장음표시 사용
141쪽
tem atque elegantiam , quam in CYLLA- & colligantur, & diurna nocturnaque
Io aliisque miramur, redolere. Vnde versentur manu. merentur variae illorum oriationes, quae
Quotu V. Vt vero, quomodo scribendi sint panegyrici, tanto magisplices sint pateat: sciendum est, eos esse duorum generum. Alii enim ANA-
orationes LYTICA , alii SYNTHETICA P, quam vocant, methodo
Amor iram methodum sequimur, quoties viri cuiusdam ill ultris historiam ordine temporis percensemus. Sic vi I Nivs auspicatus a Traiani adoptione, quae is deinde in imperio geiserit, paulla adcuratius exponit. Sic & LATINusPAcATus laudaturus Theodosium, primum de patria Hispania, deinde de patre , tum de dotibus fortunae, hinc porro de virtutibus dotibusque animi, denique de rebus gestis agit. Et ita quidem plerique s lent elaborari panegyri-
et , qui adeo nihil aliud sunt, quam historiae vel vitae magnorum Virorum, multis sententiis atque locis communibus, tamquam gemmis quibus lam, illuminatae. bntiaticos panegyricos vocamus, in quibus thema quoddam tractandum sitscipitur, quod deinde ex vita historiaque viri cuiusdam illustris illustratur. Exemplo esse potest panegyricus CL. MAMERTI Ni Maximiano Herculeo dictus, in quo demonstratur, Herculeum, quam ad resin. ndam rempubluam a Di cletiano vocaretur, plus tribuisse beneficii , quam acceperi . Vid. paneg. vet. I, 3. Hoc thema deinde petitis ex eius historia vitaque argumentis demonstrat. Ita& avcnNERus Henricum a Friten laudaturus , magni cancellarii sistit imaginem, eumque & genere nobilem , dc virtute ornatum, vi auctoritate conspicuuin, & doctrina prudentiaque inmgnem esse debere, exemplo eius de- monitrat. Ceterum sγ nthetica haec Ia dandi ratio ab ipso Cie ERONE inuentri videtur, quippe qui in ora tone pro hoManilia eadem fere methodo Pompeium Magnum collaudat.' Vbi enarratis his quae ad ortum
pueritiam, adolescentiam pertinent, V rilis aetatis classes quaedam constituu tur laudum v. g. vitae publicae & pridiatae; prudentiae, iustitiae aliarumve v v
Earum VI. Quemadmodum ergo declamationibus diseiplinae in , ita Rigum ςΠ panegyricis historia adparatum suffcit r neque quisquam scribethba,''' panesyricum, nisi qui interiorem viri laudandi vitam atque trist
lauda. y Ilam an numerato habet.
) Vid. supra cap. 2. ) Sive enim analytica, siue symthetica methodo panegyricus sit elaborandus, utramque paginam facit viri illius c seminae, quin civitatis, populi , &c. G. eui consecratus est, historia. Unde primo omnium sollicitum dem esse oportet oratorem. Quemadmodum vero superiore capite declamationem stripturos res e disciplinis collectas
in Certas classes ac argumenta dispescere iussimus: ita & hic historia viri, quem laudaturi stimus, in cerias periodos des. eribenda est. Et quidem, v syntheticam methodum eligimus, argumenta iam nota sitnt. Quamuis & hic loci communes iaepe ex intima philosophia morali, iurisprudentia naturali, & ciuili maxime prudentia depromendi sint. Deinde
vero dilpiciendum, quid ex historia vel
142쪽
es illi a patria, parenti s cita non tam tum directe valent, quoties illustria dc secunda commemorare licet; sed etiam ex contrario, s . bscuram & contentam patriam quis illultrauit, ii ex malis o tus , praue educatus bonus ipse tamen euaserit 6 c. Caute tamen ista, in vivis certe, vel apud illorum posteros , tractanda sunt. G.
