장음표시 사용
291쪽
exspectamus, quos Petrus coelo, terrae per turis opposuit ex lege contrariorum, noti sunt ipsi aeterna vita, proprie loquendo, sed aeternar vitae locus significatus sit. Mundus ille suturus, de quo loquitur Apostolus ad Hebreos, si exponatur,Ecclesia,qua virtute Christi ad dexteram Dei collocati condenda erat , commodissima expossitio erit, adhortationi, ab Apostolo in antecedentibus factae,valde congrua per istam enim admirabilem reformationem,& regni S tanici destructionem, divina Christi Domini virtute potentissime institutam, nova forma imducta mundo: de sola aeterna vita agi, nec antecedentia , nec consequentia indicant. 3. Vitam mortalem nomine mundi venire Ioh. II. Vers. c. dicitur a Socino, non probatur: qui tollitur mundo, ei regulariter quidem adimitur vita animali, non tamen pei existentiam in mundo, formalito exprimitur ipsa animalis vita nihil enim prohiberet , hominem tolli ex hoc mundo, jamen hanc mortalem vitam illi non assimi. Nam etiam, si Socino credimus, Christus e mundo per ascensionem suam translatus est, cum nondum revera immortalis esset Ἀ-noch Elias sublati, mortales tamen erant, cum tollerentur e mundo. Beatum illud futurae vite seculum non intelligi suadet, illa ratio, quod illud seculum non factum sed futurum semper dicatur. Mat. I a. v. 32 Luc 18 V.3o Luc.2 v. 3ς Eph. I.v. 2I: Heb. 6.v. e. c. Etiamsi mundus alicubi vitam aeternam n taret,&expositio, absolute sumta, verissimacilen falsa tamen relata ad hunc locum Connr- matur
292쪽
matur. I. Quia is mundus per Christum hoc loco factus dicitur, in quo mundo erat aut quidlibet ex quolibet fingere promtum erit,aist hoc agnoscendum. a. Is mundus factus per eum, qui non agnovit eum, nam hisce verbis simul ostenditur istius ingratitudinis indignitas, quam indecorum sit, mundum non agnovisse Christum,qui Christo tamen acceptum referre debet, quod sit 3 Expositionem nostram germanam esse Socini vero adulterinam i verba vers. I. sequentia demonstrant ubi dicitur, ad sua venit, pro eo quod dixit, mundus per eum factus est. Et sane aut intelligi noluit Iohannes,&affectavit illud Heracliti σκοτισον aut sensus ille Socini fictilius. Unicus est locus quem vehementer urget,adHeb. Io.v. s. Verba ejus sunt, n3porom haec Sq m. ad Ursum ChrisZ in hunc mundum,sed oportere P g SI
de ingressu Christi, in alium quenqua mundum in illis agi, in que videlice simul at Christus ingressus est; imo cum in illum ingrederetur, suumsacrifι-
cimo oblationem 'erit Iampraeterquam quod Gristus praeter mundum hunc quem, obmus, i
nullum alium ingressus fisse dici potest, nisi in f-
rurum illum, quem nobis, ut diximus sua obedientia peperit ac condidit; in illum etiam ingrediens,revera sui corporis oblationem scit, qua lice semet factasserit, necesse est tamen istam in perpetuum durare, non quidem vim modo ct efficaciam ipsius, alioqui ne Christus esset sacerdos in aeternum , nec quicquam nunc in caelis offerret, adpersus id, quod
is eadem epistola ex se docemur, aut non unam
tantum ejus oblationcm esse oporterat, quoi toti illi
293쪽
illi epistola, ct rationi mani a adversatur, cum lac de expiatoria pro nostris peccatis oblatione agatur, qua non nisi una esse potest. Resp. I. Non pugnare cum horum ei rum veritate, interstitium aliquod temporis intercessisse inter ingressum in mundum, Moblationem expiatoriam Christi Christus enim dicit, ad hoc natus sum in mundum veni, ut testimonium dem veritati. a. Vehementer miror, quod dicat Christum in nullu alium naui dum ingressum, praeterquam in futurum illum: cum Christus no futurum illum,sed praesentem hunc intellexerit, cu diceret,ad hoc natus sum, in mundum veni, Apostolus non illum futurum, sed praesentem hunc intelligit. I Tim. I. V. Is Imo cum toties legatur in mundum venisse Christus, semper hic praesens, nunqua ille Socini intelligitur. 3. Oblationem Christi, non vi modo;sed actuin existentia reali perpetuam esse, aut Christum se adhuc offerre, non scripsit author ad Hebraeos, iunquam de oblatione Christi, ut adhuc durate,& in prςsenti,sed semper de ea ut praeterita loquitura non vixisse dicimus qui vivit adhuc, sed vivere res enim quamdiu sunt, etsi fuerunt antea, Plerunq; ve bis temporis praesentis enuntiari solent Christus no offerre legitur, sed hoc scisse simel Heb.
