장음표시 사용
281쪽
Ego . R I et u s U E x E R et smiminica, quam Apostoli & viri Apostolici prae caeteris non immeri, to secundum libertatem Christianam elegerunt, ut ea populus ad
divinum cultum conveniret,quare non abs re erit hic monere, Christianos in quibusdam Ecclesiis, & praecipue Orientalibus etiam pie coluisse sabbatum, eoque suos coetus habuisse, in quibus lex ipsa
praelegabatur, ut patet Aet. is. 2 i. qui mansit ad tempora Synodi Laodicenae, cui visum rectius ut& Euangelia eo die legerentur.
quare Balsamo inquis r a sanctis patritas paen) per omnia .reruati sim die, sabbati diebus Dominicis, quos duos dies fratres vocatGre rius Nyssenus di pulcram bigam Sabbati ct Dominica diei Asterius Amaseae Episcopus. Liber antiquus Constitutionum Clementis dictus lib. . cap. et . Diem sabbati ct diem Dominicam festas habete, quonia, illa creationis, altera resurrectionis memoria dicata est idem lib. 8. Labores serri dies quinque, sabbato vero O Dan ua in pacent doctrina ad pietatem facienti in Ecclesia. Socrates lib. 6. cap. 8. Cumfesta cujusque septimana occurrebant, ridelicet Sabbatum es dies Dominicus, in quibui conventus in Ecclesiis fieri solent. Canon dictus Apostolicus 6s vetat jejunare die Dominica ct sabbato, uno solo excepto, id essabbato, ante Pascha, obsepulturam Domini, Iuctuoso. Hinc etiam apparet .sem Dominicum non esse ab Ecclesia Orientali Arrogatum in locum sabbati, si
communi Christianorum quorundam consensu voluntario eum esse ac tum, quo Dominus resurrexit, quo suos etiam coetus celebrarent, ut in apologia docet Iustinus. ille dies Iudais dicitur iis et ore 3 aetisv,ut videre est epistola Pauli et Cor. I S. I.Act.2o. .sed Apocal. I. Io. vocari vide.
tur Ies Dominica. Vide Grotium in explicatione Decalogi, Riv tum,& alios. Idem nomen retinuit Ignatius Ioannis discipulusEpist.
ad Magnesios, Dionysius Corinthiorum Episcopus apud Euseb.
his . eccles. lib. q. cap. 22. Clemens Alexand. Stromat. lib. r. cap. T. Origines contra Celsum lib. 8. Tertullian. lib. de corona militis. Diem octavum diem Dominicum esse nec e est, inquit CP rillus in Ioh. ro. 26, nam una sabbatorum ceteris apparuit, idestis. Dominico. Die postea deinceps octavo, utrisique connumeratis extremis, congregati rursus discipuli praesente Thoma,simili modo Dominum rident, Iure igit sancta congregationes die octaro in Ecclesis fiunt. Cum autem utrumque festum multi Christianorum in primiti va
282쪽
xi Ecclesia sne aliquo praecepto celebraverint, mirari satis nequeo quorundam in Anglia-, qua hodie diem Dominicum coli volunt, loco & ad modum Sabbati Hebratoriim , cum sit diversus a die Sabbati a Deo instituti, dies, nec hoc sussum sit a Christo aut ab Apostolis, nec usitatum in prisca Ecclesia. Sabbati venerationem multi quidem Christianorum, ut diximus, observarunt, sed ad tempus,in gratiam forte Iudaeorum, per universum orbem dispersorum, de sine obligatione universali & cultu Iudaico: quod nos manifeste docet praxis Ecclesiae, & Paulus ad Coloss r. i c. ubi negat nandos Christianos ob sabbata & novilunia non observata, qua Iam umbra rerum futurarum , ut loquitur Apostolus: & liberos eossendit ab illa lege, quae Iudaeos constringebat ad absolutum o- quod jam denuo divinum a praecepto Dei, sine mandato uilii, contra doctrinam Apostoli,& praxin veteris Ecclesie velle Ex quare umbram