P. Cornelii Taciti ... Ab excessu Augusti annalium libri sedecim

571쪽

Io P. CORNELI et TACITriis multa pace munia imperii obibat, quaedam ex dignitate Reipiteras coutra decus expra senti usu properando. Gonsul cum Titios matre in Kalend. Martias ipse, proximos men's Virginio desinat, ut aliquod exercituι Germa nico delinimcinu. Iungitur virgivis Pompeius

Vopiscus , praetextu ueteris amicitia. Plerique Viennensium honori datum interpretabantur. Caeteri consulatui ex destinatione Neronis aut Galbae mansere. Caelio ac Flauio Sabinis in I

lias, Ario Antonio oe Mario Celso in septembres, quorum bonori ne Vitellius quidem uictor inιercessit. Sed Otho ponti catus auguratu bhonoratis iam senibuι cumulum dignitatis adsdidit, oe recens ab exilio reuersos nobiles ad lescentulos avitis ac paternis sacerdotiis in D- latium recoluit. R edditus Gadio Ruo, Pedio Blaeso, Seuiuo Pontioseruatorius iocus, qui res petundaru criminibus sub Claudιo ae Nerone ceciderant. Placuit ignoscentibus uerso nomine quod auaritia fuerat,uideri malefatem, cuiustum odio etia bona legespo ibant. Eadem largitione ciuitatum quos ac prouinciarsi animos

aggressus, Hispalieni laus γ' Emeritensibus fam liarum adiectiones, Lingonibus uniuersis cinuitatem Romanam, prouincia B aeticae Mauros

rum ciuitates dono dedit. Noua iura Cappas docta,uoua Africa , ostentui magis quam manssura, Iuter qua nec ιιate praesentiu rerum iactautib

572쪽

A N N A L IV M.LIB. x v II. 3 Iinfantibus curis excusatis, ne tum quidem immemor amor atuM Poppaea per senatuscono fultum reposuit. Creditus es etiam de celebranda NoMonis memoria agitauisse, 'e uulgirat eleui. Et fuere qui imagines N eronis proponerent. atq; etiam Othoni quibusdam diebus poopulus miles tanquam nobilitatem, ac decus Uruerent, NERONI OTHONI acclamauit. Ipse in suspenso tenuit, uetandi metu uel cognoscendι pudore. Conuersis ad ciuile bellum animis, externa sine tura babebatur. Eo audentim Roxolani Sarmatica ges priore Deme casis duabus cobortibus, magi spe ad Mosam irruperant,nouem mitigia equit si ex ferocia O μμ ω,praeda magis quam pugna intenta. Igitur uagos incuriosos tertia legio adiunctu auxilys repente inuasit. Apud Romanos omni pratio apta. Sarmata disser haut cupidine praeda graues oneresarcinarum, lubrico itinersi adempta equorum pernicitate, uelut uinciti cadebantur.Nans mirum dictu ut sit omnis Sammatarum uirtus, uelut extra ipsos nihil ad pe- defrem pugnam tam ignauum. ubi per turmas aduenere, uix ulla acies obsiterit. Sed tum busmido die γ soluto gelu,ne conti neq; gladii, quos pratorios utras manu regio, ut, lapsantibus equis, cataphractarum pondere. Id principibus oe nobilissimo cuis tegmen, stri ei

Liminis, aut praduro corio coser ιum, ut aduera

573쪽

y a P. CORNELII TACITI

sus ictus impenetrabile, ita impetu hostium pira

uolutis inhabile ad resurgendum. Simul ali tudine σ mollitia nivis haursebantur. Romanus miles facili lorica, misitis pilo aut lan, em Uultans, ubi re, posceret leui gladio ineris mem Sarmatam, nes enim defeni scuto mores,comitim fodiebat, donec pauci qui praelios

perfuerant,paludibus abderentur. Ibisaeuitia, hic miseria uulnerum abflumpti. Postquam id Roma compertum , M. Aponrus Musam obti, nexis, triumphali salua, Fuluim Aurelius σIulianus Titius ae Numisius Lupus legati te gionum consularibus ornamentu donantur ἀ-io Othone γ gloriam in se.trabente, tanquam

