장음표시 사용
211쪽
omni reverentia dignos existimabant, idcirco nullo honoratiore loco quam in Deorum templorum vicinia reponendi esse iis videbantur, teste Plutar cho in securgo. Exequiis periectis, in defuncti proximorum cognatorum aede conveniebat turba inebris, in quibus convivio eum in finem parato luctum pellere studebant, juxta Demosthenem Orat de Corona Lucianum Dialogo do
Luctu dicebatur autem περιδειπνον, νεκρόδειπνον, φος, Scc Cicero Latine circumpotationem appellat, quam in funere servorum prohibitam fuisse legibus Atticis narrat lib. ii de Legibus Sic ut plura exempla taceamo Hectoris exequiis celebratis, in Priami regia splendido convivio excipiun tu Trojani Iliad. vers. so I.
Et συναγειράαενοι δαινυν ἐρικυδέα δαι me Δωμασιν ἐν Πριάμοιο διοτρε ioc. βασιλῆος
Agges autem tumuω, redierunt: S deinde Frequentes congregati epulati sunt splendidum epulum AEdibus in Priami Jovis alumni re is . In Graecorum castris idem mos celebratur, nisi quod coram Patrocli funere ad epulum convivas admittit Achilles Iliad. . res 28.
Desederunt sero ad navem pedibus velocis Eacidae Frequenti simi, at is eis epulum funebre autum praebebat Multi eqti idem boves pigri gravem edebant mugitum recepto ferro Inter jugulandum, multae etiam oves, o balantes caprae, Molli, albis dentibus sues forentes pinguedine, Ad amburendas setas extendebantur per flammam Vulcani Undique autem circum cadaver multus fluebat sanguis. Ex quibus ultimis verbis colligere est, in convivio intersuisse funusa ut autem Patrocli manibus dicatus dicitur sacrificiorum sanguis, ita escae, quae de mensa decidebant, manibus sacrae erant, nec ea comedere fas erat, uX-ta Athenaeum Deipninoph. lib. x. Ad hanc superstitionem alludit Pythagoras in Aphorismo, licet fatendum sit exinde quid magis arcanum erui posse,
quando ait, reserente Laertio in 'thagora , m πεσον Ἀχη ναιρῶσθαι, ne tollas quae ceciderunt, vel, ut alii illum exprimunt , ηδε γευεσθαι αττ' ἄντρα προς- oemetri r , ne gustes iis quae de mensa deciderunt haec autem frustula
212쪽
ad tumulum delata deponebantur, ut iis vescerentur manes unde quando alicujus extremam paupertatem significare vellent, cibum suum de sepulcris quaerere dicebatur quo alluditur in Tibulli imprecatione Iib. 1 eleg vi.
f. sum simulante furens, escasque sepulcro Merat , S a sevis ossa relicta lupis.
Recentioribus saeculis non e sola carne, Ut Homeri aetate, sed ex omni. genis leguminibus, nimirum, juxta Plutarchum in Problemat. 9 fabis, pl. 1is, simulque lactucis apio, ovis, pluribusque aliis cibis parari solebant haec epula . In iis autem de desunctorum , praesertim illorum qui virtute aut qualibet laudanda dote claruerant, laudibus imprimis confabulabantur convivae primitivorum vero saeculorum tanta fuit simplicitas, ut his conviviis conticere multo praestare Crediderint homines , quia verebantur, ne insermone vel defunctorum memoria , vel ipsa veritas laederetur utrumque Dina aeque grave delictum iis videbaturi sed in posterum laudes omnibus indiscriminatim profundebant unde natum est proverbium , ἡκ Σταωνwωης ἐν περιδειπνω , quod intelligebatur de flagitio lissimo nequam , in quo nil laude digni deprehendi poterat Qui Argis cognatos aut amicos amiserant , mox a luctu Apollini , i , ginta vero abhinc diebus Mercurio sacrificia offerre pro more tenebantur ea nimirum de causa, quia ut Tellurem corpora, ita Mercurium illorum animas excipere credebant sacrificii hordeum Apollinis sacerdoti tradebant, carnem vero sibi servabant, quam igne sacrificiali exstincto, eo quod pol
lutus habebatur, novoque accenso elixabant dicebatur autem εγκνισμα apud Plutarchum suis Graec pag. 296 297. Edit Paris quia fumus Graece dictus κνίσσα ex sacrificio ardente X halabatur.
Defunctorum sepulcris diversi honores persolvi solebant ut urimum in eorum hypogaris vel antris subterraneis ardebant lampadeo ut defunctis vehemens studium, quo flagrabant, testarentur , eo se recipere recludi assueverant superstites cognatici exemplum matronae Ephesinae nobis suppeditat etroni US.
