장음표시 사용
111쪽
nobis, sed oculis usurpare videamur. Insignem haec usum habeni in delcribendis peribias, quarum non nisi ex interiore philosop. ua moratii peti Possunt. Quam accurata eit dulcriptio Catilinae apud sALLVST. Gril. ς p. s.corpus paιum mediae, vigiliae, algoris, supra qirum cuique credibile Γι, - nuxus audax, Itibdes as, varius , crim; rei libea , tilator ac assi reator, alitini adpetens, sui profusis, ardens in etιpi. ita tibiu : Iatis loquentiae, sapisntiae parum. Irisu animtis immoderata , ineredibilia, nimiso Ita semper euri har. Sic sENECA d ira, I, I. iracundiae turpitudinem exa geraturus, effectus & adiuncta iuroris &irae inter se contendit; nam ut scirentium certa indicia sunt, audax oe minax mssitst, tristis frons, torva facies , eitatur gradus, inquietae manus, color versus, crebra O Ghi mentitis acta suspiria r ita irastantium eadom signa sunt. Flagranto micant oculi, mutuus in ore toto ru-lor , exae ante ab imis praeeorditisah-guine I lahia quatiun ur, Gnt.1 comprimuncur, horrent ac di risuntsr equit, Dirisus coiactus aesriacns, articulortim se itios torq .miv ni JOnus, gemitus mugi-
iisque , O Iiarum ea lanatis et ibi sermo praereptiu , ct complosae fa piris . munus, o ptisara humus pedibas,
minas agens, s da vi quo horrcnda facies , di praet an is mse a qu imum Den itum. CicERO de mansuetudinu in orat. pro M. Marcello 3. animum vincere, cet.
Hypo typosis atque Dia posis hue
pertinent, quae totae propemodum in hoc insunt, ut effectus & adiuncta rerum natiuis quasi coloribus picta ponantur ante oculos. Exempla aliquot praeclara suppeditat CAMERA Rivs in Et mentis Rhetoricis, libello vel hoc nomine commendando, P. Ir . sqq. G. Itemque contrariaci condi. riones
Sic praeclare sapientiam Sc eurio- statem seiungit Cic. desnib. V, I 8. Omnia quidem scire, cutisque modi Imi, cu
tiae, siιmmorum virortim es putandum. In conditionibus quantum momenti sit positum, nemo ignorat. Quidquid enim adfirmari negarique potest,
saepe opus est, e philosophia m
non absolute, sed ceria sub conditione verum est. Quaenam vero sint singularum veritarum conditiones, id quidem philosophia docet. Sic CIC. de osse. I, 2 s. Ostensurus, qua conditione iocari liceat: Ludo aut m ct ioco , inquit, vii illo οὐ
dem licet, sed sicui somno ct quietibus cetera , tum, quum grauiuus seruique rebus satius coimus.
VIII. Nee minus CONTRARIA & CONDITIONES ):
quibus ad construendas periodos tuando sunt.
VIIII. Idem dicendum de SENTENTIIS ' , quae vix vllam vel venustatem vel dignitatem habent, nisi ex intima philosophia
depromantur. ) Sane, qui maxime ob sententia
rum grauitatem concinnitatemque commendantur, philosophi suerunt, veluti e
Latinis spNrca dc PLinius. Nec praetermittendae tamen hic sunt, quas supra P. I. P. S. s. p. 16'. de 1 En si sententiis dedimus, observationes. Merito hic eonsulendus est HINR. STEPHA-Nus in diortatione elegantissima d. haiahendo delictu sententiartim, quae γνω- a Graecis dicunIur, ubi obscruat, improbas plerumque esse sententias, quae
non ad pliaui)yhiae praecepta, sed ad
112쪽
vulgi opinionem formentur. Tales idni illae MENANDRI :
Praemii sa est utilissima illa ετ mi indissertatio eomicorum Graecarum sente n-tiis ab eo editis cla la Lxvii II. in
gularibus periodis suppeditant materiam. Proximum est, ut & ca , l. ἔμμ uae lintegris argumentis inseruiunt, consideremuς. Et horum qui- in ης - .
em tria sunt, LOCUS COMMUNIS, SYLLOGISMUS, & ' ENTHYMEMA.
