장음표시 사용
241쪽
t voluntas tua in terra, quemadmodum in coelo. Oculatos testes postulat assumtill Filio Dei naturς humanet in utero virginis,insulse profecto: proferat ille oculatos testes exinanitionis illius,seu depositionis formae Dei,qua ille in utero cerebri sui concepit, qua hora,quibus praesentibus facta sit, nemo nec discipulorum, nec alius quisquam evanescere illam Dei formam vidit. Abraham ille Pater, nonne in exemplum fidei vivat, ab Apostolo Iacob proponitur, cum dicit
cap.2.v.2I: Abraham Pater ille noster, nonne ex
operibus justifcatus est, cum obtulisset I ac filium
Dumsuper altare ineptum hoc exemptu Socin. quia desunt oculati testes, Gen .aa.v. s. alium est ergo,ut nihil gravius dicam, res non visas in exempla proponi non posse: sussicit res certas Mindubitatas esse,ut est incarnationis mysterium. Nam quod obijcit Ostorod Doetissimos Trinitarios agnosicere modum ejus rei inexplicabilem sebi esse, id non intelligunt de an sit rei, ut sic dica sed de exacta istius mysterij penetratione. Suela. Quoniam Ver Bellarm. v probet Chri- ιο i. stum hominem, non posse dici aequalem Deo; quia Deus illum , ad aequalitatem sui, veXC-rit; affert verba illa ipsius Dei, apud Esse cap. a. videbimus quo pacto adversarius ad ea ex- cipiat. cus sic habet. Egosum Iehora, illud nomen meum, gloriam meam alteri non dabo ct laudem
shὸλ Primo cXcipit Socin nomine alterius, intelligio' ia coi, qΠ c m psi nihil commune habent 2 quibuι si gloria Iam aliqua tribuatur, ea ad ipsem De
242쪽
um non Urtur si contra tan: dem Arti se laudis ipsi a betur cujusmodi suntltalptilia. Non
autem dicit Deus, si siuam gloriam , cum nemine asi dependente, sibique subordinato communicatu
sic enim nihil ipsius gloria decedit, cum ad stim, quicquid glom talis et sebordinatus hainet,
pro sis oratur: imo ejus gloria augetur, cum confideratur illum potuisse 2 voluisse, cum aliqua re creati, ex summa potestate ac benignitates ua, communicare nam gloriam . Resp. De hac relatione , subordinatione, communicatione adversariorum visum aliquoties supra. a. Sic Pontifici incrustare solent idololatricos sanctorum suorum cultus, inter quos plurimi, qui veram cum Deo communionem habuerunt. 3. Omnes fideles Dei servi Israelitae veri , communionem cum Deo
habuerunt; nemo tamen eorum unquam existimavit , gloriam divinam , propter quam coli possit debeat, aut ipsam cultus divini gloriam communicabilem sibici nec ullibi Deus, inter subjecta capacia, non capacia divinitatis distinxit sed sibi ipsi uni soli , contra hanc sciatentiam relationis , subordinationis, communicationis, illam gloriam vendicat Contradictoria enim sunt Deum illum agnoscere&colere,, alterum illi subordinare Deo gloriam suam dare, Malteri cam tribuere: aut alteri tribuere, e m tamen ad Deum referre. Fundamenta hujus veritatis passim in sacris inculcantur Deum unum esse doce
v. c. rater aut ex rasu non esse Deum abun , G Deut.
