장음표시 사용
251쪽
6 a Constitutio UNacENi Tus propugnata
sunt absque charitatis habitu, ut monet Angelicus in a.dist. i. art. a. ubi inter varios in actibus nostris bonitatis gradus, designat essentialem ex genere, & ex circumstantia: Et sic deinceps , inquit, tisiue dam perveniatur ad ultimam bonitatem , critis hamanus
actus es suscepitatis; quae est ex ordine in Anem Dhimum, per habitum gratiae, , Ma itatis e Et ideo actas eorum , qui gratiam, O cla ritatem non h2bent, hoc modo bonus e se non ,
pol si ct hae es bonitias, secundum quam actus meritoritis dicit&ν. Talem bonitatem,& honestatem actibus,absente charitatis habitu , denegari non solum patimur, sed a
sensu omnes ultroneo confirmamus .
Denique quiscunque alius tribuatur veris his Chrysostomi sensus, non repugnabimus, modo istiusmodi fit, qui eum doctrina Ecclesae, atque ipsius Chrysostonii in textibus a me allegatis conciliari valeat, neque saepius damnatus sit, quemadmodum adversariorum sensum pridem, & saepius damnatum fuisse a S. Pio V., Cregorici XIII., Urbano UIlI., Alexandro VIlI. ostendi cap. I. neque ipsi ignorant adversarii, aut revo eant in dubium: sed omnes Pontificum defianitiones suis erroribus oppositas stocci faciunt, declarante Quesnello semel pro semper in epistola gallice typis edita sub nomine Abbatis ad quemdam Romanae Curia Praelatum occasione Diplomatis Alexandri VIII. contra Propostiones 3I. pag. i 8. Hahemti, hoc gulare prae caeteris, quod usin possessi,ne, qua nobis bene es, O quo emper tenebimus , eandem semper sequendi viam: qaidquid opponant censores Romani, O quod- eunetie Decretum ab iclo Tribunali emanet. Errat die tellus , hoc sibi suisque singulare esse existimans et eum istud Ian senistae communissimum habeant cum caeteris haereticis, a quibus ut plura alia dogmata, ita & Sedis
Apostolicae contemptum mutuati sint, vel haereditate acceperint.
Propterea si soli Quesnelio , & eius so-eiis seriberemus, alia subinde disputandi ratio ineunda videretur; sed quia etiam confirmandis in fide Catholicis saboramus , &ipsi Ian senistae passim , ad falsendam Ecclesiam , erga summos Pontifices reverentiam mentiuntur , ut solebat initio Lutherus , &quivis haereticus , antequam palam ab Ecclesa segregaretur; merito contra eos etiam superiorum Pontificum producuntur cenis
8 Non officit quoque nobis Gregorius Magnus homil. r . in Evangelia, quem ipse aduersarius sibi infestum esse minimc ignoravit; sed truncando sententiam Summi Pon-
tifieis, decipere uoluit lectorem . Sie nempe S. Doctore se Quidquid praeeipitur , in solais, charitate solidature ut enim multi arbo-,, ris rami ex una radice prodeunt, sic mul- M tae virtutes ex una charitate generanturr nee habet aliquid viriditatis ramus boni M operis, si non naanet in radice charitatis. Hactenus verba Gregorii ab adversario relatai nos caetera prosequamur . ., Prae-H cepta ergo Dominica & multa sunt, &M unum et multa per diversitatem operis,
ta unum in radice dilectionis i qualiter ista se dilectio tenenda st , ipse insinuat, qui in si plerisque scripturae suae sententiis & ami eos jubet diligi in se, & inimicos propter se se nam sunt nonnulli, qui diligunt
proximos; sed per affectionem cognatio- nis , & carnis; quibus tamen in hae dise-,, ctione sacra eloquia non contradicunt. si Sed aliud est, quod sponte impenditur na- turae; aliud,quod praeceptis Dominicis ex,, charitate debetur obedientiae.
Clarissimum est Dei praeceptum, quo ipsum jubemur diligere propter se ; proximum autem propter Deum . Uerum novit omnis Theologus, praeceptum dilectionis partim negativum esse, obligans pro omni tempore ; unde nunquam odisse Deum , vel blasphemate licitum est , nunquam contra proximum dicere fassum testimonium , furtari, aut concupiscere rem alienam e partinia esse aifirmativum , quo Deum tenemur diligere interiori cordis affectu, & ex tota monte propter se; proximum autem sicut nos ipsos, & propter Deum . Uerum , ut Theologis quoque notissmum est, praeceptum dilectionis, quatenus affirmativum Est, non obligat pro semper . Ita dc praecepto Ap
stoli, sue Dei per Apostolum praedicato
omnia opera referendi in Deum docet Sanctus Thomas in quaestionibus disputatis, quaest. . de malo art. I. Ad s. dicendum, quodenis illud praeeratum Ap oti sit a rmativum, non obligat ad loe, qtiod sempe observetur in actu a observatur autem semper in hisbum quamditi homo hastitialite se habet ad Deum, scut em titilistim, per habitum eliaritatis. Ne vero autumes, omnia salte in impiorum , infidelium opera defectu illius habitus esse peccata, monemur ab eodem Angelico a. a. quaest. Io. art. q. Manifestim e quod insidetis non possint ope ari hona opera,
qua sunt ex gratia ( sanctificante scilicet
opera meritoriar tamen bona opera, ad quasti eo bonum nartirae, aliqualiter operari possunt ; tinis non oportet, quod in omni opere suo peccent. Non video, quid isto possit esse pro communi sententia evidentius : quod attendens
252쪽
dens Cardinalis Aguirre disput. Is o. st h. . ait esse argumentum luculentissimum , quod nullam videtur adversariis evasionem relin
s y Sed neque relinquit ipsa Gregorii
Magni sententia jam relata et nam, licet adversariis ultro concedamus, quod sine radice, seu habitu charitatis, ut modo Sanctus Thomas explicuit, non detur obedientia, sive aliud opus bonum bonitate meriti simpliciter, seu proprio dicti capace ; nolo excluditur bonitas qualiscunque inferioris ordinis; aut certo , quod nobis hic contra adversarios sufficit, opus innocuum, & omnis expers bpocrisii, ae peccati; videlicet amor, quo juxta Gregorium novnulli diligunt proximas, sed per assectum cognationis, ct carnis, quibus tamen in hac dilectione fa-cra eloquia non contradicunt; sed aliud es, quod sponte impenditur natura ; aliud , quod praceptis Dominicis ex charitate debetur obedientie . Idem adhibens argumentum Bellarminus lib. s. de gratia, & libero arbitrio ex reis
latis Gregorii verbis sic concluditi aeuod si naturali dilectioni (quae ut per se liquet, non
proficiscitur ex charitate aera eloquia non contradicunt, certὰ ea dilectio nihil peccati continet, ac per hoc hona es moraliter I siquiadem s.cra eloquia peccatis omnibus contradicunt : praetereo quod idem Sanctus Pontifex hom. 3 . in Evangelia dicat: prava ment,si non prius per timorem evertitur, ab assuetis mitiis non emendatur. Et lib. 2. Moral. capit. 33. Si ei non prima in corde n rogiagnitur , reliqua quaeque bona esse non possunt. Denique nimis apertae est Concilii Tridentini se C. 6. cap. 6. , &seC. L . cap. . doctrina de modo, quo peccatores communiter a Deo ad amorem, quo Deum diligere incipiunt , & ad justificationis gratiam disponuntur, per actus fidei, timoris, ac spei, quos etiam, ut charitati praevios, at quo adeo ex illa non profluentes, accusare de peccato , aut hypocrisi nemo potest sine crimine , & errore gravissimis digno censuris. Quod Hexapta addunt ex S. Laurentii Iustiniani opusculo de charitate cap. S., &Thomae a Nempis lib. s. cap. T. nihil novae
difficultatis continet, quod non abunde sit in superioribus solutum. Conclitutio Theo propugn. Tom. II.
