장음표시 사용
291쪽
ARCHAEOLOG GRAECA. Lib. IV. Cap. XIV. 69
Ibi tum decidit, tibi, Deus, omphalos id est, umbilicus hinc sum
Omphalium deinceps locum nominant Odones. Tum nutrix infantem fasciis involvebat , ne sorte ipsus membra tenera adhuc &tiexibilia distorquerentur solae Spartanae nutrices adeo industriae ac expertae erant, ut nullis fasciis adhibitis ipsarum infantes essent omnes recti ac bene comparati Apud ipsos itidem puerorum educatio a reliquis omnibus Graecis in plurimis aliis rebus discrepabat quemadmodum videre est
ex hisce iurarchi verbis in Lycurges: τι δἐ ευκολα ταῖς λαιαις, ἐά σικχα, μὴ Θαμβη σκοτου , mus προς ἐρημίαν ἄφοβα eu πειρα δυσκολιας γεννῶς ὀ
Λακαιναν Assuefaciebant etiam eos quibusdam cibis oe jejunio, utque delicistioris cibi minime appetentes, o intrepidi ad tenebras, ct imperteriit essent ad solitudinem, nescii illiberalis morositatis S agituum quapropter exteri nonntilli liberis mercabanttir nutrices Laconicas etiam quae Atheniensem Alcibiadem nutrisata es, wclam tradunt Lucaenam fuisse. Ut ad propositum redeamus, recens nati infantes Athenis involvi solebant veste, in qua exhibebatur Gorgonis caput, quia insculptum erat scuto Minervae, istius civitatis Deae tutelaris ex quo forsitan infantes illius curae
committebantur aut etiam ut admonerentur, quando aetatem virilem attingerent, hujusmodi exempla clara allustria in illo clypeo repraesentata imitaturos esses vel ut futurae ipsorum sortitudinis faustum omen foret quibus de causis eo clypeis imponere moris quoque erat; sic ab Alcmena collocati dicuntur Hercules ejusque frater Iphiclus juxta Theocritum Herculisco seu Id si xxv initio: Ηρακλέα δεκάμ νον ονα ποὐ Μιδεατις
Herculem, cum jam decem menses natus esset, quondam Mideatis Alcmena oe nocte juniorem Iphiclum, Cum ambos latiisset, o lacte replevisset, Posuit super scutum aereum, quod Pterelae Amphitr)on pulchram armaturam ademerat inteffecto. Hunc ritum religiose observabant Lacedaemonii ; unde Nonnus Dion .
lib. XLI vers. 168. - Λακωνίδες ια γυναῖκες τιρας ιυδίνουσιν - ευκυκλοι βοώα c. - Laconicae tit mulieres
Filios pariunt super rotundo scuto Aliis
292쪽
Aliis in Iocis infantes imponebantur rei quodammodo accedenti ad illam vitae rationem cui destinabantur nihil vulgarius quam eos latuere super vannos seu instrumenta ad ventilandum triticum, Graece iaνα, quae habebantur tanquam omina suturarum divitiaruminabundantiae, secundum E mologi Auctorem mallimachi Scholiastem inversumsequentem non semper vannus re ipsa erat , sed plerumque instrumentum illius figuram reserens, ex auro aliave materia constans memesis enim Iovem puerum super aureo anno ita collocavit , canente Callimacho 'mno in Josem
- te autem circumtulit Adrasea Cunis in aureis . . Unum adhuc de Atheniensibus observandum , antequam huic capiti finis imponatur, nempe litatissimum apud eos , praesertim in familiis illustriabus draconibus aureis puerulos imponere; qui mos adscitus a Minerva ad celebrandam memoriam Erichthonii ex ipsorum Regibus unius, cui pedes non absimiles pedibus serpentum in cum soraSexponeretur adhuc dum infans, ab hac Dea duobus pei vigilibus draconibus in custodiam traditus Euripides Ione vers. Is hunc ritum ample recensuit, verba faciens de Creuia fili, quem Apollini peperit:
- postquam vero tempus venit, Pariens domi nerum ab portavit infantem In idem antrum, ubi concubtiis cum Dei, Crensa oe exponit tit moriturum In rotundo orbe cavae istae , Minorum morem servans, ct terrige e
Erlahthonii siti enim Josis filia Custodes cum ad unxisset ad corporis custodiam,
Duos dracones, virg=nibus Aglauris sororibus Dedis servandum unde Erechthidis illic Mos Oidam es inter serpentes auratos dispe liberos. Ipse-
293쪽
ARCHAEOLOG. GRAECA. Lib. IV.Cap. XIV. 2 1
Ipsemet Poeta istum morem itidem descripsit circa finem hujusce r Ddiae vers. 427.
