장음표시 사용
201쪽
quale loe cujusdam Bibliothecae Storum imminere mem rat Scilicet plusquain Boeotica claustri cujusdam ingenia bibliopegis venum expotuisse sexaginta mille MStoriam libras. sugulas prosigrossis vulgaribus. Simile donos exemplum re,
ferre possumus. Ante triginta enim .in quod excurrit, annos ex vieina nobis Bibliotheca vetustissunae membranae pleraeque autorum Classicoruiit, Bibliopegis tanto numero sunt venditae, ut pretium inde ter centum uncialiuni notum est, quo usu id genus hominum inembranas aestimet consceretur.
Florentiae, apud Io Caletanum Tartiuium xSanetum Franchium. 719, 72O, 7 a I, 8.Λlph. II pl. 6. T si prostent iam pridem Delitiae Poetariam Italorum,aia quas , ut Germanorum, Gallorum . Belgarum, coli git Janu Gruterus xsub anagrammati et Ranutii Geria mine vulgavit, longe tamen ejus industriam superavit quis- ouis novam hane Syllogen in hicem emisit. Is enim non edita modo, quotquot prostant, Italorum Poetarum carmina, verum' plurinia alia, quae in bibliotheeis tum publieis. Medieea nimicii Divi Laurentii di Strorata, tum privatis Salvinii angiacchiique hactenus latuerunt collegit, in quibus tamen ita vertatus est, ut lasciviora carmina, quael gentibus offendieulo esse possent, praetermiserit. Et prodiere hactenus omi VIII, quibus trecenti xo sto Poetae eonia tinentur, quos cum secundum seriem alphabeti disposuerit Editor, ita ut omus VIII ad literam S. pertingat Iul. CaesMaligeri arminibus finiatur, nullum est dubium, quin aliquot adhue operis tomi imprimendi restent. Ceterum ae-eessere cuique tona Indices quibus argumenta Carmi, num aliaque notata digna continentur.
202쪽
rum priorum Graecae ct Latinae Ecclesia Patrihus R. P. Ordinis S. Benedicti e Congregatione . Mauri dein beat Orbis eruditus, nuper dictum a nobis fuit,cum. quo labore, quo studio inpoliendis suoque nitori restituendis S. Basilii M. Operibus versatus suerit xetiainuum versetur Clarissimus Garnierius, exponerenaus in nostris Annalibus. Et suum illud eum de universa Antiquitate Ecclesiastica, tum inprimis de Patribus bene merendi stililiu in iterum nobis probarunt novas. Grilli, Hierosolymitani, dii in vivebat, Archissipiscopisperum editione,quaintad CodicesinSaeastigatam,tas attonibus iblustralan .cuIn nova interpretatiui ante Hemitum nobis dedit
Λivniuus Augustinus ouueus, ejusdem desilii Monaesi . , usita est Cyrilli quam oborum praeclare gestanim inolit
203쪽
dinem in orbe Christiano impetravit, existimatio. B. Tlieodoreti, Theophanis, Photii, Glycae alioruinque bene muliorum notiora sunt de illo testimonia, quam ut & hic eadem proferre necessest. Et hac quidem sancti olim Antistitis au floritate, inprimis sui no, ut ait, quo in eundem furebatur, aliaore S admiratione accensus vae Editionis laborem in sese suscepit vir Cla. xissimus, iton line oblis ictos sibi reddidit, quibus bene exculta habere Cyrilli opera, non parum interesse videtur rei Ecclesi. astieae. Non lic emendatae erant Seculorum superiorum Editiones, ut suo prorsus nitori dici potuissent restitutae. Praeter Editionem namque Selavono-POlonam Jacobi Vchans i, ne aienss Archi Epilcopi, quae prima omnium csse videtur, absque tamen origine Graeca, Parisiensis Morelii Is64 ad unius Codicissdem ejus lenaque mutili&mendos elaborata erat 'inc lacu.