Quadragesimaoctauea Propositio dammis.
Quid aliud esse possumus, nisi
tenebrae, nisi aberratio, &nisi peccatum , sine fidei lumine, sine Christo, & sine charitate t ObserD. Mo-rat. Ephes. s. Ders. S.
Authoris perfidia in corrumpendo scro Textis.l on videbatur Quesnello epistolat ad Ephesios subsidio esse posses
1 ad confirmandum, quem pridem animo conceperat, errorem a tribus in BajoPontificibus damnatum ; sed quod suppeditare non potuit revelata veritas, Que elli foecunda fraudibus astutia facile supplevit. Quod nempe a Paulo Ephes. s. dicitur Eratis enim aliquando tenebra i nunc autem tam in Domino, Gallico Novator vertiti murn etieet auiresis que tenebrex, quasi dictum foret: Non eratis aliquando, NISI tenebrae: sive non eratis aliud, quam tenebrae: unde non videretur incongrua moralis observatio: fiuid aliud esse possumus, ni tenebra , mis aberratio, O ni peccatum sine ei lumine , id Chri hct 3 charitate Quantum autem intersit,inter habere in se dominans peccatum, dominantem ignorantiam, quod Apostolus xit;& non habere in se nisi peccatum, nisi ignorantiam, quod perfidus ingerit interpres, facile perspicit quisquis diserimen noverit assertionem inter particularem, quae est Ap stoli, & universalem, quae Quesnelli. Lucem adfert Commentarius Angelici: Notandum es, quod indeterminat/ non dicit ( Apostolus tenebrosi, sed tenebra i quia sicut quilibet oid tur esse id, quod principaliter es in eo; sicut
tota civitas videtur esse rerum , O quod rex facit, civitas dicitur facere i ita, quando pe caltim regnar in homine , tunc totus homo die tur peccatum , ct tenebrae. Non igitur omnia in Ephesiis ante conversionem opera fuerunt inquinata vitio, ut novaturiens assumit Quesnellus, & insigni sacrilegio Spistum Sanctum, revelatorum in Scripturia
253쪽
66 Constitutio UNIGENITus propugnata g6
dogmatum authorem, Magistrum statuit eris roris, non uno dudum perstricti anathemate, ut sequenti capite videbitur. 2 Duas complectitur partes Paulina sententia et Eratis enim aliquando tenebra inune autem lux in Domino. Si prioris partis legitima foret interpretatio, non eratis aliud
nisi tenebrae , quid ni de posterioris legitima
sit ; nunc autem non estir aliud, quam lux in Domino , ut sensus totius sententiae sit: ante conversionem Omnia vestra opera tenebris obsita erant, & peccata; nunc autem omnia
vestra opera lucida , & sancta sunt Sic omne opus innocuum ab infidelibus; a justificatis autem omne etiam delictum veniale minimum arcebitur ; sed an Catholico Hine Hussitarum in Constantiensi Concilio damnata haeresis reviviscet, plaudentibus simul
Calvinistis , & Quietis is assinibus, & quasi
consanguineis Hullitarum proximis. Quem elliana ista Scripturarum corruptio similis est Lutheranae , qua ubi fides legebatur justificans , addita est voxsola r ita Quesnellus volens, omnia infidelium operae fieri peccata, Lutheri sibi opus censuit industriar de ubi infideles appellantur tenebrae ignorantia, peccatum) vox sola, vel ei aequivalens addenda fuit,non eratis nisi tenebrae , nisi ignorantia, nisi peccatum . Hic usus, hic mictus versionum est in linguam vernaculam, quas Iansentani continuo procudunt novas, ut sua dogmata tanquam Spiritus Sancti oracula insinuent, unius hinc inde voculae mutatione a simplicibus no facile, de vix ab aliis percipienda . Quis enim, nisi ubi suspecta puerit Scriptoris fides. & abundat otium, cuin vulgata Latinast Tridentinis Patribus approbata versione semper conferat vernaculam es Ea ars & fallacia semper haereticorum fuit , vitiare libros Scriptur aera , ut alias notavit Franciscus Simonis de fraudibus haereticorum parte 3. Fraude Io. , , Toe, , exhausti(inquit fractique cometionibus,,, & certaminibus haeretici, abdere se gau-- dent in quoddam otium minimδ otiosum, M non scelere vacuum e persuasum voluere,, pridem , ut alibi vidimus , non posse rueri re sua dogmata , nisi ruina eadem invol- vatur quidquid est Divinarum literarum. ,, Ruinam igitur lugentes impiorum dog-,, matum, ringentesque suam constare vetais nerationem sacris libris, facinus occoe- , ptant, quod omnes pii horreant, ae de-,, testentur: sacrilega manu, styloque vim se afferunt Divinis oraculis,de suis dogmatiari bus consentanea faciunt, labemque suam
Spiritui Sancto transcribunt. M Apud
Theodoretum lib. a. de Haeret. fabulis campit. s. dicitur si Divinam Scripturam in-,, terpolare ausi sunt,&quaedam amputare,,, quaedam adjicere, emendasse se dicentes, H quae non bene habebant, & sapientiores,, se Spiritu Sancto pronuntiantes . . . . alio, , modo id fecit Theodotus, alio Asclepia-,, des , & Hermophilus , aliter Apollonides,, &c. ,, Hos impostores S. Ambrosius ino
Psalm. II S. sermone I r. ait misegre aquam vino , tanquam cauponeI pessimos , adulterantes sermonem Dei.