retinemus, cum cor- chirographum persuam Cum vero lex Mosaica per Christum sit sublata Minquit Paulus, vel pro imperio suo vos praemio e-sito, id eli. libertate vobis per Christum adepta, privet, affectans humilitatemfastuosius, Ofrustra in tui mente carnis , ut ibidem loquitur Paulus. Nam eo modo saepe datur occasio schismati in Ecclesia, quae unice unitatem requirit. Vide annotata in hunc locum, in Bibliorum nova edmone Belgica, & acta biadi Hollandiae auet stralisasel sternae celebratae an. I 6 etc. Iulii p. articulo set. Non tamen ullo modo profanandus est dies ille Dominicus,sed pie & reli te, cum otia ab operatione peccati, ut inquit Origines, & in sacrarum rerum auditione, lectione, meditatione & actione, id est ora-
leb ndus, non audaice, ut apud Ireneum & Eusebium Ebiolati,sed excepto casu necessitati ,sed Sabbathum proles sum iu - ' Quemadmodum Otilantata et bati die, qui illis etiam erat festus, non jejunabant, ne quid
qui Labbati diebusaeiunabant, eosdem ut festos colere nefas ducebant,
283쪽
Rr Tus V ET E. R I sbant, ne hoc commune haberent cum Iudais. Nonam uti sabbati . et tes, sedsecundietin Dominuam virentes Ignatius epistola ad Magnesios genuinae editionis Vossianaeiu paulo post: Inconvenienses Iesium Christum καλὴ γ, vocare nos ad suam Ecclesiam, ut etiam ab
ejus nomine dicam ut Christiani, ct Iudariare. christianismus enim non in Iudaisinum credidit, sed Iudaismus hi Christianismum, ut omnis
lingua , credent in Deum congregaretur in unam & eandem Ecelesiam. Tertuli. r. ad Marcion. cap. 21. Nec Sabbathi Iegem in-ispicii, opera humana non dirina prohibentem. Siquidem sex dies operab rii ct facies omnia opera tua , septima autem die Sabbatha Domino Deo tuo, non facies in eo omne opus. Quod Z Viique tuum. Consequ*ns enim est
ut ta opera sabbato auferret, qua diebus supra indixerat. Tua scili et , id est humana ct quotidiana. Canon. synodi Laodicenae loquens de sabbato & die Dominica, inquit, racent tanquam christiani, quod si inventi fuerint Iudait ire, anathema sit. Mihi, ut hoc obiter dicam, minus mirum visim fuisset, si eruditi illi viri, qui tam accurate dies Dominicos tanquam sabbata Iud*orum observari volunt, ex auctoritate Concilii As stolici esum sanguinis prohibuissent, cum videamus in primitiva Ecclesia Christianos ab Ethnicis accusatos de epulis Thyestae isse desinuisse hac ratione, quod apud ipsos licitum non esset aliquo vesci sanguine,
non etiam irrationalium pecudum. Iustino asscriptus auctor quasliam ad orthodoxli quasn iis . Tertuli. apolog. cap. s. O lib. de moto mi a. Minuit. Felix - Octario, Canon Apostol. 6 Clemens alexand. DdM, lib. s. cap. O Stromat n lib. q. Origines lib. 8. contra Cethum, Concilium Gangrense , sextum oecumenicum in Truli. Eusebius de vita Constant. lib. q. cap. 18. I p. ro. Euseb. hi t. Eccles lib. i. ca' i,
Antiquissima illa coiistitutio a Christi is sive spe alliciendi Iudaeos, sive vetustatis reverentia diu iesvata est , quam valde commendat perpetua Graeciae Christianae totiusque Orientis consuetudo, & lex Leonis Imperatoris, ne ex sanguine cibus consi-
Ad quam tamen legem sic commentatur Simon aGroenex en Constitution. Imperatoris Leonis 38. In Principio Deus On. Mam
284쪽
