse, e Socin. cundum quid, in regendis servandis ovibus, an pag. abs magnam illi communicatam , quam Deus habre. de porro vult esset eme ab hac nitate potentiae, ad nitatem essentia non concludi.
Respon. Ubi lex non distinguit, aut limitat, nos non distinguere aut limitare debemus: Scriptura nec hic nec alibi Christi potentiam alijs circumscribit limitibus , quam Patris. 2. Christi potent non alia quam Patris, sed una Meadem , est enim Deus ille , qui Pater, ut sequentia demonstrant, in quibus διαρ am affr- matur, eum meum, Mei Filium esse. Ergo, si primo Hirecth haec verba sumantur de unitate potentiae, unitas essentiae aut supponenda aut inserenda erit. Ad secundam rationein excipit primo, po
193쪽
tu Iudaeos, ad lapidandum impelli, intelligentu
Christum non de voluistam modo, ei reris conjunctione loqui. Resp.Bellarm. sic argumentatur adversus eos, cum quibus illi negotiti iam illi non de essentiae unitate, sed de concordia voluntatis haec accipiebant recte ergo Bellarm. intulit, cum dogma de unitate consensus tantae bilis in Iudaeis causa esse non possit,statuendum esse,propter dogma de unitate essentiae tant pere excanduisse a Dico, ut huic etiam exceptioni adversarij occurratur, non rerum quanda
conjurictionem,sed unitate essentis propositam a Christo, ab ipsis apprehensam,lapidationis hujus causam fuisse; si etiam alium lapidationis praetextum quaerere potuissent. Secundi, excipit,Christum correxisse senten- Socin. tiam Iudaeorum, in interpretandis illis verbis, pag. 47 ego est Pater unum sumus nam ait: cum illi hoc intelligerent de tali Deo, qualis homo esse nequeat, seu de divinitate loquerentur, quae cum homine communicari non pust, Christus ostendit, seminime ta'
lem Deum ei um scisse unquam tantummodo Filium Deis appellisse, quia sancitiscatus a Patreo missu in mundum fuisse , ct consequenter hac
ratione 2 non aliast Deum ci se . Resp. Falsum hoc esse : nana non negat Iudaeorum de se dictum esse verum, sed negat blasphemum esset non negat Christus se dixisse
hoc, aut Iud os verutra verborum suorum sensum non assecutos i sed in eo eos vehementer
errare asserit,quod in eo ipsum blasphemasse a bitrabantur, quod directe negat Christus,&eo probat, quia sanctificatus, missus a Patre in
194쪽
mundum : consequenter per missionem dantificationem non est Dei Filius sed cognoscitur esse Dei Filius nam cum sit unus ille cum Patre Deus,ut existimant Iudaei, non neget dictum de se, sed dicti blasphemiam, non pomtest missio 'sanctificatio illa principium cssendi esse, per quod Dei Filius est Dei Filius . sed necessario haec verba missis sndtificatio
ponenda sunt,principium cognoscendi. Ad tertiam rationem excipit Socinus prim Soetis.
ex θs, quae disputarit contra primum hujusce classis ιν
argumentum intelligi posse, non movi non probarsi eum esse illum vnMm Deum,verum etiam necessario concludi, Christum non esse illum unum Deum. Resp. Negando imi Christus, etiam hoc loco, cum vult dicere se esse Deum illum v-num, dixit se esse Dei Filium : non ergo ex eo meritti concluditur, eum non esse Deum illum, sed contra, ut nos constanter assirmamus , eum esse Deum illuminum. Secundo ait, cum Christus dixit, Filim Dei
sum, non esse necesse, imo ne veri imile quidem, trespexerit ad illa verba sua Ego, Pater num sumus 'cum potius, inquit, ex his verbis appare. ti
quoi veri simum est eum alibi antea se Dei Fiabiim appellasse Christi sane mentem insua restonsione fosse constat,docere, si non mos in istis sed in nullis ahq seis verbis, Deum talem seipsum cisse, qualem intelligereprae se strebant Iudai. R esp. Necessarium esse causas intentati cruminis blasphemiae non alibi,sed hic quaerendas; etiamsi non hic tantiim sed .alibi Christus se Dei Filium dixerit Cotrarium sentire prorsus
195쪽
irrationale est obstat,ut omittam alia,connexio narrationis facti Iudaeorum v. 1 cum doctrina
Christi respexerunt ergo ad lim, alia Christi verba Iudaei, in quibus Christus hoc loco v. 29.&3o Patrem dixit Deum suum ac propterea male infert ocin id quod jam satis
Socis confutatum. Idem hoc thema, de unitate sui cum Patre secundum essentiam, stabilit Filius Dei ab op ribus Deitati verae proprijs cum prius diti xiiiὸGegi Patre num sumus ijam verbis tantundem valentibus ait t ego in Patre Pater iume. Quod recte propterea per ἀἈπύρη- dis, narum pers narum exponitur,& in essentiae identitate fundatum est dicitur. Adversarius contra hoc obhcit locum x Ioh. q. vers. 616. ex ista ratiocinatione sequi,eum qui credit,quod Ieses Christus effiei Filius, ct qui in charitate maneae, eum ejusdem naturai sentiae cum Deo esse Verum respondetur,haec non dici
eodem sensu de Patre Filio sic accipienda, ut dixi, propter rationes expositas de fidelibus, Deo dici,in sensi mystico similiter apertum est.