Diei non potest, quantum eiusmodi loci eommunes ornent orationem. Η ne vix ulla CicER Mis exstat oratio paullo diligentius scripta, cui non locus communis quidam morialis intextus sit. Sic e. g. in oratione pro Sex. Rosis cap. I s. ω Ι 8. eleganter disserit de laudibus vitae rusticae: cap. 23. 24. praeclare e philosophia morali disputat, possitne parricida tranquilla animo esse δ ει an tam nefandum crimen praesematur In or tione pro T. Annio Milane eap. I 6. tracta tur locus communis de moderamine in . culpatae tutelae. In Orat. pro Marcellaeap. t. ct sequentibiis umonstrat, maiorem esse elementiae, quam rerum bello gestarum, laudem. Talium locorum
communium plenae sunt CICERONIS . PLINII , ἐκ recentiorum quoque oratorum, veluti MURET , Μ AIORA GIi , &Buc N RI orationes.
'in Nonnumquam & politica themata Intexuntur orationi. Sic Cregno iaorat. pro Sex. Roscio cap. 2 o. eleganter disputat, qua lege accusatores tolerandi sint in republiea' Plura oecurrunt iuBvCHNERI pancrarici, Exempli loco esse poterit oratio V. ubi p. i 3 3. disserit da studiis iuuenilibus principum, p. a . de utilitate peregrinationum; p. I s. de virtute uxoris principis , p. IS9. an qui . suam sibi possit fingere sortunam' cet. ) Paullo aliter itaque loci com
munis vocabulum accipit APHTHON. IΨog n. VII, I. dum eum vocat λενο α
sunt bona vel mala. Alius enim est locus communis oratorius, de quo nos hoc loco: alius progynmasma ierιs, de quo APH THoNius agit. qui has illi partes assignat, legitimum, ivgὶum, mille, possibile, ho-n sum, euentorum, horumque omnium contraria. G.
TIOLOGIA. Accedit nonnumquam ILLUSTRATIO a simili. do elabo.
comparatione, exemplis, contrario. testimoniis ' . Quo vero ordine V-; haec omnia proponenda sint, in oratoris positum est arbitrio. Nihil proinde aliud est hic Ioeus
communis, quam chriae tractatio. Uid quae dicta sunt ad I, 1. s. si . tSar. G. Exemplum dabimus, lopum comis munem CacEstonis de accusitoribus improbis , qui in oratione pro Sex. Roscio e
113쪽
ZO. Hie I. THESIS praemittitur. Inters r iapublicae, ut multi sint acetisatores, dum massa non calumni. ntire. Hanc illesin ita profert CICERO: accι satores innitos isse inci itale, utile es, ut metu contineatur audacia. Herum tam n hoe ita es utile, ut ne plaud illudamur ab accusas ibris. Accedit
statim II. AETIOLOGIA. Innocens es
qoqMm, verumta utras , quamquam ab sa culpa ,s picione non caro. Tametsi misi irrus, tamen ei qui accuset, poly:m ali. qco mcIs ignoscixe. Utimin cnim a quid habeat, quod posis criminose ac si piciose dicere, aperte ludificari, ct calumniari sciens non videtur. Errarefactis omnes p timur esse quam p.rimos a crastiores, quod inno no s acci sa: ursi, albesui D s: nocens, ns accusatus fuerit, condemnari non poss. Villitu es amem , accusari innocentem , quam nocentem caussam non dicere. Sequitur
I. a iii. Aferiatis ciliarιa publice Io cantur, O eanes aluntur in Capitolio, ut μgi secent, s fures venerint. At furcs ιnternisere non ossunt, Agnificam tamen, squi nata in cupiso iam venerint, o quia
men in eam partem potitu peccam, quae es cautio. Pi o i s luce quoque eanes t tirent , quum Deos salutarum aliqui venerint : Opinor, iis crura suo ingeniiιr , quia acres Ant, etiam tum, quum suspicio nullast. Simillima s accisa tortim ratio. Aliivsrum anseres sunt, qui tanti. mmodo et mant, nocere non positat. Alii eanes, quier latrare di mordere postiηr. Cibaria vobis praeberi videmus. Hos autem maxime debetis in eos impetum facere, qui merentur. Hoc populo grasilinnim es. Deinde si
voletis, etiam tum, eiuιm vero iis erit,
aliquem commio, in susticione latratote, id quoque eoncisi res.
