장음표시 사용
291쪽
r o Ri Tus VETERIS . nem seu passionem Domini,qui eos mundaverat.Toto octiduo hanc albamivellem gestabant noviter baptia ali seu proselyti, ab uno sabbato ad aliud. quare dicebatur septimana seu potius sic Nomas in albis deponebatur illa vesiis octava sequente felium, quae dicebatur Dominica in albis. Augiis . serm. is . Intcrim parvuli in necessitate aegritudin s , vel pei secutionis vel naufragii, omni tempore baptiZari poterant. Et si presbyter aut aliquis in clero non adesset,
fideli Laico in nomine Patris & Filii & Spiritus Sancti, simplici aqua eos bapti Eare licebat, quod confirmari potest verbis Tertu liani lib. de baptismo cap. 1 . Idem statuit Cyprianus, NaEi angenus, Hieronymus, & Concilium Eliberinum his verbis: si qui sunt in peregrinatione, O assint Deles, bapti iri possunt in pericula consituria ictu aliquo. sed tamen prohibitum est mulieribus. Plurimae aliae sequentibus seculis huic sacramento adnexae fuerunt ceremoniae, quarum aliquas reseram. In primitiva Ecclesia Christiani dividebantur in Catechumenos, qui initi tuebantur in religionis rudimentis: Competentes, qui jam idonei baptismum petebant: Electos, qui ex competentibus baptismum consequebantur: Illuminatos, qui jam bapti rati, & Ecclesiae inserti etiam fideles dicebantur. sequebantur scrutinium seu examen, tum & abrenuntiatio Satanae, confessio fidei, signum crucis, Exorcismus, insumavo, impositio grani salis in os, admotio merae salivae aut cum terra mixtae naribus de auribus, dicta Epphata, impositio manus, inunctio, jejunium, & abstinentia a Venere. Competentes jam bapti-γandi procedebant cilicio induti, nudis pedibus, capite velato, jejunabant, orabant, largas dabant eleemosynas, symbolum Apostolorum & orationem Dominicam recitabant. Sacerdotes compotentes inungebant, & symbolum de orationem Dominicam iis cxplicabant. In Occidentalibus Ecclesiis capiti lavium, in Mediolanensi etiam peditavium obtinebat propter Ambrosium, quem videlib. g. cap. I. de Sacramentis, ubi aliquo modo reprehendere videtur Ecclesiam Romanam. Electi tam viri quam mulieres toti nudi baptirabantur in nomine Patris Creatoris, in nomine Filii Sal vatoris, in nomine Spiritus Sancti Sanctificatoris. Aderant patrimi de matrimi tanquam testes & sponsores, primo unicus, pystea terni:
292쪽
ET CATHOLiCAE ECCLEsI E. 2 ri sequebatur inunctio, manus impositio,&c. Obtinuit etiam consuc-: tudo ut baptietati altari propius admoverentur, & Eucharistiae serent participes,quae etiam in Africa & alibi, infantibus,ut diximus, a dabatur, quod jam antiquatum. Octavo post baptismum die insti, tuebatur confirmatio, quae fit ab Episcopo per modum unctionis, e cum manuum impositione , ut fictum volunt ab Apostolis Actor.8. i . Vide Tertullian. lib. de baptismo cap. S. Curianum Vm. T. s Unctio autem sit pollice ad modum crucis,idque ii, fronte & verti-u ce:dr relut in baptismo per Spiritum Sanctum datur remisso peccatoriam, Aper confirmationem inritatur Spiritus Sanctus , ut in baptitatum de- pendat,oper manus impositionem insunditur, ut quis plenus sit Chrisiia- xvi, inquit Durandus l. 6. c. 8 sed melius secundum canones Concilii Ancyrani,illi plene & perfecte dicunt ut Christiani, qui partici, pes sunt incisabilis mysterit,per communionem corporis & sanguis sis Christi. Quare re et Aiso, seu persectio de consummatio a Patriis tas vocatur ipsa Eucharistia, Dionysio notata ors &s Diversae hic enarrantur ceremoniae, in Ecclesia Occidentalis p aecipue usurpatae, quarum ali .e ab ipso Christo, aliae ab A eo stolis st viris Apostolicis, multae a Papa Damaso, plurimae a Gregorio Magno institutae sunt: observandae autem semper sunt illae, quae ubique, quae