장음표시 사용
231쪽
mcei resia noullius exhibuit in Actis i694 p. 38,bρο- plus quamqviu lustra ante exissentiam libri Tayloriani. Hoe nunc, quo manifesti plag:i postulabatur inta stum relin-
mit; vidis sibio ludii iii ictis qui tacet consentire
Cetera quidem contemnit Vir Clarissimus nee relelier. curat, quae tam Authenticis Testimoniis adstruxi sed contem. tus iste rerum oritatem non destruit eum praesertim principium habeat haud absimile illi quo usa vulpes quae sumus is liens viribus uvam quam appetebat ut tangerenon poterat, dilaedens ait: nondum matura est nota aera insumere F
4eor contemtum quandoque in nobilem, cum scilicet Gai inmmus iniuriis illatas usquis maere amplius non possunt. Ex hoc princ pio .sertioullius scepto vinclo deJoh. Realtimorieooluit permittere,ut inpimiiciun prodirenGladiariae a doctus Crusio parataecontra virulentas calumnias, quas illius inambos sparserat, se ut x in alios viros gregios prae
DE Episeopi vitain ossicio multa egregie di perspirae satis iuhoe opere traduntur praecepta, quod primum quemadmodum praefatio testatur, a novo quodam Episeopo in priva. tum usum adornatum, postea vero, amicis nonnullis. Viris ec-esesiasticis ab ipso in consilium vocatis,in singulis symbolum suum eoiderentibus, ab uno ex illis in hanc, qua nunc prodiit.
formam est r*dacium Autor itaque, qui sub titulo Mesesiasti
232쪽
ere voluit, applaudentibus amicis, quanquam de hoe argu mento plurima jam exsistat monumenta, unum alterutra venuper adlluc Romae editum sit, hoc tamen opere de Ecclesia he. ne meriturus partes Episcopi principales rite dextreque absoruuendas, ct virtutes omni cum findi se flandas justo ordine re ex regulis prudentiae, non carnalis uti loquitur, sed spiritualis, ahae Ichnographia, veluti in tabula, accurate describit, praecepta di sti cripturae Patrum testimoniis & exemplis veterum Episeo. porum inprimis Caroli Borromaei, quem veram veri Episcopi deam plus simplici vice appellat, ei te apteque illustrat,
ea nonum sacrorum auctoritatem, si quaestio aliqua in illis jam decisa, vel, fi in utrantque adhuc disputari posse videtur partem.. eam sequitur opinionem, quae ad instituta eccles quam pro xime aecedit. Ut vero te flori luculentam huius Ichnographias. in duas parte&divisae, σκιαγραφιαν exhibeamus, in Parreprima
XXXIV paragraphis doceri observamus, quid sit Episcopatus
qua intentione Episcopus munus suum subire, qua sane itate ii 'hid gerere qua ratione, quove ordine omnes a stiones suas di sponere, samiliam atque domum suam instruere, dioecesin. Mi hac Clerum pariter atque populum regere quomodo visitarionem Mordinationem instituere, beneficia administrare, bonos pastores Armare, cultum diviniamin Christianae do strinae exercitium promovere, o seminarium suum bene adornare; quomodo denique cum Princibus eorumque ministris, cum nobilibus cum propinquisis cognatis conversari, censura Eees fiastica uti, labonorum temporalium curam suscipere debeat. In altera vero Parte XVIII paragraphis primum' virtutes spe clatiores commendantur, quae tersonamin dignitatem Epi. seopimirum in modum exornant, ipsumque vivum luminarae
reddunt Ecclesae suae particularis, splendidissimam primae
magnitudinis stellam Ecclesiae universalis videli det eura suae Ufius animae, sincerus amor in suam Ecclesiam, gelus studiumque promovendi gloriam Dei de animarum salutem, religio.. oratio, prudentia, misericordia iustitia, magnanimitas et constantia, humilitas is mansuetudo magalitas I sobrietas, littentum denique sacratiorum studium. Deinde eum Soliuasi
233쪽
beat maeular, Episcopus, homo qui non desinit esse, huma. nis non careat vitiis, nihilo tamen minus sine crimine vivere jubeatur Tit. I, 7 vitia indicantur,innae pro virili sigere debeat Episcopus,cum generalia,qualia sunt praeter avaritiam, superbia, vanae gloriae cupido, accismus, vitae aulicae xpoliti eorummo. rum aemulatio, quam qui laetantur, sub specie Ecclesiastica ge. nium haberere fledicuntur saecularem tum speetalia in regi mine Ecclesiastico vitanda, quae cordateis peregregie deseri buntur. Et denique ratio praescribitur animarum curam ct regimen facilitandi spiritum saeerdotalem dc Episcopi conservandi, seque ad beatam placidamque mortem praeparandi. Haec omnia pie prudenterque considerantibus satendum utique est, in praeceptis non esse quod jure desiderari multo minus culpari queat optandum potius serio ut omnes Episcopi hane Ichnographiam intuerentur, ct in vita atque ossicio ipsinae exprimerent Dantur quidem in hoc opere monita nonnulla, quae