II. a ritu antiqvo, calumniatorum frontibus litteram Κ inurendi. Sin autem se agetis, ut arguaι id aliquem patrem
oscidisse, nequa dicere pEsuis, με quare iatit quomodo tantummodo fines sticisne
latrabitis: crura quidem vobis nemo Iussi in-get,stas ego hos bene noui, lituram illa Π, em voi et Due eo inimici sis, et i etiam caromnes odi ruis, ita vinimcmer ad ccput affigent , ut 'stea neminem alium, nys tunas vestras, acci fare positis. Aliquando tamen omittitur illusinasio, eiulquo loco conlectarium aliquod additur. Exempla habes apud scitvvARZ. de Orat. concinna g. 29. Seligemus unum , quod p. 38. attulit: TΗrsis: tile neruiquain dives es, qui neque finem habet eiqicndi, n quemctum sas ιiit et tendi. RETIOLOGIA: Nam ct inliatum dem
rare egentis sAgnium, ct nihil parcere egesaris initium. CONSECTARI vM : Adeo ut malim Iaueis iucunde fui, quam magnas opes immoderato animo vel adpetere, ves, prodigore. Idem sane CIcERO in orat. pro Areh. locum communem de Optimarum artium studiis ita disponit , ut illimsraiionem aetiologiae partim praum illat, partim subiungat. I. THESIS. Ego multos homines ex-eellenti animo ae virtute suille, ne & ctrina, naturae ipsius habuia prope divino per se iiDi ct mia rator O grames exsus Ie, fateor. Etiam illud assiungo, sarpitis ad
laudem atque viritium naturam sne d ctrina, quam fine natara et aluille doctrinam. AIqtie luem ego contendo, quam ad naturam eximiam atque Ahirem accesseris ratio quaedam conformatioque dcctrinae:
tum illud nescio quia praeclaa um ac sta lare suere ex Dre. II. ILLUSTRATIO petita ab exeminpti. Ex hoe se hunc numero, quem patres nosrι viderunt, diuinam homιnem, Africanum: ex hoe C. Laelium, L. Furium,modsi mos homines er continentissimos rex hoe sortissimum virum, O illis temporiabus do is um, M. Caιonem illumsenem equi pro Cto si nihil ad percipiendam colendamqtur virnuem litteris adiuuarentur,
numquam se ad earum sudium conrubstenα
114쪽
sis, Literae oblectant ipsum literatum.
I. Quodsi non his tantur fructus Ulanmderetur, O si ex his sit idus delicta iis sua
peteretur: tam n, ut via r , hanc animi
remissionem humanissimam ae liberalissimam iudicaretis. Nam ceterae neque tem 'rum sunt, nequd a ta um Omnium, neque locorum. Haeestidia adusserntiam alunt,s neci:ttem oblectan ,see in lar res omnant , adversis perfugium a Iotauum praebent, delectam donar, non imp aiunt foris, pernoctant nobiscum, pereo. namiar. Sequitur denuo noua Thetis, Mirari eas decet etiam alios. G.)
α. Quod si ipsi ha e neque attingere, neque sensu nost o gustare possemus; tam nea mirari dieremus, etiam quam in aliaret id re mus.
sum exemplo illustratur. G. ) Quis uo-srtim lain animo agrest ac duro fuιι, ut
Roscii m i te nuper non commoueret tir' qui quum esset snex morti us, tamen propter excellentem artem ac venustatem videbatur omnino mori non debitiss. Ergo ille coτο-ris motu tantum amorem sibi renciliarat anilis omn.bus: nos animorum inere ibiles motus celertiaremque ingeniarum negia mus
XIII. Quum vero oratio constet argumentis, argumentaque syl- Vsius syl'lonismis concludantur e facile patet, usum plane incredibilem esse SYLLOGISMI oratorii. Languida enim neruisque suis destituta φ Videbitur oratio, quantumuis Ornata, quae eiusmodi syllogismis non constat ').