Tumulos herbis & floribus, praesertim apio sternere moris erat , prout patet ex iis, quae de Timoleonte scribit Plutarchus , qui , dum clivum unde Carthaginiensem exercitum dispicere commode liceret, superare moliretur, mulas apio onustus offendit, quod inquit ille' pro infaustissimo lethi fero omine acceperunt ejus milites , eo quod illo lare decorari solebant mortuorum sepulcra inde autem natum est proverbium , quod de morbo gravi desperato intelligebatur, quando quis dicebatur ασθαι
σελὶνω, id est, indigere apio mine verba tibi volebant, aegrotum mox moriturum humoque mandandum. Omnes candidi purpurei flores defunctis grati esse credebantur, ut amaranthus, quo Achillis tumulum Thessali primi exornarunt juxta Philostratum Heroicis, ποθος λευκοc , juxta Theophrastum lib. 1 v. φυγιοιῶνδε Athenarum Deipno seph. lib. XI v. quem nonnulli
j minum interpretantur , lilia , pluresque alii floresci unde virgilius Aeneid. lib. v. vers. 79. Ait:
213쪽
Purpureosque jacit fores , ac talia fatur. Ad eumdem morem alludit idem Poeta Eneid. lib. I. vers. 88DHeu miserande puer, F qua fata aspera rumpas, Tu Marcellus eris, manibus age lilia plenis. Purpureos spargam fores, animamque nepotis His saltem utimulem donis . Rosa pariter accepta erat unde de illo flore haec carmina canit Anacreonode de rosa:
uid plura nonne mustis Me cina certa morbis λDefendit haec sepultos Nec minus usitata myrtus; quapropter Electra, eo quod Agamemnonis tu mulum hujus arbusti ramis decorare non licuerit , queritans inducitur ab Euripide Electra vers.
Agamemnonis vero sepulcrum neglectum Nusquam, nec libamina neque ramum orti Accepit. Uno verbo, sertis ex omni florum genere contextis exornari solebant monumenta, prout liquet Agamemnonis filia exemplo apud Sophoclem Electra vers. 896--ς γὰρ ηλθον πατρος ἀρχαῖον ταφον , Ορου κολωνηρ ἐξ ἄκρας νεορρυτους IIηγάς γάλακτος , ψ περιτετηκυκλν
Nam tibi ad antiquum patris sepulcrum veni . Video ex summo tumulo recentes Fontes sictis, s ornatum undiqaeussum patris omni sorum genere Vulgo autem dicebantur ερωπέ, juxta Phavorinum 40mologici actinrem vel quia iis affectum reverentiamque erga desunctos testati studebant, vel si ἔρανος, quia ex diversis floribus mixtis conseri solebant, vel ab ἔρα, quia humi deponebantur: tamen ex his tribus duae ultime causa pro
214쪽
certis non accipiendae sunt quandoquidem ex unico Joris genere saepenumero contexebantur serta, pariterque non raro columnis appendebantur, nec humi spargebantur. Pluribus aliis rebus eXornabantur monumenta, ut vittis; quapropter Epaminondas militibus spem abjicientibus, quia vittam de ejus hasta pendentem ad cujusdam Lacedaemonii monumentum a vento abreptam viderant, animum reddidisse dicitur, quia subjecerat, hoc signo Lacedaemoniis portendi cladem sepulcra enim vittis ornari solebant Leg. Frontinus lib. I. cap. o. Praeterea manibus dicabantur capillici sibique sororique Chrysothemi illud ossicium ejus manibus persolvendum injunxisse Agamemnonem palam facit Electra apud Sophoclem Electrae vers. o. I tu i πατρος τυμβον, ως ἐφιετο, Λοιβαῖσι πρωτον at καραπμοις χλιδαις
Nos vero patris tumulum, ut Apollo praecepit,
Ubi libationibus oe capite desecti, capillis
Eo quod amasi tumulum suis comis exornare licuerit, miseram se exclamat Canace apud Ovidum Heroid epise. XI. Canace ad Macareum, prout jam observatum est. Tumuli suavibus odoramentis perfundere assueverant ad quem morem alludit Anacreon de de seipso: Τι σε δε λιθον Osis ιν,
Tumtitam quid es quod una Vel timo quod ebibenda
Peritura dona fundas RPotius manente vita Roseas meo corollas
Capiti ferasque odores. Unde hujus epigrammatis acumen desumpsisse videtur Leonidas Antbοδε-
Neqtie ignem comburan in antim haec impensa. Viventi mihi, se quid velis, exhibe cinerem vero inebrian=Lutum facies, nec mortuus bonoratur. His
215쪽
His adde nudo corpore sepulcris circumcursandi morem Alexandrum enim Trojam appellentem Heroum eo in lac sepultorum memoriae libamina profudisse, Achillis sepulcro unguenta dicavisse in pro more antiquo una cum amicis nudos circumcurrisse, sertisque donasse scribit Plutarchus in Alexandro. Praeter ritus jam memorato , innumeri alii usurpabantur , praesertim sacrificia Hibamina hostiae ferales erant nigrae . steriles juvencae, aut oves, nec diverse ab iis , quae Diis inseris mactabantur , ut indigitarent lucem & foecunditatem ex illa regione omnino exulares; unde lyssem manibus sic voventem inducit Homerus Od s. vers.29.