ET CATHOLICA Ec CL Esi A 233 super e litius terra, omnesque arbores, is quibus est fructus arboreus, hementantes semen. Genes. I. Es. Post lapsum autem Adami & unis versi orbis diluvium, cum terra I Deo maledicta,& aquis corrupta, i non ut antea salutares fructus, sed spinas & carduos proferret, Genessit. 18. idem ille Deus , ut iram suam adversus genus humanum et sua misericordia compensaret, non tantum olera virentia, verum, etiam omne reptile, quod quidem vivit, ipsis in cibum dedit, exii cepta carne cum sanguine: Genet s. s. Etenim ne ex sanguine cibus a conficiatur severius interdixit Deus, quia anima carnis in sanguine di est, illumque dedit olim hominibus , ut super altari in eo expiarentes pro animabus suis,& sanguis pro animae piaculo esset. Levit. IT. Io. i II. hanc autem legem Mosaicam , quamvis temporariam etae conii stat, tamen ob Iudaeos quosdam superstitiosores , quibus nunquam . persuaderi poterat, omnia mundis esse in unda, adeoque & ob primordium veritatis & spem futurae conversionis, ab animante suo secato & sanguine abstinendum pro tempore censuerunt Apostoli. Cavone apostol. 6 r. Erasmus Paraphrasin dictavi cap. Is .s Calvinus ibidem, Sindict. Lerit. II. Io. Idque a veteribus quamvst: vis tam anxie fuerit observatum , ut botuli sanguine distenti tenta- i menta fuerint Christianorum , Grot.sor. spars. hic. successu tamen temporis adeo exolevit, ut iidem botuli porcino sanguine iustarti, Christiariis hodie in deliciis sint. Hactenus Groenerreten. Alii res pondent hanc Apostolorum legem non fuisse universalem, quod patet ex epistola: iri scriptione, sed tantum destinatam ad eos, qui in Palaestin 1 aut vicinis Palaestinae vivebant regionibus , in quibus plurimi habitabant Iudaei: sed constat, hanc legem mul, ut post securis observatam fuisse etiam in locis a Palaestina remotissimis, ut diximus de lege Leonis an. C. si . Respondet Estius, vidim mentem fuisse Apostolorum facere hanc legem unirersat in O, Cernam, nam Augustinui contra Faustum dicit illos rideri, qui tangere, is semidant, sed tamen alias Ecclesias hanc legis possea recepisse, O diu
retina 'propter honorem ct reverent iam Apostolorum: ratione non planδ
imili, qua lex V. T. aliquamdiu post Christum a Iudaeis Christianis ob
errata fuit, ut, quomodo loquuntur Patres, ad sepulturam cum honore
ureretur. Multa hinc inde der hac quaestione dici possunt, ego
285쪽
unum adducam locum Tertulliani de poenit. c. . Nos pro nostris angustiis unum inculcamus, bonum atque optimum esse quod Deus praecipit. Audaciam existimo de bono divini praerepti disputare, neque enim quia bonum est, idcirco auscultare debemus, sed quia Deus praecepit. Ad exhibitionem obseq'ii prior est mas illas Apina potestatis , prior ess auctoritas imperantis quam utilitas serpientis. sed redeamus, unde recessimus, ad
diem nempe Dominicum,& festa primitivae Ecclesiae. Conliaminus Imperator apud Eusebium, diem Dominicam &. seriam sextam, seu diem ante sabbatum , qua Christus crucisixus, coli mandat; imo & diem Dominicum celebrari vult a militibus, qui- bus formulam precandi praescribit & vetat CodicisTheodosii lib. Ltit. 8. de feriis, Christianos in diem Dominicam & Iud aeos in diem sabbati vadari, quod illi dies sacris coetibus essent dicatu Ibidem haec habemus di Post ferias Iuridicas a viciuntur natalitii dies urbi maximarum Romae ct Constantinopolis: sanctos quoque Pascha dies, qui