semper, & apud omnes obtinuerunt, seu quae secundum consensum patrum primorum seculorum, in universa Ecclesias sunt usurpata, quas originales vocant: reliquae sequentibus seculis, & in particularibus Ecclesiis pro ratione loci,temporis, alias tamque circumstantiarum institutae , postea etiam saepe pro ratione loci, temporis, &c. sunt mutatae, abrogatae, abolitae. Exempli, staria: sitiandam durante ieiunio , inquit Alba inus, religione qua- O tristitia impediit, non audebant se Eucharissiae pastilo reficere : tabis antiquae consuetudinis haec veluti apud nos impressa consignata- unt rectigia, quod die Veneris sancto , neque missam dicimus, neque quam de sumenda Euchati ita cogitamus: cujus rei non potest asserri veri initior ratio, quam quod id a vetere primorum temporum memoria exat transmissum est: quia plerique eo die hanc legem nobis imponimus, ut a tiro quodam more ad noctis adrenitim et unemus. Hujus antiqui ri- tu,secundum Zonaram ct Bahamonem,hac est ratio, quia puriscare Dco,
293쪽
st cum maerore O lacrymis , qua duo non benὲ simul conreniunt. D. commodius intelligatur , considerandum qua in re antiquorum seiunium verteretur: hodierno autem die, aut nostra hac aetate tolerabilia ista
sunt,se apud nos invaluit ut cum jejunio sit O Eucharistia frequentatio stusurpatio. Iejunium igitur reterum non in ciborum aut eduliorum quorundam abliinentia temperantiaque, deminutione aut muta tione quadam tantum positum erat, quemadmodum nos hoc tempore ea acceptione sum mus , sed eorum publica jejunia non alia erant quam coitio ac relatico
juratio totius Ecclesia contra Deum, ut ita loquar, sanctὶ inita: qua communi quadam conspirante consensu , ad Ecclesiam summo man= omnes confluerent, horrido, inculto cinereque consperso sacco siqualudi tectique, se se ad Damini Christi conspectum prosternebant, ac omni genere precum,
orationum, jejuniorum armati, manantibus ubertim ex oculis tur mis,
magno cum ejulatu caelum ipsum lacessentes oppugnabant & quasi manufacta, ut ait Tertullianus, Deum perpellebant ad id quod obnixe peterent concedendum: atque ita dies nectesque,hoc eo siquallore situ at propὶ pressiti ac profligati, traducebant. e. pertinetit illa Tertulliani, cum ait, invidia coelum tundimus, Deum tangimus. IIac ratione fruis eles nihil non a caelo extorquebant: sic ut coelum ipsum ultr. quod exigeretur Cunderet: hinc tam multa miracula divinitus facta produntur, ut imprimi Christiani pollicerentur se pluviam . caelo cum vellent expres-ros: adeo ut Imperatores fama barum rerum memorabilium compulsi, qui is, qua consciebantur armatorum hominum copia, restingueretur, a da suo Deo postulandum beneficium illos inritarent O sollicitarent, quando geniculationibus & jejunationibus nostris, ait Tertullianus, e pultae non sunt siccitates 3 Quid, quod apertenda pestis, famis allat belli causa, non alio armorum genere sessulii Christiani utilantur. Ei sunt fletus clamoresque in caelum emisi conrersique, quibas venti, prata
Ia, tempestatesque obsecundabant tam prompte, ut ad eorum petitiones a secrationesque exaudiendas omnia quodam odo elementa conspirarent Haec sunt qua appellabantur antiquorum pes unia. Hactenus Alias pinus. Scripserunt autem de ritibus Ecclesiae diversis seculis diuers; usitato inprimitiva & prisca reclesia, & a Christo aut ab Apostosis
institutos produximus es Iustino, additos ab Ecclesiis sequentibus
294쪽
ET CATHOLICAE ECCLEsIAE. 2 3bus temporibus docebit Tertullianus , Cyprianus , Athanasius, Epiphanius. Aue uirinus,& alii. Post hos ex prose sib de ossiciis Ecclesiasticis scripsit Isidorus Hispalensis an . 6; o. N Amalarius an . 8so. de divinis ossiciis Alcvinus magister Caroli Magni an. 8o. quae tamen illius Alcuini, viri pro tempore doctissimi , multi,