Multum autem precatus sum mortuorum infirma capita Veniens ad Ithacam bovem serilem, quae optima, Sacriscaturum in aedibus, Dramque impleturum bonis: Tiresis vero seorsum ovem mactaturum soli Totam nigram, quae inter pecora excellat Ura. Ultra haec sacrificia in ossis peracta, pluresque alios mores, de quibus superius lib. I. cap. Iv. egimus, notandum est pilos ab hostiae fronte demissos primos obtulisse, qui idcirco ,αρχοα, eosque dicare ἀπάρχεσθο dicebantur licet autem hae voces de manium sacrificiis saepius usurpentur tamen in Deorum superorum aliorumque Numinum sacrificiis hae primitiae offerri solebant, prout patet e diversis exemplis, praesertim e Minervae sacrificio apud Homerum memorat Od F. vers q45
- πολλά δ'ἈθηνηEυχετ παρχοριενος, κεφαλῆς τριχας in πυρι βάλλων. - multisque Minervae
Supplicavit libamina faciens, sapillos in ignem iaciens. Eosque omnibus Diis gratos praedicat idem Poeta Od s. very qar.
Sed hic primitias δε ens capitis crines in ignem jecit Albis dent Utis stiis, o precatus es omnes ros. Nihilominus usitatissima sacrificia fuerunt sanguinis , mellis , vini , laetis, quae , ta libamina , quae simila hordeacea spargebant So'on ἐναγοιν βουν, Λασεν , bove parentare vetuit, ut in ejus Vita resert Pliniarchus. Nonnullorum meminit Homerus O J. λ' veri 26. Tom.IL Bl δεμφ
216쪽
Circa eam autem Bibamina fundebamus omnibtis manibus Primum mulso , posteaque dulci vino, Tertium vero qui insuper stem farinam albam commiscebamus Iis manes pacarein litare credebant, qua de causa dicta sunt χοῶ Αν-γ ριοι, aut Θελκτηριοι . Ea describit Iphigenia apud Euripidem Iphigenia Taurica vers 159-
cui has inferias paro, poculumque
It in errae dorsum effundam aquam , Fontesque sanguinis ex montanis vitulis, Bacebique vinosam libationem, Et flavarum laborem apum,
In omnibus sere hujusce generis libaminibus mel adhibebant, nam πεπρηι τα το αελι υ Θυα, συμβολον διο κ μελιας σπονδήν τοῖς χθονιοις ἔθυον , mortis f=mbolum me fecerunt , ideoque libamori mellae Diis infernis clerebant, ut tradit Porphyrius de Antro Mm artim. b hoc ritu factum nonnullis videtur, ut animae defunctorum ἁλιασα, Di infernales λιχιοι Θεοὶ, libamen illis scindere χωλιασεσθri,in ejusmodi placationes λίγματα dicantur. Velinaris, quae olim ad sepulcra, simulque menta ad epulandum exstrui solebant, vel humi aut in tumulo una cum verborum certa sormula manibus libabatur . Eum in morem Clytaemnestrae monumentum suo nomine adire Hermionen filiam jubet Helena apud Euripidem in Orella veris
217쪽
o filia Hermisne , exi ante eis, Et eispe in manssius has inferias, easque comas, Progressa olem ad GFtaemnorae sepulcrum Dimitte mel cum larite mixtiam , ct ius spumam,
Et sans in summo tumulo dicas tua: Helena soror donat te his inferiis. Aqua hunc in usum adhibita dicebatur λουγρου , χ ο νι, λουτρον, Athenis
vero α πονιμμα apud Eustathium O g. . Ad monumenta illorum , qui matrimonii vinculo juncti fuerant , aquam deserres effundere solebant certae mulieres, quae ab effusione dicti sunt ἐγχυτριτριου apud E mologici Auctorem . Ad adolescentis vel adolescentulae tumulum ministrabat puer juxta eum deis vel prout aliis probabilius videtur in sepulcro adolescentis puer, virginis vero virgo aquam effundebat Simulacra, quae virgines vasis aqua plenis instructas exhibebant , in caelibum virginum monumentis erigendi morem inde natum esse superiore capite notavimus, licet hanc