Quinto post partum die obstetrices, cum se purgassent Iotis manibus, ad focum circumferebant infantem in ulnis , sicque in familiam eum quasi cooptatum tutelae Penatium commendabant , quibus focus inserviebat lo co altaris 'in dies dictus est Δρομιάφιον μαρ , aut quod usitatius nomen Aμ φιδρόμια ad instar est ingenti cum laetitia agitabatur ab amicis munera accipiebant; si infans esset mas, corona oleagine ornabantur fores, si Demina, lana, ut indicaretur cuinam operi vacare deberent mulieres convivium ex multigenis rebus instructum, inter quas κροκαβη, brassici, semper visebatur, quam ceu aptam lacti augendo Athenienses obstetrices puerperis praebere assueverant ritus universus descriptus est sequentibus Ephippi versibus adductis ab Athenaeo Deipnosophisearum lib. IX. cap. II pag-37o. Edit. Cafaub quorum plurimi , exceptis quibusdam lectionibus a riantibus, ab eodem Auctore Iib. II cap. xx Iv. q. s. X Eubulo citan
Deinde cur quaeso Nulla pro foribus corona est, Nec tintis ferit ictimarum nidor extremam prominentem narem, Cum Amphidromia celebrentur quibus mos es
Assare casei Chersonitae frusta,
oleoque bra sicam in fasciculos collectam incoquere, Pinguiumque agnorum pessitora torrefacere, Ac cum carduelibus columbas smulis turdos vellere, Sepiolisique ac loliginibus in communi vesci, Flagella multa obporum diligenter congerere, Calices item multos bibere meraciores. Septimo die, quo nomen iterulo imponebatur , celebrata itidem sunt solennia illumque diem festum agere dicebatur βδομευ εὐαι Ratio cure tempore nomen infanti imposuerint erat, quia tum ἐπι τευον τῆ σωτηρία spem habebant eum victiartim es , mn λῶ α γαρ αναιρειαι προ τῆς βδόμιης
debiles o infirmi infantes plertimque ante septimum diem decedunt, ut ait Aristotelas apud Harpocrationem Voc. βδομευομενου.
294쪽
Quidam octavum diem solennem habebant , atque is etiam γενέθλιο natalis, aliquando dicitur, quod tum infantis nati causa gauderent Te
rentius Phormione Arit. I. Men. I. porro autem Geta
Ferietur alio munere, ubi hera pepererit: Porro alio autem, ubi erit puero natalis Eies. Ubi vetus Interpres Solebant Antiqui diem octavum pueri natalem constituere oe eo die singulis annis convivium parare , sicut Judaei in dis octa
Alii infantibus nomen indebant decimo post nativitatem die, ad quem vocati amici convivio excipiebantur, Diisque sacrificia orserebantur istius consuetudinis meminit Euripides in Egei Fragmento vers. 14.