In alia omnia quidem ire videri
posset evrvcTlt. Nus Inlit. orat. H, I . dum ita praecipit: Namque ego ut in rarione syllogi Vm3 qifidem aliquando mi ne
fas non Deo, ita constare totam atu certe
consertam esse adgressionum O enthymematum siparione, mon: me v l m. Dialogi r nim ae diale licii disputationibus erit similior, quam n siti operis ac lion: ι, quaequitim inter se plurimum disserunt. Sed facile patet, non de oratoriis syllogismis
cum loqui, sed de dialecticis, quos nemo paullo prudentior in elegantiore o. ratione toleraverit. Hi ne si itim addit 1 Nobis ad aliorum iudicia componenda est ratio, cua stir apud omnino imperitos a - qtie aliarum certe ignaros litterarum loquendum est; quos nisi O delectatione alii rinitis, viribus trahimur, o nonnumquam turbamur assecti bar, ipsa, quae iu-sa ae vera sunt, tenere non possumus. L euples O speciosa vult esse eloquentia, qu rum nihil eosquetur , Ii conclis inebris mutortis O. erebris ci in unam pro pe Drmam eadentibus e cisa, ct emtemtrim ex humilitate, O Otium ex quadam friti te, ct ex e pia satietatem, OV ex amplitusne figulum tuleris. Nos ergo, quum non de contortis conclusiunculis, quales in
dialecti eis disputationibus vibrantur, sed de syllogismis copiosis & vhrrioribus, qui non in unam formam cadunt , loquamzr: saeti e po a s QUINCTILIA- No conciliari. Itemque ita , quodeviNCTIMANVs Aesiologiam dc Illus. re itiones excludit, quas Auctor comprohendit. G.
XIIII. Est vero syllogismus oratorius iusta ratiocinatio , cuius Quid siti singulae partes ita deducuntur atque amplificantur, ut sillogismi materia ac forma in tanta verborum copia latitans non niti ab eruditis possit animaduerti P.
Nempe Auctor SyllogiJmi nomine otiane argumentum, omnem rationem iro
115쪽
probantem comprehendit. Sed non ita si urimi antiqui rhetores, qui Syllogis naum ibi demum agnoscunt, ubi satis prope sibi propositiones A conclusio ad-
') Sic cic ERONis oratiotro S . RU- Π paene tota ex syllogi sinus composita est. Sed eos tamen, niti ostendatur dispositio, vix quisquam lectorum animadueriet. Immo aliquando adeo multis verbis inuoluitur syllogi linus, ut, syllosi sinum proferri, nemo animaduertat, maxime ii perturbatiore ordine coli camur propositiones. Exemplo id de
Iκ Coelio nulla est luxuries: es enim doditus optimartim artium sudiis, quo
in hominum g In re nulla luxuries esse Dicta Hic primo CONCLUSIO est, quam ita
OcEro proponit: in vero in M. Coelio 1 tilia itincries reperiemr, nulli stimus, nutu m aes alimaem, nulla em: tiuiorum ac lusi, Ortim libido. Otios quidem et otium v iris Ogutturis non modo n&n mintiis aetas hominitas, sed etiam auget. Amores autem O hae deliciae, quae twantur, quae firmiore animo praediris diuitiis motisas
non silent esse, mature enim O celi riser
cisaret: gentis oratisnis, facultari m , c pium sentemiarum, atque verborum , quae
vest a pruintia es, pernixistis. Atque in eo non suum ivinium eiurere cim et idibatis : quod Dipi citam se indus, ta non essetur , valet tam n istinisuis viribus: Ied Ἀ-ιrat , ns me prop:er beneuolentiam sortes lebat, ratio O bonis arti otis institutia, ct emi a cr vigi iis elaborata. Denique MMAIOR propositio sit biungitur, cuius
talis est: Atque Icaote, iudices, eas cupiditates, quae obiit himur Coelio, amque haec sudia, de quιbus distino, non facile in eodem homine esse polle. Heri enim