septeno vel praecedunt numero rei sequuntur, in eadem ob erratione numeramus. Nec non O dies Solis, qui repetito in se calculo repolpuntur. Parem neces est habere rexerentiam nostris etiam diebus, qui vel lucis auspicia, vel ortus imperii protulerunt, &c. Soromenus haec paucis perstringit lib. i. cap. 8. Tertullianus lib. r. ad Uxorem, quis denique, solemnibus Paschae abnoc Iantem securus sustinebit nam sola Phschatis pervigilia, aevo Tertulliani, peragebantur.& lib.de baptismo cap. I p. festa Paschae & Pentecostes solemnia dicit ordinandis lavacris. Origines lib. 8. adversus Celsum, festa Christianorum nomminat Dominicam, Pascha , & Pentecosten. August. epist. i is . ad Ianuarium: Domini passo ct resurrectio ct ascensio ad caelum, O adrenius de caelo Spiritus Sancti, anni remaria solemnitate celebrantur. id ad eundem epist. ii 8. Attende ergo sacratisimum triduum ( quo ablarus erat sponsus, inquit Tertullianus cruci ita , sepulit Oresuscitari Christi. Isidorus lib. 6. Orig. cap. 16. Et haec est nox, quaea n ,' pter adrentum regis O Dei nostri, pervigilio celebratur, ut tempus res rectionis nos non dormientes, sed vigilantes inveniat. Totam illam semtimanam ante festum Paschatis, quam masorem , ob grandia in ea peracta mysteria, & poenosam , ob dolores quos si eo pertulit Christus, antiqui vocabant, , precibus, lacrymis, & jejunio in mora
286쪽
ET CATHOLICAE ECCLESIAE . . 23srore transigebant, abstinebant Orsentales a vino, (non autern Occidentales, ut docet Bellar minus & a cibis delicatioribus , more Iudaeorum , Daniel. cap. io. & sic armati fletu& scsunio preces fundebant violentas: Nac ris Deo grata ed inquit Tertull .apol .c. 3 s. qui voce Graeca illud jeiunium appellaste videtur et in reum esu, pane sciliceti ale di per sanctas Victiones, castitates, vigilias ct preces, ut loquitur Epiphan. haeresi et i, & in compendio doctrinae Catholicae: de Socrates lib. s. c. et r. Vide apud Eusebium, quomodo Paschi festum celebraverit Imperat. Constantinus, lib. I. cap. et r. & sq. de vita Conliantini,& Gregorium N, slenum in Orat. de festo Paschae. Tempore Augusti iii, ob duorum tantum Christi de IoannisBapti sit ortum seu natalem, Ecclesia diem festum agere sol et, ut videre est termone EI. & r E. de sanctis. Post tempora Constantini,Natalitium Christi festum primo institutum v lunt multi, & tempore Chrysostomi maxime urgebatur, quem vidi, epist. ad Philogonum. In Oriente dies natalis Christi celebratur sexto Ianuarii, in Occidente et i Decemb. ut & apud nos hodie. Sed de dierum hac observatione audiamus sudicium B. Hieronymi in epist. ad Galat. cap. q. ubi exprobat Apostolus Christianis Iudaietantibus observationem dierum, mensium, &c. Dicat aluiuis , inquit, dies observare non licet,ct menses ct rempora ct annos,nos quoque de crimen incurrimus, quartam sabbati obserrantes, O Parasceven, Ociem Dominicam, O ses unum quadra esima, ct Pascha testiritatem, O pentecostes latitiam, O pro rarietate regionum, dimer a in honorem mari'um tempora constituta. Ad quod qui simpliciter respondebit dicet: nono dem observationis Iudaica dies esse, quos nostros. Nos enim non ar/murum Pascha celebramus, sed resurrectionis O crucis: nec septem, juxta morem Israel, numeramus hebdomadas in Pentecoste, sed Spiritus Sancti veneramur adrentum. Et ne inordinata congregatio populi fidem minuerti inChristo propterea dies aliqui constituti sunt, ut in unum omnes pariter peniremtis; non quo celebrior sit Aes illa qua convenimus, sed qu. qua- in are die conpeniendum sit, ex conspee tu mutuo Iaratia masor oriatur. sui vero opposita quastioni acutius respondere conatur, illud afrmat, omnes dies aequalis esse, nec per parasceven Christum tantum crucifigi O