Papalem sapiunt redolentque gonium, apis eois Ecelesiae
Romano-Catholicae solis sunt relinquenda ex. gr. de ratione
rerum cum capitulo&canonicis, cuin monachisin monialibus, quarum curam Autor quam maxime commendat, cum monachis regularibus, quos filios Episcopi emancipatos dicit, aliisque exemtis agendam in de reverentia erga Papam ct sedem Apostolicam, quam thronum divinitatis in terra visibilem appellat, sed haec pauciora sunt plurima vero, quae Episcopos Romano Catholicos, ab hae Ichnographia totus, siquid judicamus, diversos, αναπολογήτους reddunt,in omnibus Ecelesiae Episeo. pis non solum pro praesenti Ecclesiae statu se dictis, sed etiam. ruatenus a presbyteris olim non distineti fuerunt, observanda unt bonae frugis monita hete inveniuntur ex quibus non possumus quin praestantiora quaedam excerpamus Sie arduum Episcopi munus, quod parvum chaos cum Autore dixeris seli. citer auspicaturus, apud animum suum statutum habere jubetur, dioecesi suam sanctificare, seque ab omni respectu terreno, dominii, otii atque commodi purgare, ad peccatum impugnandum, destruendumst exstirpanduin quaqua fieri possit ratione,omnes cogitaliones dirigere; atque hanc suam voluntatem
234쪽
verbis saetisqite declarare, ac siimmo eum studio et exquisitam in prudentia in totius ecclesiae ac singulorum ejus membrorum statum inquirere Plebem vero a servitute peccati liberaturus, ad exemplum Mosis auctoritatem habeat, magnan, initatem ac patientiam visitationem continuant instituat, tanaeorpore quam mente, ct mores fidei suae commissorum distincte scrutetur, ut eos oportune corrigere queat Verbum
quoque Domini ipsemet praedicet quod esse praecipuum Episcoporum munus, abra utore recte asseritur vindicatur, privataque institutione singulos aedificet indoctrinam Christia. nam umoribus sedulo inculcet jurisdietionem, ut loquitur.ecesesiastieam cum zelo intrepido conservet ea tamen prudentia ne secularis turbetur Zelo imprimis praedi ius sit spirituali qui proprius est character Episcopi. adeo ut Deus populum dic Episcopum ipsum acerbius punire nequeat, . quam si Episcopus sine zelo fuerit. d zelum vero rite i sine respe flupersonarum exercendum tria pol illiunum requiruntur: ut sit actus charitatis δε ab ira vindieta invidia, ambitione, pervicacia alioque asseetu perverso probe discernatur et ut in a ctum traducatur, ne vel animo tantum volvatur, vel metu disti. eultat is oc contradietionis mox abrumpatur, sed ut animo gene. roso per sciatur 3 ut extre accommodetur ratione habita
climatis R. regionis hoc est indolis xstatus hominum. Porro prudentia Episcopi non tantum sit monastica, ut sibi, oecono nitea, ut suis, descivilis sive politica, ut toti ecclesiae suae bene eonsulat, sed in primis spiritualis, ut finem ultimum, gloriana Dei semper desubivis respiciat. Et hane supremi Numinis glo. riam lavori Principum bonamque conscientiam Proprio ptae. ferre commodo tutissimum est magnanimitatem mentisque constantiam, Episcopo indoistrina Christiana fideliter traden. da Leonfitenda, in Ecelelia regenda, in exemplo aliis praebendo, summe necessariam, adeo ut sine magno suo damno illa carere neqlleat, consequendi medium. In illidiis, iiod ultimo loco notandum, ita versetur Episcopus, ut ossicium suum ejusque finem respiciat,' in sacratiore literas praesertim in Naionem Scripturae sacrae incunabat Iurispmdentiam, cui ple-Ff ros
235쪽
rosque Praesuless hodie operam suam navare Autor non dissile..tur, si eum aeris Limas nitrum suerit, Episcopo dicit esse oravimento; sin aurea sola sierit, illum non otitare, sed M.