O ipse felix bello, suis ducibus , suis , exercitibus Rempub. auxis et. Parvo interim initio, unde nihil timebatur, orta seditis, prope urbi excidio fuit. S eptimamdecimam cohortem colonia Holliensi in urbem acciri Otho iusserat. Armanda eius cura vario Crispino. tribuno e praetorianis data. Is quo magis uacuus quietis Ostris iussa exequeretur, uelucula cohortis i cipieme nocte onera i aperto armametario iubes. Tempiti iri suspicione causa in crimen,asses fiatio quietis in tumultum eualuit. Eruisis i ter temuletos arma, cupidinem sui mouere. Fremit miles, et tribunos, centuriones, proditionis arguit, tanqua familia senatoru ad perniciem Oιbonis armaretur. Pars ignari et uino graues.

574쪽

ANNALIUM LIR. XVII. 173pes imus qui in occasionem praedarsi. uulgus, ut mos estauiusis motus noui cupidum. et obsequia meliorsi nox abjstulerat. Resistenteseditio-m tribunum, et seuersimsi centurionia obtruncant. rapta arma, nudati gladii, insidetes equis urbem ac palatii petunt. Erat Othoni celebre conuiuiu primoribus feminis uirisq . qui trepisd fortuitusue militia furor, an dolus imperatoris,manere ac depraebedi,an fugere oe disser-gi,pericula ius fore modo constantia simulare, modo formidine detexi mul Othonis uultu inotueri. Utii; euenit inclinatis ad suspicione menstibus csi timeret Otho,timebatur. Sed hau Useus disicriminesenatus quasvo territus,et prκ-

Deilas praetori' ad mitigataι milit si iras statim

miserat,et abire propere omnes e conuiuio iussit. Tum uerὸ ρ pim manseratus proiectis ii signibus,uitata comita seruorum sequetia, senes famina, per tenebras, diuersa urbis iti,nera, rari domos plurims amicorsitetita, in utrisq; humillimus clies,incertas latebra petiuere. Militi. impetus ne foribuι quio palatii coertitus, quὰ minus conuiuiu irrumperent, ostendi sebi Othone expostulates, uulnerato Iulio Ν ποtiale tribuno, cr Vitellio Saturnino praefecto legionου, dum ruentitus obsistunt. undiq- arma O' mina. Modo in ceturiones tribunoss, modὸ in senatum uniuersum, lymphatis caeco pauore animis, quia neminem unum desinare ira

. . poterant,

575쪽

174 P. CORNELII TACITI poterant, licentiam in omnes poscentibin, donee Otho contra decus imperj toro in siHens recibus γ lac mis aegre cohibuit. Redierunts incasi a inuiti, ues innocentes. Pos Zera die uelut capta urbe, clausae domin, rarm per inias popu-bι,,morsa plebs, delem tu terram militum uuiatus, ac plus trisuetia quam poenitentiae. Manis

pulatim allocuti sunt Licinius Proculm Plotius Firmus praesedis, ex suo quises ingenio, mistius aut horridius. Finis sermonis in eo,ut quinamigia nummum gulis militibus numerarentur. Tum Otho ingredi eastra ausus. A is illum tribuni centurionesq; circui sunt,abiectis militiae insignibus, otium: salutemsagitantes. Sensit inuidiam miles , ct compositus in obse quium, autores seditionis ad Applicium ultro postulabat. Otho quanquam turbidis rebus, diuersis militiι animis, cum optimu quises res medisi traesentis licentiae posceret: vulgus et prures seditionibus oe ambitioso imperio laeti, perturbas raptus facilim ad ciuile bellum impellerentur simul reputans non posse principatum scelere quaesitum, subita modesta et prisca grauitate retineri sed discrimine urbis' Oriculo senatus anxius, yoLhewὰ ita, disieruit:

