장음표시 사용
331쪽
1o PARAPHRASIS IN EPIST. I. D. PAULI
e isti, sic praedicamus, se .credidistis. I a. Si autem Christus
praedicatur, quod restir- rexit a mortuis, quomodo quidam dicunt in Ῥobis, quoniam resurrectio mortuorum non est 'retuli, hic illi praecipue & ante Omnia tribuendus est. II. Porro cum omnes testes simus resurre
nionis JEsu Christi, quem propriis
oculis omnes consipeximus, perinde est, an mihi an alus Apostolis, idi'ium perhibentibus fidem adstruatis. Eandem illi veritatem annuntiant squam vobis promulgavi, & quemadmodum eam modo expono,
ita illam assenssi firmissimo excepistis. Ia. Quares tesurrectio Christi passim palamque praedicatur, qui potest contingere , quod aliqui
ex vobis negare ausint tuturam alia quando resurrectionem mortuin Cum enim
. . / is eodem se modo habeant, uti caput. rect o mortuorum non est , n P Ii non resurgimus. ne credendum neque christus resurre- r
quidem erit, Christum Dominum a mortuis fuisse excitatum. I . Quod si Christus non est excitatus a mor
s us non resurrexIt . na. . . . o
ri in . ,. ivis, nimirum coni uens eis, Ina-ms est ergo praedicatu i , . . nem prorsus esse praedicationem
I s. Invenimur a nostram, vanam quoque fidem vestram, quia hac ratione palmarem vobis falsitatem venditamus, cui tamen spes vestra tota quanta innit,
tur. IS. Itaque falsiarii sumus, &fὸm ct fas testes Dei, impostores insignes, Deumque, quoniam testimonium jus legatos nos profitemur, aucto-l ' rem
332쪽
rem facimus mendacii enormis di-rdiximus adversus Detim, cendo, quod filium suum ad vitam quod suscitam ris Chri- revocaverit, si res aliter se habeat,lsum, quem non suscitas nimirum mortui non reiurgant.lvit, Ii mortui non resum I 6. Haec enim duo prorsus sic furit gunt. inter se connexa, ut qui alterum ad- I6. Nam si mortui miserit, alterum quoque fateri co- non resurgunt, neque gendus sit, & qui alterum neget, ae- Chrsus resurrexit. que utrumque rejiciat, atque adeo smortui non resurgunt, ne Christus
quidem fuerit Riscitatus. II. Di- II. cuod si Chrsus
xi hactenus, fidem vestram inanem inon refrerrexit, vana es esse, si Christus non resurrexit. Raasdes vestra, adhuc enim tionem do, quia peccata vestra non sis in peccatis vestris sunt remissa & abolita, mors siquidem est poena peccati, ut adeo, sdivinus noster Servator illam non superavit, neque de hoc triumphasese dicendus sit. Moriendo quidem pretium persolvit redemptionis v strae, & peccata vestra expiavit, at vero per ejus anastasin pretium illud vobis applicatum, & haec peccatorum remissio communicata fuit per gratiam justificantem. Ex hoc errore alia adhuc sequerentur absurda, I 8. nempe eos, qui baptisi nolu- Ι 8. Deo se idomstrati in fide Iesii Christi diem supre-lmierunt in Chrso, p
mum clauserunt, tametsi acerbissi-Irierunt.
