장음표시 사용
121쪽
ris,lum de eius quos, ιγrannide non nihil ex verbis Solonis.
Ignu obseruatione ac memoria est, quod in historia de rege Pisistrato, ec eius dissensione cum filiis notatur,tum quam callide ac prudenter ut homo Graecus omne prorsus odii ac simultatis suspitione apud popu -llum Atheniensem sustulerit. Nacum forte dem Pisistratus qui Athenis imperauit in dicenda sententia minime obtinuisset a liberis assensum, ex ea re factu est, ut inter eos orta simultas crederet,quod aemulis atq; aduersantibus ut sit) maxime gratum pro uoto contigerat, sporantibus ob eam forte seditione at distordia, futura in re/gno nouitatem.Uertim Pil stratus comperto aemulantiu manimo,ut eximia uir prudentia, ciueis omneis conuocauit, atq; ad eos in hunc modum uerba habuit. Succensui equi/dem pro tempore inquit o Athenienses meis fili js, quod ipsi paternae uolentati ut par fuit minus acquiesceret, sed
uisum mihi deinceps est,officium essemeum,ac pietatis pa ternae munus,ut ego ipse in liberorum sententiam cocede rem. Debetis igitur scire, sobolem quidem ac liberos regis cum patre conuenire,&in omnibus esse concordes. Quo
comento ali astutia effecit, ut omnibus plane Atheniensi/bus
122쪽
bus spes tolleret, futurae nouitatis. Idem quoQ Pssistratus mira quadam arte, di ingenio tyrannide occupauit sicuti a Solone ec alijs permultis scribi t). Nam blande primu uoca/re populu,atq; elicere coepit : dein sibi ipsi uulnera inflixit. ec in publicu simul progressus, atm uociferas, ea se ab hosti hus accepisse. Quadringentos sibi custodes dari exorauit: iuueneis admociis acreis oc robustos, abus armatis stipatus reipub. Atheniesiu statu euertit, ac regia potestate arripuit. c A P v T II. ins studio de diligentia Actu sit a Romnis,ut libros Nagonis de
agro colendo in Latinum conuerterent: tum aliud eum.
plum de cor.Taciti historia,quo honore a Tacito imper.babitabo in bibliothecis lotata fuerit.
Otandu ξc illud est, quanta cura,& studio factu
sit a Romanis, ut ea omnia diligeter obseruaret, quae ad ipsam uita cultum dic mores hominuptinerent. Nec em leges tantu, oc sacra quaedam ab Atheniensibus per legatos acceperunt, sed comentarios etia de agricultura, V eius praeceptis, ab ipsis Carhaginiesi bus senatus authoritate,in usum Romanu transtulerui. Naeum Mago ille Penus, qui contra Romanos imperator eX celles fuerit libros de re rustica duo de triginta condidi stet, decretii est a Romano senatu, ut ea quide uolumina ex Pu nica lingua, in Latinu sermone couerterentur: quo maior etia utilitas,at*c5moditas colendi aetri, Romanis uiris traderetur. Quod ipse C. Plinius ad Vel pasianu Augustu scribit,qui inter alios quom Magoniani operis interpretes,De . . icium Syllanu fuisse asserit, cui demandatu fuerit, Magone Declas S ud ipsum in Romana oratione transferret, siquide non modo
nobili genere Syllanus hic suit, sed etia sapietior ut inquit Plinius 4 copositissimae. Facit ad hoc θc aliud exemplum de
123쪽
m - PET. CRἔNITI DE HONES. Tacito impe. Romano.Is enim Corn.Tacitium costa Iatis historiam de Rom.imperatoribus, non modo in omnibus hibliothecis iussit collocari, sed etiam edicto caui ut decies quotannis ad usum publicum transscriberetur, atq; in hi Bliothecis pariter poneretur. In quo aperte probatur, non illum modo sui generis di familiae,sed etia historiae ratione hahuisse, qua reru omniti memoria,& utilitas , ad ipsos post
ros Ppagat,quod di Flauius Vopiscus ad Bassum retulit.