243쪽
Si ergo quis ducem Scripturam sequi malit, quam fallacem rationis suiductum; interpret bitur potius testimoniam Testam quae de divinitate, gloriari exaltatione Iesu Christi agunt, ita ut haec doctrina . Testam de uno Deo colendori adorando, serta tecta maneat, quam novitium Deum, qui extra praeter illum Deum Deus sit, inducat. Praesertim cum Apostoli nullam abrogationem , aut immutationem, hac in parte factam esse doceant; sed v-num Deum, eumque lum colendum Madorandum nobis proponant Mat. . v. Io: Vt unus colendus Madorandus sub V. Foedere propositus fuit, cum contra in ijs rebus,ubi legis abrogatio aut immutatio facta est, lard&expr festa de ea re egerint. Deinde cum Iudaei Apostolis litem intentarunt, propter quaestiones delege, extra dubium est, si doctrinam de uno Deo .cultu ejus immutavissent, molestiam multamri magnam eis exhibituros fuisse Fr stra vero hic latebras quaerit in potestate ac
benignitate Dei, insipid gloriam augeri
imaginatur, cum Deus gloriam suam obscurari eripi sibi testatur,4 saepius conqueritur Depotestate ac benignitateDei ex Dei ver judi candum, non excerebri humani conceptibus. Non credimus Pontificijs , quia in dogmate monstrosae transubstantiationis, ad omnipotentiam Dei provocant Deus benignissimus quidem semper tamen Zelo gloriae suae exarsit in sacrilegos.
244쪽
Et quod si per istam praetensem communica eis tionem augetur gloria potestatis henignita 'tis ejus, non est quod tantopere reluctentur,no i admittentes gloriam, quae Dei propria est, ipsi datam aut permissam esse, ut scilicet Christus habeatur omnium bonorum primus auctor fons Sibi enim, inquit, hanc gloriam Deum integram penitus reservasse affirmanus. Sed cur quises gloria enim potestatis ac benignitatis
per communicationem aucta, per Omnem l rice cessionem duplicata, quam cresceret in immensum
Haec distinctio de gloria propria communicabili, fictilia est nulla enim particula hujus
gloriae communicabilis illa secundum esIentiam suam tota, quanta quanta est incommunicabilis est si Deus hic respicit ad gloriam sibi
propriam jam nomine alterius etiam intellexit, qui cum ipso aliquid commune habet sin ad gloriam communicabilem, non egit de gloria propria. Socin hoc pacto ex plana propositione&delitentia Prophetitortuosam facit huic δε-b id est, qui non est i me alienus astera non dabo, id est, qui nihil cum me commune habet: rursum non dabo gloriam meam, hoc est,summam propriam; dabo gloriam minorem communicabile. Oratio veritatis simplex est quam vero hanc enuntiationem simplicem, glossae S cini multis flexibus sinuosam faciunt lPergit dicens, ex ijsdem verbis: Nec laudem Socis. meam sculptilibm, aperte colligs, verbΠm dandi, pag. 3 . hoc loco non vera dationis, sed permissionis tanti m fm canonem habere, ut etiam alijs in locis, nomia
245쪽
natim vero Psalmis in illis verbis Gnec dabis sanctum tuum videre corruptionem , cui enis dubium esse potu et unquam, ne Deus, proprie locri endo siuam laudem sculptilibus esset daturus , id est eam cum ipsis 'onte communicaturus ' nonnegat igitur Deus sisua sponte , cum alio siuam gloriam communicaturum. Haec ille .Ad quod respondeo, non opus esse, hic de significatione vocis Etlen, contendere, quod Hebraeis .dare permittere est significationem vero permissionis hic necessariam non esse, satis probatur eo, quia de datione dubium suboriri poterat ut evincit experientia, & multiplex idololatria pa- palis in Christianum orbem invecta, comprobat. Et qui nullus dubitat Deum gloriam suam alteri non dare dubius non erit, num velit gloriam suam, idolis adscriptam, ijsdem permittere Concludit ocinus. Non negat igitur Deus,sesua ponte cum alio fam gloria m communisaturum. At concluso haec ex praemissis ejus non sequitur; sed eidem directe contraria si enim Deus gloriam suam adeo non dat alteri, ut ne quidem permittat alteri profecto inferendum fuit, cum alio non communicare glori