- quis te, mater, in decimo satam Die ocavit nomine λ
Et Aristophanes Oibus pag. 64. Edit A elo d
- sacrificium offero decimo ibitis die
L nomen tanquam puero nunc imposui. Nonnulli contendunt decimum diem eumdem esse acἈμφιδρομια, verum utut ex aliis conjungi possent haec duo solennia vulgo distincta erant: llum diem celebrare dicebatur δεκατην Θύειν , δεκατην αποθυειν , δεκατην 'ς ιασα . De his diebus videndi Pollux Onomas lib. I. cap. I. Aristotelesus Animal. lib. vir cap. D. Hesychius, Suidas, Harpocratio E mologici Auctor, havorinus in his vocibus. Item notandum , quando infanti nomen positum sive decimo sise alio quodam die, amicos non paucos adfuisseri hujusmodi consuetudo non solum apud Graecos, sed Romae plurimisque aliis in locis, servata cujus rei potissima ratio suisse videtur ad vitandas controversias exinde oriundas quando puer negotia publica tractaturus esset variisque muneribus in Republica sungeretur, si ipsius nomen certissime non notum esset. Infanti nomen ut plurimum a patre inditum, imo lege cautum Athenis, ut pater liberis nomina tum imponeret, tum imposita mutaret, prout tradit Demosthenes adversus Boeotum arao ὀνόμα ς qua in re nihil certi ac perpetui observatum; attamen vulgo eligebant quosdam ex praestantissimis majoribus, quorum nomina posteris tradenda vellent, quae ipsismet ac familia honori essent, quibusque liberorum animi revocaren rur atque eXcitarentur ad praeclara exempla imitanda sic nomina orrhus, Philippus, Ptolemaeus, dici in plurimis eorum repotibus conservata sunt Ulpianus loquitur de
295쪽
Proxeno oriundo ex quodam Harmodioin patre alterius cognominis, id, Scholiastes in Demosthenis Orat de male obita legatione Plutarchus in Cis mone tradit, Thucydidem fuisse filium lori , qui ex uno majorum no me traxit Aristophanes Oibus pag. 5a6. Edit. A elod facit Calliam
Hipponicus Calliae ct ex Hipponico Callias. Tandem ne pluribus exemplis Lectorem detineamus Eustathius ad Lliad. . pag. I. Edit Basil hunc morem antiquissimum fuisse asserit
nec raro obtinuisse videtur apud plurimas alias gentes in plerisque Romanis familiis saepissime occurrunt hujusmodi exempla Hannibal Carthaginensis nomen avi sui serebat in Evangelio D. Lucae cap. I Zachariae amici & affines admodum mirati sunt, quando ipsius filio cognomine Baptisti nomen Johannis datum fuisse audiverunt , quoniam nemo erat in ejus cognatione qui hoc nomine vocaretur. Parentum facta frequenter indicabantur ex liberorum nominibus , ut
annotat Eustathius a Iliad. I pag. II Edit Basil sic Cleopatra , vel potius Marpisa, ab Eustathio enim hac in redissentit vetus Homeri Scholiastes, appellata sui Halcione, quia, quando ab Apolline rapta fuit, eius mater non minore dolore atfecta est quam alcyon solet ob amissos pullos, teste Homero Iliad. vers. 37.
Hanc autem tunc in aedibus pater, Oeneranda mater Aloonen vocabant cognomine, quod ipsius Mater, Aloonis tu tuo e fatum habens, Flebat, quando ipsam longe jaculans rapuit Phoebus Appollo. Hectoris filio Scamandri nomen Amanax a Trojanis additum suit, quia ipsius pater erat λαςεος α ναξ, urbis Trojae defensor nam primigenio significatu Bisa nihil aliud est quam servator aut defensor, hinc Dii vulgo dicti sunt ανακτες quemadmodum refert Homerus Iliad. . vers. 399.
- unaque famula ibat cum ipsa Filium in sinu gestans renesium , infantemque, Tom. II. Μ --
296쪽
Hectoridem ianicum, similem fera pulcbrae,
Hunc quidem Hector vocabat Scamandrium, caeterum alii Alanacta solus enim tutabatur Ilium Hector. Ulysses nuncupatus est o ευς, δια π συμετΘαι,ν ore λυκον , ex ira asi siti Autoldici, prout tradit Homerus inducen Autolycum ita alloquem tem lyssis parentes Odys. . vers.ΑO6.