Hanc artem discipulos suos haereticos Diabolus docuit, teste Russino de adulter. lib. orig. ad Macari Sicut ipsorum Patri Diabolo ab initio falsare verba , atque insectere isuo ordine, O fui veneni interserere inrus
studium it, ita O i is successeribursuis hanc
sua artis haereditatem reliquit. Iue, eum vellet Evam decipere, liberalitatem Dei omnia edere permittentis una tantummodo interjecta sita-ha in quantas coarctavit angustias i At enim
quid est , quod dixit Deus, ut ex omni Istra paradis NON manducetis e In hos sacrilegos graviter, & merito invehitur Cardinalis BD
ronius ad annum a 3I. num. II. ,, Erub
scant ( inquit novatores omnes , qui nulla ,, antiquitatis reverentia ducti, neque retia ,, gione absterriti, perinde ac si in setiptis M Gentilium versarentur , atque illotis, ,, quod ajunt, manibus sacra contingerent, ,, mox ut sibi visi sunt esse Graecu Ii, & femi-,, judaei linguarum peritia, quodam furoris, , impetu potius, quam afflatu Divini Spi ri ritus, in ipsam sacrosanctam, Divinamque,, Scripturam irrumpunt, eamque mox in-,, genii sui vires experturi aggrediuntur, &,, quantum in profanis profecerint, in s
, , cris periculum facere non verentur, no-,, vas indies Divinae Scripturae editiones,, cudentes et alteraque manu refractario ca-,, lamo impietatis, altera armata gladio,, maledicentiae procedunt , atque inflati,, superbia, protervoque animo , ingenio,, duro , & aspero , rictuque ferali progre- , , diuntur in medium , agminibus Dei ub,, ventis procaciter insultantes. ,,
Quod de sui saeculi haereticis Lutheri,& Calvini sectatoribus Baronius scripsit,
crederes hoc tempore contra Que laetium,& ejus socios sacrorum codicum vioIatores prophetico spiritu dictatum. Sed nunc errorem ipsum , cui stabiliendo impietatis istae excogitata est machina, meliore sacri omnis apparatus genere dejiciamus. C
254쪽
Pars II. Propos XLVIII. Cap. II.
Fallacis Propositionis perversitas, in auctorissubdoli brupore is detegitur.
ram aegrius ferunt Quem elliani,
& conquisitis undique Scripturarum , ac Patrum testimoniis vehementius aggrediuntur.Sola sententiarum relatio ab que commentario implet Hexaptorum paginas novem , fere sex Collationis: atque ego
quidem sic statuo , simplicibus , & imperitis ante CLEMENTIS XI. sententiam ignosci Potuisse, si pietatis specie circumventi nihil
in hae Propositione primo intuitu cognoscerent a sensu Catholico alienum . Talibus enim videri poterat Propositio ad hum s litatem conducere Christianam, & stimulos addere ad charitatem, quando sine fidei lumine, sine Christo, & sine charitate nihil aliud esse possumus nisi tenebrae, nisi aberratio, &nisi peccatum. Uerum prudentiores , & sanioris doeirinae Theologi, hoc periculoso tempore, servente per Gallias , & Belgium Iansentana,
atque Bajana haeresi, cum annexis novitati-hus articulum accipiendum censuere non
henigniore quodam sensu, & improprio, sed obvio, & in rigore intellectum accus
runt, quia&ipsum, attenta. authoris, ac caeterorum ejus dogmatum circumstantia, annulum esse deprehenderant impiissimae catenae, qua Diabolus per suos ministros, praeposteros Ecclesiae, & fidei reformatores, veros hypocritas , & haereticos nititur religionem, & cuin ea animas trahere in rui
Ptione contineri manifestum est hunc Baja- Dum a T. Dbertim arbitrium sine gratia Dei a Iutorio non nisi ad peerandum valet . Non inficiabitur id Quesnellus, sed hanc inter novae suae Ecclesiae bases collocat, pluribus instaurans Propositionibus, inter quas est o. Sine gratia nihil amare possumur, Vis adnos ram condemnationem, quod cum major emphasi exprimit 3 o. Voluntas, quam gratia non praevenit, nihil habet luminis , nisi ad a, errandum ; ardoris, nisi adse praeeipitandum; virium, nisi ad se vulnerandum: es capax om
nis mali, O incapax ad omne bonum. Propo L. I . Omnis cognitio etiam naturalis, etiam
in Philosophis Ethniciae, non potes venire nisi . Deo , de sine gratia non producit n praesumptionem , vanitatem, S oppositionem ad ipsam consitutio Theolpropugn.T-.II.