VII. Collecto igitur ex historia adparatu , eodemque in partes Si 'gWi'
aut argumenta distributo, singulae partes erunt elaborandae. Verum caue hic eodem modo, quo in declamationibu , , procedab. sties Quum enim . in his arsumentum unumquodque per sΥllogismum commu-Vel enthymema oratorium disponatur ): in panegyricis singula ni di hi argumenta loco communi & ipsa hisoria constant . stori
vita viri laudandi ad probandam ill unorationis partem aliquid conserat. Sin
magis placeat methodus analytica: laudandus erit heros noller a patria, parentibias , educarione, G:ιbus eorporis, Io lunae, animi, rebus gesis , eet. Quotcumque rego mihi laudabilia in libitoria eius Oiseruntur, totidem nasci mihi intelligo panegyrici argumenta. LO
) Vide caput anteceden . Loetis communis citendit, rem
esse laudandam; quod quidem ipsium
per syllogismum nonnumquam perficitur, qui Aetiologiae in Loco communi locum subit. G. historia vero, laudem illam in virum illum illustrem cadere,
demonstrat. Solet tamen nonnumquam locus communis vel omitti, vel breui certae sententiae includi. Nonnumquam etiam locus communis historiae , nonnumquam haec illi praemittitur, aliquando inter se misi entur.
VIII. Locus communis facile inuenietur, cons derato paullo ad curatius argumento 9. Quomodo Vero elaborandus disponendm- ὰ 'HI que sit, iam priore huius opusculi parte docuimus ). ne. ela
) E. g. si quis laudandus esset a ge- contrariis de quibus ad =. praec. dictum. G. in Porro si de peregrinationibus eius
dem dicendum esset: locum inuenirent tractationes de peregrinandi prudentia, de utilitate peregrinationum, cet. Vide stupra lib. I. c. 3. num. M. βρο nere, loci communes tractari possent, splendidos natales multum conferre ad auctoritatem : illustri sanguini inesse quosdam virtutis igniculos: incitatrices ad res magnas gerendas esse virtutes exemplaque maiorum. Sic etiam in
VIIII. Hi oria ipsa non nuda recensenda, sed intermixtis subin- Quom de iudiciis politicis & moralibus, nec non variis similitudinibus. 40 M exemplis, testimoniis illustranda . Nihil enim occurrere debet in panegyricis, nisi illustre, sublime, magnificum.
Alias enim nihil interesset inter his lotiam Sc panegyricum. Hinc vita varii, iudiciis dc illuIirationibus, tamquam gemmis, distinguenda est. Exempli loco proseremus partem panegyrici nostri,
quem sempiternae memoriae SAM v lsεTRYRII aliquando consecrauimus. In eo educationem huius viri ita narramus, ut subinde intertexamus iudicia quaedam ae illustrationes, quas alio char
etere a reliqua historia hie distingu mus: Vix inaesimabile hoc coeli depositum deosculati fuerant parentes: vix in Ascam filii indolem e iucundu puerilis pr-R i dentiae
143쪽
denuae praeludiis Mimaduerteram: Fum dessienter ae prouide circumspicerent viros, iii tantae Ip. i admouirentur, ingeniumque ad summa omnia n.. . ni ad Drars es marem. Lentium, non ignobile in
Mari hia castellum, quasi omne sibi decus in sTavxti natalibus constaret, non alia ferebas ingenia , quae tutienti ibvsρι-
ren: um pietas, qtti non detrici aiunt per
me ali res tatim , quem domi adhuc ali sis
sub penetralibtis nutritiaram e pulcherrimo prodigalitatis genere gloriam hanc Iucrari, quod sTRYRIUM orbi dedcrint, quo maius dare nihil potuissent. M. ιhine S ehus in, ct mox, schola hac tantum ingenium non diutius capiente, Coloniam Marchicam, ita non porijs quam prae es increm nto adoleverit. In pri*ο-hendo illa honesissima aemulatione concer-ι-tim inspuis, Midlertis, mellius, dignitae discipulo magisri: de quibus idemtidem cogitanti maxime fit ambiguum, illine sTRYLio , an hic ipsis debere plura videatur. SI RYκio enim illi ad humanitatem optimasque artes: hic illis ad gloriam profuit; illi huic doctrinae suis iecerunt copias: hic reddidit aeternitatem. O beatum discipulum his magistri; l o beat illimos magistros discipulo talii Sexennioni iam in biliaris Utis tirocinia ingenii ineredibili cum laude risurat, talemque se prasiterat et Hyle, ut O aequalium gener sortim ematus, ct magi- eorum opinionem ingenio vinceret: reli- qutim erat, ut vinceret se ipsum, eumque campam inueniret, in quo virtus ei res emcurreret latius, ct parta tor vigiliis doctrdi