Gener meus , filaque ponite nomen quodcumque dicam: Multis enim ego in via iratus hoc invenimpis S mulieribus supra terram multa pascentem, mi Uthses nomen sit cognomen. Hominum propriae actiones, corporis constitutio, aut conditio nominibus imponendis ansam saepissime praebuerunt ita Oedipus nominatus fuit Jὶ το ἱδεῖν τοῦς πόδας, a tumore pedum unde a Senecam dipo ct 1 v. vers. 812. introducitur quidam senex eum sic compellans:
Tu more nactus nomen ac vitio pedum. Achillis filius primum appellatus Πυρρο 4 Druso capillorum colore postea Νεοπτολεμος, a suscipiendo ducendoque bello Trojano , cum admodum juvenis esset alia hujusce rei exempla afferre supervacaneum est, quamobrem hocce caput obsignabimus piissimis Plutarchi in Marcio Coriolano verbis in quibus videmus quomodo apud Romanos aeque a Graecos indita fuerint nomina Ei τύπου τρίαν σχεν νομα τυ Κοριολάνον οἶ- μάλι-
297쪽
ARCHAEOLOG GRAECA. Lib. IV. Cap. XIV. os
σιν Im, hoc est, a captis Coriolis metropoli Volscorum tertium nomen habuit Coriolani unde lique clarissime , ex nominibus proprium fuisse Crium, alterum familiae vel genti commune Marcium, tertium possea fuisse ex facto aliquo te ex casis , et figura , vel virtute impositum L ctit tribuerunt ex re gesta cognomen Soterem, seu Servatorem )o Callinicum, sive Inclytum ob victoriam 9 ex forma b conem seu Ventrosum oeiopum, sive Aquilino naso sirtute Euergetem seu Benefactorem Phil delphtim, sive Amatorem fratrum ex foelicitate Eu- daemonem, seu Foelicem alteri attorum. Vnibi dam Mibus dederunt cavilla appellationem, ut Antigono Dinonem, id est, Munificum in futuro tantum, cum semper promittebat, nunquam vero fidem liberabat)Ο Ptolemaeo Lamdirum, o vanam opinionem, quam de ipsius ingenio ac festivitate habebat Largius stin hoc genere os Romani, a quemdam ex Metellis, nod diu in publico versaretur fronte, in qua laus habebat, obligata, appellaverunt iisdematum e litim Celerem, quod paucis ab ob, tu patris diebus munus tinebre gladiatorum mira celeritate maturiavisset exhibere . Aliqnos ex nativitatis casu nunc quoque vocant , Proculum, sabsente patre editus sit, Post humitim, si defuncto geminis editis, s sublarus alter sit, supersitem opificum . Ex corporis nota, non Dilas mori Fosos, id est, viros vultu papulis rubente, aut colore fusco se S co si Claudios, hoc est, caecosin claudo , a quadam corpori maCU-la' vitio cognomina imponunt , probe assuefacientes cites ne caecitatem Tel aliud corporis itium probrosum ducant tit contumeliosum , sed aures his ut propriis nominibus accommodent. Interdum magis compendiaria ratione a liberis se expedire soliti erant, Vel eos illico occidentes , vel exponentes in quodam loco deserto , alibi-Ve, arbitrio fortunae seu providentiae horum posterius dicebant ε ίΘεσΘM IIV αποτι ΘεσΘ M in aliquando χυτρίων , quoniam z ταὶς χυτραις ξ - τιθεσαν τα παuδια, in ollis infantes exponebant, ut resert Aristophanis Scholiastes ad haec verba in anis Act. v. Scen 1 ubi Comicus de Oedipo loquitur:
cum primtim recens ipsum editum In tes exposuerint, insanti frigore. Neque id loco criminis aut reprehensione dignum putabatur, sed permissum a nonnullis Legislatoribus, disertisque verbis imperatum ac confirmatum ab aliis Lacedaemonii maxime notandi in isto negotio agendo non enim liberos alere patribus, etsi vellent, permittebatur , verum omne recen Snatos infantes ducere adstricti erant ad quosdam inqui litotes, qui nonnulli gravissimi viri ex sua tribu electi forum agebant in quodam loco dicto λεσχη, ubi diligenter explorabant quotquot ad ipsos deserebantur; si vegetos ac formosos reperiebant , de illis educandis mandata dabant , certamque terrae
298쪽
portionem, qua sustentarentur, assignabant; si vero infirmos ac deformes, in altam speluncam subterraneam ad montem Taigetum conjici praecipiebant, existimantes nec ad bonum ipsorum puerorum nec ad publica commoda esse , si educarentur , quandoquidem natura ipsis media negasset, quibus in se scelices evaderent , aut in commune consulere valerent, satis firma valetudine ac robore non instructi qua de causa recenter editi infantes vino abluebantur , prout e Plutarcho in secuta jam observatum . Locus , quo a Lacedaemoniis projiciebantur insantes , vocabatur Αποθεται, hinc αποτιθεσΘο utplurimum intelligitur de exponendis liberis ac de industria perdendis cum contra κτι Θεμα molliori significa. tione vulgo usurpetur, non pauci enim liberos eXponebant, eos perire nolentes, sed tantum quia illis alendis minime pares erant filiae praesertim hunc in modum habebantur, quia major cura desiderabatur ad illas edu candas ac bene collocandas quam filios unde sententia citata ex Posidippo apud Stobaeum Serm.cXcv I.