.v. . Christus me oblatus est, Heb.9. V. 28.
Non ambus oblatio pro Deccato,Heb. IO.V. 8. Oblatio corporis Iesu Christi facta semel. Unica pro
peccatis oblata victima Heb. Io v. 12 Hqc sane non ingerunt rem prςsentem,sed praeterithm
moriam. Dices, una, non multiplex oblatio a
294쪽
actus enim non interruptus, sed continuatus, unus actus est. Resp. Hoc quidem verum est; sed tum ille non praeteritus , sed praesens diceretur scriptor autem ad Hebraeos testatum nobis fecit, Christo quotidianam oblationem , ad expiationem peccatorum nostrorum, necessariam non esse, ad exemplum sacerdotum legatuum, Heb. . v.27 hoc si verum est, ut profecto est nec continuata oblatio necessaria illi erit: nemo enim magis offert quotidie, quam qui offert perpetuo: si vero non opus habet perpe- tud offerre, non offert sublatό enim oblationis necessitate, cessat oblatio, ex vi argumentationis ab Apostolo ibi factae. Hanc non continuari, sed ita semel esse factam, ut jam desierit fieri, idem testatum nobis fecit, cum dicit vers. I 2. II cap. Io: Hic vero una pro peccatis oblata victima, in perpetuum considit ad dextram Dei: quae verba, etsi structura orationis via ad hirta vel ad
εκα&σεν referri patiatur convenientilis tamen ad Baeta referuntur: nam ed sunt relata v. I ,
idque ex scopo Apostolii. I . Hic Apostolus,
non oblationem ipsam, sed vim tantum ejus perpetuam esse asserit, contra quam Socinus, qui oblationis efficaciam non magis perpetuam, quam oblationem ipsam existimat, nec offerre dicitur, sed de cetero exstectare vers 13 cessavit eroo oblationis actus;nam offerre εις et διηνεκες, sacerdotum leualium est. 4. Dato, oblationis actu perpetuum esse, non inde tamen equeretur hoc loco, de actu illo oblationis agi. s. Perpetua oblatio non est necessaria ad aeternum sacerdotium, nec Pontifex noster docetur habere
295쪽
perpetuum sacerdotium , ut offerat perpetiao,1edit interpellet quae interpellatio, quia perpetu durat, non facta, nec facta semel,sedi ri dicitur. ορς ' Obheit pro perpetua oblatione Heb. 8.V.3-ψε pet Re an loco illo, non doceri oblationem Perpetuam esse Instat ibidem amplius, oblationem expiatoriam pro peccatis nostri , prae lentatione si inius coram Deo in caelo su res bis ibi in Dei conspectu apparitione perpetuo durat, omnino contineri. Resp. Apparitionem perpetuam in Dei conspectu , oblationem expiatoriam pro peccatis nostris esse,non est scriptum ad Heb. epotius illa interpellationis perpetuisundamentum est nec si coelum ingrediens, coram Dei facie apparens, o ulit ad exemplum sacerdotis summi Heb. p. v. . sequitur apparitionem illam in coelesti sanctuario, in eundem finem
Obnititur alia adhuc ratione , oblationem expiatoriam in terris non fuisse factam. Sed egregie hanc refellit Grotius in erudito suo
stlipto, de satisfactione Jesu Christi, pag. is ,
Postrem argumentatur ex Voce κο ρetieres
quod est, inquit, Deum ipsi aptavis corpus,pers cse ab lutum reddidisse, concinnao, ct ad id
quod quaerebatur, aptumo accommodatum fecise se, quod nihil aliud en, inquit, quam Christi codipus, quod prius mortale erat, immortale a Deos tum fui', hoc enim inquitsignificatur verbo Gr c κατηρ σι quod ibi redditum est aptasti m autem connexio, aut applicati aliqua, quemadmodum
296쪽
ilam pleris crediderunt, isto Latino verbo decepti, Muisiudsigniscare potest, ct ad commentitiam illam Fili Dei quam vocant incarnationem re
