장음표시 사용
431쪽
verse accipiendam, sidad Christi Ecclesiam ct re-
Socis gnum accomodandum Verum negatur, hic, m ορ- strictionis esse causam, in antecedenti locutus de creatione, ergo hic de conservatione nisversali, verba intelligenda sunt locus ad Eph.
cap. I. alterius argumenti, verba autem secundum subjectam materiam accipienda sunt. Secundd excipit, verbum gracum φέρων, hic potius agendi seu movendιae moderandisignisicat onem habere, quam portandi, authoritate Erasms hoc Aco'tui. Ambrosi etiam, qui commenta-νθs in hanc Dissolam portans interpreta ur gubernans: etiam illud verbo potentiasta, quo Iussus imperium signiscatur, non ita apte conservationi, qui gubernationi conpenire, hanc consimationem est 'tialem, rerum omnium Christo u iram tribui, si tamen tribueretur, dicendumstre, Christum no
habere potentiam illam ex ipsi,m Dei dono Hetcsumma responsionis. Verum respond. significationem propriam vocis φερειν, p sumendam esse, ac proinde non gubernationi,sed conservationi rerii omnium accomodandam esse, inter varias hujus vocis significationes, apud eos, quos ego quidem consulere potui, nulla invenitur, quae ad gubernationis opus quadret. Nec vox φερειν sola, sed Voci αγω conjuncta Erasino est moderari aliquem , suo arbitratu Versim neque graeca illa Verba moderationem quamlibet, sed cum impotenti libidine conjuncta denotant est enim μγων καὶ φερει graecis, idem quod populari,Synes ἐπειδη λυλά άρχων και ρε α λυδ rQuod Livius Latino sermone, libro octavo de
432쪽
bello Macedonico enarravit. Tum demum fra et pertinacia est, ut ferri agique res suas viderunt Herodotus lib. primo i δε γαρ ἐμί ali
que etiam significatio verbi potentia gubernationi,quam conservationi accommodatior tam enim essica Dei imperium tum creationi, tum conservationi, quam gubernationi pretesidet, de Potentia conservandi naturali ix Dei dono, non est quod ad nauseam rursum inculcemus. Locus ad Colossens habet πάντα ἐν ριυτω συμνες κε hic rusum vocem omnia, non universi accipiendam, restringendam esse ad res intelligentis praeditas , eas a Christo conservari , quatenus per
Christum sent refirmata. At de his judicium fiat ex autedictis ut tautologiam vitemus ni i
A P. III. Sextae Classis argum. De opere Salvationss. 1 Srtium Dei proprium cincommunicabile opus est salvatio Esa. 3. V. Io. Ego pag. 6a sum Dominus, non enε absque me Salpator Esa. 4s.Vers. 21. Deus juctu est, salvans non est preter me. Ose 13 v. . Ego sim Dominus Deus, Salpator non est praeter me. At Christus est servator noster nos redimens, justificans, regenerans, vitam aeternam dans,inc. Excipit autem adversarius, sin me proprium
Rei vin esse, quatea omnis sim, a Deo pro sciscitur,
433쪽
suscitat, vivificat mortuos. Quod si dicant antagonistae salvationis opus esse Dei; quia omnis potentia, a Deo in Christum ex Dei dono derivata est; neque hoc consistet, nam alteri potentiam agendi communicare, non est age re ea , quae per potentiam illam peragunturnam siles mortui, dicerentur operari, negotia-xi, quia cum in vivis essent, alij bij potentiam agendi facultatem negotiandi consecuti sunt. 3. Firmamentum illud, quod hic causta sus substernit ocinus , nullius cst roboris ;non enim repugnat meum illum unum datum, missum,excitatum evectum esse in Sal . Vatorem, ut putat Socinus & cum eo Ostorod. institui Germ. cap. 12 hoc vero cum sine probatione ulla afferatur, negatione nuda satis Mnacrito repellitur. Exponit deinde, qualem Chrini, in nobis s mandis potestatem, agnoscat, eam non e ministerialem , si cum summa potestate conjunctam: quia autem a Bellario hic inter alia profertur locus ad Heb. I. vers.3 purgatione peccatorum Socis
nostromm per si ipsem secta , ad probandum pag. 43
Christum non servare , anquam ministrum.