Nes ut affectus uestros iu amaxem mei accenderem commilitones,nes ut ad anim si, ad uir, tutem cohortarer utras enim egi te se perin

576쪽

ANNALI v Μ LIB. XVII. 37 Fusre fortitudinis, oga me modum charitatu. Tumultus proximi initium no cupidine uel odio, qua multos exercitum in dissordiam egere, ac ne detrecitatione quidem , aut formidiue periculoruinimia pietas uestra acri s quam conside1 atius excitauit. Nam saepe honesM rerum causas,ni iudicium adhibeas, perniciosi exitus

consequuntur. Imus ad bellum. uum omnes nustios palam audiri omnia consilia clyctis praeseratibus tractari, ratio rerum,aut occasis num Meslocitas patitur ' Tam nescire quadam milites quam stire oportet. Ita se ducum autoritisser stor disciplina habet, ut multa per ceturiones tribunos , tantu iuberi expediat. Si ubi iubeatur, quaerere singulis liceat. pereunt e obsequio etiam imperii, intercidit. Au illic nosti intemperia rapientur arma ' Vnus alterue pereditus ac temulentus ines enim plures conseronatione proxima insanisse crediderim) centu, risuis ac tribuni sanguine manssi imbuet ' Imperatoris sui tentorium irrumpet vos quidem istudpro me. Sed in discursu ac tenebim re- ru omnivcofusione patefieri occasio etia aduersus mepotes. Si Vitellio et satellitibus eius elet

di cultis detur, que nobis animum, quas meutes imprecentur, quid aliud quam seditione γdisiordiam optabunt ' ne miles centurioni, ne eeturio tributio obsequatur hinc confusi pedite equitesque in exitium ruamu .Pareudo potius, comη.

577쪽

376 P. CORNELII f A c et i et comilitones, quam imperia duci ciscitando res militares continent ue. Et fortissimo in se di. Arimine exercitu, est, qu ante discrimen qui estissim s. Vobis arma animus sit, mihi consiolisi uirtutis usi a regimen relinquite. Paucorum culpa fuit, duorum poena erit. Cateri ab solete memoriam Dedissimae noctis. Nec illas aduersus sienatum uoceς ussus unquam exercitus audiat. Caput imperii oe decora omnium prouinciarum ad parua uocare, non hercle illi, qui bus cum maxime Vitellius in nos ciet, Germani audiant. Ullise Italia alumni, γ' Romana uere iuuentus, adsanguinem γ caedem deposi rent ordine, cuius Ulendore γ gloria sordes O Obs uritatem Vitellianarum partium perfrintimus f Nationes aliquas occupauit Uiteibus: imaginem quandam exercitus habet. Senatus

nobiscum est. Sic fit, ut binc Reipub. inde hostis Reip. confiterint. Quid uos pulcherrima hane urbem domibuου terilis. conisu rapidum

sare ei editi, 'Muta ista inania intercidere ac reparari promiscue possunt. Aeternitas reis rum, o pax gemiύ, ω' mea cum uestra fatus, incolumitate senatusfrmatur. Hunc auspicato a parente es coditore urbis nostrae ιnstitutu

G regibus usip ad principes continui; γ immortalem. sicut a maioribus accepimus, hie poHeris tradamus. Nam ut ex uobis senatores, ita ex senatoribm principes nasiuntur. Et oratio ad