naeirequentes ioces plurimae majorem in modum deformatae. Iisdem fere vitiis stratebat Grodeciana, quae vocatur, Editio, cujus autorem habemus logoviensem, dum vivebat, Decanum, Johannem Groductum in hac enim occurrunt lacunar, interpolationes, vitiosae lectiones, codicum, quibus usus est sua aetate Grodecius, vitio tribuendae praeterea quoque dum verbum drtiteram in interpretando sequitur, obscurus interdum sit ad barbarus. Nee meliora pollicebatut Johannis Pre votii, Burdega .leitas, editio, quae Pariliis an 6o8 supra milles nulli apud Claudium Morellum prostitit aucta Catecheseon itulis, omissis a Iohannecro lecto. Sic quidem nondum Cyrillo contigerat, quod
inultis nostra Patrumque memoria Scriptoribus, ut accurati-re
industria illustratus prodiret. Nihil habebant illae editiones praeter Cateche svi Epistolam ad Constantium. Quae sub Cyrilli nomine seruntur, collegerat nemo, nemo latentia in Bibliothecis fragmenta eruerat. Alliaec contextus mire deformatus, Iraevis scatens interpretatio, nullae animadversones, quae vulnera
sanarent, hicem obscuris darent. Hanc operam in se suscepit vir Clarissimus Thomas Milles, cujus Editio prodiit Oxoniae etheatro heldoniano tertio, quod nunc vertitur, Seculi anno, eo characterum nitore dicharta splendore, nihil ut elegantius requiri possit. At quainvisas exiguaui fili laboria laudem re-
204쪽
portaverit Vir Cl. sic talia en in eo versiatis est, iit aliorun qu uolabori noniiulla reliquisse, dicendus sit. Praeterea eniin quoci intextu einendando non paucae uin fefellerint, in rebus sane contritisi pervulgatis inditus&disertus, in arduis autem &spissis jejunus eli&pene taciturnus. Novae hinc Editionis consiliuincepit Cl. Tolitieus primum quidem praecipuam, ut ait, suscepti muneris partem existimavit, Graecum exemplar ita purunt edere dc intaminatum ac si e manibus autoris prodiret. Ac proinde non desuerunt optima quaeque subsidia , quae ad assequendum eo selicius scopum non pariun contulisse videntur. Antiquos, ad quorum fidem S autoritatem Graecum exemplar castigaret, codices MSS. subministrabant Bibliotlieciae, viris quoque doctissimis ad emendandum opus operam suam consiliumque conserentibus, suamque ipsi humanitatem significantibus. Plurimum autem debere e fatetur Vir doctiis ottoboni, Eminentissimo Ecclesiae Romanae Cardinali, cujus ditisnina Biblio-tlaeca, ut saepe alias istius Societatis Monachis,ita ipsi ad hoc opus magno usui extitit, Codices SS. coplorante D. Philippi Rassier, qui tum erat sodalitii illius in Curia Romana Procurator Generalis. dic enim Roma ad illum nil sit collectas a se summa ingustria varietates trium Octobonianae Bibliothecae odi euiri MSS qui ex Litaempsiana in illam transierant. Continent Catecheses omnesvi Epistolam ad Constantium. Primus illo. una, qui vetustus est, membranaceus, multum variavit ab editis. Parisiis autem Bibliotheca Regia, magnum illud iteratorum perfugium, percommode ipsi patuit, annuente Illustrissimo Abbate Camillo e Tellier de Louvois, Bibliothecae moderatore. Sed praesidium longe maximum in Coistiniana constitutum habuit, quam Excellenti stimus Metensis Episcopus, Henricus de Cani-bout Dux de Coistin in San-Germanensi monasterio asservandam deposuit. Ex ea namque habuit membranaceum odicem undecimi circiter seculi, qui Enclistra in Cypro suit, quo quidem maximopere adjutum se suisse fatetur, inde multae magni momenti emendationes Ad lios ergo aliosque, quorum rationem post praefationem nobis reddit Vir doctus Codices
MSS. exacta potui uua sua S. Cyrilli opera. Ad eorum
205쪽
fidem, quam dilige:uissime potuit,Graeca recensuit, cum Grodeciana interpretatione, Morelli Prevoti editionibus . quotaim ille Mesmiano, hic Vaticanis Codicibus usus erat, contulit,&quae ex Anglicanis colle stae fuerant a Millessio lectionum varietates,eas quoque ad usus suos adjunxit Neque etiamnegligenda esse existimavit producta ab antiquis ex Cyrillo testimonia, ex quibus, quid olim lectum in Cyrillo fuerit, quainve in
sententiam verba ejus accepta, perspectum sitit. Natus exinde est maximus te stionum diversarum ma merus in quibus eligendis non minus operae fuit, quam in colligendisci alterum enim diligentiae, alterum meditationis erat xjudicii non mediocris.