Opponit Socin ea nihil ad Christipotestatem, in negotio sistis nostra gnificandam pertinere sidiantum doceri, Grinium non per Fnguinem hi corum taurorum, si per proprium snguinemid'ci se est enim, inquit, ibi verbum graecum
ποιησαμεν 4 quod prater;t- re u , proprio declarat.
Ad hoc respondeo, istud qui maximFfacere, ad significandam, Christi in nobis servan
434쪽
dis potestatem , ad nos enim redimendos purgat os a peccatis, non sussicit nisi Deus: nec pretium sussiciens pro peccatis nostris, sanguis Iesu Christi esset, nil sanguis Fili Dei
esset; dignita satisfactionis , dependet a dignitate perli,nae, personam autem quae non est Deus satisfacere posse pro peccatis nostris, putem non tueri adversarium, quem fertur, ex negata vera Maetcrna Christi deitate, ad negationem satisfactionis, pro peecatis notati, prolapsum esse. Immiscet his deinde paucula , de ratione expiationis peccatorum nostrorum, sed ea quia alterius argumenti sunt , nunc non attingo. Ad locum denique Esa a Bellarm. prolatum,rcspondet eum a se explicatu, in responsione, ad tertium argumentum, secundae classis, quo etiam compendij causa lectorem remitto. CAP. IV. Sextae Classis argum.
De praeictione futurorum et scrutatione Q Uartum Dei, Deo proprium opus,est futurorum prςdictiori scrutatio cordium. Cujus en absolute or pro arbitrio sutura praedicere, cordascrutari, ille e F Deus ille unus, At hoc est Christi. Ergo Major certa est rerum enim futurarum scientia, propria vero Dei nota est,
qua ille ab idolis, quicquid nonis verus
435쪽
Deus discernitur Esa. r. vers. 23: itain cordium scrutatio Deo propria Minor probatur Beliarm testimonis quatuor Iohan. I 3. Vers. I9: .Pet. T. Vers. II: Iohan. a. v. 2y Apocal.
Ad primum testimonium excipit Ocin. , locum hunc generatim, Christo stinorum praedicti
onem non tribuere nec in tua una re praedicenda,
eum aliquidsingulare habere,docere prater id,quod Propheta habuerint, quo ipsi stu praedixerunt: quare inquit, nihil quod ad Christi divinitatem attinet, ex eo concludi potest, pronim, cum abunae consset, Christo a Dei, qua Dura sent, pares ri Pocat. I. V. I. Res p. Etsi isto loco, de unius alicujus rei praedictione agatur, non vero de predictione omnium, sequitur tamen ex eo Christo praedictionem rerum omnium possibilem, ista enim praedictio, ex infinitis omniscientiae ejus thetauris , prolata est nam alioquin, nusquama Deo facta praedictio rerum omnium res enim quae revelatae sunt, minima pars sunt earum, quae revelari potuerunt; ex praedictionibus ta-inen variarum ingularum rerum , a Deo factis, meriti essicitur, generatim praedictionem rerum omnium Deo possibilem esse. Sie ergo ex eo, quod proditionem Iudae pro arbitrio pr dixit Dominus , plura alia quae revelare ipsi visum fuit nobis , meritti concluditur, futurorum pretdictionem, generatim
illi possibilem , quamvis alioqui ex vi consequentiae formalis QSyllogisticae, non sequatur, ut qui unum praescit m alterum priscit,
436쪽
hic tamen ex praedictionis modo, ii materiae subjectae, de qua agitur recte colligitur nam modo pr dicendi, Christus a Prophetis distinditur, ut ab ijsdem Deus res futuras quassiet, pro arbitrio prςdicere, non est Prophetarum essent enim alioquin i ut Deus ipse i