ret. Proditum memoriae cit, Aesculapii quondam filiis ad commendandamariis auctoritatem suffecisse , si Alexandriae se dicerent eruditos. Eadem tune Irat Leti coridis fama, ad quam, tamquam ad mercaturam bonarum artium , non Ν-
ingens quotidie militudo conflueba , exemplum inde petitura melioris tuitisdam ev uorisque doctrinae. Hὶς fraιIiora auspicainitis STRYΚIus, celeriter anteeellere omniabus ingemι glacia vigus est. Quid tam est praeter constretudinem, quam adolescentulum, reipublicae destinatum, Politistima humanitatis Itudia in academiis excoleret excoluite philosophiae se t tum tradere' traidis: his praesidiis animum ad maiora nitentem praemunire 'Irae,rri niti t. Videles ii tum iam in Sperii gii Jcholis castoris sapio: iae recessus euri se indagantem, iam duce Aegantissano M
itiis impendentem, iam reliquortim phil spuorum inhairentem sitfiuis. His med tamentis NOSTER prac,st eruditioni, quam orbis mox erat admiraturus. Eatin omnis aeui memoriam tam illustre exemplum, & pudore sutandat posteros, qui suas praecipitando curas, illotis, quod aiunt, manibus sublimiorum sitientiarum sacra turbant, & nouo genere furoris, prius eruditi esse volunt,
quam erudiri. Aliud animo fidiisapientissi
que glossatoris in sapientiam conniteretur
udus Aigamioribus selictissimam indolem
admotur, quae & fundamentum sic nunt eruditioni reliquae, dc sui neglectum per omnem vitam seuera ultione vindicant. Quantum ceteris adolescensibus ad salutandos amicoS , quantum ad corporis exercitationem , quantum ad alias voluptates innoxias, S ad ipsam requiem animi & cor ris conceditur tem poris ; quantum alii tribuunt intempestiuis conuiuiis, quantum denique aleae, quantum pilae: tantum ille s bimet ad haec studia recolenda sumsit. Cuius quidem consilii quantos fructus per omnem vitam perceperit, si alia deessent huius rei argumenta, vel ex ipso , quod paullo post amplexus est, iuris prudentiae studio adparuit. Sublimioribus enim his sacris inιtia: us, nihil resiput irrraestim, nihil intentatum, nihil, quia non saga cis ramente penetrarit. Sitiei vaso iuris Romanimari se commisteret, mese praerupto D
144쪽
Romanae discis inae ct Germanisi uiris rationes ct Litorii a vasto an. mo is comps xusi suam nihil ex impiti legib , Oisistitutis ignorare . p. fur is ' Hune in
modum desormatus M lineis omnibus expressus exscriptusque erat ille sinis ius, qui ingenii atque eruditionis ma. gnitudine oculos in se non Patriae lo-lum , sed uniuertae Germaniae esset conuersurus. Id tantum ad summam laudem restabat, Vt partes quaedam expolirentur amplius, & inducto veluti colore illuminarentur, ut tamquam in Apellea tabula, sic in sTRYRio, nihil pulcritudinis aut artificii deesset.
cnderet, sine rerum dentque ciuitium ad-
sui seret fictilui; bis semper te isse riuram soliciter en eatiit, ut nullis adii-deretur errarum populis , mila popularatim υpinionum incurrerra brevia , na las ignorantiae syrtes pertimesceret. Evid ex Ziglem , lasero , Eleugesis '.quid ex Metera' quia deinde in Hadrina ex Dechero, Brimnemanno aliisque doctissAmis viris de omni iuris legumque ratione accepit, quia non animo ita praeparato tam facile haeserit, ut non tam discere, quam reminisci quodammodo & recordari, ex illa vetere Platonis sententia, videretur' quam fortunato conatu omnes OX. Stilus panegyricorum sit sublimis ), grauis aeutu Qualis sit nonnumquam etiam , si ita ferat materiae ratio, concitatus ). P0 ς gyxi Obseruandum tamen, sublimis etiam stili certos veluti gradus esse. Vnde quo illustrior est, quam laudamus, persona; eo sublimiorem grauioremque elle stilum oportet in.