Ac proinde, ut Cyrilli emendandi rationem ex Codicibus SS. repetere solet Autor Cl. ita interdum ipsos Codice MSS ad CPrilli loquendi&sentiendi rationem reserre coactus est, iniCodici cum ejus stylo doctrina consentienti plus tribuere
uam multis dissentientibus. ameterea quorum ad emenationem nihil asterient dices antiqui eadem conjeeturi se . nare coactus est, non tamen in textum injectis, sed in margine positis: at ubi certissimis indiciis ad sontem erroris pervenit, ibi&contextum mutare, haud sibi duxit religioni, parce tamen pudenterque hanc sibi sumsit licentiam, te flore nonnis semper admonito, paulo liberius versatus in distinguendis interpunctionibus, quae temere&ad arbitrium positae Cyrilli orationem saepissime deformaverant. Ad haec quoque novae interpretationis curam in se suscepit Virdo mis et Grodecianam tantum, quae jam a nonnullis inendari coeperat, diligentius castigar primum quidem ipsi deliberatum erat; sed tam multa mutari necesse erat, ut novum opus conscere non valde difficilius visum suerit. quam emendare vetus. In interpretando autem ipsi inprimis propositum suit, scriptoris sententiam accurate di perspicue reddere. Et quamvis elegantiae verborumque concinnitatis, quoties seri potuit, rationem simul habuerit, diligens tamen potius ct accuratus esse voluit, quam elegans ornatus Quam o rem literam ct verbum, quantum utriusque linguae disimilitudo patitur, in interpretando sequutus est, neque voces usu contritas Ecclesiastico, etsi non placere castigatum dicendi genus amanti.
206쪽
SUPPLEMENTA. Tom. VIII Sect. V. I9
bus sciebat, usurpare dubitavit. Relicto praeterea numerorum sive paragraphoriim, quos magno quidem commodo in Cyril- . Ium primus induxit illesius, ordine, satius ipsi visum estaudistribuendo textu oculos habere intentos ad diversa orationis, capita cujusque capitis argumenta haec non solun umeris distineta, sed sumniatim quoque notata ad marginem ibidem.
res observatione dignae, loca similia indicantur, voces obscurio . re Grevi interdum scholio explicantur. Quae autem a nostio praemissae sunt Rigulis Catechelibus admonitiones, totius oratio-mis descriptionem breviter ante oculos ponunt, lectoris animuin necessariis observationibus praemuniunt, quo die pronunciata Catechesis, quos ad Codices emendata, simul demonstrant. In his autem non omnis versatur labor, quem Cyrillo suo impendit Autor Cl. Dietum fuit in antecedentibus,nihil prius, nihil antimi ius ipsi fuisse, quam ut textus emendandi rationem susciperet, suoque olim nitori, quantum fieri posset, Graeca Cyrilli restitueret; at vero textum emendasse, cum nondum sussiciat, sed lucem obscuris dare, simul boni Autoris sit, duplex hinc observationum genus in hoc opere animadvertas, aliis quidem illaruni Graeca Cyrilli spectantibus, aliis varias ejusdem sententias illuserantibus. In iis, quae ad contextum pertinent, variae lectiones recensentur, non onmes tamen, sed quae majoris pretii, neque illas modo simpliciter ac nude refert,sed momento quodam judicio, ubi habendus filii earum dele stus,examinavit et ut quaeque res in textu mutata,emendationis ratione flori subjicitur.3 Quae Cyrillus ex aliis scriptoribus, aut alii ex Cyrillo, sive e presso nomine, sive tacito, mutuati, in iisdem simul indicatur. In altero observationum genere I voces antiquae quam vim sententiam habeant, expenditur Majoris momenti sententiae similibus Cyrilli aut aliorum locis explicantur. 3 Quae d ininam aut historiam speetant, variis modis illustrantur lucem obscuris dando male in dubium vocata conficinando, sontem e
roris, si quid erratum sit, investigando. Quae apud Cyrillum
de sacrorum locorum situ aut de ritibus Ecclesiae Hierosolymitariae propriis leguntur, auditoribus quidem ob oculos posita satisque cognita, ne lectoribus nimium facessant negotii, aliis monu-B a men
207쪽
mentis illii stravit sinum saepe discedat Cyrillus a conamuni legendaevi interpretandaeScripturae ratione qui eidem ea in re praeiverint, quique lustragati, paucis tu iisdem animadversionibus demonstrandum duxit. Atque in his potissimum labor Viri docti versatur atque industria. me autem ea, qua diximus, gratis dixisse videamur, habe jam utriusque observationum generis specimina, quae obviam nobis venerunt, nouuiu hoc opus paulo curatius inspicientibus. Catecti. III de Baptissit, i. XII ho iiii.