Resp. Exposito illa , reserens hoc ad ipsam immortalitatis collationem per glorificationem, tam facild reijcitur,quam adsertur, nam καταπ l es est, vel componere, perficere, Mabsolvererem, vel concinne aptare: utraque significa tio ad incarnationem est accommodatissima. a Christi corpus , qua immortales glorificatum, non est oblatio pro peccatis nostris; sed qua crucifixum mortuum et corpus Christi, ratione sanguinis effusi, nos expiatin mundat Heb.9. V. 16 per proprium sanguinem ingressus
v. 12. Vide Colol. I. V. 22 1. Pet. a. v. .
Apostolus conclusiones cons blatione plenas deducens, ex expiatoria oblatione corporis Christi, dicit nos habere libertatem ingrediendi in sic crarium, per singuinem Iesu, Heb. Io v. 19. M viam recentem 2 vivam per velum, quod non corpus immortale; sed ino, quq Socino non est corporis immortalis. Ex his omnibus cssicitur, nullo imodo adversarium planum fecisse, mundi simplici appella tione, futurum illud immortalo seculum significari, sane si futurum quid significasset,non ipsam immortalitatem, sed ejus locum significaret, quem Apostolus hic nomine sacrarii, non manufacti,aut coelorum voce appellat. Nec sc-quitur,si mundus hic est aeterna uiu, a Iohanne
in eodem sensu acceptum esse. S
297쪽
C A P. XIV. Tertiae Classis argum. De loco ad Coloss. cap. I. V. Ic.I gumentum hujus loci adsormam syliam logisticam reductum,sic habet. Per quem
omnia, tam crisia , quam creestria sint condita, ille non est creatura sed Deus ille unus, verus cum Patre creatore omnium. At per Christum condita fiunt omnia, tam crisia, quam terre tria ergo Responsio Socini ad hoc decimum quartum argumentum bimembris est. Primbis o- rem propositionem falsitatis arguit secundo argumenta Bellarmini, pro expositione Orth Socis. doxa subvertere tentat. Prima responsioni pa pag. 378. te maiorem duplici nomine falsitatis arguit. Primo, quia in hujusmodi, quantumvis univers-libus locutionibus, semper excipitur is , de quo ipse universalis enuntiatio essertur. Verum ad nocrespondetur, id suprSexaminatum esse . pag. ir . Is ad quem locum lectorem remitto. Secundo ait, nullo modo sic inferendum fisse, cum Christus hic dicatur primogenitu , quod ostendit eum omnino creaturam esse juxta perpetuum enim sacrarum literarum sim, primogenitum esse,
ex numero eorum, quorum est primogenitus con, quenter, Chrinum, creaturam, creaturas omnes
alias tempore antecessisse, ac proinde non ad creationem primam , sed ad creationem secundam re erendum esse. Haec summa exceptionis est. Responcietur, totam hujus argumentationis
298쪽
niti; quam assirimat quidem adversarius, ad alios relatam, denotare primogenitum esse ex eorum numero, quorum est primogenitus at minime probat imo si huic ratio cinationi Socini- an locus detur, concludetur contrarium ejus,
quod Apostolus intelligi voluit,cum Dominum nostrum primogenitum omnis creatura dixit: nam hoc tam illustre de Christo testimonium, Malia multa, quae hic adfert Apostolus, ob collimant omnia, ut commonstretur, Christum omnibus creaturis praecellere, Mab ijsdem distingui ac propterea, si quis hujus praeconi j dignitatem, prout decet, tueri velit, dicendum erit, Apostolum eo dicto Christum diserte rena creatarum ordine exemisse. Sic cum scriptor ille ad Hebr. 1. primogenitum eum dixit, contra istius scriptoris scopum inferret illi, qui Christum statueret esse ex eorum numero, quorum primogenitus est. Ad illustrationem