non potes, ut animur libidini deditus, am re, demeris, cupissitate , saepe ni ma copia , inopia etiam nonnumquam impedis iιι, hoc,
qui quid es, quod nos facimus in dicendo ,
non modo agendo, ureum eιiam cogitando
possit sustinere. - .dubri, XV. Ceterum SYLLOGISMVS oratorius ita elaboratur, ut sin-do elabo gulis propositionibus, quas praemissas vocant, subiiciatur vel AE-
reicit TIOLOGIA vel ILLUSTRATIO, vel utraque . Quo ordine tum propositiones, tum membra illa, disponenda sint, denuo in oratoris positum est arbitrio 'λ
-ὶ Sie Sextum Roscium Amerinum
defensurus CicFRo, non cadero in ilium
parricidii suspicionem hoc syllogismo ostendit: Li.uumque parricissii sui' ctus est, is audacissumi scelerarissiniusque D
cn autem huius notae es SextiuRoscius. Non ergo s parricidii suspectur. Maiori propositioni staum addit aeties elam. Est enim crimen horrendum: ut S illustrationem a testimonio : vultu laepe laeditur pietas. Μinorem etiam Ci- xllo probat atque tutarat per , ostenditque, Roscἰum nec audacem esse, nec luxuriosum, nec auarum. Ipsam cICERONE-llatini subiiciemus. ) Non ergo ordinem naturalem seruandum semper existimamus. M gna hic oratori relicta est libertias. Exemplo paullo ante adducto rem illus. trabimus. cichno syllogi linum suum proeul dubio ita animo conceperat :Ι. MAIOR. Quicumque suspectus est parricidii, eum audacissmum sceleratio simumque esse oportet. r. Aeliologia: Est enim crimen ho rendum. 2. Elusi
116쪽
i. vluseratio : Quum enim vultu laedatur pietas: quanto magis Parricidio sII. MINOR : Sextus Roscius non est talis. Actis ogia ct illustratio per ρυριυμ .
Non est Gaax, nec luxuriodias , nec
III. CONCLUSIO. Ergo non fusi pectus eli parricidii.
At in elaboratione alio ordine utitur. Aetiologiam enim atque illust rationem
ipsi maiori propositioni praemiuit hoc
modo: I. Aetiologia maioris. Oecidi se patrem Sexitu Icositus arguitur. Scelestam , Dii immortales, ae nefarium facinus, acritumodi, quo uno maleficio scelera omnia complexa ei e videantur.
II. Illuit ratio maioris. Denim, si, id quod praeclare a sapientiatis dicitur,) et ultu Depe laeditur rιetas . quod si Ilicium sa
tis acre reperiet tir in eum, Fi mortem Ob
tulerit patri, pro quo mori ipsum, si res po-
sudaret, ιura ivina arque humana coge
iam tIII. M RIOR propositio. In hoc tanta , tam atroci, tam singulari maleficio , quod ita rumo exsilit, H, si quando auditumst, Praenii ae prodigii siniti namer
tur: quibus tandem te, o Eruci, argumentis acer fatorem censes uti oporterit nonne O audaciam rivis, quι in erimen voce: Πνν
figularem sendere, O mores seros, immanemque naturam , O vitam vitur flagi. iisque omnibus deuiram, denique omnia
ad pernicum prefigara atque perdita 'IIII. MINOR. Litorum tu nisi I iu&xmm Robitim ne obliti ni quidem cari sesa eontulisi i . Probatio & illustratio minoris perso eις ἀόν. Patrem occisis S xtris Roseius. non. Ol Mesescentulus eorruptus o ab A inibtis nequam in it 1ὶ annos natus m git quadraginta. V. ιtis etrae ieet sicarit s. homo audax, ciba Ie in cacia ver a iusAι De ab acci artire ne dici quidem audistis. Luxuries igitur hominem nimirum, o aeris alieni magnitudo, ct indomitae animi cupiditates, ad hoc scelus impulertiκt ρDe lti ria Furgauit Leticius, quam LMt, hune ne in conte uita quidem ullo cre hi te fuisse. Nihil