Cons. parti ) Vide supra pari. I. c. a. num. 46. Maxime naec grauitas in locis communibus & iudiciis, quae historiae immiscenda eta diximus, elucet. Vide
Attamen ut in omni vita, ita& hie illud adprime utile est, NE QUIDNI Mis. PLINi Us & sequentes panegyricorum scriptores, in primis AvSOMUS, plus iusto indulgent ingenii acumini,
Stilus concitatus panegyrico rum praecipue in exordiis A eonesusionibus locum habet, quoties adsectus moin
XI. Ad exordium & conclusionem quod attinet, nihil singulare Quid in habent panegyrici, niti quod in utraque parte vehementiores mo-eXordiis ueri soleant adfectus, quam qui in declamationibus locum habere ' 'θη possunt ). bus o
Nam saepe in panegyricorum vel exordiis vel confusionibus vii solemus R 3 apostro- dum .
Quum enim inter rem, de qua differimus , ipsamque orationem quamdam veluti Proportionem esie oporteat: facile patebit, sublimiorem esse debere silum in panegyrico magno alicui principi consecrato: paullo remissio. rem vero, si viri vel rerum restarum , vel eruditionis scientiaeque gloria conspicui, virtutes sint cclcbrandae. Hi ne
Guilaui Adolphi, regis Sueciae ct Ioannis Geo reii I. Electori; Saxoniae laudes enarrat, quam Fnisi I, NE cisti, ROF pr Rr, SENNEL Ti. Minus hoc obse uauit IO. HE R. BOECLERUS, cuius Oratio paene semper est. eadem.
145쪽
al ostrophis . sermocinata ibus, pro- bus non solum intempestiuae, verumi popoeiis , exclamati ovibus, esitique etiam frigidae plerumque essent sutu- figuris pathusicis, quae in declamationi- rae.
Di logi , π N scriptionibus prosaicis, locum haud postremum merentur dia- hQ4 φ log qui veteribus non modo , verum etiam ultimi acui scri-iauabiri ' proribus quibusdam suere in deliciis. Et quamuis hodie paene iam ju ab usu recesi erint, digni tamen sunt ob iucunditatem ac elegantiam, meren- de quibus praecepta nonnulla suppeditemus.
) Summis Graecorum philosophis ea scribendi methodus mirifice placuit.
Hodienum exstant PLATONIS, AESCHI-Nis N xENOPHONTis dialogi plane egregii. Nec ignoti sunt ATHENAEI seu πισσοφισαἰ, LUCIANI dialogi , aliaque huius generis opera. Ε Latinis in dialogis scribendis excelluit CiCERO, quire philosophica ει oratoria scripta pleraque hac methodo compotirit. VARRONis de re rustica libri III. ipsi quoque formam dialogi habent. G.) Exstat etiamCORN. TAcITI vel potius incerit auctoris de caussis corruptae eloquentiae dialogus elegantissimus, cui iungendus MINvCH ELicis insis itis dialogus, quo Christianae religionis caussam contra gentilium calumnias peroraesti omitto MACRORI UM, qui in Saturnalibus G. ATHENAEUM, in λι- . pie si libris G. non infeliciter imitatus est, & alios. Recentioribus paullatim vel displicere, vel ignora esse coepit haec scribendi ratio. Neque tamen nulli aliquid
ea in re ausi sunt. Nam ut colloquiorum scriptores omittam, dc qui in vernacula eiusmodi quid tentarum; non invenusti sane sunt dialogi quidam M. ANT. MA
Quemamodum enim omnis imitatio habet, quod nos capiat atque oblectet: ita non potest non dialogus cum voluptate legi, qui doctorum virorum mores, urbanitatem disserendique rationem veluti in theatro sistit. Nec iucunditate stolum, sed & utilitatesba, nonnumquam te commendant di logi. Quum enim veritates nonnullae tiata sint comparatae, ut si nudae ac sine inuolucro sistantur, animo parum composito duriores videri possint: consulticmum erit, argumentis in utramque Pa tem adlatis, de iis disputare, & lectori permittere iudici uin. Cui rei maxime inseruient dialogi. Vnde facile patet, cur GALILAEVs a GALN.AEis librum de systemate mundi dialogistica , quam dogmatica, methodo conscribere maluerit. Et nescio sane, an non id innue re voluerit Qv INCTI LlANVS, quando di logis libertatem adscribit, lib. X. e. s. uapropter historiae nonnumquam tbemtar in aliqua exercendi fili parte ponenda, ct dialogorum LiBERTATE gestendum. Quamuis enim ibi pro libertare Volsiani codices habeam ubertate: t
men quum id vocabulum iam paullo
146쪽
ante adhibuerit scriptor elegantissimus , non i me verosimile eli, eum illud hie
in Equidem iam olim elegantem de dialogo librum edidit cAR. sI
Li s. cI I Lxxxxvi. in 8. Sed ille hiltoricus potius & criticus est, quam
rhetoricus, quod & de GEORGII pasculi diatriba de usitata veterum exemplo ratione tradendi per dialosos, Ε - senii, CIII cc., medita, dicendum Videtur.