mos pro Christo cruciatus pertule- int, maximosque labores exantiarint, S s
333쪽
322 PAPAPHRASIS IN EPIST. I D. PAULI
ran ιm in Christisperan- es 'mus, miserabiliores fumus omnibus homini
Io. Nunc autem Chri rint, periisse , & extinctos penitus, adeoque deceptos splendide sperando& exspectando vitam longe illa praestantiorem, qua exuebantur pro defensione Christiani nominis, ac reli- Si in hae vitagionis. I9. Nos quidem, qui eandem cum illis fidem profitemur, si merces nostra ad brevissimae hujus
vitae felicitatem restricta est, omnium profecto mortalium miserrima conditione vivimus, quippe qui tot aspera, tot dura, tot adversa perserimus. ao. Sed macti animo esto. sus resurrexit a mortuis te fratres mei. Extra omne du- primitiae dormientium; bium est, IElum Christum vere a mortuis suscitatum: Primus e sepulchro egressus est tanquam princeps eorum, qui obierunt, ut certos redderet, & ipsos aliquando excitandos e tumulis, ducemque atque imperatorem suum secuturos, & interea constantes nos atque fideles in ejus a I. Quoniam quidem obsequio permaneremus. a I. Et per hominem mors, ct lane rationi admodum congruebat per hominem resurrectio ut cum per hominem mors irrupe- mortuorum. rit in hunc mundum, per hominem nobis redderetur vita. 22. Quineta. Escut in Adam madmodum enim vitio primi pa- omnes moriuntur, ita strentis Adae omnes posteri necessita- in Christo omnes UUF tem moriendi cum noxa primige-
ma contrahimus, ita di Christi h
334쪽
nincit cuncti vitam immortalem aliquando consequemur. 23- U- 23. Unusquhque aurnusquisque autem resurget secun-stem in stio ordine,primitia
dum ordinem dignitatis ac merito-lChristis: deinde is, quirum siuorum. Christus quidemisunt Christi, qui in ad-
tanquam primitiae jam reVixit, con-4υensu ejus crediderunt. sequens erit, ut qui ei fideliter ad-haeierunt, in secundo adventu & ipsi resurgent, Clim nempe venturus est ad supremum & universale judicium. a . Tunc enimvero, ubi qui- 2 . Deinde sinis, cumlibet corpus suum reassumpserit , tradiderit regnum Deo praedestinatorum Ecclesiam Patri se Patri, cism eva uave suo coelesti exhibebit tanquam reg- rit omnem principatum.
num decoris & gloriae, quod in ejus se potestatem , ct viri
nomine M ad ejus gloriam congre- tem, gavit, ut in eo solus dominetur, Mexinde omnem honorem ac venerationem accipiat, simulque omnem daemonum atque inferorum principatum abolebat, Omnem potestatem, omnemque Virtutem, qui nunc reg's
num illud sanctitatis atque justitiae evertere modis omnibus allaborant. Ita fractis demum Orci viribus, regnoque triumphantis Christi Ecclesiae stabilito finis veniet universis carnis , cessabunt generationes, mundique facies universi immutabitur. 23. Interea perget mysticum hoc oportet autem lia Eccleste militantis regnum tantisper tam regn res donec po-
335쪽
adi PARAPHRASIS IN EPIST. I. D. PAULI
nat omnes inimicos fibpedibui ejus. 26. Novissima autem inimica destruetur mors
pedibus ejus. Cum amem dicat z
sunt eisne dubio praeter eum, qui subiecit ei omnia,2 8. Ckm autem μό- administrare Christius Dominus, dinnec Pater aeternus omnes adversarios ejus pedibus conterendos subjecerit, quo facto non amplius pro ejus defensione movebit arma , sed pace fruetur exoptatissma. 2 6. Atque haec omnia die illo novimmo evenient, quo mors inimica hominum implacabilis postremo debellata sucumbet per eorum anastasin, in quos antea potestatem quandam 27. Omnia obem sibi usurpabat. 27. Inde non erie, difficile id demum concludere, hanc fuisse Patris aeterni voluntatem, ut potestas Filii sui se super omnia extenderet , nulluSque etiam Immortalium spirituum ejus jurisdictioni exemptus foret. 28. Porro post- Iecta fuerint i i omniatiquam universa se Christi imperio sub