mnsderati digna. tum illa mihi perplacuit nova observati , ad densitatem quae spectat humoris crystallini, non usque quaqxie similem, sed ab extremis partibus ad medias certa quadam lege perpetuo rescentem. Quam si definire legem
aecuratius, tum vero genuinum ejus uim explieare Vir doctissimus poterit nae illum rem praeelaram invenisse, tui 'elire operam locasse suam Oinnes fatebuntur, qui recessu naturae intimos rinlati solent. De cetero eum idem dogmata Neo . toni de diversa diverte coloratorum inflexione radiorum, di de ea quae hinc sequitur refraeliati minis aberratione babesa stare in is lituit quamquam ideo facit consilio ut telelcopiorum persectionem ab ui lupeiabili impediuIento liberet, vereor tamen magnopere, ne frustra omnem hunc laborem sumsisse vici eatur. Tot enim ac tam egregia ab ipso Nemtono capta circa illam rem experimenta dia Mulierio inspectantibus plurismis ex societate rvia Anglicana, atque ex Academia scientia rum Parisens, aliisque sagacissimis di doctissimis existimat ribus,saepenumero iterata sunt,ut nihil prudenti in physeis im duarum nihil circumspectius recognitum, nillil firmius approbatum censean . Non equidem sum nesciua, multis, prinyier ineredibilem submolestam, qua opus est, accurationem, experimenta illa haud satis ex sententia sueressisse r neque adeo mirarer, si de pari fortuna O Ruratus quereretur.Sed quod tam
236쪽
sidenter pronuntiat. . cuncta Netvlom experimentare vas, Suppl. Act. iademque partim falsa, Pomnia reliqua propter missioncm l. e. p. 3 . . alicujus circumsamia aequivoca inveni e cae minime concludentia id fateorynon possum demirari satis. Nam quod ad duo illa pertinet exempla, quae adducit Vir doctissimus re. prehendit, eorum sane non dissicilem suscipere defensionem licet Projecit in chartam albam Ne.tonus imaginem allu, Ophlal P.L.chartae . cujus dimidia pars rubrain dimidia coerulea erat, in ere
terposito decenter vitro, quod lentem opticam vorare consue--vimus, atque isto naodo certior factus est radiorum caeruleo. rum quam rubrorum paullo minus a vitro distare focum: ad. . movenda enim aliquanto propius ad vitrum charta alba erat, ut charta coloratae pars caerulea, quam ut rubra persectissima depingeretur. Non satisfecit simile tentamen Cl. Rietzeto nee . mirum videtur enim claritatem unius partis eum insigni auterius obscuritate conjunctam exspectasse. Sed halid tantam e se disserentiam quae primo statim obtutu oculorum percipi sussieienter possit, vel ex eo intelligitur, quod filum serici non inodonigerrimum, sed&tenuissinium tam sollieite ad har- tam coloratam applicavit, variisque flexibus circumduxit New- tonus : non sane frustra aut ornatus gratia, sed ut partes, in quas isto aiodo charta colorata distributa fuit, subtilissimiis di- sinetissimisque circumscriptae terminis, imaginem aeque per iseelam justo loco exhiberent levissimamque confusionem robscuritatem non obscure proderentri erant enim confusae iriagines filorum, et vix discerni poterant, ut memorat Nemtonus nisi quo tempore colores ex utraque parte cujusque filiterminis maxime distinctis definiebantur. Jam quod addit Cl. Suppl. Dia-Rirgetus in eo Epistolae suae exemplo, quod Supplementis Dia rit Ital. p.ri Italiei inseruit. se variationis caussa, cum multa alia lentas 382. se tum vero chartae unico colore tinctae fila diversorum olo. rum circumvolvilli, sedin horum, quovis loco aeque consu-
.sas vel distinctas conspexisse imagines, de eo nihil est eur dubi- tem nam ita sore, non dissiculter praedixissent omnes, qui do strinam emtoni perceptam habent. Sed missis ejusmodi: Ucrimcntis, qua An ingcnti apparatu peragi non possunt.