Deum , loco assectuum adorationis ,gratittiae ius, ct amoris . Cum autem juxta Propositionem et . Fides sit prima gratia , ct fons omnium aliarum, de Propos. 26. Nullae dentu
gratia nise persidem i hinc fluit Propositio
Bajana et s. a tribus olim damnata Pontificibus : Omnia opera insidelium sunt peccata , e Philosophorum virtutessunt vitia. Imo & s quitur 8. inter II. ab Alexandro VIII. proscriptas et Necesse eia in elim in omni opere peccare. Necesse est enim vero,inquiet Quesenellus ; quid, enim, aliud juxta praesentem articulum esse possumus nis tenebra, nisi aberratio , ct nisi peccatum sine ei lumine, sita Chri O, O sine ebaritate e
tium est: attende nunc cattera: ut fides Quecnello est prima gratia , sine qua charitas esse non potest , & juxta it Ium fides ad vitandum peccatum , imo ad vitandi illius potestatem,
est necessaria; sic etiam juxta Prop. 3 t. Fiderjusi sicat, quando operatur a sedlasa non oper tur ni per charitatem. Igitur omnis actus humanus vel peccatum est,uel iustificat. Peccatum scilicet est, si est sine fide iuxta articulum praesentem 8, & plures alios jam relatos , juxta quos omne, quod non est ex ch ritate, adeoque omne, quod non est ex fide, peccatum est. Neque Quesnellus hanc suam sententiam volet revocari in dubium. Omne autem quod ex fide est, sive quadsides operatur, est opus justificans iuxta Quem ellum, ut patet ex relata Proposit. si. Fides jum aliquando operatur, id est, quotiescunque operatur . Nolim hic discutere, an Quesnellus non videatur justificationem potius fidei tribuere, quam charitati et istud certum est juxta relatum articulum , fidem semper justi Scari , quando operatur, nec aliter operari,qussim per charitatem ; omne denique opus, quod fides per charitatem non operatur, esse peccatum, atque adeo actionem omnem vel peccatum esse, vel justificare . In hunc sensum confluit Propositio 28. Prima gratia , quam Deus concedit peccatori,
es peccatorum remissio; quia juxta Propos et T. Fides es prima gratia ; ergo fides, quam
Deus concedit peccatori,est peccatorum re
missio, atque ita semper est justificans ; non enim minoris virtutis est in iustis , quam peccatoribus; dicitur autem Prop. s r. Fidet justi at, quando operatur, ne putares, habitum fidei otiosum , si forto in adultis existeret, justificare. Sed tales ex omnium adultorum animis videntur novi Theologi eliminare . Ita Namurci devotus Que ello Professor , dein ab Episcopo docendi munere privatus, in dictatis de fine S. s. Non ac
255쪽
mittimui, inquiebat, in adultis dari habitus otiosos e bonos , sive malos , sive supernatu
At quomodo Quesnelli Propositiot ei es prima gratia convenit cum illa Jan senii lib. s. de gratia Claristi cap. 6. Nura iam ipse ( Augustinus agnoscitHem veram,
atque chrisiianam .... nisi ex Dei charitate dimanet e Nempe ratio movens,sive finis est primus in intentione . hinc fides elicita propter Deum benevole dilectum dieitur ex charitate dimanare et talis fides cum charitate iuxta Quesnellum prima gratia est, &praeter hanc nulla fides vera, & Christiana, etiam juxta Ian senium est; sed vel Daemo
num poenarum timore, vel carnalis ex mundi
amore, ut Iansenius definit lib. s. de gratia Christi cap. T. Sic quoque ad praesentem Quesnelli articulum 8. observari jubet Collator, sive Hexaptorum subsidiarius Latinus . Veripsimum es, quod non aliud simus, quam tenebrae, quam aberratio , ct peccatum 8 charitate ; sic haritatem cum Are ino lat8 sumas pro quolibet motu animi ad fruendum Deo propter iasum; nam nec ei ,si mori vera i , ae distincta aside Daemonum, tali motu caret. Unde & ego observari duo a lectore cupior primum est, quid Quesnellianis sit charitas late dicta ex Augustino, nempe Notus animi adfruendum Deo propter se. Alterum est , quod sicut talis charitas, etiam adversariis sufficit, ut actio immunis sit a peccato, & possit esse vera fides, ita paritet sussiciat, ut fides juxta eos operetur, adeoque justificet a nam juxta Proposit. s i. Fides justi cat, quando operatur, id est, quandocunque operatur ; sed non operatur ni per charitatem . An hic Ian seni uin Quesnellus non superaverit, alii statuant; sic enim Jan- senius lib. i. de gratia Christi cap. I. ,, A M gustinus gratiam plerumque accipere so-,, let pro dilectione , qua vere , sincero, dem gratis exanimo propter se ipsum dii gi-- tur Deus; sive ad illam pertineat perfe-- ctionem , ut supra omnia creata diligatur; sive in simpliciori, & inferiori affectu haris D reat .... Talis igitur amor Dei nisi uo- Iuntatem hominis ad credendum flectat, se non erit fides Christiana, sed vel Daemo-,, num&c. ,, Atqui si dilectio non ad illam pertingat perfectionem , ut Deus supra omnia creata diligatur; sed in aSctu haereat in seriore , non justificat et si autem fides iustificet, quandocunque operatur, quid si operetur per charitatem illam, seu dilectionem inferioris ordinis , & quae non sit luper omnia;
An tunc etiam justificat Novitas ista hae
tenus apud Theologos inaudita est, nec memini, me eam legere vel in Ian senio. Et quis non erroris arguat afferentem, quod fides, de dilectio Dei, quae non est super omnia, per se stata lege justificet absque Sacramento e Praeterea, si ad licite operandum juxta Quesnellum, interprete collatore, requiratur motus animi adfruendum Deo propter se , ut loquitur Augustinus , videtur requiri amor Dei super omnia; nam ut S. Bonavcntura in a. dist. a. art. a. quaest. I. alte Sexto aes i lud , quod objicitur, quod amor venialis pere
tissi amor fruitionis, dicendum, quἀd famam
es , secundum, quo rui accipitur proprie; via delicet quiescere in aliquo tanquam in sine u limo . Quiescere se ilicet in aliquo tanquam in fine ultimo, est amare illud super omni Ideo neque S. Domas peccatum ventia appellari patitur rei creatae fruitionem qu. . de malo' art. Io. & in distinetis i. quaest. 2.art. 3. sed mavult usum dicere: Sanlius B naventura Ioco cit. ab um: neuter fruiti
s Denique quoties Quesnellus ad viis tandum in aliqua actione peccatum necessi rio pollulat fidem , meminerimus, quid fidei intelligat vocabulo ; videt:cet quod Jans mus i b. s. de gratia Christi cap. 6. Nummia ipse (Augustinus agnoscit dem veram, argiae
Christianam nisi ex Dei charitate dimanet , dc cap. T. Amor Dei nisi ustantatem homi nis ad credendum flectat, non erit sides Cis stiana, sed vel Demonum , poenarum tim res
Credideramus hactenus Tridentino in Enc nobis dispositionis seriein ad justificationem describenti seis. 6. cap. d. is Disponuntiar,, autem ad ipsa in justitiam, dum excitati,, Divina gratia , de adjuti fidem ex auditus, concipientes, libero moventur in Deum, H credentes vera e Ce, quae divinitus reve M lata sunt; de , dum peccatores se esse it ,, telligentes, a Divinae justitiae timore, quori utiliter concutiuntur, ad considerandam is Dei misericordiam se convertendo , in , , spem eriguntur, fidentes Deum sibi pro-- pter Christum propitium fore, illumque M tanquam omnis justitiae fontem diligerea D incipiunt. ,, verum Quesnellus cum caeteris Ian senistis vult prius Deum diligi, atque ex illo amore fidem , spem , de caeteras dispositiones profluere ; alioqui vitio novi carituras. Eadem sessione cap. 8. declarat Synodus et Fides es humana fluit, initium, fundamentum , , radix omnis j seationis:
juxta Iansenti discipulos, loco fidei substituenda est charitas, a qua fides ip)peranda est,
256쪽
est, nd de ipsa peccatum sit. Hinc devotus Jansenio Belga in thesi-hus anni t 6T6. die as. Iulii concludebat, Ruando in magnis peccatoribus desicit omni amor , deficit etiam es ; O , etiamsi videam tur credere, non es es Divina ,sed humana. Damnavit quidem Alexander VIII. eumdem, & iisdem prorsus expressum vocibus articulum I a. inter II., uti & hunc II. Omne , quod non es ex side Chri lana supernat i rasi, qua per dilemonem operatur, peccatum
est. verum Quesnellus in epistola gallichtypis edita sub nomine Abbatis ad quemdam Romana Curia Praelatum, facili responsione omnes Decreti illius Pontificis eensuras, &definitiones obducit, ac diluit, quantum aliquibus novae Ecclesiae sectatoribus tunc videbatur sufficere pag. 3 t. Contra hoc Decretum, inquit, magnum aliquid esset audendum; sed, quia curia Romana exigere biferii satis, consultius es, nihil omnino Iacere,ct D
t o Haec resolutio non satisfecit Ludovicodu Uaucet, alias malioni, qui Roma, i ubi Iansenistarum clancuIum agebat partes, i documenta submiserat, quibus Decretum Pontificis impugnaretur fortius . Cujus consilio obsecutus Arnaldus tunc octogenario vicinus (quanquam, ut credibile est, contubernale Quesnello operam conferentel edidit Nonam partem di cultatum propositarum Domino Ste aeri ubi pag. ros. ait: Ese in hoc
Alemandri UUL. Decreto obscuritates impenetrabiles , vel ex hoc exemplo compertum est.