Ostbybd. Glossa Ostorodij, praetereas , quas Socinus
cap. 4 commentus est, est hς Posse siccilla Dei ver
A Zis ba intelligi , nempe Mod ille non sit permissurus
Germ. ut homino propria authoritate gloriam psius aliis, nempe idosis ascribant non vero, quas ipse, ex
arbitrio voluntatissa. , nemini communicare velit. Respond. Glossam textui non conVenire: nam
Deus non adimit hoc dicto alteri gloriam suam secundum
246쪽
secundum quid, quasi tantum velit humana auctoritate, gloriam suam alteri non deferri sed simpliciter, absolute se alteri eam non permittere. Ex quo consequens est,non debere humana authoritate conferri. Non fit illa oppositio humanae,s divinae authoritatis nec potest
etiam , juxta hypotheses Ostorodij quia agitur de idolis, quibus Deus ab hominibus non tantiit non vult deferri suam gloriam;sed simpliciter non deferri. Haec de loco Esa. a. Restat nunc ut examinemus illa verba Pauli, quae de exaltatione Christi agunt, quae veli menter urgent adversari contra sententiam
Orthodoxam Agit imprimis de hisce vel bis Socinus, in loco octavo primet Classis, qui So
Primo ait illum aeternum Dei Filium, quem. unum ct eundem cum Patre Deum 'ciunt, cundum humanam naturam tantum exastatum uisse,
idem se, quod ipsem a ternum Dei Filium revera non fisi exaltatum D tantum per idio tum communicationem . Resp. non tantlim secundultumanam naturam exaltatum esse a Male ab adversario praedicatiotiem veram opponi prae dicationi per idiomatum communicationem probatur, ilia si communicatio, subordinatio, dependentia, Socino causa justa est veri praedicationis, communis Patri Filio, qua quae in uno loco de Deo illo uno Israelis dicuntur, de Christo in alio dicuntur tum unio hypostatica, quae magi sinit Dei Filium cum humana natura, merito censetur causa justissima verae praedicationis per idiomatum communicationem. Si vobis
247쪽
Si vobis Socine ipse Deus adoratur, quando Christus adoratur, etiamsi Chr1stus non est Deus, quant,verius dicitur, Dei Filium exaltatu, cum Christus homo exaltatur, qui vero est Dei Filius p Si Pater ea opcratur,quae Filius opera tur,quia Filius operatur per potentiam Dei d no productam,ut quidem Socinus cum suis exustimat mirum revera , istiusmodi hominem
praedicationes per idiomatum communicati nem fictilias non veras censere.
Objectiones reliquae,quibus impugnat πο-
sitionem Orthodoxam hujus loci, tum hic,tum loco nono primae classis, duplicis generis sunt. Aut enim procedunt contra subjectum exaltationis;quod statuunt Orthodoxi Dei Filium,D nm illuminum; aut procedunt contra sententiam de exaltatione ipsa,& summi nominis da
Prima objectio contra subjectum exaltationis est pag. 299. Egregium porro illum unum Deum
isti faciunt, qui eum praemio assci posse, adeoque affectum fuisse docent. Resp. Egregiam vero lau- dem, spolia ampla refertis Hic argumentantes Praemium est id, quod,tanquam loco justet mercedis, pro recte factis datur. Annon Deo illi uni obpr clara ejus in Israeliticam Rempubi merita, onme genus honurum gratitudinis debebatur Christianorum spirituales cultus,&gratitudo vita moribusque praestanda,in Dei Patris nostri gloriam, praemium quoddam est, praeclaris Dei virtutibus, quas in salute nostra procuranda exercuit, debitum.