iunc in ipse filius Iul--lmiserint, hic ipse se potestati Patris
ms erit ei, qui sibiscit una cum omnibus suis membris my- sibi omnia, si Deus --nnia in omnibun
isticis subjiciet, & obedientiam, quam ei semper exhibuit, palam faciet , quippe qui secundum ejus nutum Ecclesiam rexerit, & praedestinatos ad portum salutis perduxerit. Λdmirabili hac dependentia Filii increati secundum corpus suum m sticum, hac item conjunctione arctissima membrorum ejus omnium,
quae in ipso & ex ipso vivent, que
336쪽
madmodum ipse de Deo & in Deo vitam habet, Electi pluribus rebus non amphus egebunt sive ad tui conservationem, sive ad propriam beatitudinem. Deus enim, qui Omnes pervadet, & in omnibus requies et communicando se absque sui divisione, semperque unitatem essentiae suae retinendo omnia erit omnibus,& omnia in omnibus, id est, in Deo invenient necessaria omnia ad perfectam felicitatem, quin ipse completa erit eorum beatKudo. Haec argumenta nullam videntur pati repli-Carn, pergam autem ulterius vos penitus convincere. Consuetudinem neutiquam probo, unde vos redarguam , eamque in eum tantum finem allego, ut ostendam, vobis ipsis vos contradicere, cum negatis aut in dubium revocatis resurrectionem. a9. Si enim mortui non resurgunt,
quid ergo sibi volunt, qui ex VObjS faeiant, quι baptizantur
baptismum recipiunt pro suis paren' ira mortuis, si omnino tibus vel amicis eo non accepto Vita mortui non resurgunt 'functi,ὶ Quid aliud est sibi contra Li quid se baptizantur
dicere, quam negare resurrectio-ipro Hia tnem, simulque vitam religiose observare, qui fidem ac spem resurre
ctionis indicat 8 3o. Quid prodest 3 o. Ut quid se nos
nobis Evangelu Muintas tor adire la-ipericlitamur omni hora l
337쪽
316 PARAPHRASIS IN EPIST. I D. PAULI
borra, tot calamitates & aerumnas 3I. Quotidie morior perferre. 3 I. Ego certe Deum in per vestram gloriam fra- testem vocare non Vereor peream
tres,quam habeo in Chri- gloriam quam in I Esu Christo Do-so Jesu Domino nostro. mino nostro habeo de vestra ad ejus fidem & obsequium conversione , me quotidie & in singula quasi min; et . Si secunduπlmenta mori. 32. Quem autem ex hominem) ad besia pux-linde fluctum tandem consequor, nata Ephesi, quid mihilquod tanto studio ac contentione prodest, si mortui non re-lme totum animarum saluti impensurgunt' manducemus iderim, quodque Ephesi omnes asbibamus. cras enim mo-lsultus eorum & impugnationes, qui riemur. bestiis longe erant truculentiores fortiter exceperim, si spes nulla, mortuis restituendam postliminio vitam iEpulemur sane & bibamus strenue, quantum libuerit , sensibus nostris laxemus omnia stoena licentiae , nihilque reputemus illicitum, quod experimur nobis volupe: fors crastina die moriendum nobis, & post momtem nulli erimus. Ita vulgo loquun-zur, qui veritatem, de qua mihi ser-3 3. Nolite seduci: co ''mo, in dubium revocant. 3 3. Ninrumpunt bonos mores coia lite, obsecro, talibus profligatorum loquia mala. hominum axiomatis aures praebere, fugite eorum consortia, memoreS, quod morum probitas iceleratis col-3 4. Evigilate usti, se loquiis corrumpatur facillime. I
nolite peccare: ignoran- Excutite somnum peccati, & ambin
338쪽
quomodo resurgunt modituri ualive corpore venia
eni 'late in viis innocentiae atque justiciae. tiam enim Dei Didam Non abs re hac oratione ad vos utor haberi, ad reverentiam Neque enim ignoro, aliquos Vest inrev vobis ADor. perperam esse instructos de hoc argumento , mihique plurimum g; atularer, si ex mea reprehensione eonis, & saniora docta hanc rerum divinarum ignorantiam, qua laborant hactenus , aliquando tandem deponerent. 3 S. Sed excipiet nonnemo et de resiirrectione mortuorum non dubito, qua ratione autem ea eVenire queat, & qua nam corpora e sepulchras reastum enda, non capio, non intelligo. 36. 36. Insipiens, tu od Demens sic enim loqui neces le est) neminas, non vita Munnaturam consule, ipsa te docebit, &lnisi prius moriatur. quaestionem hanc resolvet. Si quam experientiam agriculturae habes, an nescis, quod seminas, Visceribus terrae abditum vivificari non posse, ac germinare, nisi prius interiit, & quin