. perfring

578쪽

ai ANNALIUM LIB. XVII. 377permitigendos mulceriss militum animos, o seueritatu modus ues enim in plures quam in duos animaduerti iusserat) grate accepta. Compositis ad praesens, qui coerceri non poterant. Nou tamen quies urbi. Sed erat Iti epitus teloru. facies belli militibus, ut mini in commus ne turbantibus,it parsis per domos, occulto babitu - maligna cura in omnes, quos nobilitas aut opes, aut aliqua insignis claritudo rumori bus obiecerat. vitellianos quos milites uenisti in urbem a ludia parsium nosicenda, plerique credebant. Vnde plena omnia suspicionum

uix siecreta domui; sine formidine. Sed plurimas iopidationis in publico: ut quens nuntisi fama attulisset, aut m uultum p conuersi, ne diffodere dubiis , ac parum gaudere pruperis uιd

rentur. Coacto uero in curia senatu,arduus rerum omnium modud, ne contumax silentium, ne

suspecta libertaου γ priuato Othoni nuter, atq; eadem dicendi adulatio. Igitur uer are sent e tias, huc ais istuc torquere hoHem arricidam Vitellium uocantes. Prouidenti simus qui s uulgaribus couic siquidam Vera probra iacere,in clamore tamen, ' ubi plurima uoces. aut tumultu uerbori; sibi ipsi obstrepetes. Prodigia insuper leo Uaut diuersis autoribus uulgata. In uestibulo C-pitosis omissis bubena. bu cui Victoria ini erat. E rupisse cella Iunonis maiorem humana Oeciem. Statuam diui Iulis, O iu

579쪽

ab Occidente in Orientem conuersam. Prolocutum in Ethruria bouem. Inolitos animalium partus, γ plura alia rudibu3 Reulis etiam iupace obseruata, qua nunc tantum in metu a diuntur. Sed pxacipuus in eum praesenti exitio etia futuri pauor , subita inundatione Taberis: qui immense aue iv,prorupto ponte Sublicio, ac strage obLiantis molis refusus, non modo taceu-

ita plana urbis loca , sed secura buiusmodi casuum impleuit. Rapti e publico plerique,plures in tabernis oe cubilibu intercepti. Fames in uulgus uvia quaesu , ω' penuria alimetorum, corrupta pugnantibus aquis inseriarum funda, menta, deιn remeante flumine dilatis. Vt, pr mum uacuus a periculo animus 'it , id ipsum quod paranti expeditione Olboni campus Μαν-tius uia Flaminia iter belli esset obfrutatia fortuitis ues naturalibus causis, in prodigium G smen imminentiis cladium uertebatur.Otho lustrata urbe, γ expensis belli consiliis, quando Poeninae Cottias alpes, cateri Galli iris adiis ius vitelliauis exercitibus claudebantur, Naris

580쪽

ANNALIUM LI B. XVII. - y79rosque e praetorianis uiris, ut robur exercitus,

inique ipsis ducibus consillium in custodes. Summa expeditionis Antonis Novellio, Suedio C le menti primipilaribus, Amylio Pacensi, cui ade-.ptum a Galba tribu tum reddidemat,permissa. Curam nauium Oscus ubertus retinebat, ad obseruandam honestiorumsdem inuitatus. Peditum equit mque copiis Suetonius Paul nus, Marius Celsus, Annius Gallus re fores δε- sinati. Sed plurima sides Licinio Proculo prMtorii praefecto. Is urbana militia impieter bellorum insolens, autoritatem Paulini, uigorem Celsi, maturitatem Galli, ut cuique erat, cris

minando quod facillimum furitu es prauus

caulidim, bonos γ modesos auteibat. Seporastus per eos dies Corueli s Dolabella in colo,niam A quinatem, neque arcta custodia . neque . obscura, nullum ob crimen, sed uetum nominem propinquitate Galba mons Datus. Multos e. magiHratibus, magnam consularium partem Otho non participes aut minimos bello,sed eo mitumspecie, steum expedire iubet. In quis

L. Vitellium es dem quo caeteros cultu, nec ut imperatoris trem,nec ut horiis. Igitur motae ur his cura, nustus ordo metu aut periculo uacuus.

Primores senatus aetate iuualidi, γ longa pace , desides, sextui oblita bellor si nobilitis gna raci militia eques, quato magis occultare abod te tauorem nitebautur, manistitim pauidi. o a Nis