nem peccata serentem in aquam descendere ait, sed gratiae invocationem, animam obsignantem, non permittere ipsim ab ininiani sorberi draconeέσυγχ α ρε λοιπεν υπο δ φοῖρῆ κοιτο δρώ οντος, ubi vocem καταποθῆνο ex nonuullis codi. cibus Noster bene reposuit: Prevotius namque Romnes Editiones ante Oxoniensem serunt κατα τονΘῆνα nullo plane sensu. Aeproinde Millestiis ex conjectural laaci Calauboni si ripsit καταποντοβημαι, citi favet vel sio Grodecti, qui vocem interpretatus
es submergi a vero cum rebus ipsis, tum Cyrilli proposito convenientius est, ut a dracone absorberi, quam submergi, di, eamur; quod ex aliis Catechesibus, quarum eodem loco iiij e stafuit mentio, simul apparet. sic quoque n. XVI: Θάρσει 'Iερου-
σαλημ, περιελῶ κυριος παντα τα ραδικηματά σου 'Eκπλυ- κυριος , ubi verba περιελῶ χέκπλυι ει restituit ex nonnullis C dicibus ex sacro Jelaiae textu, quem hic citat Cyrillus Edidit Grodecius περιεῖλε &επme. At futurum tempus, non praeteritum postulat primum circumstantia Cyrilli ad catechumenos
de Baptismi gratia loquentisci tum deinde sequentes in futuro phrases, ἔαντιει, καταρι σε ΘεΛc Cateches XIII n. XXXIII de crucis Christi fructu, hominum nempe reconciliatione loquitur Cyrillus, ubi inter alia: EJυοῦν ἔν ε εκ τωνδυο γειεξοου Hanc lectionem restituit ex Codicibus, addita ex editis praepolitione εκ aliter in editis per interrogationem, τ ῶν ἐκ των δυο γενεθα εδει, Quodnam igitur ex duobus seri oportuit at nulla ad interrogationem sequitur responsio. Sio quoque in Catecheseos XVI titulo nonnihil mutavit Nocter,quod male scriptum legitur in editionibus prioribus. ingit liaec Catechesis de uno Spi-
208쪽
ράυ ταν satis corcirpte. Hinc articulum, quem in II elltro genere scriptuna habent editi, tum Codicum,ttim nationunt alici rit te ductus, an nasculinima τον bene uantavit titi etia in eundem restituit Cat. 17ii 3 qNinquam ei lim ille, clim Paracleti vocem Spiritus .uὶeII-
αγιον. Et adeo distincta suntllaec quidem nomina, ut occasiis neminde ari perent Hoc retici disinguendi Paracletim a Spiritu: sententiae tu obvia bent veteres, in Symbolo Paraclet uiri conjunxore cum Spiritu, ut testatur Cyrillus Catech. XVII n. II, III Quare in Symbolo Constit. Apostol. Lib. VII Cap. XLI si e habetur ει το πνευρια τοίγιον,του τλιτοι παρακλητον, quod Iimul servatiun in Symbolo Antiocheno ara, o Athanasium de nodis Posteriores Graeci dixere, παρακλητον, unde hoc luxit librariorum nostrorum vitium. Tandem homilia in Paralyticum ad piscinam n 6 locinia eas ligavit Noster inii in duo. 338. husMSS. Codicibus, quorum nientionem injecit in die leti alli.