Rurando in magnis peceatoribus desicit omnis amyr, descit etiam es; edi, etiamsi videantur credere, non e des Divina ,sed humana. pag. 2 6.Condemnare non potes Propositionem hane ra. ni condemnando te ipsum, S. Thomam , ct cateros pa m Theologos , castra sci- Iiret Fan senii sequentes. Inflictam Angelico calumniam contempsere facito inter caeteras Iaalanistarum ineptias doctissimi Tho-mistae. Quod dicitur de obscuritatibus Decreti impenetrabilibus, solitum est de omnibus, quibus Iansentana novitas proscribitur, Decretis, & Constitutionibus mendacium. Gabrieli Gerberon in nova sua Bajanorum operum editione cum vindiciis, Constitutio Pii V. sapientissimi, atque eruditissimi Pontifieis , contra Baji , & sociorum articulos, erat prorsus ambigua. Unde, inquit, pag. 23 - ,, aequiores arbitri deducunt M non inutilem modo ; sed fovendis, & au-s, gendis, quam sedandis, ac componendis,s contentionibus aptiorem ; Imo magis im,, Catholicae veritatis perniciem, quam in
, , errorum extirpationem Iairm esse arbi-,, trantur censuram hanc , quae sensum ve-
rum, & Catholicum a falso, & haeretico,, non discernens , istum aequE , ae illum inis,, discriminatim damnat . ,, Nihil magis aequivocum , si Iansenistis credimus, quam quinque Propositiones haereseos censura insensu Iansenti notatae. De praetensis Constitutionis UNIGENITUS tenebris , & denegatis hactenus a Clemente XI. explicationibus omnia Quesnelli, & ei adhaerentium opuscula, fallacibus plena sunt querelis ; verum perpetua nos experientia edocuit, futilem esse novaturientium obtentum de censurarum, quibus feriuntur, obscuritate; Explicationum nomine non lumen , taveritatem quaerunt; sed ampliorem altercandi materiam . Nunc ad pertexendam e
rorum seriem, a qua tantisper divertimus,
Apologiarum scriptoribus familiare est, Propositiones durius sonantes , explicati omne quam possunt benignissima mitigarra; ideo mirum forto Hexaporum, & Collationis lectoribus apparebit, crudiorem, quam prae se ferre alias Propositio g. videretur,
sensum, ei a Defensoribus illis tribui. Cum enim dicitur, quid aliud esse posumus ni t nebra , nisi aberratio , ct nupeccatum, sine ei lumine , sine Christo , di sies charitate,
peccatum continuum non asseritur, charitate sola , neque fide cum charitate carentibus ; sed fide simul, Christo, & charitate. Uterque autem Propositionis vindex diutissm de singulis probandum suscipit, nihil nisi peccatum in nobis esse posse sini fide, nihil nisi peccatum sine Christo, nihil nisi
peccatum sino charitate. Sed mirari desinet, quisquis meminerit connexionis inter illa tria juxta Que nellum indissolubilis ; nam auxilium supernaturale ex Christi meritis, quod Chri nomine hic intelligitur, non est sine fido, quae juxta Propos. a T. V prima gratia , O
fons omnium aliarum , de 2 6. Nullae dantur
gratia, nisi persidem. Quod fides 3 Ch i ,
seu ejus gratia esse nequeat, omnibus comis pertum est ; quod vero nec sine charitate fides esse juxta Ian senium , & ejus discipulos possit, jam vidimus. Sic & Quesnellus Prop. . Non sunt nisi
duo amores, unde volitiones, O actiones omnet nostrae nascunturiamor Dei,qui omnia agit propter Deum , quemque DeuI remuneratur, o amor, quo nos lasos, ae mundum diligimus , qui quod ad Deum referendum es, non refert, ct
propter hoc ipsum A malas. Imperium itaque voluntatis, ex quo fides nascitur, & volitio
Pars II. Propos XLVIII. Cap. II.
257쪽
quaedam est, ipsa etiam actio fidei, si non nascitur ex amore Dei, nascitur necessario ex amore mundi, & propter hoc ipsum fides, &volitio illam imperans est mala. Propos. s.
Amore Dei in corde peccatorum non amplius regnante,necesse es,ut in eo earnaliae regnet e-Laetas,omnemque actiones ejus corrumpat, etiam
fidem. Nobis hactenus regula fuerat Tridentini definitio ses . o. can. a 8. Si quis iuxerit,ismissi a per peccatum gristia , smul ci em semper amitti s aut Mem, quae remanet, non esse vieram em i licet non flet viva s aut eum, qui em sta charitale habet, non esse et Lmanum, anathema sit. Amissa per peccatum
gratia non regnare in corde peccatoris amo rem Dei, evidens est. Si itaque tunc necense sit, iegnare is sic cupiditatem , omnesque ejus corrumpere actiones , corrumpitur
etiam fides, atque hare desinit esse vera , &Christiana.