ra Dominica resivere, sed semper sancta resurrectionis esse diem,oe sim Gg et per
287쪽
et ac Ri Tus v ETERI sper eum carne vesci Dominica. Iejunia autem O constretationis dies propter eos ct a Piris prudentibus insuturos, qui magis seculo racant quam Deo: nec possunt imo norunt toto in Ecclesia vita pira tempore congregari , ct ante humanos actus Deo orationum suarum oferre sacrificium. Quotus enim quisque eit, qui salum hac pauca qua statuta sunt, vel orandu tempora rei ieiunandi, semper exerceat. Hactenus B. Hierony
Addam unum Petavii locum contra Constitutionem de tripli ci trium dierum synaxi, id est quartae sextatque feriae sin locum secundae & quintae a Iudaeis observatae) a Christianis surrogatae &Dominicae, quas Epiphanius etiam A postolis tribuit in Ancorato, si bene memini. Ηaud scio , inquit Per a. ius, an ea fatu cerat. constare
queat, nam primis Ecclesia temporibus unus duntaxat Dominicus dies ad eam rem obserratus ridetur, ut ex Apostolo i Cor. 16. colligitur. Quinct Iasinus Marur apol. r. cum de Christianorum conrentibus agit, salias Dominica meminit. Quare magis ex priva o Ecclesia cujusique ritu, quam ex communi Apostolorum prescripto derivatum existimo, ut quarta sextare feria, ut etiam sabbato blaxei conventusique rent. suam in rem egregius est Augustini locus epist. ii 8. qui mihi hic scribendas ridetur. Alia vero, inquit, quae per loca terrarum regionesque variantur , sicuti est, quod alii sejunant sabbato, alii vero non et alii quotidie communicant corpori & sanguini Domini: alii certis diebus accipiunt: alibi nullus dies intermittitur, quo non offeratur: alibi sabbato tantum & Dominico: de si quid ejusmodi animadverti potest, totum hoc genus liberas habet observationes. In exordio primitivae Ecclesiae Baptismus, quo inserimur Eeclesiae, de reddimur membra Christi, qui Cypriano ad Donatum est mors criminum & vita virtutum ; quo, secundum Paulum, nova creatura evadimus, fuit simplex , terna constans immersione, qui nunc fit terna aquae aspersione. Viri, foeminae, (quarum baptismo, ut castius fieret, aderant ministrantes Diaconissae pueri, nudi omnes baptirabantur, nunc vestiti. Illa mersatio etiam usitatafuit in bapti mo Ioannis Baptista, O retustior ea, quam Iudais adhibuerunt cum idololatra aut ad Iudaismum transirent,aut sus hospitii apud ipsos, sub lege rixendi secundumpracepta Adamo ct Noa data, impetrarcnt. Oseis duas t
288쪽
hac ct acta apostolica, ct Epistola apostolorum, O Iustinus Maryr- xΠυ - ,
Maras impositas baptitatis nisi ab iis, qui )us haberent conserendi coeleria illa dona, primis tempor:bus non apparet: serius id introductum est in viscoporum honorem , quo magis in Apolloli ii sus succestisse crederenim nec causa aberat, qua ceremonia iis velut naturalis est, precandi scilicet Deum, ut ei, qui hae rata tus j fidem erat professus, ea largiri rellet, quae ad perstandum ins e , maxime in periculas gravibus ,sunt necesse uia. Mihi te endo compertum est , inquit Illustris Crotius, manuum G N. et q. impositionem