statur Esa. r. v. 23. Prophet sic non praedixerunt, per visiones enim,somnia dc internum Spiritus alloquium, submde crudiebantur, de rebus a se praedicendis semper fere illud ingerunt sic ait Iehora. At praedictiones Iesu Chri sti, ita se habent ut ille istarum Dominus, a
thor sit,i Apostoli per Spiritum Christi, praedictiones fecerunt, adeo ut praedictiones illae Christo ita competant, ut merit pro Deo habeatur, agnoscatur, juxta ipsius Dei, de rerunturarum praedictione indicium S. pronuntiatum, istam vero scientiam incommunicabilem, probatum illis locis, ubi contra communicationem deitatis per gratiam actum est , hoc enim attributum, pari rationis est, hac in parte,cum essentia divina, Malijs rebus divinis. Instat Socin Christo a Deo, qua Iuturasunt, patefieri Repono Christum per generationem essentialem ex Patre esse quod est,hoc est quod asserunt Orthodoxi Christo Iesu auxem , patefactionem ex gratia factam esse , hoc loco Apocalypsis non dicitur meque ex vi istorum verborum, quod Apocalypsiis illi a Deo data est, sequitur Deum Christo revelasse res eas , quae Apocal comprehensae,nihil enim impedit dicere, Christo fuisse optimh cognitas , res Apocalypsi contentas, ante illam Apocalypsis datio
437쪽
nom, de qua in Iohan verbis agitur. Nec sanea Iohanne dicitur Christo Apocalypsin a Deo patefactam esse, sed datam,ut indicaret servis suis,in quo proprium ejus ossicium, quo Dei &hominum Mediator est, consistit , secundum quod etiam a Iohan in hac gradationc facta
consideratur.Neque etiam sententiae Socini,de hoc loco Apocal bene convenit, cum ejusdemi hypothesibus, de ab luto regnori dominatione Christi, super res omnes, quae quidem relationem 'abitudinem quandam ut loquuntur, ad regnum ejus,involvunt tales autem,res omnes este quae hac Apocalypsi revelantur, ex
descriptione objecti Apocalypsis manifestu est ;pertinent enim ad servos Iesu Christi, consequenter ad regnum Iesu Christi, quod in terris habet, non potuerunt ergo illis Christo a Deo patefieri, neque ut hoc fieret, ullo modo opus fuit cum Christus sit Rex ille Regum, Mo- minus Dominantium , qui res illas omnes ex consilio simperio suo moderabatur. Nam sive sint desectiones a doctrina Christiana, sive peccata alia gravia,sive Ecclesiipersecutiones gravissimae: aut fidelium probationes, castigationes: aut judicia severitatis in impios, gratiae in bonos Lilla omnia sane fiunt, aut facta sunt Christo rege, de ijs, ex consilio voluntatis suae
statuente, emcaciter decernendori permittendo, quae sane decreta dispositiones coelestis illius imperatoris, de rebus omnibus ingulis,cum non possint illi, non esse perspectissima, nullus alienae patefactioni hic locus este potuit aut potest
438쪽
Suein. In loco .Pet. . V. yr, licitur Spiritus Christi in Prophetis praenuntiasse passiones 'glorian Christi. At occurrit Socin Spiritum Christi his dici quiasiluerit ea, quasn Christi quemadmodum Spiritus veritatis dicitur quis gerit qua sint
veritatis . Iohan. . . Q hocsese ait Paulum aphrasi uti, cum ait, inque, quae pacis sunt secte
Resp. Expositionem istam merit rehciendam esse, phrasin istam ex aliorum locorum analogia, interpretandam esse Spiritus enim Christi dicitur, quia Christo proprius, quia a Christo est,datur,mittitur, vide hoc ipse loco v.