qi is , quo variae de materia quadam dubia sententiae ) expen- ἐμ/
Plerosque ergo dialogos sermones personis tribuere , quos numquam inter s. habuere, satis constat. Ac proinde socRATEs, viso PLATONis Lysidet Proh Dti immortalei, inquit, quam multa de me mentietur adolesens' DioG. LAERT. III. 3 s. Non magis veras ei se, quae in LuCIAM, ciCERONI s, aliorumque veterum dialogis viris suininis tribuuntur, orationes, facile unusquisque, qui
in his non plane hospes est, intelliget.
Cic. Fam. IX. 8. ad Varronem, Puto fore, ut cum legeris mireris, nos id loeulcise e inter nor, quod nunquam locuti sumus. Sed nisi murem Lalagoram. G.
Exstant etiam dialogi, in quibus Dii vel mortui in campis Eliseis inter se confabulari finguntur, quales e veteribus LuCIANus conlucit. Cuius etiam meretrices & stitores & galli adeo colloquuntur. G. Ilos PoETi Cos dicere postis ob ingeniolam fictionem , quae hic utramque paginam facit. Sed quum ob sutiles libellos nostra memoria hae methodo scriptos hi dialogi sire ridieuli faeli sint: iis iam quidam non
Equidem , quemadmodum sa- miliares de rebus variis inter se caedunt sermones: ira 3c dialogos de rebus omnibus coni cribi posse, nemo dubitauerit. Sed quum hic de iis potissimum agamus colloquiis, quae inter viros cruditos habita finguntur, hi vero non videantur de lana caprina sermocinari raptissimam dialogis materiam suppeditabunt quaelliones dubiae , de quibus in utramque pariem solet a viris doctis dis putari. Sic cicullo modo diuero is des Diis sententias, modo ancipites veterum de diuinatione disputationes, modo quaestiones de sato, vel de suinina hominis felicitate , examinat paullo ad
III. Quamquam autem multiplices sunt dialogi ' : praecipue t Quotu'. men hic obseruandum , alios HISTORICOS esse, alios CO- 'Τς' MICOS . Quae diuisio non ab obiecto, sed a forma vel scri
bendi ratione, desumitur. Sic praτovis dialori vulgo diuidi solentin φιακὰ, qualis est Tianaetim, ἐλκους. qualis est Apologia Soeratis; λ - νικοῦς, quales fiant ri ager, Crat' tu, So pht yia, Lacher: ἐλιγδικοῦς , quales Par menides ct Protagoras; πιλιηκουε, qua
Ies Criton , Phaedo, Minor, Symp An, LQ s , Menexenus, Citipho , Philetus ;πειραςιias, quales EuthyPhron, Meno, Ion , Charmides; ρεμ οπα ἰs, qualis . cibiades ; ac denique αμπι Πικῆς, quales Hippias, Euthydemus o Gorgias. Vid. ALai Ni introd. in Platonis dialog. n. s. apud FLERI C. Biblioth. Grare. III,
' ) His,uos dialogos voco, in quibus, quid inter personas actum sit, historice narra: r. Tura sum cIcERONIs dialogi,
147쪽
Quales perlAnae eligendae in dialogis hi floridis Quot par
dialogi de oratoro, de finibus, de di-uimmo ne aliique, in quibus tum occaso colloquii, tum ipsi, qui inter amicos ultro citroque habiti sunt, sermones hi
Comicos adpello dialogos, ubi,
sine narratione , sermones perIbnarum, directa oratione, proponuntur. TaIea sunt CicERONI s dialogi de legibus, ut Sceiusdem Topica ad Trebatium, nec non
partitiones orasoriae. PLATONI s Etiam ,
Luci ANI & ERAsMI dialogi plerique simi comici.