consuetudinem ad priorem sentensiam retulerimus. Qui vero in infantia a fatis rapiebantur, nec libaminibus, nec aliis sacris funebribus decorabantur, juxta Plutarchum Consolat ad uxorem. Hi honores manibus persolvebantur non trigesimo diebus a sepulturae die, secundum Pollucem m. m. cap.x iterabanturque ad adventum amicorum , qui celebritati non interierant is quotiescumque illorum memoriam celebrare tenebantur superiti te cognati . Attamen in diversis Graeciae civitatibus mensis Athesterion his sacris peragendis praesertim dicatus esse videtur hoc mense defunctis usta persolvisse Apolloniatas nominatim scribit Athenaeus Deipnosioph. lib. vor Pariter Hesychius voce Μιαρα tradit eumdem morem Athenis obtinuisse , ibidemque subjungit dies his sacris sui ebribus dicatos μιαρας ερας nuncupatos fuisse, Vel juxta alios α οφραύας apud Suidam , quia a mortuis pollui credebantur, quorum manes ex domiciliis suis subterraneis ad auras superas adscendebant, ut benignis amicorum suorum ossiciis oblectarentur, juxta Lucianum Emσκοποῦουν
qui enim his honoribus carebant, instelicissimi habebantur, quapropter inter infinitas Trojanorum miserias hanc nominatim dolet Cassandra, nimirum fore ut eis desint amici superstites, qui eorum tumulis sacrificia offerant,
- neque ad sepulcra Ipsorum es quisquam qui sanguinem rerrae donet.
His autem diebus solennibus omnium cognatorum mortuorum nomina, iis exceptis, quos in matura aetate praeripuerant fata, aut qui ob patrimonium disperditum, aliudve delictum his honoribus iure merito exciderant, sigillatim recitabant. Alia etiam occasione defunctorum nominare-B, a Cen-
218쪽
censere assueverant quem morem, quia superius praetermissum, hoc loco attingam usurpabatur autem in regionibus exteris , in quibus amici perierant , antequam enim inde migrarent , omnium sociorum absentium nomina ter vocabant; sic socios , qui in praelio cum Ciconibus decertato occubuerant , nomine advocasse dicitur lysses apud Homerum Od si cteri .64.
Neque certe mihi ulterius naves procedebant utrinque agit,in, Pri quam horum miserorum sociorum ter unumquemque vocassem, Oui perierunt in campo a Ciconibus trucidati. Hylam ter conclamasse scribitur Hercules a Theocrito Hyla sive IdyLYm.
Ter 'lam inclamavit, quantum pro itindo gutture clamavit. Duiplex autem hujus moris causa redditur a Iohanne zelete Chiliade v. s. xiv tum ut sodales absentes audito clamore ad naves patrias se reciperent, tum vero ut testarentur se invitos a portu solvere , ullo socio deficiente:
Olim morientes in terra aliena sui simul peregrinabantur cum ibi ter evocabant, Ut Homerus docuit in libro O disseis Hoc aurem faciebant ceu memores existentes amicitiae: Atqtie ita si relictus quis esset, ad vocem concurrebat. Ut e diverticulo redeamus, notandum est diebus anniversariis sacros honores manibus persolutos fuisse dicebantur autem, in ια, quia in sesta Nemesis, quae defunctorum honoribus peculiari modo praeesse credebatur, incidebant, testibus Moschopulo rauida non raro 2ρωα, juxta Hesychium ac Phavorinum, imo Γενώσια, ex Suida, c. Cujus appellationis inde petenda est origo, quia nimirum defuncti feralia, juxta Suidam, Hesychium , Favorinum, Moschopulum, c. proprie dicta, εχ ια, iisdem ritibus, qui in ejus natalitiis obtinebant , celebrari solebant diei autem natalis est vocabantur Γενέσια : qua de causa utroque nomine una eademque solaniata significari creduntur.