sitione ista allata, nihil hic valent, nam verba si cundum materiam subjectam pro cujusque Ioci conditione, sunt exponenda. De.cordium scrutatione agitur pri md Ioh.2. v. 'si enim sciebat,quid esset in homine Orponit adversarius, hanc arcanorum cordis scientiam communisabilem Christo , eam Dei dono communicatam esse' Christum novisse stiritu fo,cu tatione hominum, Spiritu Dei, non esse opponendii, haec consintanea esse, eo loquendi modo , conje turas, aliorum hominum patesctionas tolli, non dixinamsi humanam pate1bctionem excludi. Haec responsio quod ad rei summam. Soeis Pro solutione cst, nemini extra Deum , compag. 466. municari simplicitor, absolute arcana cordia nosse:hoc viris sanctis non fuit communicatum, qui aliqua tantum arcana noverunt, quandoq; ex singulari revelatione Spiritus: ut enim Deus unus est ita unus solus, novit omnia corda
439쪽
CLASSIS. ITfiliorum hominis I .Reg. 8.v. 39 nec Deus, cum se a rebus omnibus alijs distinguit, appropriando sibi hoc talia attributa , non habendi modo sed possessione ipsi a rebus omnibus alijs distinguit a Cum Christus , Spiritu suo, arcana cordium novisse dicitur, hoc patefcctioni gratiolae,quae nudis hominibus per Sp. Dei dono contingere solet, opponendum est Christus enim Spiritu suo tanquam omniscio, simpliciter
absolute homines omnes Marcana eorum cognoscente, sciebat hominum cogitationes de nudis hominibus, quibus aliqua contigit revelatio alia ratio est. Ad locum Apoc. a. v. 23, sic Socritus esciis cum adversari' admittere,nullum Prophetam ita
ausurum esse loqui ct una cum adversari: dicere, Christum Prophetis omnibus longe praestare , verum
ut ex Dei dono habet dominium 2 regnum, ita absolutam humanorum cordium nolitiam habere utpotesine qua,tota eius gubernatio, quae in eriorem hominem, potissmum respiciat, consistere non Sqc possit)proinde,ex hoc conclud on posse, Christum p et
esse illum unum Deum tarticulum quidem hic t Graeco haberi; verum sciendum esse, articulum, narticipi s junctumsepissme nullam vim habere. Resp. Me crambe illam jam toties recoctam transmittere et Arietem illum articularem,quo toties nos quassavit Socinus,quia nonnihil hic sibi metuebat ab eo, contemnit tanquam invalidum. Ita pro arbitrio tollit, extollit, amplificat,extenuat, Min quam velit faciem habitumque transformat articulum.
440쪽
CAP. V. Sextae Classis argum. De Patratione miraca lorum. intum & vltimum proprium Dei opus,
est, patratio miraculorum Argumentum
ille nus. At Christus propria authoritateo potentia sibi inhaerente,patrat miracula. Ergo. Summa autem Socinianae exceptionis est Cum dicitur solius ei esseμcere miraculi, sensium esse, vim omnem ac potestatem sciendorum miraculorum ab uno Deo proficis hanc concessione variam esse, ampliorem restrictioremur prout ipsi Deo visem ferito pracipuam in eo differentia confistere, quodpotestas data,vel resideat in eo , cuidament, quoue arbitrios perpetuo permissa via non resideat in eo cui data eu, sed ad arbitrium dantis ei sit concessa : ita ut precario non autem Domini titulo eam possisat modum posteriore
. Apostolorum esse, modum priorem Chrasti: istius inter Christum 2 Apostolos discriminis , tria essen ιηρμι. r. auod Christus cum imperio inpotesate isciebat miracula. .a. Suod potestatem miraculas endi, ali s dabat. 3. Diod in ipsus nomine ab aliν miraculasebant Resp. Verba accipienda ut sonant meum solum facere miracula, significat,neminem alium facere miraculari haec enim proprijssima nativa verborum significatio est. Agens non denominatur agens , a potentia agendi, alteri concessin sed ab actione Potest qui potentiam