IIII. Ad historicos quod adtinet dialogos, primo Omnium eligendae sunt personae, & qui dein tales, quae uno eodemque tem pore vixerunt ), & quas ita loquuturas futile vero simile fit '' .
Ridiculum ergo esset T. c. Abrahamum , Petrum 3c Mahumodum colloquentes introducere, qui quum eodem tempore haud vixerint, nec colloqui profecto inter se potuerunt. Et tamen ne PLATO quidem sibi ab hoc vitio temperauit, qui in Timaeo philosophum hunc Pythagoraeum introducit collo in
quentem cum Socrate, quos tamen e
S.rm tr. I, I. Obleruauit, quamquam dc CICERO de suib. V. eum a Platone auditum reserat. Immo & Socratem cum
Parmenide , cuius pueritia vix Socratis senectutem adprehenderit, Sc Paratum ac Xanthippum, Periclis filios cum Protagora committit Plato, quum illos multo ante insaniis illa pestilentia Athenis absumsisset. MAegon. ibid. In dialogis mortuorum maior hic licentia, cum apud inferos una esse fingi queant, qui totis saeculis alioquin suere seiuncti. G. Uivbique, ita & hic τοστέπιν tramque paginam facit. Hinc ludibrium deberet lectoribus, qui e. g. Auresumdc Liuiam de substantiae definitione, aut de usu syllogismorum loquente g introd. cereti Quis enim credat, par istud coniugum de quaestionibus eiusmodi leviosimis inter se disserui sibi Peccauit ea in re ipse CICERO. Quum enim in quaestionibus Aeademicis Lucullum & C tulum introduxisset loquentes, ab ME-co monitus, tantos t viros de rebus eiusmodi colloquutos, vix esse verisimile, mutavit consilium, aliasque personas elegitit Pro illo tantos rectius dictum essethos. Nemo tum tantus, quem non deceret disputare de argumento Academ, corum. Sed 1cilicet Lucullus & Catulus hoc genus Iitterarum non amabant. G. V. Partes eiusmodi dialogorum tres numeramuS, - - υἰν,
occasionem colloquii, que, quomodo illud abruptum sit, e--- ipium colloquium, Acis. γos deni- narrat.
Qualis sit VI. Nauatimιευη partim prologo ' , parti m narratione constat, tametsi prologus non semper videatur necessarius.
Prologus , nihil aliud es , quam
totius dialogi exordium, quod vel ab ipsa re, vel a circumstantiis loci, temporis , personarum, potest desumi. Sicci cano dialogos de diuinatione auspi-- ur a vetere quaestione, an sit diuinatio quaedam praesensioque rerum sinturarum Dialogis de natura Deorum prologum a philosophorum diisentis de exsistentia & natura Deorum praemisetit. In principio librorum de legibus, de lauesbus municipii Arpinatis ; alibi de laudibus Luculli 3c Hortensii dinitat. riata si vitas est horum Pre lagorun
148쪽
logorum, quae tenere etiam illos possit , quibus de caetero longum eth ipses Dialogos legere. G. 3 ) Narratio quasi viam pandit ad colloquium, α qualis fuerit termocinanti occasio, enarrat. Dicendum e
go , ubi viri isti congressi sint, & qua
occasione in hanc dilputationem inciderim. Ingenio ergo non magis, quam iudicio, hic opus eli, ne quid finga mus , quod circumstantiae nou fera
VII. Prologus non aliter, quam quodcumque aliud orationi sexordium. elaboratur ). Narratio vero ordinem temporis obseruat, adsoque, quid antecesserit, quidue consequutum sit, sigillatim exponit η λ
Quemadmodum ergo orationis exordium Drotias, artiologia , andos oebas absoluitur et ita eaedem pactus in dialogorum prologis obseruantur. Id quod vel unico exemplo demonstrare
iuuat : cICERO de nata Deor. I, I. in
prologo huius dialogi diitensum phil
tophorum de Deorum exsilientia 5c natura hoc ordine exponit. I. PROTAsis. Magna semper fuit inter philosophus contentio de natura Deorum. IL AETIOLOGIA. Disputant enim I. de ex sentia Deorum. II. de eorum essentia. III. de providentia. III. Apo Dosis. Et tamen haee quae sin maximi momenti es.