propter ess caces & praegnantes rationes, esse negant. de rebus Ecclesiasticis male fridus Strabo an. 8 p. Rationale divinorum o sciorum Guillelmus Durandus aia. ir 8o. Liturgica Georgius Cassander an. istio De Veteribus Ecclesiae ritibus Gabriel Alba-
spinus aia. 16ro. Commentaria in rubri c. Missales&c. Barthol. Gavantus an . I si . Et ex praecedentibus lectori evidenter liquere potest, non esse confundendos hos omnes omnium horum scriptorum ritus: nam non sunt omnes ejusdem ecclesiae, nec ejusdem
vetustatis , & proinde nec ejusdem auctoritatis. Quis enim primo nascentis Ecclesiae tempore institutos in Ecclesia ritus non majoris esse dignitatis existimabit,quam qui aliquot post seculis sunt recepti: quorum etiam quidam aut mutati sunt, aut omnino desierunt ara ex institutione hominum, praeter rerbum Dei, quamvis pie ct prudenter pro tempore in usum ab Ecclesia runt recepta, mutari, molliri,anti-Pari possunt: ct quod Pius a. de caelibatu clericorum dicebat, bono olimirere sancitum, meliori nunc iri antiquatum, id in genere de plerisique obserrationibus Ecclesiasticis, extra perbum Dei introductu, posse usurpari, inquit Casau bonus ad Peronium. si ad decidendas hodiernas controre Fas haec dictinctio adhiberetur, ct jus d pinum a positiro candide sep raretur, non ridetur de iis, qua sunt absolutὲ necessaria, inter pira ct m deratos viros longa ct acris contentio futura: nam ct pauca illa sunt, ct scri ex equo omnibus probantur, qui se Christianos dici postulant. Sed ut quaedam praecedentia sani mani semiora, paucis addam ritu quia ponitentibus in primiti v aEcclesia observati fuerunt,quorum magna pars a paganorum sacris ortum ducit,ut videre est apud primitivae Ecclesiae patres, & apud Baronium passim, quod etiam testatur Casaubonus exercit. 16. cap. D deam pii patres, inquit, quo facilius ad veritatis amorem corruptas superstitione mentes traducerent , ct verba sacrorum illorum quamplurima in suos usus transulerunt, O cum doctrina vera capita aliquot sic tractarunt, tum ritus etiam no
295쪽
nullos nusmodi instituerunt , ut videautur cum Paulo Geutibus volui e
o facitis ut pii sitis; ea qui possint o debeant perὶ credi seripe, ut sitis revera pii, vos docere polumus.
In ritibus ergo priscae Ecclesiae, inquit Casaubonus ibidem, alia observatio erat circa eos, qui ex paganis Christiani fieri cupiebant, alia circa lapsos, id eli, eos qui graviore admisso peccato, idololatria nempe, homicidio,aut adulterio; commune rus fidelium amiserant, deinde poenitentes, restitui in priorem locum optabant. Quod ad priores,lii primo dicebantur Catechumeni,& illud tempus vocabatur Raruerit,purgatis,quo rudimenta fidei docebantur: postea Competentes dicti, baptismatis candidati,quod tempus dicebatur initiatio, quo perfectiora docti, baptismum & communionem per suspiria ti desideria petebant. Postremo dicuntur Fideles & Christiani, & illud tempus ets Aestarit, id est , consummatio de persectio,
quam &-vocant, cum sacramentorum & divinarum contemplationum participes, ea fruuntur perfectione, quae in hac vita Gradis poe- parabilis est. Haec fere absolvebantur tempore quinquennii. Circanum id c r disciplina admodum fuit opera,ct prorsus admiranda . cui revocan--- ' D veram impendisse, inquit Casaissonus,res futura sit Deo gratior absique dubio , quam de fidei dogmatii subtiliter disputare extra scripturas, ct omnes dissentientes ferro ct flamma persequi, in quo hodiesummus pietatis apex ponitur. In admittendis ergo lapsis quinque gradus servabantur, idque per divexo fere loca , antequam ad communio-S. m. Id. nem redirent. Primus locus vocabatur