c a P v.T III. De censorum potestate e de triplici poena in Romanos qui diacerentur in aerarios relathac ibidem subscripta uerba ex
antiquis Ieribus de ipsis censeribus. Rudenter a Romanis factum est,in moderando imperio,& moribus corrigendis,ut ea in re magistratus eiusmodi haberent, qui c6silio,ct diligentia singulari hoc ossiciu praestaret,quales in urbe censores fueruLQui praeter alia multa cu ageren ad regen eos etia ciuitatis mores creari mos fuit, sed in erogandis poenis,atq; mulctandis delictis, quod apud Astoniu Pedianureperio, notandu mihi hoc loco uidet, cu in quoq; ordine Rom.ciues pro ipsis meritis, cuiqj condigna poenam statu issent.Na qui senatores essent, his quide poena fuit, ut sena
tu amoti,eiicerentur.Qui aute Romani equites delinque hant,eisdem censores publicu equu adimebat, sicuti nimis interdum obesis, corpulentisin equitibus, uel quibus mala curati equi, strigosiorest fument.Qui uero plebei foret,eorum nomen pro delicto in cetitu tabulas censorii authoritae te referebatur,nessi amplius in centuriae suae albo scribebat, sed aerarii fiebant,ac pro capite duntaxat tributi nomine aes Praebebant. Ex quo permultos legimus, in aerat ios fuisse ro
latos, sicuti oc apud Liuiu ec alios ueteres habemus, quod
124쪽
ego ob id apposui, ut eoru facilius errores a studiosis agnoscantur, qui etiam doctioi es haberi solent Sed Zc uerba ips, libet hoc loco adiicere ex antiquis legibus, quo apertius censorum dignitas atq; potestas intelligatur. Nam di Cico
ro haec eadem refert: censores,populi,ciuitates,soboles, liu Pecunias, censento, bis empla,viari δquu,rram uectιgalia ruento: Popubs parteis in tribus distribuunto: Exinde pecunias per ciuitatis ordines parti into: Equitum,pedit mri; prolem distribuunto: icelibes esse prohibento,mores populι regunto: Probrum in sienatu non relinquunto: r . ' Bin fiunto, magi Datum quinqxennio habento: Reliqui magistratus annui fiunto:
ottis potestasseemper esto. Quosa me alibi copiosius striptu est,cu censeru potestate, aliosq; magistratus Rom. ciuitatis diligeter explicaremus.c A P U Τ IIII. Quintll bouis praeceptoribis di Epuli debeat,de de Alexan.Macedone erogi praeceptore Aristotele iam de eius quinquaginta libris de anima Iibus,digna prorsus memoria.
Uantu debeant homines honestis ac eruditis prae/ceptoribus, abunde quidam ueteres principes,dc Romani,& Graeci demonstrar ut, qui suos quidepraeceptores, non modo summa dic egregia obserauatione coluerunt, sed honoribus etia maximis, ait digni talibus prosecuti sunt. Nam paretibus, rediis, ct praecepto/ribus u inquit Plato) uix hercle pro merito illud uetus ν obseruari potest,cu tanto muneri nullae satis gra/tiae referantur. Alexander autem Macedo, Philippi filius, qui selicissime imperaui cum Aristoteli suo preceptori ac
125쪽
ilosopho debere se ingenti eruditione intelligeret, non semel quidem suu animu,allobseruantia,praeceptori aperuit, ratus suum esse officium,ex iure ipso humanitatis,tanto praeceptori uicem aliquam optime de se merenti reserre. Non Gnim tantum Aristotelis nominipatriam condidit,ac tantae rerum claritati benignum ut inquit Plinius animi testimonis iam miscuit edetia naturae sacra, re causas perquirenti, ope
maximam tulit, ne tam diligenti studio,&honestissima disciplinae, sua deessenta molumenta .Sicuticiam libros illos quinquaginta de animalibus coposuit, quae a G .ου. si Iamssi sunt appellata: quonia octoginta quidem talenta ut inquit Athensus)impensa in his sunt. In quo rex maximus aperte demostrauit, no esse minus posteritatem comentariis instruere,quam uniuersi orbis populos at prouincias deuincere. Sed hoc totum copiose C. Plinius declarat ad casVespasianum in hunc modum: Alexander inquin agnus,cu esset inflammatus mira cupidine animaliunaturas noscendi,commentationem hanc Aristoteli delegauit: sium mo in omni scientia uiro. rum aliquod millia hominu in totius Asiae,Graeciaeq; tractu parere illi iussa sunt,eorum uidelicet,quoS uenatus, aucupia, piscatust alebant: quibusq; uiuaria,armenta, Piscinae,aviaria in cura erantinequid usquam gentium a lato Uiro possit ignorari Hos em omness perc6tando, quinqua ginta ferme uolumina ilIa praeclara de animalibus condidit. Haec Plinius deAlexandri studio ct affectu erga praeceptore Aristotele: quod equidem uel ob eam praecipue causam putaui obseruandum, quoniam in quorundam commentariis eundem inuenio Alexandrum mutato animo suisse contra Praeceptorem,eumiu deinde capitali odio fuisse insectatum, quod esse ucrum 8c illud admodum insinuat, quoniam AleNandri mors ex illo ueneno Stygae aquae, non sine infamia Histotelis excogitata creditur.