Filium educare potes aliquis es inops fuerit:
Filiam vero exponit, quamvis dives fuerit. Ab ista inhumana consuetudine abhorrebant Thebani, ipsisque posita lex, qua hujus usus crimen capitale erat quotquot consulere liberis ac prospicere non valebant, eos statim a partu ad magistratus arserre jubebantur qui de illis nutriendis curam habere obstricti erant , quando adoleverant, iis loco mancipiorum utebantur, eorumque operas pro educationis mercede accipiebant, tradente Eliano Var. Hip. lib. D. cap.VII. Infantes fasciis involuti ac in vase collocati exponi solebant; sic Ion a Creusa expositus fuit, teste Euripide in Ione veris i 6. -- απι νεγκε βρεφος
- a portavit infantem In idem antrum, ubi concubuit cum Deo, Creusa, oe exponit ut moriturum In rotundo orbe cavae cinae.
Aristophanes illud vocat ρακον, verba faciens de Oedipo in Ranis Act.v.
- ipsum editum, Cum Mem esset, in tes exposuerunt.
299쪽
ARCHA OLOG. GRAECA. Lib. IV. Cap. XIV. 77
Interdum dicebatur tδρα, unde χἡρίζειν idem est ac εκτίθεο θου, &χυ- τρισμος ac εκθεσις juXta esychium. Parentes saepissime gemmasin annulos alligabant infantibus, quos exponebant, aut quid aliud, quo postea proderentur , si de salute ipsorum curam susciperent Dii alia ratione sic ornati infantes, nim ut incitarentur qui eos invenerant , ad ipsos me alendosin educandos , si adhuc in vivis essent aut pie sepulcro eos conderent, si mortui posterior ratio videtur indicari ab Euripide loquente de Creusa in Ione vers. 26. - ά2 ' Q ,. παρθενος χλιδο-sed ea quae habebat virgo ornamenta Filio appendens reliquit, tanquam morituro A Terentio in Heautontim. H. iv. Scen. I. inducitur Sostrata aliam hujusce rei rationem dans ac referens quomodo se impellente filia sua exposita suerit, ut eriperetur e manibus mariti sui Chremetis, qui eam morti tradere expresse jusserat:
-So. Ut stiliari miserae omnes fumus Religiose, cum exponendam do illi, de digito annulum Detrabo ct eum dico ut una cum puella exponeret, Si moreretur, ne expers partis esset de nostris bonis. Antequam claudatur istud caput, de purgandis puerperis aliquid addere necesse est, quamdiu enim in lecto jacebant, pollutae censebantur hinc Athenienses legem tulerunt, ne ulla mulier pareret in Delo insula Apollini sacra, quia omnigenam impuritatem aversari credebantur Dii Iphigenia apud Euripidem tradit, neminem, qui caedis, contactus puerperae, aut cadaveris reus erat , ad aram Dianae admitti posse Ipbigenia Taurica vers.ῖ8a.