autem Onquam de it. Opiaitates porro quae pet unt esse in eo, qui, ut iZse acci fator obiecit, rimi semper habitarat , O in agro colendo vixerit f s uae τλω maxime di iuncta a cupia late, o eram oscio coniuncta. V. CONCLUSIO. Quae res ergo tautam sum tirorem Sexto Roscio obtriti Eadem libertate oratores etiam mi rem maiori propositi oni, aut utrique conclusionem Praemittunt. Id quod, nisi brevitati studeremus, facile posset ex emplis quam plurimis demonstrari. Neque tamen simpliciter hoe arbitrarium est. Interdum a loco communi transitur commodius ad Propositionem interdum ad Assii nationem ab Hypothe-sir interdum ipsa Propositio probanda, id est, Cones usio, enunciationi eontra
XVI. Quum vero non semper utraque praemissarum ad rei de- Emhymonstrationem videatur nece Haria : non raro alterutra Omittitur , me
& tunc quidem e syllogismo sit ENTHYMEMA oratorium. Orium
Non ergo singularia quaedam praecepta exigit ENTHYMEMA. Vid.
Qui N . lib. V. Inst. Orat. c. I . HOC uno enim a syllogi lino oratorio differt, quod alterutra praemissarum omittitur. Vbi recte observat ARIsTOT. de arte rhetor. lib. I. cap. a. eam omittendam esse propositionem, quae iam satis nota si au
sinis oratoriis paullo ante ostendimus. Latina
117쪽
DE conseribendis epistolis innumeri se me praecepta satis pro
lixa dederunt ' : sed, mea quidem sententia , paueissimi fecerunt operae pretium. Quum enim plerique epistolas certis regulis adstringere ausi sint: praestantistit nae optimorum auctorum e pistolae, opera quippe extemporali scriptae , longissime ab illis regulis disce ciunt . Ex quo consequitur, ut aut epistolas CICERONIS, PLINII aliorumque mi ieras proscribendas, aut praecerta illa epistolographica parui aestim ancia iudicemus.
) Ε veteribus de epistolis conscribendis nonnulla commentati sani DEM K- TR. νΗAL. de eloquin. & GREGOR, NA EiANE. episeola singulari, quam seorsum
cum A D. THEODORI LIBERI eommentario
prodiisse nouimus Quemb. cIo IC CUIII. 8. Ρost renatas litteras innumeri eiusmodi prodiere libelli, e quibus palmam reliquis praeierunt Io. LUDOVICI VIVIS de conseribendis epistiau , Colon. CIOII
quis in eo genere praesero, quorum linia quoque luculentam habet notitiam , ut re recenium epistolarum, quae editast exstant. G. Solent enim eiusmodi auctores certas tradere regulas de quarumvis epistolarum argumentis & dispositione ,
quas tamen nemo veterum adcurate obseruauit,neque hodienum quisquam Cruditorum obieruat. Hinc si gratulatoriam quamdam Ct CERONI s epis Olam contu- Ieris cum praeceptis Io. PHIL. HORSTII , SAM. SCHΜiDu, aliorumque scriptorum
non obseruabis, ad ista praecepta se a strinxisse liberum ci ExoNis ingenium. Alii formulas epillaticas collegerunt soluta
118쪽
Nura in epist. M. familiaritim formulis ,
semen. iii scribendi que formitiis illus
rum epistia cartim , nam CLDCx xl. 3. CAR. vi RULus in formulis ei sol rium, Paris. claccin xxx. & alii complures , sed , qui in iram ior. nuhi una dumeta se relegari patiuntur , iis mu-rito acclauiaueris illud uoRAT i I ro imitarures , seruum Ercus 'Liberrima est epiliolas conseribundi ratio , sunt enim epi Itolae familiare inter abientes colloquium. Atqui sa hares termones regulis & formulis socircumscribi haud patiuntur. Ex qua consequitur, ut quo Iimpuriora brevi a que Iun3 praecepta et isosica , ω - u a iudicanda DG.