allatae lisse expositionis, ait, codem sensu vocari eundem christum ρόν το κτ/ως τοῦ λου hoc adversari est, Deum in creando initium a Christo secisse. Ad quod respondeo, . Socinum niti sup- 0titione minime vera cieres, nam alijse lusdem locis Apocalypsis, in quibus ἀρχη mih dicitur , ut Apocal. r. vers. 8 .cap. 22. vers. 13, non convenit haec expositio prin Lipi , nec huic tiam loco ; nam hoc per se iamlum , parum aut nihil facit, ad dignita-tatem Wauthoritatem Christi commenda sera , quod a Christo novae creationis initi- factum' ac propterea hoc principium
sua est principium ordinis , sed principium
299쪽
C A P. XIV. Tertiae Classis argum. De loco ad Colos 2 cap. I. V. 16. I p. in giarnentum hujus loci, ad sormam syl-
ad logisticam reduci um,sic habet. Per quem omnia, tam crisii, quam terrestria sim condita, ille non est creatura sed Deus ille unus, verus cum Patre creatore omnium. At per Christum condita fiunt omnia, tam crisia, quam terre tria: ergo Responsio Socini ad hoc decimum quartum argumentum bimembris est. Primo majorem propositionem falsitatis arguit secundo argumenta Bellarmini, pro expositione Ortho- Socin. doxa subvertere tentat. Prima responsioni pa pag. 3Iδ te majorem duplici nomine falsitatis arguit. Primo, quia in hujusmodi , Mantumvis univers-libus locutionibus, simper excipitur ii, de quo muniversalis enuntiatio effertur. Verum ad nocrespondetur, id supra examinatum esse . pag. ir . 17 s. ad quem locum lectorem remitto. Secundi, ait, nullo modo sic inferendum fuse, cum Christiti hic dicatur primogenitu , quod ostendit eum omnino creaturam esse juxta perpetuum enim sacrarum literarum sium primogenitum esse,
ex numero eorum, quorum est primogenitus consequenter, Chri tum v creaturam, creaturas omnes
alias tempore antecessisse, ac proinde non ad creationem primam, sed ad creationem secundam refrendum esse. Hic siimma exceptionis est. Respondetur, totam hujus argumentationis vim consistere in significatione vocis primoge-
300쪽
niti; quam affirmat quidem adversarius, ad alios relatam, denotare primogenitum esse ex eorum numero, quorum est primogenitus at minimaeprobat imo si huic ratio cinationi Socini flocus detur, concludetur contrarium ejus,
quod Apostolus intelligi voluit,cum Dominum nostrum primogenitum omnis creaturae dixit: nam hoc tam illustre de Christo testimonium,&alia multa, quae hic adflari Apostolus, ob collimant omnia, ut commonstretur, Christum omnibus creaturis praecellere, Ma ijsdem distingui ac propterea, si quis hujus praeconitdignitatem, prout decet, tueri velit, dicendum erit, Apostolum eo dicto Christum diserte reri creatarum ordine exemisse. Sic cum scriptor ille ad Hobr. 1 primogenitum eum dixit, contra istius scriptoris scopum inferret illi, qui Christum statueret esse ex eorum numero , quorum primogenitus est. Ad illustrationem allatae a se expositionis, ait, codem sensu vocari eundem Christum τρὶ κτίσεως του λου hoc adversario est, Deum in creando initium a Christo secisse. Ad quod respondeo 1 Socinum niti suppositione minim vera cieres, nam alijsejusdem locis Apocalypsis, in quibus &m,λ si dicitur , ut Apocal. r. vers. 8 .cap. 22. Vers. 13, non convenit haec expositio principi , nec huic etiam loco ; nam hoc per se sumtum , parum aut nihil facit, ad dignita-tatem authoritatem Christi commendandam , quod a Christo novae creationis initium factum: ac propterea hoc principium