Secunda objectio est, surdum esse, id cuipi-
248쪽
dari , quod in ipsius manuis voluntate omni-ηρ est positum p .aρρ. - Atqui cum ista natura divina, ut illis placet, esset ipse ille unus Deus,psmodo quaeso feripotuit, ut Christi homo indigere vlla clari icatione ct man statione nominisse , ab alio praesertim petenda, quam a semetipsi anno sine ullo alterius persinae dono, si ipse ille unus Deus erat, necessari suo tempore clarissimum ,
mani ea simum ejiu supremum nomen Iuturum erat annon si e nihilamini Laliqua actisne, praetersitum' u voluntate, opus erat,no poterat ab ipso-met qui se omnia habebat, actio ista proficisci 'Tota hujus ratiocinationis vis in eo est Christum a Patre glorificatum, ac propterea Deum
illum unum non fuisse; quia si Deus ille unus, ejus glorificatione non indiguisset, nec glorificari ab eo potuisset. Resp. itaque, limina Meadem deitas inolentia Patris aliij, non potuit Filius habere per potentiam suam, quod non haberet per potentiam Patris; es glorificaretur per potentiam divinitatis suae, necesse erat ut Patre glorificaretur illa enim ejus potentia , Patris etiam potentia est is inquantum est in Filio , originaliter est a Patre Actiones Trinitatis ad extra sunt indivist, dc Pater fons omnium in operando a Christus hic consideratur secundum peculiare officii stium,secundum quod Mediator noster apud Deum Patrem est,cui se submiserat, obediendo ciusque ad mortem crucis decuit propterea a
Patre eum exaltari, exaltatum dici propter causam hanc peculiarem et aequum enim erat,
ut quem ille glorificaverat obediendo exaltati one
249쪽
one illa vicissim ab eo glorificaretur nec absurdum est magis, Christum indiguisse alterius glorificatione,quam absurdum est Patris sui te-llimonio indiguisse,quamvis de se firmum dare testimonium possit. 3. Si absurdum est petere ab alio aut dari ab alio, quod positum est in manu toluntate ejus qui petit, cui datur ;inconveniens etiam fuit, Christum rogare pro suscitatione Lazari Ioli. I x vers. I. a. Nam potentia Mauthoritas patrandorum miraculorum in Christo residebat Socin pass. 3o I era
que in ejus manu voluntate ab lute postu
nervabitur argumenti hujus consequentia, si dicatur, nos statuere potentiam in Christo naturalitor residentem, se vero cx gratia donata: nam hoc indifferens est, ad argumentationem, qua hoc loco nectit adversarius. Si enim potentiam habebat sibi eam donatam, non necessariuilli erat auxilium novum Patris;nec opus erata Patre fieri, ad quod ipsi satis aderat virium. Η c deprimo objectionum genere. Sequitur
secundum, quod contra sententiam Orthodoxam, de exaltatione ipsa dirigitur Exaltati
ne hanc, de qua agit Apostolus, causam procreatricem esse volunt divinitatis Iesu Christi, ratione cujus supra res omnes 'ersena sit, M adorabilis factus. Hoc vero illud est , quod Orthodoxi negant diffitentur. Obijcit octo pag. 298. De ejusmodi exast tione agi qua Incta in eum nem fuerit,ut adoratioc culti dipmm inde consequeretur hoc in divina naturam non cadere quippe cui, quod ad sublimi
250쪽
talem atrinet, nihil unquam deferit, quod ad adorationem iustum divinum illi praestandum requiratur. Verum respondeo falsum esse, in divinam naturam non cadere exaltationem, ut ad
rati, cultus inde consequatur. Nam Deus , qui non est factus homo,exaltatur per gloriosas actiones, cadoratiori cultus inde consequatur. Nec si uitur, cui adest sublimitas,propter quam adorabilis, detur venia vocabulo eum exaltari non posse, ut adoreturri colatur: nam Deo illi uni nunquam illa sublimitas defuit, tamen per divinam gloriae suae patefactionem , nobilissimas actiones exaltatus fuit, ut coleretur, adoraretur. Dices disparem esse Dei MChristi exaltationem mon nego, nec valet interea objectio Socini. Exaltatione Christividatione nominis hoc effectum, ut majestas
gloria deposita illi restitueretur,quq majestas in christo refulgens, pulsa crucis ignominia perexaltationem ejusdem exaltationis terminus est. Divinitas itaque Christi pristino nitori per Dei Patris exaltatione restituta, est nomen illud sepra omne nomen nam exaltatio non attingit divinitatem, ut terminum a se productum sed eandem ut in gloria majestatis suae relucentem;ac propterea exaltatio non deitate,sed cai fain novam colendae deitatis contulit. Sic Deus, qui semper adorandus fuit, per gloriosas actiones indies nos ad sui cultum obligat. Subjungit huic alterii objectamentu,nihil magis nugatorium aut insῖψῖm eo, quam affirmare, ternum Dei Filium, pro praemi βιὰ demissio8 98M N obedientia, id habu e,ut agnosceretur, qualis esset. a Resp.