.c p. c. setus , in ipso primo aditu templi, separati non solum a s delibus, sed etiam a Catechumenis, aliquot annos (tres ut plurimum) m nebant poenitentes in squal lore. Proximus locus sive gradus dicebatur axec arsi , id est, auditio: ibi ut plurimum ad alios tres annos admittebantur poenitentes, tantum ut audirent verbum Domini, quando in Ecclesia legebatur. Tertius gradus sive locus dicebatutore 'tarit, quasi dicas humiliatio; ea fuit quaedam interior admissio, ubi tres alios annos stabant poenitentes, precum Eccle fiae participes, ut & Catechumeni, quibus exeuntibus ipsi quoque exibant. Restant duo nomina quarii & quinti loci sive gradus, cumrude
296쪽
ia initiatis & partubatio. Illa erat statio inter fideles, ubi poeia nitentes duos perlaepe annos agebant,quod ad caetera,esul dem con-
, ditionis cum fidelibus: neque jam cum Catechumenis exibant, sola maturaei. mysteriorum participatione caeteris fratribus inferiores. Haec auiti rem, id e, erat jus communicandi ,& ut loquitur Basilius aliquoties in descriptione harum poemarum , - κοινον α Teuia id est, communicatio ipsius boni. Absolvebantur autem plerumis que hae poenae seu animadversiones, spatio annorum fere duodecim. Plena sunt Patrum monumenta, praesertim Augustini, testimo- eo nus hujus necessariae observationis. Vide de Catechumenorum poeni-ila leuia albaspinum lib. a. de reteribus Ecclesia ritibus , det Chris phar Iustelli notas in canonem et s. Codicis Canonum universa talem. I Ego autem mirari satis nequeo, Ecclesiae in hisce ritibus austeri-- tatem, cum habeamus Deum & Dominum tam mitem, tam benignum. Fuit tamen caeteris lenior circa lapsos, Ecclesia Romana, ii que auctor fuit, ut post longa poenitentiae tempora ad communionem reciperentur. Displicuit hoc Novatiano & Novato, qui hac de caussa schisma fecerunt. Queritur etiam Tertullianus, a Papa Zepherino admissos ad pacem Ecclesit, maechos. At vero id non fuisse novum, sed vetus Romi, docet nos pastor Hermi et . q. sed desemel tantum lapso agens , non de iterum lapso et quam distin- , ctionem etiam habes apud Clementem Strom. r. At sententia
o Romant Ecclesit de lapsis in idololatriam parique modo de lap-
si in homicidium, placuit magn* synodo Nicaenae , ut ex c- jus canonibus videre est. Lapsorum in idololatriam alii dicebania i tur Libellatici, qui, cum libello testati fuissent magistratui, se Christi fidem abnegare, a magistratu libellum securitatis accipie- , bant : alii vero vocabantur Sacrificati, qui se sacrificio idolorum, polluerant. In Ecclesia primitiva etiam subinde sit mentio Indulgentiarum, Indu emia a sed in alia prorsus significatione, quam hodie: nihil enim aliud erant, quam abbreviatio temporis publicae poenitentiae, praescriptae abbreviatio fiebat ex judicio cu-Vide canonem quintum synodi
canonibus poenitentialibus: quae
jusque Episcopi in sua dioecesi.
297쪽
r 6 RI Tus UETERI sAncyranae&canonem II.& ir. Concilii Nicaeni. De iii lueentiis hodiernis, earumque origine incerta vide Bellaminum de In
dulgentiis lib. 2. cap. 13. & alios. Veteris Ecclesiae patres etiam meminerunt cujusdam confessi nis, quam .ec aetho rix Graeco vocabulo appella id. , qua, ut inquit Tertullianus lib. de poenit. cap. p. delictum Domino no Iro constemur, non quidem ut ignaro , sed quatenus sati actio confestone disponitum, confestone paenitentia nascitur, paenitentia Deus mitigatur. Itaque Exa mologesis prosternendi O humilificandi hominis disciplina est, conrectationem, aut potius conversionem, injungens, miseri ordia illicem. De ipso quoque habitu atque victu mandat, sacco ct cineri incubare, cornu sordibus obscurare , animum maeroribus dejicere , illa q a peccarit tristi tractatione mutare: caterum patrum O potum pura nosse, non rentris si licet sed amma causa: plerumque rero sejuniis preces alere , ingemiscere, Iacumari ct mugire dies noctesque ad Dominum Deum tuum , presbiteris adrotri, O aris Dei adgeniculari, omnibus fratribus deprecationis sua legationes injungere. Haec omnia momologesis: ut paenitentiam commendet, ut de periculi timore Dominum honoret, ut in peccatorem ipsa pronunciam, Dei indignatione fungatur, O temporali asictione aeterna supplicia non dicam frustretur, sed expunget. Cum igitur propolrit hominem, magis relerat : cum siquallidum facit, magis mundatum reddit: cum accusat, exhcusat: cum condemnat, absolvit. In quantum non peperceris tibi, in ta tum tibi Deus , crede , parcet. Haec omnia continet exomologesis ,
quam etiam vocat publicationem sui, ( erat enim consessio & poenitentia publica & tabulam post raufragium. S. Cyprianus epist. 11. carpit facilitatem martyrum & Confessorum. & epist. Ir. presbyterorum & Diaconorum , qua illi lapsos restitui volebant, hi verbcommunioni Ecclesiasticae restituebant. Vide etiam ejusdem tractatum de Lapsis, ubi videbis multa de Exomologesi tum publicatum privata, &c. cum autem illa sit abrogata, seu potius in desu tudinem abierit, paulatim & subsecuta sit privata, quando hoc a ciderit a diversis quaeritur. Tempore Cypriani ortumniabuerunt Novatiant,qui lapsis in grave peccatum & abstentis negabant resti. tutionem in integrum et quando Episcopi Canoni adjunxerunt, ut
gulis Ecclesiis presbiter quidam paenitentiis pree et, coram qua qui post
298쪽
nT CATHOLic AE ECCLEsIAE. et Tiapti mam lapsi .isent, peccata sera confiterentur, ut habet Socrates lib. s, cap. Quem presbyterum poenitentiarium quare Nectarius Episcopus Constantinopolitanus Constantinopoli , in Graecia, Asa, & alibi aboleverit, vide apud eundem Socratem loco dicto,&apud Sovomenum lib. q. cap. i6. Nec ubi vis illa consuetudo tum temporis videtur recepta, nam A ugustinus lib. Io. confisi . cap. 3.
ait: quid mihi est cum hominibus, ut audiant confessiones meas, quasi sa- , naturi essent languores meos I curiosum genus hominum ad cognoscendam Iarum vitam, desidiosum ad corrigendam suam. Vide Chrysostomum Nectarii in Episcopatu successorem, qui confitentes passim ablegat ad Deum , & Erasmum in B. Hieronymum , Beatum Rhenanum in lib. Tertulliani de poenitentia, & de exomologesi seu confissione & poenitentia contra Baronium , Bellarminum & Pamelium Gab. Albas pinum lib. 2. cap. 26. Hoc loco breviter addam primam primitivae Ecclesiae fabricam,& Ch istu, in quomodo Apostoli cum Christo retinuerint pleraque optima syna- formandagogae instituta. Et siquis ea, quae Hebraei ca de re scripsere,cum motibus antiquae Ecclesiae comparet, miram inveniet congruentiam.
Vetissimum enim est, quod virdoctissimus Hugo Broughtonus ad ADanielem notavit,nullos a Christo institutos ritus novos. Baptismus emendatio-m more eratHebrsorum,quoties aliquis ab Idololatria ad Iudaismum M temp. accederet. Meminit s peMaimonides,& in hunc diem mos ille apud Iudaeos manet. Ioannes Baptista ut ostenderet Iudaeos, quanquam unius Dei cultum profitentes, moribus ea aetate non minus fuisse
corruptis, & a lege Dei dissentaneis, quam ii erant qui falsis Deos colebant, ac proinde expurgationis egentes, a pari ad par transato veteri baptipandi ritu id ipsum significavit. Servavit morem in uir que hominum genere Christus,addita professione sui qum: nominis& promissi Spiritus Sancti. Manus imponere iis, pro quibus Deum Baptismus precabantur, ad significandam per hoc symbolum spem divinae e scaciae, quae iis optabatur , vetus erat apud Hebraeos consuetudo.