tuum fueriti 37. Neque id ipsum prorsus corpus, quod postmodum metitur, sermnari, sed purum tritici aut siliginis granum, quod in terram immissum spicam stibin generati tritici, aut Micuos M. 38. Deo videlicet immortali cuili erorum. bet sementis generi in terrae iusteri- 38. Deus autem dat istibus abdito propriam suam molem corpμ , sicut vuli: in
non corpus, quod futurum es, feminas , sed
nudum granum, ut puto Diuiligoo by CO dile
339쪽
Anicuique seminum prop- ac corpus largiente ac formante. 39 rium corpus. Considera etiam res omnes vita prae-39. Non omnis cainolditas, & animadvertes aliam esse car- eadem citro: sed alia qui-lnem hominum, aliam pecorum, al, dem hominum, Mia veroἰam volucrum, aliam piscium. qO. pecorum, alia volucrum, 'Si oculos siublimilis in altum tollas,
AElia autem piscium. deprehendes corpora coelestia sin-qO. Et corpora coele-lgula singulis, iisque differentibus sis, corpora Ierrefria: perfectionibus praedita, si rurius in sed alia quidem caele terram demistas, eandem varietatem sium gloria, alia istitem in terrestribus observabis, sed longe terrefrinis. major est coelestium dignitas atque I. Alia elaritas se pulchritudo, quam terrestrium. I. lis, alia claritas lunae, O Quin etiam non cadem est omnium alia claritas flesiarum lcoelestium corporum species, pluris
Stesia enim aselli dissertim im enim splendor solis a lunae in claritate. splendore dicteri, & in caeteris quo- que tyderibus aliud aliis lucis magnitudine & nobilitate praestat, omnia vero a lis lunaeque fulgore plur,. aet. Sic ct res re Imum distant. a. En typum resur-Etio mortuorum. Se-irectionis clarissimum. Eadem erit minatur in corruptione, in omnibus hominibus, in quantum ριγα in incorrupti squalibet siuum corpus resumet, diver-ne. la tamen, quia non eadem erit gloria ac felicitas resi gentium. Mori tale corpus & obnoxium morbis.' quae ducunt in interitum, aliquando
ablumitur , quod vero revocatur ad vitam, non modo erit integrum atque omni ex parte perfectum, sed
340쪽
43. Seminatur in ira silitate, surget ingloria ;immortalitate donatum nulli prorsus aut aegritudini, aut imbecillitati subjacebit. Cum igitur moritur, quasi semen in terram projicitur, sed dum
resurget, perennem, & Immortalem vitam nansciscetur. Αἶ. Seminatur, ut ita dicam, In statu admodum contemptibili, resurget au' 'eminarur in infirmitate. tem ingenti circumdatum gloria, se- surges in virtute'. minatur aegrum atque infirmum, suscitabitur autem multa virtute atque vigore praeditum ψ . Semina' 44. Seminatur eo
tur animale, id est, ejusmodi, quodlpus animale, surget cor- . vitam habuerit caeteris animantibuslpus spiritale. Si es com
missam cum alia vita quas spirituali, Iongeque excellentiori resingendo Commutat, unde spiritui quodammodo simile evadit non quidem quoad substantiam, sed quoad modum existendi & agendi liberum ab
omni aegritudine, imbecillitate, &indigentia nutrimenti, subtile, leve, penetrabile, immortale, gloria atque splendore insigne, necesse est e11im haec duo veluti corpora vel duos potius corporis status distinquere. s. Quando protoparens noster Adamus e terra formatus est, animam viventem, id est, immortalem accepit. Quando secundus Adam sive iam in spirisum visiss
jus animale, est se spiritale, sim scriptum ess S. Factus es primus