es 'ucusqtie crediderunt eruditi, depta vatissi: num Graeca' ulti si ii Millesiis: κώ Θεον ἄνθρωπον κληρω
inclusas, obivioni auii te in adjecit resilie Codicii autoritate; adsensum tamen persciendum viis sunt necessariae. Post ἀλη-
209쪽
tat, γεγεννημhoi reposuit. Ostremo, verba γεγεννημενον προπικειἀν- ex Codice Regio descripsit, loco inius vocis ομολογου -
αν,& ex eodem pro εὐεχωμεθα scripsit αδεχόμεθα. Atque
sic tandem interpretandus erit emendatus a Noli, o locus: Nune veros Deum Thomisum confitemur utrumque vere: Dcum vers ex Pero Patre natum, homi=iemque non Decie tantum, sed veritatefactum adorantes, veram salutem expectamus. Bonus
verborum sensus eoque magis praeserendus vulgatis Editionibus, cum non soli Autoris conjeditatae sed & Codicum autoritati innitatur verborum emendatio. tque haec prioris observationum seneris, quod in emendando Graeco Cyrillicidiomate versamr, specimina dedisse, sussiciat. Iam ex altero quoque, quo illustrantur,qtiae δὴ νόητα sunt&obscura, nonnulla accipias Et primum quidem in Procatechesi sequentia leguntur apud Cyrillum: Ποlx ah υμι,-- Θεος ἐκεινην την νυκτα το σκοτος το ηριεζο φαινες aliquando vobis ostendat Deus noctem illamus testebras diemsplendore referentes. Sic intereretatus est Noster το σκοτος το εμεροφανες,contrario plane sentu verba haec vertente Grode. cio, tenebras in die apparentes, cum potius dicendum fuerit diamin tenebris apparentem. Sed in genuinum illorum sensum vix penetrabis sine antiquitatis testimonio. Respicere autem videtur . Antistes ad ritum Ecclesiae Hierosolymitana proprium. Vigiliam nempe Paschalem intelligit Cyrillus, quam luminutast tota Ecclesia accensorum frequentia lampadum a Neophytis
gestatione ita collustratam reserunt autores Ecclesiastici, ut nox fere diem vinceret. d haec ad celebrandam resurrectionis laetitiam curabatur,ut, accensis, priusquam nox irrueret, nec ante solis exortum extinctis luminibus, nox quodammodo illa excluderetur,&in unam diem Dominicae Paschae cui Sabbatho a
z7o cto conjungeretur. In Cateches XI n. VI inter alia loeutri resurrectionis Salvatoris nostri Martyrium vocat Cyrillus βλέμπεις τι η πον τοπον της α νομάσεως προεῖδεν ο Στροφησης, Mαρτυριο επικληθησομενον ' Deducit hoc quidem Cyrillus ex loco Sopitoniae, cujus hebraicam Vocem per μοι υριον, testimonium,reddiderunt LXX Interpretes Ad haec autem observat Noster, cum Ecclesiae, quae super Martyrum tumulos aedificari sole
210쪽
rent, Mardita dicerentur, e variis,'itae in sacris locis Cliristoeonstructae sint, Ecclesiis, solam, quae ad naonumentuin ejus co dita, Martyrii nomen retinuisse; quod Ecclesiis nativitatis Beth. leem&ascensionis in monte olivarum,insuperiori in monte Sion Ecclesiae, tribui non potuerit. Non dubium esse ait illia clesiae praecipue convenisse nomen Martyrii, quae ad Christi se. pulchrum4 in loco, ubi praeclaram confessionem testatus sit. aedificata fuerit, qua inobrem apud Eusebi uni variis in locis ali. osque Seculorum superiorum scriptore Eccles Resurre stionis proprio nomine martyrium, vel magnum Mart rium, vel Mar-πrium Salvatoris, dici consueverit , Martyrii vero nomen ipsi sepulchro aut loco sacello resurre stionis seu sancto monii. Inento peculiariter attributum legi, .g. apud Eusebium o Hieronymum Ceterum Ecclesias inartyribus aedificatas, horum Sanctorum martyria dicta fuisse, quemadmodum etiam templa Prophetis, Apostolis virginibus condita, horum προφητεια, άπομολεια&c appellata legantur. In ejusdem Catecheseos n. I brevibus describit Cyrillus, quaeratio fuerit Salvatoris tu mu p. 2 8.li: ad haec sequentia ex antiquitate observat Noster: Constabat,i, inquit, sepulchrum Christi spelunca duplici in rupe excavata :,, quartim prior alteri pro vestibulo erat, ex antiquo more loci,uli, videtur Gen. XXIII. I9, XXV.9. Patens erat prior illa spelunca,ride qua Juvencus lib. 4 hi si evang. Limen concludum immensa, 'voluminapetrae. Altera vero interior ita describitur a Paschalio,, Raiberto lib. 2 in Matth. XXVII, 6o,ut rotunda fuerit domus hi-,, tus infra rupem vastissimam praecisa; tantae altitudinis,ut intrarinans homo vix manu extrema culmen ejus posset attingere Adrieam aditus erat ab Oriente per ostium monumenti,cui lapis ille, magnus advolutus atque appositus cum signaculis fuit. Ibi com*, positum fuit Christi corpus ad Aquilonarem partem, in loculo,, ipsa in rupe excavato, septem pedibus longo,&trium palnauta momensura pavimento eminentiore;cujus apertura ad inferendum,, corpus non superne, sed in latere meridianam partem respici-ens perfossa erat. Haec Palchasius. Cuna vero Adrianus totum,, monumentum plurima hiana aggesta penitus abdidisset, loco-,,q; ita ad mediocrein altituditaem evecto ac lapidibus substrato ,, C e demis