237쪽
' unumsimplici mum se allaturum, ait Vir doctissimus, quodDLDre omnino nequeat, quodque cuivis et ubique in promtu sit. Seilicet duo subtilissima fila, alterui rubeu in alterum viol sappi Act ceum ita invicem conjungit ut sese contingant deinde illa P 33ι intervallo debito inspiciens, cum utrumque unico obtutu distincte satis videat, sine dubitatione concludit hypothesin Neutoni subsistere haudquaquam posse. Ain vero, hoc expe-
rimentum minus ambiguum&minnssallax esse quam Ne Et nianum Consideremus quid intersit. Neπtonus, ut imaginem esiiceret satis amplam luculentam, non modo charta erit
rata usus est haud minima, sed di lentem majoris diametri adhibuit. Utrumque mutat Rietzelus qui in locum chartae colo. raiae duo subtilissima fila, di in locum amplae lentis ipsum oculi humorem crystallinum substituit haud multo aliter, quam si quis phase planetae cuiuspiam contemplaturiis, non Lunam aut Venerem, sed satellitem Saturni sibi eligat abje sto dissicili teleseopioriam apparatu . nudis oculis examinandum. Porro en tonus, ut magis oculorum aciem adjuvaret, per commodum libid apprime necessarium filorum artiscium commentus est sed naturali sensuum perfectioni fidens pe- . nitus Riggetus de nulla re consimili laborat. Denique cum iteraret Ne tuni experimenta Desagulierius, praeter cetera etiam hoe non parum ad rem facere intellexit, si inter lucti nam coloratae chartae appositam, atque inter lentem, opacuna quoddam corpus ita interponeretur, ut a lucerna ad lentem nul is radius i. . iure 'tus pervenire posset Riggetus autem de excludendis ex oculo aliorum corporum lucentium vel illuminatorum radiis haud quaquam sollicitus est.Siccine vero ex spe stabit quispiam, ut hujus experimentum experiment anteponamus Cel.
Ne toni Fateor, simplicia saepe artificiosis praeserenda esse, sed ita, si illis vel aeque commode quam his vel etiam com modius expedire veritatem litet. Adde, quod experimentum Cl. Rigreti vulgare ineuriosum potius quam simplex vide- tur appellandum quandoquidem in perexiguo crystallini lin- moris ambitu multo plus mysterii, qua in in amplissima lente vitica latere, vel ipsa Viri clarissimi nova docet observatio, de
238쪽
qua supra dictum est. Neqtie vero diagramma eliis me quidquam moVet ob eas ipsas rationes, quas exposui. En quomodo vestigiis nobilissimi Autoris inhaerens. argumentari possum: Tenuis quaedam virga quae ex metallo vel alia materia unicolore saeta sit, posita ante oculum ita oblique concipiatur, ut alterae.xtremitas, oculo multo propior, ab ipsa axe Ae ad dex ' ς ream nonnihil decline, altera remotior adflniseram. mittat M 3I. δευ strvior radios sis ad oculum Bb extremique a B, b,ς Onsing 1 refracti concurrant prope punctum e , ς λ g. in quo ceteri quoque physice concurrent i RiZzoti,
radii deinde ex parte remotiore uenter, utpote minus Obliqui, concurrant omnes
Tu propcpunctum C. Imago partis remotio.