--- βροτωμμὰν ην τις α ψηται φονου , Η κ λοχείας, η νεκρου Θιγν χεροῖν,
Βωμου απείργει, μυσαρεν ους ἡγουμένη.
-si quis quidem mortalium patrarit caedem,
Aut etiam partum, aut cadaver attigerit manu, Eum arcet ab ara, ut impurum existimans.
Ad quadragesimum diem, periculo puerperii elapso , estum celebrabatur, a numero dierum dictum τεσσαρακος ος tunc mulier, ante purificata
per ablutionem, quaedam templa , ut plurimum Dianae , subibat, quae a partu ad istud tempus hoc agere non permittebatur, teste Censorinois Die Natali cap. XI. ibi pro Melici partu grates persolvebat sacrificia offerebat itidem moris erat vestimenta dicare Dianae, quae cognomen ιτώνης inde habuit, secundum Callimachi Scholiastem 'mno in Jovem vers.77. dc mulieres post primum insaniem editum praeterea Zonas sacrabant eidem
300쪽
Deae, quae hac de causa nuncupata sui Λυσιζων , templumque Athenis sub hoc titulo ipsi dedicatum erat, juxta Apollonii Scholiastem AB Homeri Scholiaste ponuntur quatuor liberorum genera : 1. Οἱγώ-
σιοι , seu θαγενῆ, liberi ex legitimo matrimonio prognati. 2. Οἱ νο- θοι , ex conctibinis aut meretricibus Arniti. g. Οἱ σκοτιοι , quorum patres incogniti erant, in quo a prioribus distinguebantur . . O παρθενίοα, cujusmodi qui nati erant ex mulieribus, quae, quamvis stupratae antequam matrimonio junctae , semper habebantur virgines . Istam Malias liberorum
divisiones praetermittam , tribus generibus solummodo annotatis. I. νησιοι, legitime geniti. 2. Νοθοι , nati ex meretricibus, quae vox latiori sensu complectitur tria liberorum genera superi u memorata. 3. Θετοι, adoptioi.
Consentaneum est pauca de singulis subjungere. Primo, ii habebantur legitimi liberi, qui ex legitimo conjugio nati erant, quod diversimode definitum est , prout singularum civitatum res ferebant : in nonnullis locis qui e patre cive, licet ex matre peregrina nati aliis vero in Iocis, quia matre libera , quamvis a patre advena prognati erant , legitimi censebantur δε jus civitatis , in qua nati erant, omnesque aliae immunitates haereditate iis veniebant; Ieraeque Respublicae, aut quando primo condebantur, aut postquam innumeri cives vel bello, vel peste, vel alio modo perierant, ad damna, quae passi erant, resarcienda Sc ad regionem dentio incolis, frequentandam hac via institisse videntur sublata autem causa , quando nimio civium incremento occurrere necessum fuit, legem serre soliti fuerunt, qua ii soli legitimi censebantur, qui ab utrisque parentibus civibus procreati erant, teste Aristotele Polit. lib. m. cap.v. quod statutum aut interruptum , aut abrogatum est pro re nata: id autem observari licet, Athenis Periclis aetate , qui, dum prosperis rebus utebatur, eique erant filii legitimi, populo suasit legem illam antiquam Solonis, quali soli ingenui Athenarum cives existimabantur, quorum ambo parentes Athenienses erant, pristinae reddere auctoritati; qua de causa sere quinque millia hominum libertate exciderunt, in servitutem venditi fuerunt; sed in posterum omnibus ejustitiis legitimis mortuis, ipse Pericles eo adduxit Athenienses, ut hanc legem abroga rent, it ejus filius spurius in nomenclatorem sui districtus sub paterno nomine in serretur quo privilegio νοθοι vel jptim exclusi erant, quandoquidem juxta Aristophanis Scholia item in Asibus nec nomen , nec familia, nec bona paterna sua erant pariter nullis rebus tum sacris, tum politicisse immiscere iis licebat. Ne quis in civium nomenclatorem liberos suos furtim in serret, in singulis pagis diligentissima inquisitio , dicta διαψηφιους