Propos. 6. Cupiditas , aut charitas ctimsen tium hontim , vel malum faciunt. Quae pro usu sensuit m , eadem valet ratio pro usu alia terius cuiuslibet facultatis, seu potentiae. Si autem usui intellectus, & voluntatis redditur malus a cupiditate , quisquis non redditur bonus a charitate , necesse est, fidem, quoties praevenit charitatem , fieri perver
Propos et . oledientia pro ere diapi ex fonte, O hie soni es charitias . sitiesvdo Dei mor es tuitis principiam interitis, , Dei an iaritis is,tunc parum est.qvod apparet exteritis;
alioquin non es ni poeriis, , aut ivssa j ntia. Igitur obedientia, qua quis submittit in tellectum in obsequium fidei, est hypocrist,
si non oritur ex ch iritate , ut certe non oritur , quando generatione prior est iuxta An gelicum a. a. quaest. q. art. . Necesse es, inquit, quod F ist prima inter maritites . Et
quaest. 38. Secundum ordinem generationisse, es prior charitate. Iuxta Que meliusno autem & fides, & spes sunt hypocrisis, quoties , ut iuxta ordinem generationis solent, praeveniunt charitatem , vel ex ea non pro-
Quapropter, eum dicitur in Quesnelli Propositione g8. rioid aliud esse possvimas nise tenehrae , ni aberratio, o ni peccat- ὰ ei lumine , sine circlo , in e charitate idem est ae si simpliciter diceretur , sino charitate non possumus aliud esse, quam peccatum . Quia fides iuxta Que essum non potest esse nisi peccatum , si non oritur ex charitate , &sdes non operatar , niis per charta ratem , iuxta Propos. s r. Neque gratia ulla datur ante fidem, & proinde ante charitatem Propos a T. Non est operae pretium hic
iterum ostendere, quod snh gratia possint esse actiones immunes a peccato; istud enim firmissimh stabilitum est initio hujus tomi
contra Propos. 38. 3 s. o. r. 8 Et quantum ad praesens attinet, sufficere deberet, trium olim Summorum Pontificum Pii U., Gregorii XIII., Urbani VIII.
authoritas , & lata contra hunc Bajanum a ticulum censura: Liberum arbitrium sine gratiae Dei ad titorio non nise ad peccandum valet
Si Sedem Apostolicam in tot Pontificibus spernere ludus est Quesnello, & sociis eius
schismati eis , quid dicent ad censuras celebratissimae suae Facultatis Theologi eae Paria sensis, quae die lo olim fidei excitata, Romanorum Ponti fieum censuras suo iudicio prae venit , & dein latas obedientia prosecuta est. Sic ipsa contra duos articulos ad praesentem controversiam pertinentes statuit: videlicet art. r. Issertim arbitrium exse non
potest ni peccare e ct omae optiae Ille i is his u i dimisy peccatum mortale , veI veniati.
Censiira frirbonae . Haec Propositio pro utraque parte es haeretica. Artieulus alteri Homa faciendo qu/u incte est , peccat, , non onte non pecetire, faciendo quod inses. Censura, me Propnsilio es haeretica . Ita Pati senses Sancti Pii U. iudieium amno I Scio. praevenerant i post illud etiam obedientes anno I 6q . novo diplomatia praeceperunt tam Doctoribus, quam Dacisca aureis , ne probent, vel f ineant praedia Nas Propositiones per Bullas Pis V, Gregorii XIII., Urbani VIII. Summoram Ponti cum prohibitag.s Qisod autem non omnis actio peccatum si s ne fidei lumine , probatum est contra Propositionem ga. eumque fides v ra juxta Quesnellum prosuere debeat ex ch
ritate , sine qua & ipsa fides non sit nisi hypocrisis , S peccatum , tota reducitur dise- euitas, & di ceptatio ad charitatem; utrum ea semper necessaria sit, ut actio quali se uaque vitio eximatur.
Nola potest esse quaestio de charitati
habitualii alias in eurreretur ab adversariis non solum censura inssicta Baianis articulis 3 s. Omne quod agit peccator, meI Arcus peccati, peccastim es t & o. In ore istis fixactibus peccator servit dominanti eupiditati; sed etiam non effugerent Tridentinum anathema latum sessione 6.can. .Si quis dixerit, opera omnia,qtiae anteiticli ratione antiquacunque ratione ficta I,mere esse peccata .... anathemast. Aliud anathema jam retuli excan. 28. Si quis dixerit, amisa per peccatum
dem , quae remanet, non esse veram dem
258쪽
Pars II. Propos. XLVIII. Cap. II.
licet non sit vivas..... anathema sit.
De solis igitur fidei, & eliaritatis actibus tota praesens disceptatio est, an sine illis nihil in homine, sive in ejus deliberatis
operationibus sit nisi peccatum. Quae controversia pridem a Sorbona, dein certius iplurimis Romanis Pontificibus decisa est: atque iterum a Sorbona octoginta quatuor annis post veterem censuram novo decreto stabilita sententia, praecepta simul omnibus suis obedientia erga Constitutiones trium Pontificum; ut nemo iam Sorbonicus possit, nisi a majoribus suis degener, nemo Christianus, nisi Schismaticus , & gravioribus dignus censuris pro Quem elliano praesente articulo 8. praelium instaurare. Io Sed quia nobis cum pervicacissimis hostibus, & praeter ostentationem Pharisaicam, parum religionis habentibus , res est, omni armorum genere impugnandi, ac conmeterendi sunt. Non commemoro nune solemnem Bullat UNIGENITUS susceptionem , quam vivente Ludovico XIV. Itege Christianissimo Sorbona praestitit, & suis inseruit fastis, sive,
ut vocant, Regestis, quae proscriptorum omnium articulorum manifesta condemnatio fuit: neque secuta dein inconstantia, censenda est doctrinae totius approbatio; cum obtentus alii non defuerint, quos expendere non vacat modo; opportunius temis Pus, locusque, ut spero, dabitur, finito conistra Propositiones certamine.
Denique a Uenerabilibus plurimis Pariis pensis Ciυitatis Metropolitana Pelesia Canonicis, Urbicis Parochis , Superioribus Regularibus , O sacrae Facultatis Pari ensis Theologis , prodiit ad Eminentissimum Cardinalem e Noailles Archiepiscopum Parisiensemsupplicatio , ae denuntiatio contra Lucionensem ,
di Rupellensem Episcopos: neque illi hactenus denuntiationem retractarunt. In hac Viri iidem gravissimi sectionis a. sic titulum adornanta Propo tis a T. Michaeli, Baii. Liberum arbitrium, sine gratiae Dei adjutorio, nonnisi ad peccandum valet, in Lucionem man
Tum sectionem sic ordiunturr is Quam M propositionem olim S. Plus v. Grego-M rius XIII. Urbanus VIII. in Michaele Ba-M io damnarunt, eandem Mandati Lucio,, nensis, & Rupellensis Scriptor tueri non ,, erubescit, spreta Romanorum Pontifi-s, cum authoritate. M Iidem in praefatione : is Eminentissime Cardinalis, ac Reveri rendissime in Christo Pater . . . . . . quodH nobis, &Ecclesiae periculum non debes, mus metuere, quando nonnulli Episcopi, se & Ecclesiasticae communionis, & loci sui
M immemores nec Romanae Sedis M Primatum reverentes Apostolicae,, Sedis de fide, & moribus judieix,, reformandi ius sibi vindicanti Has Ro-- mani Pontificis contumelias dissimulate, , non possumus, nec debemus; siquidem se plebs Christiana decipitur, damnati pri-,, dem ab Ecclesia errores instaurantur ,, Sanetorum Augustini, & Thomae in eo n-,, cussa dogmata impugnantur, Romanae si Sedis , quae unitatis Catholicae centrum
,, est, reverentia conculcatur,, .