ris erit circa C imago propioris circa ea
Cisserentia istantiarum Cestisuperq. sensibilis es. Nun undus Oculi in FeGgeminas accipiet imagines: illa extremiaratis propioris virga,conetracta in minur spatium circie, eximia disininione ex- celiet altera remotioris distracta in
spatium FG speciem sui referet coninfusam. Sed quid multa videt oculus
distin fles uno intuitu utramque Vir gae, de qua dixi, extremitatem, quam vis radiorum, aiunx' propinquove nientium, magis distare focus a lenti. bus soleat, quam eorum, qui a puncto remotiori mittuntur. Quaerat Cl. Rig. zelus, si placet, hujus rei genuinam
caussam, di videat, an non eadem applicari ad dissicultatem ab ipso propositam quam commodissilite possit. Et haetenus Quidem de uno Neu toni loro quem reprehendendum in Epistola sua sibi sumst Trelarissimus. Venio ad alterum omis simillum quidem in Latino Epistolae exemplo, quod Affisno oris insertum est, sed in Supplementis Diarii Ital expressum. p. 38s, Per prisina vitreum triangulare, cujus angulus refringens sur-
239쪽
sum convertebatur aspieiens Ne tonus chartulam oblongani, dimidia parte rubram ct dii nidia caeruleam, hanc quideni pa tem altius quam illam refraetione elevatam Cbservabat. Eratopt. l. e autem ut cetera cautissime disposita nunc taceam, paries c e P. I biculi subter fenestram, cui exponebatur charta panno nigro obtectus atque ipse insuper pannus tenebris undique circumse- ' plus, ne quid luminis inde rolicteretur , quod prope chartae extremitates ad oculum transiens Iestamini a charta reflexo immiseret isoque pacto experimentum interturbaret. Contraea Rigaetus abjecto panno nigro, telam albam chartulae sub .seravit quo iacto partem rubram aliquanro altiorem quam cceruleam videre sibi visus est quanquam re ipsa, propter ingentem eterogenei luminis copiam data opera admissam. non distinctas, non puras chartae partes videre potuit, sed vehementer eonfusasin satis densa iride indutas Λ enina, Aeasum fuerit sive nigrum quod charta subjiciatur, inquit.
non ideo naturam colorum nec vim, qua refringuntur, immutari eredendum es lateor. Sed isto modo etiam hi me ae-cendere in camera obscura fas erit sive enim luminosa suerit. sive nigra' opaca camera, non ideo naturam radiorum,
quibus imagines depingi solent immutari putandum est.
Quid ver, Satin consideravit Vir clarissiaius ad experimentum, quo de nunc agitur, prisma, non lentem adhiberi quid nonne per prisma dispergi ac velut discindi radios, aberrans. que lumen generari, ultro concedis nonne per lentem negat idem fieri solere' uanam ergo re adduistum illiun existimem, ut argumentum impugnaret quod nihil contra ejus sententiam sacere Videtur' num , ut tentamina Nemtoni ad unum omnia vel salsa penitus vel ambiguain parum accurata, ut supra monuit, se invenisse de trionstrat et an sorte ideo, quod de discrimine commemorat, ter prismata lentes non Act. l. e. plane certusae securiis ipse esset' Ouod 7 quaeras, inquit, cur P. 3 Q. Iumen dispergatur, transiens per risma triangulare , non itidem dispergatur transiens per lentem respondeo quod rertanta nequit unica Epipola contineri, tibi autem Mari inelle
satisfaciam in quadam refractionum disquisitione, qua num
240쪽
s mani us es. Equident cui satisfaciet Vir doelissimus laudata disquisitione nescio. Interim contrariam sententiam peris paucis demonstrare, bona cum ipsius venia, conabor. Sit ABCilens quaecunque plano eon. Fig, 2. vexa, talem enim ut simplicio. rem, exempli eaussa assumamus, incidatque in quodvis ejus pun- illum C radius luminis heterre ne utcumque inelinatus sic ducatur re fla CD, contingens arcum in punctos, ct concurrens cum prodia stas B in D. ita ut ADC angulum refringentem alicujus prismatis designet. Dico, radium EC in transitu per lentem exposi eodem plane modo restactum dispersumque iri, ae si in praelum C commemorati prismatis incideret. Etenim ut radius sic legitime refringatur periri sinis DC. non aliis vitripartibus opus est, quam illis per quas transit radius, ita ut nihil intersit, si omnia reliqua utriusque lateris pune a quovis velamento circumtegantur sed neces lariae illae partes prorsus sunt communes prismati ac lenti: Ergo radium C in transitu per lentem eodem modo refringi dispergique necesse est, ae si inpunelum C delineati prismatis incideret. Q. E. D. Re stat, ut de illo expertinento videam. quod inprimis urget contra Neu tonum RiZZetus. Super chartam albam, a Sole probe Suppl. Act. illuminatam, unum posuit capiti sui capisium untur pedis in p. I 28.
Drvallo ab oculo remotum , eundemque tum nudis oculis , tum
per lentem vitream debit interpositam, conspectum sibi quam distincti me pronuntiat quem qii idem , si vera essent placita Ne toni, propter lumen illud aberrans, quod oritur a chartae partibus capillo pr lximis, vel admodum obscure consu seveIplane non videndum opinatur. rasi vero ad hujusmodi ob Reliones non perquam accurate respondisset ipse Nem tonus. eo loco, ubi expressissime quaerit, quid ita tam distinete stela.