Carcinomam fuisse Iudaicam , usurpatam non lege ulla diri- is 6. Ina ,sed moribus, ubicunque precandi pro aliquo caussa quadam emerserat. Tunc enim Iudaei orabant, ut sic Dei es alia esset Iuper illum , sicut manales acta sm olum ei imponebatur. IIunc quoiue morem, ut Sina' sui pleraque, stauius est Christus spe pueris benedicendum fuit, sire a- gratis adhibenda saxatio, addita , ut semper honos patri haberetur, prece fa eodem more, non ex ullo pracepto, quod Apostoli manus imposuere iis, quibus ignoto antehac fure, dona conspicua Sancti Spiritus prccando conscribant: quod presbiteri eundem ritum adhibuere non tantum in allegen i presbiteris, puta Timotheo, i Tim. q. t s. sedctipsis Apostolii, ubi rari aliquid opcris aggrederentur, act. Apost. ig. r.Ita uis quoties manus impetitur, toties Sacramentum est. jam nalia futura fit ad precandum pro aliquo occasio, qua non eo nomine reniat,quod nec rocis origo, nec reterum .iss ea usus repudiat. Ex una hac non imperata sed usitata Iudi is Christiamque caremonia exstitere illa qua dicuntur sacramenta Consrmationis, ordinationis, Poenitentiae, Extram. e Vnctionis,imo Osdatrimonii: na ct in bilus coniugale conrenientibus manus precum indicatrices imposuit retusfcctessia: quod xtinc qum: inter alios ritus retustismos ab ini obserrant.
Tertulliani aevo,secundo ct deinceps seculis, baptismo acce erunt multa re gram imagines ad loca quadam surarum litterarum alludentes,ut mos fuit Ara elah.myratrum,non tantum rerbis,sed Osignis conspicuis loqui .ut lactis Omelus S. de rar g statio,qua velut rasantes recens nati alebantur,ex eoque die lavacro quo. mum
est a per totam hebdomadam abstinebant. sed maxime placuit talibus signis ostendkre,qua Christus corpore agrotantibus exhibuerat beneficia,iis paria in animo praestari ab ipso credentibus, ct fidem prppientibus aperiri oculos mentis , parcsteri aures, morbos auferri, satana pereetiam infringi.
289쪽
Rivus UETERIS ejus eorumque adsutoribus circa corporis morbos usitatum, ut Marcus OIacobus restes sunt. Non satis id risum posteris, nisi di fragrantiore qarat danautictione ostrederent, Chiilianos a Deo lectos ct Reges ct Sacerdotes. Itaque hac unctio, nec ulla alia subsequens, baptismo accessit apud Gr cos perpetuo et di nunc etiam in Occidente diu Et quidsi baptitatus nunquam ungeretur. adde, etiamsi nulla manuum Absequeretur impolitio , donis iIlii qua per mansues impositonem conferebant Apostoli,pridem cessantibus I Ad baptismum redeamus. Mos baptipandi in tantes probatur Baptismus ex vers. ig. & i cap. sy. Matthaei,sed id multo magis in Atrica quam
iu/m in Asialiisve mundi partibus fuisse usitatum videtur,& cum majori quadam necessitatis opinione. Tertulliani aevo nillil adhuc definitum apparet de baptismo infantium in ipsa Ahica: nam lib. de baptismo cap. 18. multis rationibus dilationem in parvulis suadet. Cyprianus epistola ad Fidum , ubi quaestio esset de tempore baptis ni insantium, respondet,in concilio viscoporum definitum fuisse,a baptismo ct a gratia Dei neminem debere prohiberi, ita ut dicant infantem mox natum bapti rari posse, sed non jubent itatim semper baptiγandum;
nec adferunt Ecclesiae in co consuetudinem , aut vetustius aliquod concilium: libertatem concedunt illius concilii patres, & consu tudinis differentiam indicant. Vide Concilii Neocaesar. can. c.