Num. 2 . 18.2 o. a Regum s. Retinuere Apostoli illum morem,sed ' sne pr*cepto, Act. . So.& alibi, atque inde ritus orandi pro aegrotis, confirmandi bapti Eatos, ordinandi pastores, absolvendi criminum sontes,& quod nunc quoque in Oriente manuum impositione :
299쪽
peragitur, matrimonii benediccndi, velut in rivos plures uno ex semte fluxit. Mos erat Hebraeis, ( ut paulo ante Baronius qui & nunc manet, festis diebus,quos bonos vocant, vocare ad coenam propinquos, vicinos aut amicos, supra decem, infra viginti, quae erat justa sodalitas, sive exponente Iosepho. Coenae fine, panis melior & frangi facilis, adferebatur: de eo particulas convivator dividebat convivis: adferebatur & calix, qui & ipse a convivatore libatus, ibat in orbem. Addebantur verba Deo gratias agentia,quod creata panem ex terra, ac fructum vitis , Accedebat his storiae ad diem respondentis grata commemoratio, uita, eZat seu quae duo idem valent. In Paschate, pro exitu ex AEgypto: in Pentecoste, pro data leges in ricvromta reic, pro ductu&alimentis per loca deserta. Christus adfici voluit mortis suae cruentae commemorationem. Sic constat , inquit Hieronymus in
epistola ad Evagrium , institutiones Apactolicas sumptas de Duri Tectamento, O quod Aaron O slii ejus atque Levita in templo'ertim hoc Episcopi, presbiteri ac Diaconi essent in Ecclesia; Ant ergo cum P minus septuaginta duos elegit discipulos post apostolos, formam illam u- pr sentasse visus est, qua Moses septuaginta duos, jussu Domini, sentarii,
ut Numer. cap. II. continetur, elegit: ita etiam praedictos septuagia -ta duos discipulos dictos esse Seniores, itemque pr(sbyteros, ratio persuadet, quae Patrum omnium sententia rata habetur : omnibus assirmantibus, eos, quos vocamus presbyteros, illos esse, quos num
mero pr*scripto delectos, usus loquendi discipulos nominavit: cum alioqui , Christiani ( ut Acta testantur omnes discipuli diceren tur. At quemadmodum apud Iudaeos,etiam Apostolorum tempori'bus,pristina illa vigebat consuetudo, ut seniores una cum Principi bus Sacerdotum in Concilium convenirent, ac sententiam rogaudicerent; (quod multis in locis Euangelisti testantur) sic etiam ab Apostolis primis illis temporibus esse servatum constat, ut Seni res etiam ad Con ilium admitterentur. Vide Baronium ad an. c. ii.& de regimine Veteris Ecclesiae in nostra historia an. C. 3 i l. Ad locum Pauli 1 Corinth. Cum conrenitis, unu queri' fram Psalmum habet, &c. haec habet Baronius ad an. C. s T. Ex con ventibus Iudiotum hanc sermam in Ecclesiam Paulus tranfuditu. docui:
300쪽
ET CATHOLICAE ECCLESIAE. docuit gentes. Unde scriptor Commentariorum , clus tribuuntur Ambros. in i Cor. I . IIaec traditio sInagogae est , quam nos vult secta- ri, quia Christianis quidem scribit, sed exgentibus factis , non ex Iudaeis, MIedentes disputent seniores dignitate in cathedris , sequentes in subselliis, naris mi in pavimento super matras. Ejus nodi erat conventus ille,cusus Lucas meminit,dicens: Intravit Iesus secundam consuetudi
nem sua in die sabbati in onagogam , ct surrexit legere, O traditus eli illi
liber Esaia propheta, &c. In iisdem conventibus saepius ipse Paulus convocatus est , ut cum venit Antiochiam Pisidiae, in synagogam, ubi miserunt principes synagogS ad Paulum & Barnabam dicentes: Viri fratres, si quis in robis sermo exhortationis ad plebem dicite. Deplorat sua tempora B. Chrysostomus, in quibus potius imago quidam aes gnum antiquae illius Apostolicae institutionis superesset, quam res ipsa in omnibus illi similis, sed restitutam ejusmodi conventus formam a R. P Philippo Nerio Florentino dicit ibidem Baronius: qui fuit institutor ordinis oratorii. Modum celebrandi illum conventum vide ibidem. Ejusmodi conventus Christianorum, in quibus libertas quaedam erat docendi & admonendi fratres , indicant
passim in suis epistolis Apostoli.
Exempla ejusmodi conventuum etiam inveniuntur in Actis Apostoldrum, quae attento lectori sparsim occurrent, sed in quibusvis conventibus cuivis hoc licuisse,nec verum est, nec decorum fulta sit. Inter moderati animi homines amicae collationcs plurimum docent, inter pertinaces & sciolos turbas dant. Judaeorum consuetudrnem de tempore orandi secuti etiam sunt Christianorum primi. In Clementis constitutionibus lib. I. cap. et s. dicitur, Ter in die ita orate, &c. loquitur autem de oratione Dominica. sed audiamus Tertullianum lib. de jestiniis cap. IO. Porrhcum in eodem commentario Luca O tertia hora orationis demonstretur, sub qua Spiritu Sancto initiati pro ebriis habebantur ct sexta , qua Petrus ascendit in superiora: ct nona, qua tcmplum sunt introgrest: cur non intelligamus , satra plane indisserentia semper ct ubique o omni tempore orandum: tamen tres illas horas , ut insigniores in rebus humanis, quassiem distribuunt, quae negotia disinguunt, qua publice resonant, ita se solemniares fuisse in orationibus dixinis: Quod etiam suadet Danielut i argum