Hanc doctrinam de mutua Patris aliij immanentia, impugnandam sibi sumensost Tod cap.9. Institution .Germ. Obijcit primo hoc ex concessione adversariorum impossibile e se, quoniam Trinitatis persona nullatenus permixta esse ;μ pro . distincta affirmant. Respondetur,
consequentiam illam nullam esse. Nam etiam in rebus physicis, res se mutuo permeant sepisse sime ut natura de essentia interea d1stinctae sint: qualiata
196쪽
qualitatis diversae in eodem subjecto sine comfusione sunt, ut color sapor in intellectu patiente rerum distinctarum, distinctae sunt species intelligibiles et nec quia se mutuo permeant, ut sic dicam,Veram propterea permixtionema ut confusionem patiuntur, ut nec species visibiles in oculo, nec objecta visibilia in speculis confunduntur: quae si videmus in naturalibus contingere , quanto magis in Deo
Excipit secund , in hac reciproca persenarum immanentia in idem valere,quod cum hoc multis exemplis demonstrari posse , Christum in presenti materia voculam sitim elegisse , ad exprimendum Patrem Filio praesentem , ct omnia
per ipsum operari. Resp. 1. Et si sint complura loca, in quibus particula εν aeque commodes, quoad sensum rei de qua agitur, exponi potuisset per particulam
v non propterea ad enallagen illam in pro eum confugiendum necessario Consulatur lo
Etsi loca quaedam, per ejusmodi nallagen in pro cum sint exponenda,ut exempli gratia locus ille a.Cor. 3. . . in casu tamen praesenti illa enallage admitti non potest,quia nulla ratio cogit aut uadet. Haec verba de fidolibus usurpata, mysticam quidem conjunctionem significant,quae inter Christum, fideles, membri jus4 sed particula ἐν in illis non significat cum, sed potius in tum quia haec nativa ejus significatio fetum etiam, quia illa accommodatior est ad
197쪽
ad arctissimam illam conjunctionem Christi fidelium denotandam , ut res ipsa per se loqui
tur: major enim uni est per immanentiam, quam commanetiam,vt sic dicam. Taceo, quod
Salvator noster hanc spiritualem conjunctionem exposuit similitudine vitis jalmitum,ad quam etiam significatio vocis in convenientior. 3. Dato enallagen esse in hisce de Patre .Filio dictis, tamen ham de praesentia conjunctione exponenda essent, qua sunt secundum essentiam unum : nam Christus hisce verbis Pater in meis ego in eo, urget illud , quod antea propositum thesin illam suae cum Patreoμοουσἰα mordicus retinet , nec alius sensus in verbis Iohan. 1 . vers Io II IT: eodem enim modo argumentatur, ut hic Postremo de Operatione Patris per Filium, quam statuunt
Sociniani,quid judicij faciendum,videat lector in examine loci Ioh. s. C A P. V. ertiae Classis argunt
ocus sic habet, Creditis inDeum,etiam in credite. Et v. ,si nossetis me . Patrem etiam meum nos elis. V. 9.tanto tempore vobiscumsismo non nosti med Philippe qui vidit me,vidit Patrem. sbeiis Hic complura pro divinitate Christi argu-pa . a i. menta sunt, inter quae primum hoc v. 1 creaitis in Deum . in me credite. In quem credendu ent,
illa eiu sum illi Deusan Christum credendum es t.