. Naχian renus dilationem baptismatis quidem improbabat, sed pos-
cendum eum tertio anno, quia illo anno Dominicam orationem pueri
scire poterant. In Asa ipse Naχianetenus Episcopi filius, ut ipse invita sua docetia Chrysostomus, non sunt baptiZati antequam ex ephebis exiissent. idem apparet in diversis Imperatoribus, Constantino ejusque filiis, & aliis. Et Graecorum plerique ab omni aevo ad
hunc diem morem servant differendi parvulorum baptismum , di nee ipsi fidei suae confessionem possent edere aut intelli ere. Non. tamen eam ob consuetudinem, mos infantes baptit andi hodie usitatus repudiandus est: ut loquitur malafridus Strabo de rebus Ecclesiasticis cap. 26. .Etate Augustini & ante eam, parvulis data etiam est, post baptismum, panis satri calicisque alimonia, quam etiam iis non negandam putat Cyprianus, ut paullo ante diximus. Imo Augustinus epist. 26. ad IIieron mum , ct lib. I. de anima ejusque origine
290쪽
ET CATHOLic AE ECCLEsIAE. 23 si
a judicat Gehennae tormentis, sed levioribus: quamvis sibi ipsi adversari videatur lib. s. de baptismo contra Donatistas de alibi. Sic idem Aunus inus, & cum eo Innocentius primus, Eucharistiam etiam infantibus necessariam censuit, quae sententia diu in Ecclesia viguit. Res autem sam ab Ecclesia ct multorum seculmum usu,
O decreto Concilii Tridentini explicata est, 'non modo non necessariam illis non esse, sed ne decere quidem dari, ut inquit Maldonatus in c. cap. Bis ii ut Iohannis. Haec de baptismo inseritium. cum autem adulti bapti- aduhorum. 2arentur, interrogabantur, utrum abrenunciarent Satanae, & pompae & angelis ejus, & secundum Baronium ad an . C. Esy. n' q. exl gitimis sanctorum martyrum actis, hunc servabant baptipandiruum: et Credis in Deum patrem omnipotentem p respondetur, creda. Rogatur: Credis in Iesum Christum Dominum nostrum s respon-iar, credo. Rogatur: Credis remissionem omnium peccatorum I restondetur, credo. Rcffatur: credis carnis resurrectionem trespondetur, credo. Tum
viscopus: Baptito te in nomine Patris O Filii O Spiritus Sancti. Diversae in diversiis Ecclesiis proponebantur baptismi candidatis formulae,qus plerumque comprehendebant fidem,a Christo postremis verbis Apostolis datam Matth. et 8 is. & propositum vitae emendatioris. Phili ppus in A ctis dicit .Ethiopi: F credis ex corde, licet. In Sabbato magno seu sancto,quod est pridie diei Paschatis, plurimi bapti Eabantur, ut ille baptismus esset typus sepulturae Christi eo enim die in sepulcro fuit Christus & postero die, quo resurrexit Christus, baptiγati viderentur etiam cum Christo resurgerer sed necesse erat illos, qui volebant baptigari, initio quadragesimae venire ad Episcopum , ut per totam quadragesimam in fide Christi
instituerenturi Praeparabat piamDomino Ioannes,inquit Cyprianus,larando exterius corpora, ut pracederet exterius Iaracrum secuturum baptisma, in quo conferretur animarum ablutio, se peccatorum remi Io. Alterum tempus canonice baptiEandi erat sabbatum Pentecostes,quia
tum Spiritus Sanctus datus est, per quem fit remisso peccatorum. Ideo autem in Sabbato, quod aeterna requies per baptisma acquiratur. Induebant baptigandi vestem albam, cui filum rubrum supersutum: quare dicebatur sabbatum in albis. Candida restis indicabat mores candidos de innocentiae stolam; filum rubrum sangui