IIII. BAeis. Iime philosophiae me seditio dedi, O maxime amatii academicam, quae nihil temere afl mare. Vnde etiam meihora academicorum de natura Deorum di putabo. Habes hic omnes exordii partes , ad quas facile etiam reliquorum dialogo rum prologos licebit reuocare. ) Hine vulgo aiunt, narrationem
constare anteeedentibus , concomiIantibus, CV consequentibus. CICERO eodem dialogo ita narrationem disponit. I. ANTECEDEN s. Vini ad Cottam fortis Latiuis , ct inueni diutitantem crimniicio Epicureo er Balbo Stoico.
III. CONfEQv Etis. Facile ei assensM . primo Helirium rogasu sententiam. Elegans in primis est παρον-οὐ, quam Octauio suo praemisit MiNuc Ius LIX. Ex Orsus enim a laudibus Octauit Christiani, deinde narrat Caecilium , Deorum cultorem, Octauio familiarisi simum, salutatum hunc venisse, quo- ω cum hic ad maris litus deambulatum exierit. In via Caecilium incidisse iasimulacrum Serapidis, quod quum more maiorum veneraretur, Octauium monitum esse a Minucio , ne pateretur familiarem diutius in tanta re errare. Hinc occasionem illis natam de religione disputandi.
VIII. 'Aγων ipsum enarrat colloquium. Vbi obseruandum, varias Quid sit de quaestione sententias inter personas colloquentes esse distribuen--t . das ' ). Primae partes plerumque deferuntur personae, quae opinionem Vel vulgarem, vel paullo absurdiorem defendit ). Vbi haec persona dixit sententiam, altera respondet, & prioris argumenta partim probat, partim refellit, &, quid sibi videatur , exponit' ' . Idem & reliquae, 11 plures sint , personae faciunt. Acc dit nonnumquam veluti arbiter. , qui totam litem componit ).
Hanc regulam adcurate plerum aue Obseruat clCERO. Sic in dialogo Heinucii fundam. Ciatiar. Latιου. de natura Deorum alium ex mente Ε-picureorum, alium ex sentenua Stoia
149쪽
eorum, alium ex Platonicorum prin- dc pro Christiana religione eopiosiuscipiis de Diis disserere fiugit. Ita & disierit.
M sucius FE Lix Caecilio partes paga- Ita eodem dialogo Mi Nurinorum , Octauio Christianorum tribuit. CIvs FELix veluti arbitri paries in se ) Hinc in CicERoNis saepe lau- sulcipit. Sed obseruanaum , arbitro dato dialogo vELLEIvs Epicureus, in eiuli nodi locum vix esse in dialogis Miri vciI FELICIs octauio Caecilius , CICERONI s. Quum enim hic academi- Deorum cultor, prior dicit sententiam. corum scholae dedisset nomen , qui Hic quoque exemplum lucu- nihil temere adfirmabant : sacile patet lentissimum dabit MINvCiI FELiCis dia- ratio, cur numquam coissponat litem, logus, in quo Octauius Caecilii argu- sed lectores veluti sub cultro relinquat. menta non solum adcurate refellit, sed
Quatis VIIII. Diloeus plerumque breuissimus est , & tantum, qu Pila t modo interruptum sit colloquium , aut quid rei consequutum sit , enarrat.
Hic quoque aliquid, quod veri- Sic ΜINucavs FrLIx in epilois simile sit , fingendum, v. c. accessisse go narrat Caecilium Octauit oratione
amicum, qui alio sermonem inflexe- permotum, profanas de religic ne sen-rit, vel itum esse ad coenam, in qua tentias eierasse,& christianae ecclesiae aliis de rebus in multam noctem com dedisse nomen. fabulati sint, cetera.
Quales X. Dialogi remisi non historico narrant, quid inter se sermo-PςU00δς ciliati sint amici , sed tantum directa oratione , ut comici solent,
infidis 16 singulorum orationem proserunt, praemissis semper personarumgis eo mi nominibus '). Quo fit , Ut veluti κατ' colloquia vocenturgi δε eiusmodi dialogi.
Quum in dialogis historicis Ele- laudem mereatur . /-ππιιἔα , quaerumque personae verae introducantur characterem perlbnarum quodammodo inter se colloquentes : in comicis no- exprimit , qua in re PLAvTus in primina sere finguntur, quamuis & hic mis mirus fuit arti sex.