126쪽
c a P v T V. De praefectis Bbiarum apud Romanos Er de Naioribus de minoribus provincijs,ac inibi illud vergilij expositum: SicanimusINMMγluasnt consile dignae. contra aliorum sententiam. Ub.Vergili j uersus notissimi sunt in poemate bucoIico, quod inscribitur Pollio: omnes arbusti iuuant,humiless misitam. - SicanimusβluasβI sint consula digne. Myloco nostri interpretes ut alia multa) paulo indoctius a tm ieiunius hoc ipsum exponuntidiceres sylvas dignas co
id T siu' 'xi Pollione consule referri
pollit,idi ipsum nullo prorsus authore scribunt. Sed enim maior suhesteruditi ac sensus remotiosiqui ex ipsisRomanoru legibus at decretis elicitur. Na cautu fultapudRomanos ,uti cos. quidem ipsi cura colliu atq; syluaru haberet ut hac raisone materies no deesse qua uidelicet nauigia publica possent a praefectis fabruconfici:sicuti et seruatu adhuc in Veneta repub. illipraefectos habeat,quibus cura haec syIua rum sit demandata, ut quotannis sata illa et arbores ex decreto publico excindantur: ne materies no copiose construcdis
ig' siuggdat .Quin & illud in ueteru libris nota tu, quod
ipse Ancus Martius qui Numae nepos ex filia fuit,primus Ancus Mars
vi voci sicubi hoc casu aliquo defuisset,luminores obibant. ITRle maiores, re in quis Conchaud amplam Iaudeato dignitate consequi possent,ueluti cum sylvaiu ct collisi negoctu agerent. Ex quonan. Suetonius de caec consiolatucu Bibulo inquit,consul creatus est Nob ea causam,opera
127쪽
Pa T. ca RITI DE IIo NE Doptimatibus data est, ut prouinciae futuris consulibus mi nimi negocii, id estfyIu colles ijdecernentur.Qua maxi me iniuria cauar instructus, omnibus ostici js, Cneu Pom peium alIectatus est, ostentum patribus. Sed hoc idem axnostris etiam iureconsultis ediscitur, qui prouincias mino res nominant,& sylvarum curam in illis reponunt :quibus.
vera lis iuris lacile consuliquid ipse poeta Vergilius, iurisciuilis ut ait
civilis studio- Flauianus doctissimus insinuet. Quam sentatiam α I i/sia ger noster Lacetus non improbat-r ingenio maxime can
sferri, si didon elegantias ueterum probe doctus.
tatuur, G quae brum augeri,nanusque fit obstruatum a Stoicis ex lunae utribuK.
Eruatum est a ueteribus euenire in quibusdam arboribus, ut in lstitiali tempore frondes comuertatur, uel in brumali ctiam revirescant. .aal-Varro in libro ad uxorem Fundaniam, dia scrimina haec admiranda appellauit, quibus anni tempus discernatur,ex uersura foliorum dies solstitialis fuisse apparein at quod in olea populo alba,& salice accidere testat. Quae cum in aliis authoribus relata essent putaui ea subiicienda, quae M. Cicero ex stoicorum obseruationibus recesset, quo loco de extisipiciis, & diuinationibus agit. Probatu est imquit) a Stoicis in ipsa bruma, musculorum iecuscula auge/Pulma flore ri, pulegium aridum. florescere brumali die. Item inflatas scens. rumpi uesiculas, & semina malorum, quae in his med is imclusa Gunt,in contrarias partessse uertere. Iam & neruos in fidibus aliis pulsis resonare alios. Ostreis & conchiliis om/nibus contingere, ut cum luna pariter crescant, atq; decre
128쪽
DISCIPLINA LIB. IIII. , scant. Arbores etia hyemali tempore, simuI cum Itina con senestunt, in marinis aestibus,accessus, ec recessus Iunae motu gubernantur. Plutarchus autem Cheroneus incommentario Hesiodeo,apud PelusiotaS populOS rettulit,mini PHUiotae erame cepas esitari, quoniam inter oIera id solum contra lu/ abstemhnae aucta, ac damna minuendi uireis, re augendi contrarias habeat. Caius item Plinius re Aulus Gellius similia quae. dam obseruarunt, sed haec etiam in promiscuis quaestionishus exposuimus.
C A P v T VII. De Philemone poeta comico,eis, mirando interitu, ex. i Luctant historia Cy aliorum commenturi .