II. Epistolae eruditorum Latinae variorum generum sunt. Α- Varia oliae enim de rebus philosophicis , aliae de mathematicis, aliae de pistola philologicis & criticis, aliae de theologicis, iuridicis , medicis, m ῖς aliae denique de historicis conscribuntur. Quas omnes . quum
non tam epistolae . quam dissertati oves, videantur, nec tam elegantiam , quam acumen eruditionemque & diffusam lectionem , ostentent, huc plane non pertinere arbitramur.
Philosophicis. J Tales sunt epistolae Lias clariCLxxxv II. 12. RICH. DEBVRI , Franci ClariX. 8. &sENECAE, quas si dissertationes philosophicas ac morales dixeris, non errabis, eri mea quidem sententia. Undu non dubito eorum accedere sententiae, qui SENECAM eas non ad Lucilium misistia, sed animi causa, prout quidque in mentem venerat, in char tam coniecisse , extuli mant. Tales tiam sunt E solae BERN BALDI , Me
hiris. In rebus criticis occupan
TERI , IO. VvovvERII 8c variae illaavirorum doctorum , quarum syllogeatomis v. in serma maiori quarta publici juris secit v. C. PETRUS BUR MAN
Theologicis. Quales sunt epistolae
119쪽
re monstrant lim , N. ANT. FLAMINII ,ΣvD. ΜONTALTII , aliaeque complures.
Iuriduis. In iuridico argumento clepe versantur viri generosi G R E O. MAi AN si I EAsolarum hisivi. Di prodierunt Valen iae Edetanorum cla Ia CXXXn. . in quibus orationis nitor cum re rum, quas explicat, praelia Hia certare videtur.
Himricis.) Quo pertinent epistolae
Galliae cisalpinae & transalpinae antiquitates eruditis epistolis explicauit SCI P. NAFFEIVS , Veronensis, quae P dierunt sub titulo Gahiae antiquita squaedam selictae atque in plures epistolas distributae, Veroi. claI ccxx IIi I.
Ohi. hue III. Magis huius loci sunt epistolae , quae non eruditionis os- pertine- tentandae, sed testandi amoris aut animorum conciliandorum causam' si seribi solent : in quo genere scribendi CICERO , PI. INIVS ,
genere non temere ullus comparandus
est. Sane in epistolis ad diue in incomparabilis eloquentia, in epistolis ad Att, cum insignis prudentia re adfectus ubique elucet, facileque adparet, CICERO NEM , siue iocari, siue irasci, siue pe mouere maluerit, o innes alios longopoli se interuallo reliquisse. Uid. HENR. EpH Ni dissert. de vario epist. Ceeron. reneae. Merito ergo epistolae illae incomparabiles assidua lectione in succum& canguinem vertendae, nec umquam e manibus deponendae sunt. Quem fructum inde ceperit HERM. BVSCHIVS, Ostendit io. FREINsHEM. orat. IIII. p.
s. Exstat etiam Programma no trium, quo hunc linguae, hi istoriae, prudentiae Romanae thetaurum auditoribus non sine successu commendauimus. G. minii PLλη II epistolae succinctae & sesti Mae, sacerae N acutae, & concinnis sententiis distin. ae, mirifice placem viris ingeniosis. Sed stilum tamen hunc
non omnus dccere, nec Omnibus conuenire ingeniis, palam est. PLINIus, inquit LUD. v I v ES, do iis atque acutu
ticas, quibus oportet plus ornarus ct eomdimenti adiungi, quando rebus non perinde nituntur. Adde M RHOP. I es hist. I, I. I 3. 2 o. pag. 3 O. Irimo L.