Dignissima foret Uiris tantis, si modo vera, denuntiatio, quam de calumnia convicerunt Antistites accusati; & merito mi rantur, adversarios suos Quesnelli Patronogillum denuntiationi articulum delegistra , quem in accusatorum Episcopali Mandato nusquam reperire est, dum incredibili eoecitate eum in Quesnelli libro non perspiciunt, vel malitia dissimulant tot locis obvium I ut exprimitur damnatis Propositionibus 38.3 p. o. r. a. & pluribus sequentibus, etiam q8. Ir Contra istos igitur Quesnelli articulos Denuntiantium, & Supplicantium pa- thetico declamet, & vires exerat eloquentia ; si denuntiatio seria est, si sincera, ut tantorum Virorum exigit authoritas , quorum in fronte operis nomina proferunture alias, quod pace illorum dixero , & salvi cantis debita nominibus reverentia , dissimulatio erroris in Cliente suo Quesnello adeo manifesti, tot locis, & modis clarissimis inculcati, dum Episcopis eum detesta tibus assingitur, & in his, tanto strepitu denuntiatur , fallaciam sapit, & iniquitatem. Quis enim Lector aequus hic non videat, &aversetur non solum pondus O pondus, mensuram ct mensuram, a Deo in sacris Literis detestatam; sed etiam calumniam in Episcopos helo fidei, & erga Sedem Apostolicam obedientia plurimum commendabiles e Unde sicut accusationem erroris omnes approbare debent Catholici, ita personarum acinceptionem de tanta convictam iniustitia, omnis probus semper execrabitur. Verum, ut missam faciam duorum Antistitum causam , ab ipsismet strenue vindicatam , rogari denuntiatores velim, ut pro ea, qua valent apud Eminentissimum suum Archiepiscopum gratia, novam ad ejus thronum dirigant supplicationem, qua per suadeant, ut errorem hunc in plurimis emelli Propositionibus, etiam in 8. remctissimo damnatum palam rejicere, ac Pro scribere dignetur.
259쪽
In prassenti capite eum denuntiatoribus egi tanquam veris, non fictitiis; quia toto quadriennii spatio, quo denuntiatio vagatur , nullus hactenus eorum, quorum nomine instituitur, reclamare auditus est . Unde, lichi Scriptor commissionem forsitan a paucis , forte etiam a nemine acceperit, eam tamen ex nota animorum dispositione , praesumptioneque creditur supposuisse s denuntiatio vero privatim approbata, a pluribus istorum excepta cum plausu, atque encomio est.
Damnatae Propositioni nulla suffragatur
CVmulant hic Adversarii Scripturas
magno numero, sed labore inutili; nisi quod sacrorum Textuum, etsi ad causam minimc pertinentium , frequens citatio imponere soleat simplicibus , qui facile credunt, quod multis adeo Scripturarum testimoniis, licet a se minime intellectis, viderint confirmatum .i objicitur illud Act. II. Qui novit corda Deus , tesimonium perhibuit, clans illis Spiritum Sanctum , sicut O nobis, O nihil diferetiit inter nor, , illos , e purificans corda eorum . Gentiles Apostolorum opera ad fidem conversos accepsse Spiritum sanctum, purificatis per fidem cordibus, legimus omnes, & credimus. Unde non incongrue colis Iigitur, eos , qui etiam hodie ex Infidelibus adultis iustitiam consequuntur, eam purifieatis fide cordibus adipisci. Sed quomodo inde conficies, omnia opera esse peccata,
quae fiunt sino Christi gratia, fide, & charitate e Nihil profecto simile assequi potuere
S. Pius U. Gregorius XIII. Urbanus VIII. di Alexander VIII. Neque assequetur unquam Ecclesia Catholica, damnatura semper universos, qui cuncta Infidelium opera, omnia liberi arbitrii absque gratiae adjutorio exercitia peccati accusare praesumpserint: accusat Quesnelli Propositio . a Non illi favet Apostolus ad Hebraeos cap. II. dicens: Sies se autem imo uera placere Deo ; accedentem enim ad Deum oportet credere, quia est. Quis de hoc Catholicus dubitat e Placere enim hominem Deo, est Dei amicum esse, filium , & haereisdem, quod adulto nemini obtingit sino fide. Circa res homine inferiores, atque ipsas ejus actiones varia in Deo sunt placitorum genera I placuerunt Deo in mundi exordia
cuncta, quae fecerat, ut in Genesi declara-
tur: Vidit Deus euncta , quae fecerat, O erant valde hona. In humanis vero operibus diversa Dei complacentia est pro diversitate. operum bonorum, & operantium circumstantia . Aliter enim placent Deo opera bona justorum 1 aliter peccatorum, ad poenitentiam se disponentium . aliter rursus impiorum , & infidelium. Iustorum enim placent adeo, ut mercedem eis decernat Deus beatitudinem ; peccatorum , ad conversionem anhelantium pia vota, & conatus approbat , & adjuvat, ut ad perfectam poenitentiam promoveantur.
Aliter denique, & gradu longh inferiore placent Deo aliqua impiorum , & infidelium
de converilone non cogitantium bona opera, sine quibus, ut ait Augustinus lib. de Spiritu, & Littera cap. a 6. di illime otia cu-juaelibet pe mi hominii invenitur. Quae quidem ei, ut ibidem Sanctus Doctor asserit, ad salutem aeternam nihil prosunt. Talia tamen etiam Deo placere ; et si fide vacua, attribui Deo velut ejus munera , a Deo Iaudari , 2 donari praemio temporali, pluribus Scripturarum , & Patrum testimoniis saepe contra superiores articulos allegatis compertissimum est. Videri ea potissimum possunt contra Proposit. q.