219쪽
ARCILEOLOG GRAECA. Lib. IV. Cap. VIII. 197
Honores, qui defunctis tribuebantur , diversi erant pro singulorum dignitates meritis. Qui virtute & bene meritis de Republica supra vulgus claruerant, κριου - τιμάς, id est, honores heroicos, reserebant; qui autem iis
donabantur, dicebantur ἀνιερῆσθαι vel πα ,αι τιμουν ρωικων , ἰσοθέων, aut
ἰσολυμιατιω . Qui illos superabant, ad altiorem dignitatem evehebantur Win Deorum numerum referebantur : horum consecratio dicebatur Θεο ποι iee, ab altera in eo distinguebatur, quod illorum tantum ρμγιζων, o rum vero sacra ita dicebantur. Posteriores honores in heroicis temporibus perraro dicebantur sed inferioribus iaculis, in quibus eximiae virtutis exempla pauciora, ad adulandum procliviores fuerunt homines, viliori pretio parabantur ita ut qui olim heroicis honoribus tantum decorati suerant, divinos in posterum consecuti sunt praesto Xemplum ut plura mlia praeteream Lampsaces unius e Plutarchi Hero idibus lib. de mulierum virtutibus I horum honorum supra modum profusisssimi fuisse prae caetaeris notantur Athenienses, imo arte adulandi superstitiones captandi caeteros Graecos excessisse vulgo observatur gens ista prout ex diversiis exemplis superius allatis demonstratum est. Tandem notandum est, hos alios honores, quando ab amicis, acceptasse, quando vero ab inimicis persolutos, indignabundos repudiasse Divos mortuos unde sororem Chrysothemina , ne Clytaemnestrae dona Agamem non offerat, monet Electra apud Sophoclem Electra vers. 32.
Sed, o bara soror, eorum quidem, quae habes prae manibus,
Mibi sepulcro admoveas non enim tibi fas es Nec pium ab inimica muliere ferre Inferias, neque libationes ost erre patri. Eosdem enim affectus, quos in vita severant, mortui pati credebantur idem iterum lique Eteoclisin Polynicis Oedipi filiorum exemplo , qui pugna
singulari se invicem interfecerant : corporum enim , quae in eodem rogo comburebantur, flamma uniri noluit, sed divisa implacabile&aeternum inter fratres odium exhibuit, prout nos docet Bianor hoc epigrammate Antho
Ποιάεις, α κοιμητουν ψάμενοι δεράτουν.
220쪽
Oedipodis puerorum bebis sepulcrum, sed pernicissis
Tumulus adhuc viventium sentis hastas: Illo neque mors domuit, etiam in Acberonte Pugnant, telorum etiam sepulcrum es hostiis: Et igni ignem deprehenderunt conrrarium: o miseri Pueri, qui non quieturas et eritis hastas. Simile exemplum Mopsi Amphilochi, qui, quum sibi mutuo mortem intulissent , in clivi dorsis oppositis sepulti sunt me , si e regione alterutrius posita fuissent sepulcra, alterno adspectu gravati fuissent illorum ma nes, nobis suppedita Lycophron Cassandra vers. 443.
Alitis autem exesusque tumulus Megarsus In medio sacrorum stabit sepulcrorum, Ut ne videant, nec inferorum sedes Ingress cruore respersa aherutrius sepulcra.
De puerorum amore apud Graecos.
OUI paederastiam in Graeciam primus introduxerit, incertum est vulgo autem ut Iovis , Orphei , Laji Thebani , aliorumque amores impudicos sileamo apud veteres Graecos viguit, nec privatim tantum, sed publice legumque vi nunquam enim certius ad clara facta juvenes accendi porse, nec quidquam Reipublicae incolumitati magis conducere existimabant, hujus ingenui affectus stimulo . Illorum libertatis oppre res saepissime illud experti sunt unde pro certo artis politicae praecepto Tyranni illum amorem ex suis dominiis totis viribus exstirpare studuerunt: nonnulla exempla nobis suppeditat Athenaeus Deipnosopbsartim lib. XIII. econtra, Respublicae liberae, omnesque civitates, quae suae gloriae consulebant, unanimi quasi consensu leges tulerunt , quibus illum accenderent 4
munerarent. Earum nonnullas Xpendamus.
Primo in Creta ita vulgaris: tanta in existimatione sui haec consuetudo, ut ingenui benusti adolescentes, qui nulli amasio unquam dilecti suerant, ab Omnibus exprobrabantur, quasi quid moribus deesset, quorum corruptela sola impediverat quominus quis illorum amore arderet. Qui autem aliorum studium incendere noverant,primas sedes in publicis ludis obtinebant, pro honoris insigni vestem pretio sistimam gestabant , quam supra aeta'