Esie has epistolas eo consilio scriptas Vt ederemur, & quam honesti ilimam amabilissimamque imaginem ibi auctoris perferrem ad posteros , in praefatione , qua nostra in editionem Illus. trissimo Comiti Rutheno dedicauianus , ostendere conati sumus. G. MANVTio nemo accuratius Cicero- RIantam nianam dictionem expressit. Longius tamen abest a Ciceronis vigore & prudentia. Unde eius epistolae ornatae quidem, at a rebus plane inopes adparent. Quae sors in causa est taedii illius, quod , CASP. scroPPIO iudice , Iegentibus MANVTIVM obrepere soleat. Recentissima & optima editio est Av- si ANA. Flegantili unam eius epistolam,
quam MARQ, Gu Dius omnium epistolarum PAVLLI MANVI Il reginam vocare solebat, e bibliotheca huius viri docti edidit Moauor. in IV, st. I, 1. 1 F. I. p. 3η . Tomo I. Sed tum hae epistola, tum multis rebus aliis suarta. editionem instruxit Cia KRavsius G. )ini Paullo Hanpuo deussic videtur Λωremi vigor
120쪽
vigor & spiritus, M. ANT. MVRETO plane est admirandus, ut hunc ego inter recentiores reliquis omnibus anteponere non dubitem. Quod iudicium etiam est i Ani NICII ERYTHRAEi in Pinacoth. I. s. Prodierunt LATlNI LAUNi I epist lae Romae claDcxxxv IIII. . & prae ter rurum varietatem ob Latinitatis nitorem quam maxiliab commendantur. IAN. Nita ERYTHRAEus , vel potius, qui sub eo nomine latet, IO. Vt T. Rosci us , Romanus, in eloquentia Latina adeo excelluit, ut in arte sua iure Rolcius dicatur. Prodierunt epi Istolae eius admodum nitidae atque urbanae, Colcn. cla IIcxxv. g. aliquot volumini bus , quae aeutissimo GABR. NAUDEO Mdeo se probarum, ut eas PEI R. LEMBI& ANG. -Lixi ANi epistolis longe an teponat. Vid. NAvD. epis. sue. Eruditissimus ille martyr, AON. PALEARIus tam feliciter expressit CicERONI s compositionem, numerum, e
legantiam, ut mihi, cum MVRETo , re Iiquis omnibus excellere videatur. Minutisma nitidissimaque opusculorum , e pistolarum ac poematum eius editio prodiit Amse M. cla lac xxxv , 8. re petita lenae elati xxvI II , 8. cura FR. ANDR. HALI BAvERI. G. )Elocuentiae laudem etiam non de- Cunacis'. negauetia epistolis PETRI CvNAEI , quas . nuper edidit vir publico rei litterariae
Aliquam stili elegantiam prae se
plerique singulare quoddam dicendi genus adsectarint, quod non est publici saporis , legendi potius , quam imitandi, mihi quidem, videntur.
IIII. Ceterum epistolae Latinae , quibus hodie utimur, VeI Quoi familiares sunt , vel elaboratiores. Illae plures plerumsue res Nicra complectuntur : hae de uno themate exarantur diligentius .
Solent enim similiares, si quando colloquuntur, de variis rebus inter se confabulari. Quae colloquia, quum imitentur epi: tolae, mirum haud est, si & illae de pluribus rebus agant. Ta les sum pleraeque CicERONIs epistolae ad Atticum. Exemplum vide Iab. XV.
latoriae , gratiarum actariae , petitoriae, commendastrae, era. Per has enim to-Ias regnat Vna eademque propositio primaria, adeoque adhibitis argumentis, diligentius elaborari solent. Sic CacERONI s epis. αξ diuers XI, 2 i. Iora est commendatitia, epist. I 2. lib. V. tota petatoria, eaque elegantissima. Vberi rem catalosum , in quo singulae CICERONI s aliorumque epistolae ad suas classes reseruntur, dederunt MELCH. IVN. de conforis. epist. & MORMOF. in collegis
epistolico, sed qui ab eloquentiae 1ludioso ex tot epistolarum voluminibus postea ediiis facile augeri posset.
V. In epistolis familiaribus primo propositiones , de quibus Epistolas scribere velis , iusto ordine ponantur ob oculos. . Deinde dis piciatur , habeantne inter se aliquid commune, an plane dis limi- bis sint naturae. Id enim dabit elegantem connexion ). cula. Considerentur porro singulae propositiones , an probari illustra- Due debeant . Et inde u accessent elaboratio , facile ii