Epida quidem historia est aestitu digna de Phi/
lemone comico,eiusque mirando interitu, sicuti
in Gixcorum commentariis reperitur. Is enim
Philemon in scribendis fabulis elegati ingenio, di pervenusto habitus est: quando in scena ipsa, pleris ut scribitur) Menandro etiam praelatus est. Sed cum idem Philamon aetate iam aedita prouectior esset, eiq; ficus ad cibum paratae,in conspectu forent, asello cas comedente, puerum aduocauisitatasinum abigeret. Sed is tardius cum superuranisset comestas omneis uideret,urbanissimc inquit: Et nucda merum asello.Quo audito,coepit adco poeta Philemon risu & cachinno diffluere, ut ex eo ibide statim perierit. Lu
129쪽
εs p ET. cR INITI DE HONE . Hoc idem & in Sudae collectaneis, & apud ueteres multos passim reperitur. Nessi autem me latet,alios quoq; nimio risu petiisse, quod alibi commodius diximus. De ipso autem Philemone Sc Maximi Ualerii exemplis mentio habetur, et si poetae nomen temere a quibusdam sit deprauatum.
c A P v T VIII. . De mulso apud ueteres in sacris, de Titij uerba posita de hoetum Romuli Pollionis dictum ad octauium Augvaestum,πalia obiter non inlacunda.: E mulso N eius potione permulta in ueterum. υe bris scripta sunt, nem apud eos modo qui de go neribus potionu diligenter quaesierunt, sed apud illos etiam authores, qui sacra deorum re libatisones rettulerunt. Omnes autem in hoc fere conuentissimulsum quidem pro uini genere accipiendum, quod esset mel/Nusum in a te comixnim. Unde in sacris Herculis ec Cereris, mulsum cris Herculi hoc praecipia celebrat, sicuti Uectius Praetextatus in coenis G cereri. Macrobianis ostedit. Nam Cereri sacris haud uinum quidelibari fas erat, ex quo locus ille Plautinus percb lepidus in xulularia de cerealibus nuptiis. Quin ta xij. Calaanuario sacria hoc Herculi,ec Cereri fiebat: quod in Romanis etiafastis apparet,in hunc uidelicet modum: siue Pregnante, nibus timuli. Hinci erudite ac prudenter excusari uideo P. Vergiliis, qui scienter dixerit:
cui tu lacte fluos,ermiti dilue baccho. , ui uffiHaud enim ignorabat,uir utrius* iuris optime consultus, - 1 uinum ipsum mitescere, cum mulsum fieri occepisset. C.atrvis '. uir doctus, & qui Romanos luxus acerrima oratione lacera uir,de hoc etiam mulso mentionem fecit: si, euti Furius Albinus exoratione illius apud Macrobiu rocenset. Vix inquit prae uino sustinet palpebras.eunt in consilium
130쪽
Drs cIPLINA LIB. I It K sillum ibi haec oratio:Quid mihi negoci j est cu istis nugatoribus potius quam potamus mulsum miXlu, uino Graeco, edimus turdum pingue, bonum 3 piscem, lupis germanu Quibus apparet Scipionu aetate nam tum is Titius uixit solitos esse Romanos Graecuuinuta mulsum potitare. Sedec L.Scipio ut est author Liuius in bello contra Sanniteis, discrimine ipso,quo templa drjs immortalibus uoueri mos
erat,uouit Ioui uictori, si legiones hostiis sudisset,pauxillumulsi,prius* temetu biberet, se factam: quod ipsis dijs coradi fuit.Illud aute mulsi genus pro optimo habitu est, quod
ex uetere uino constaret: nam re multi ut inquit Plinius)longam senectam mulsi tantsi nutritu citra aliti cibum toleravere. Ex quo nobile illud exemplis de Romulo Pollione. qui supra centu annos uixit. Nam cu forte diuus Augustus illum rogaret, qua na ratione uigore illum θc animiWcoryporis tam feliciter custodiret: Intus mulso respondit, foris
oleo. Appellatur&aqua mulsa apud eundem Plinium, li hibitinus . ost medicos, quae melle addito diluitur,cuius potus maxi/ me utilis alliosis,& his qui exili scp animi sunt quos Graeci
uocant.Lenit etiam transitu spiritus, ct comtra tussim ualet,alial permulta, sicuti eorum tradunt com mentaria,qui remedia morbis excogitarunt.
id apud ueteres sit,urbe Roma fui se ad aequilibriu post er quod
aequilibritas uertitur a M. Tu io,quod est Graec. 7. μιμ rata Tum non nihil etiam de deferentia inter urbem a Romam. doctrina iurecossultorum.
Criptum est a Iulio Solino de urbeRoma,eam fuisse primo quadratam uocatam:quoniam ad aequilibrium esset posita. In quo a uiris docti/oribus quaesitu est,quid eo loco Solinus intelligaticu uoce duriuscula, situm ac positione tam