Quot par. XI. Haec quoque colloquia πιυσκευὴ , αγῶνι & ἐπλογω ab-tibus illi tauuntur. Verum ευἰ nec prologum nec narrationcm com-
-Gφm 'plectitur , sed tantum ipsum ostendit sermonis initium, & quo ordine colloquentes in hos sermones inciderint ).
Sic ERAs Mus coIloquium de pe- colloquium, S quod una cum eius. re nationibus reliciosis inchoaturus, dem palmam reliquis om- fingit peregrinantem quemdam , do- nibus praeripere existimo. Vnde illud mum redeuntem, in amicum incide- colloquendi artiscium ex his quam o re, qui illum blande salutatum de iti- time addisci posse videtur. Sed c nere percunctatur. Quumque inter a - cERo etiam Tusci lanae disputationi prilia hic quaerat , quem inde fructum ' mae praemittit EXOrdium : deinde , ceperit, occasio illis subnascitur de pe- Sed quo commodisu, inquit, diriptitatio-regrinationibus religiosis liberius con- ner nostrae explicentur δ sic eas expcnam, fabulandi. Elegans est illud ERASNI qtias agatvr rras non quasi narretur. Ergo
150쪽
Ego isa nascetur Exordium. A. Malum mihi videtur esse mors cte. G.
XII. De sitis dialogorum non est, quod hic plura moneamus, Qualis 3uum illum iam supra satis adcurate descriptum me milieminus. ει UL llud tantum addo, hic fluoque personarum . quas loquentes in- μ' Hi troducimus, habendam esse rationem, ne vel pueris cothurnos, vel Herculi soccos aptemus .
. in Uid. pari. I. c. A. num. 18. tribuerunt laudem, ut ipssim Iouem, .. in Alius enim dicendi character si Graece loqui vellet, Platonis orati viro erudito alius indocto , alius viro ne usurum sbmniarint , ubique eum-honelio, alius parasito , alius Thrasoni dem seruat stili characterem , eamdem competit. Hac quoque in re parem Orationis ubertatem, eaque re multum vix habent Luci Arius , PLAUTUS , M venustatis dialogis suis detrahit. Di-TEa Tius, quibus nemo sere diuersos scrimen persenarum seruat etiam pLA- persentirum characteres 3 pia etiam ser- TO : sed nimirum apud eum omneania stili adcuratius expressit. Contra philosephantur: unde non tanta potestea νLATO, cuius stilo omnes tantam esse, quanta in Luciano, varietas. G.
ΡRosa oratione etiam inscriptiones conficiuntur, quae cum vit se Instri. mis potissimum temporibus, id est , patrum nostrorum mem ptiones ria , nouam veluti faciem induerint , recte in antiquas Sc n 'ς st '
) Quales veteres fuerint inscripti in prodiit tandem elaIaccxxxii. Et danes, satis adparet e tot marmoribus , tribus operibus, quibus AN To. FRANC. quorum epigraphas collegerunt IAN. GoRIVS locupletavit caeculum, nempe GRYTERUS, TH ΟΜ. REiNESIVs , RAPH. Inscriptionibus iis, quas DoNIvs coli FABRETUS, IO. BAPT. FERRETIVS , IAC. gerat, tum Etruscis, ac denique Colum-SPONLVS , IAC. PHIL. T MASIN Us , S-- barao s. monumento Libertorum Luuae TOR. VRSATVS , IAC. SALOMONIus, Augustae. G. At postremis tempori-NUPHR. PANU INIVS , ΜRRC. VELSERO, bus aliud in usu esse coepit instriptio-PRIL. A TURRE , CAR. CAEL MALV - num genus, ex meris argutiis conss. IA, IO. VIGNOLIVs, nuper etiam SCH . tum , quod cum vetere illo nihil h
MArrvius in Antiquitatibus Galliae, & bet commune, nisi quod auctores ix NAiANsIus in epistolis, aliique quam harum inscriptionuin breues longasi plurimi. Vt iam non dicam de nova que lineas promistue ponere selent. MARQvARDI GVDII collectione , quae Quum enim ob poetarum ineptias ipsa Monardiae typis Halmiam, excusa, carmina, quantumuis nitida, serdera S opus e