3 Collator opponit illud ad Ephesios
cap. s. v. 8. Eratis enim aliquando tenebre,
nunc autem lux in Domino. Hic Ad kersati isi fide , aut saltem rationis luce non penitus destituerentur , viderent Apostoli textu in nihil subsidii afferre damnato articulo; feciei potius refragari. Quemadmodum enim, dum Ephesii lux facti fuerant in Domino , non propterea omnia ipsorum opera Iuxerant absque ulla delictorum saltem levium umbra, & subinde graviorum caligine ; itae tun iidem tenebrae essent, antequam Christianae fidei lumine imbuerentur, non nece se fuit, omnia, & singula eorum tunc oper1 tenebris annumerari, & peccatis . Fit enim aliquando, teste Augustino lib. t. de pecca
torum meritis cap. 2 a. ut homo ab inetixte
aetate ( exceptis Religionis Christianae operibus) ad virtutes cateras provectior, aptioraque consurgat; ct tamen eo loci sit , ubi ei praedicari gratia Chrisiana non post . Instat Collator multa inanissime M conglomerans. Matth. . dicitur :HReli-H cta Civitate Naetareth venit, & habitavit ,, Capharnaum , ut adimpleretur, quod di-,, ctum est per Isaiam Prophetam et Popu- Ius, qui sedebat in tenebris, vidit lucem ,, magnam, & sedentibus in regione umbrae
si mortis, lux orta est eis. M Ioa n. c. g. v. T T.
A Ego sum lux Mundi, qui sequitur me
260쪽
.8o Pars II. Propos XLVIII. Cap. III. 8 IJ
, , non ambulat in tenebris; sed habebit lu-
, , men vitae,, Ibid. cap. I a. v. 6. , , Ego M lux in mundum veni, ut omnis qui cre-,, dit in me, in tenebris non maneat. M Cap. I . v.6. Ego sum via, & veritas , &,, vita et nemo venit ad Patrem, nisi per me.
Ad primum patet responsio ex superiori;
Sicut enim, postquam sedentibus in regione umbrae mortis lux orta est, non ita lucida fuerunt eorum opera,ut nihil subinde nubeculae .&caliginis passi sint; septies enim Iabitur justus : Sic in iisdem ante obortam fidei lucem non adeo densis semper intellectus obsitus fuit tenebris , ut nihil veri& honesti , aut saltem innocui perspexerit, censueritque amplectendum, subinde etiam
persuaserit ratio voluntati. Ad vitam autem
verae justitiae,ac beatitudinis , sive ad Patrem absque supernaturali Chr sti gratia pervenire neminem , omni catholico certum est.
s Denique, ut probet adversarius, omnia opera sinE charitate esse peccata, profert illud Apostoli ad Ephesios Cap. i. v. . Elegit nos in ipso ante mundi constitutionem , ut e ramus sancti, O immaculati in conspectu ejus in charitate . Sanctos nos esse, & immaculatos in charitate, & per eam, non diffiteor; sed omnia dc singula opera sine charitate esse maculata vitio, nullus admittere potest, nisi qui de Scripturas clarissimas , de tradia tionem Patrum , maxime Augustini, atque
Angelici, de ante CLEMENTEM XI. quatuor Pontificum definitiones, praecedenti capite memoratas contempserit: is vero so-
Iemni Sorbonae judicio, de iterata censura
declaratus est haereticus anno II 6 o. Verba censurae dedi supra.6 Redeunt in certamen Hexapta cum il- Io Lucae a. capite et Viderunt oculi mei salutare tuum, quod param ante faciem omnium p pularum , tamen ad revelatiouem gentium, O gloriam plebis tua Vrael. Et i. Cor. cap. I S. Si quis non amat Dominum noctrum Iesum
Christum, anathema sit. Quid Simeonis dictum ad praesens faciat institutum, qui potest
De Epistola ad Corinthios audiatur Angelicus: Numquid funt excommunicandi omnes, qui non sunt in charitate e Respondeor dicendum, quod hoc intelligitur,si quis non amat
Dominum Jesum Chri um , id, es sidem Chria
si di et Fisunt haeretici, edi sunt excommunimeati et vel si quis usque ad sinem mortiI non a perseverat in amore Domini Nostri, in adventu erit separatus a bonis . Procul dubio qui extra statum gratiae, seu charitatis , atque adeo in peccato lethisero moritur,
damnationem non effugiet; sed quis inde Conmiuiis Theol. propugn. Tom, II. eliciat, omnia de singula, praeterquam charitatis opera esse peccata j Etiam quisquis
in spe usque ad finem non perseveraverit, damnabitur ; ideo ne actus omnes a spe separatos adscripseris peccatis Hie velim lector attendat, quo vergat ea adversariorum objectio. Inter Constitutionis UNictuirus hostes I de ejus defensores disceptatio est, num quaecumque opem ra haud nobilitaverit charitas, hoc ipso laborent infamia vitiorum 8 Imo,inquiunt adversarii, Si quis non amat Dominum Iesum Christum t anathema i quo argumento suo ajo ego adversarios, aut ridiculos convinci, aut graviore dignos censura , quam damnatus in sensu obvio articulus postulaverat.
Ridiculi, inquam , convincuntur, si ex eo, quod anathemati subjaceat quisquis numquam Christum dili ait, vel extra statum charitatis moritur , in erant peccari in omnibus actibus, quos ad Christi amorem explicite charitatis ratio non direxerit. Si vero, ut conclusio contra nos appareat legitima, textus Apostoli intelligatur, ita ut anathema sit, quisquis non singulis
momentis actum amoris erga Christum exerceat,graviori se irretiunt censura, quam
obvia propositionis significatio exigere videbatur. Intelligi enim Propositio poterae
de peccato mortifero,vel veniali; nunc autem juxta argumenti hypothesim omnes actus dilectione vacui peccata sunt gravissima, quae hominem excommunicationi subjiciant, seu anathematii hoc sensu Que nelli Propositio continet vigesimum inter articulos, vulgo Bajanos , Nullam est peccatum ex natura a veniale ised omne peccatum meretur poenam ternam; quia juxta Hex
pla nullum datur in humanis actibus meis
dium inter amorem Christi, & actum qui ob amoris illius absentiam crimen sit diagnum anathemate. Clim autem inter censuras varias, illis aristiculis a tribus olim Pontificibus respecti inflictas, prima sit haereseos, dispiciendum
aliis relinquo, an relatus articulus tali senis su non in haereticorum numero censendus
sit. Articulos dixi vulgo Bajanos; quia a parte longo maxima desumitur appellatio ecaeteri quorumdam Bajo adhaerentium sunt. A vigesimo autem aliquiBajum liberum pronuntiant i sed non displicere eum errorem hodiernis novatoribus plura indicia suspicionem movent, quale est assertio peccati mortalis in omnibus actibus, qui Dei dilectio non sunt, quam esse adversariorum a sententiam non in praesenti solummod