198쪽
Ergo negat argumenti majorem Socinus, firmat negationem suam exceptione duplici. Prima est quia in hisce verbis docetur in Christum credendum, etiamsi non sit Deus ille nussed -- presie ab illo distinguatur. Secunda est , fidem esse duplicem. Ad primam ergo hanc exceptionem confirmandam, primo ait distinguit Christus mani e inter se. Deum i se ostendit
alium se se, cibum Deum illum unum, maGraece legitur vox Deus hoc loco cum articulo. Ad quod respondeo cum dicit adversarius hoc de Christo non intelligi, quia voci Dei articulus est additus in eo vehementer fallitur: nam ctiam vox θεοὶ de Christo cum articulo legitur, eo etiam loco , quem vel ipse adversarius de Christo intelligendum agnoscit ut Iohan. TO. vers. 28. ideoque hoc argumentum, ab articulo desumptum , non concitidit, quod alibi Socinus agnovit , ut vidcbitur in examine loci Ioh ao. in tractatione argumentia nomine Dei sumpti ubi amplius, Deo volente, dc- monstrabitur, sicut hoc supra aliquatenus de- in onstratum est, non recte ex additione, vel omissione articuli istius concludi,quod ille ex eo
concludendum putat ac proinde merito negari potest, articulum hic esse additum, singularis Dei declarandi scii significandi gratia. Deinde Christus a Deo non distinguitur,ac si non esset Deus , sed , Deo Patre distinguitur: nam cum dixisset, creditu , vel credite in Deum utramque enim significationem vox Graecam a permittit subjungit vers. a. in Domo Patm,mi c. Accedit,etiamsi Deus absolute
199쪽
consideretur , cum dicitur, creditis in Deum Christus quamvis etiam Deus ille, non male , Deo abistute considerato distinguitur , quia Mediator e ρε θρωπ gri ut ostendat simul nacratione, si is, sub hoc objecto fidei, de quo dixit reditis in Deum,esta comprehensum. Exagitat hic Socinus Bellaria'. quia scripsit additam particulam, proptet humanam Christi naturam,quod ille fieri non potuisse cxi .stimat, nisi humana Christi natura hic per se ipsa
consideretur, quia ejus particula, in ta verborum construritione,officium perpatuum est,istinguere, ratioqui versa aliqua in re copulare at inquit humana Christi natura non consideratur hic per se nu- de sed tumnitati conjuncta, quia agitur de cre-ῶndo in ipsum Christum. Haec summa. Resp. Tota hujus Socinianae argumentationis vis in eo est Christum non potuisse si1 distinguere, nisi statuatur, Christum non esse Deum illum particulam ct non distinguere aut copulare,indententia nostra, alioqui diversa in aliqua re Verum evertitur hujus argumen lationis vis per hoc. 1. Quod Christus sic lo quendo se a Patre distinguere potuit. a. Quod sic se distinguere potuit a Deo absolutescosidorato: inter Deum enim,absolute conceptum,&persona Fili discrime est. 3 Inter Deum,&Filium,qua θ ρωnis mediatore,distinistio est. Socin. Secunda ejus exceptio est, fidem Oham in pag. ara aliquo collocari ac terminari ut prima Hicitatu/ys nostrae causa , scin Deum tantum credendum esse dicit; vel ut in causa secundariat subordinata salicitati nos . . Resp.
200쪽
Res p. 1. Contra hanc exceptionem videatur locus primus secundae classis, in argumento altero,ex eo loco formato a Filius quidem causi subordinata,secundum circonomiam , Tu missionem voluntariam , in qua salutem nobis acquirit,4 communicat in se tamen ab luid consideratus,causa Patri aequalis, etsi Pater prima , secundum ordinem originis. 3. Cum ista potestas salvandi nos, Christo demum communicata sit per glorificationem & exaltationem ad dexteram Dei, fiduciae salvificae,cum in terris ageret, ratione hujus potestatis objectum esse non potuit. Prius enim necesse est funda mentum esse , quam id quod fundamento superstruitur potestas illa salvandi fundamentum est,id quod fundamento superstruitur,cultus est necesse est ergo,prius cile Deum,quam coli ut Deum iam alioqui colere liceret, quod neque divinitatem a natura , neque ex gratia habet,im quod non est in rerum naturia, modo aliquando futurum Deus. Secundum hujus loci argumentum desumi tur ex vers. 7 8. Si cognovissem me. Patrem meum utique cognovi setis hic si concedatur agide cognitione doctrinae,operum, attributorum,
voluntatis Dei, Mediatoris Jesu Christi ab ista tamen cognitione non est excludenda O .ctrina de unitate naturae , sed ad το ομούσιον di rigenda,ut sequentia inprimis vers O. II. Ia,
collata cum loco Ioh. IO.v. 3. 8 demonstrant.
Socinus hoc impugnandum sibi sumens, ait Socin
primo de cognitione essentiae non intelligenda pag. haec,quia sus loquendi obstat, in quo abique