장음표시 사용
121쪽
pκolga OMINA se dicunt Christianas. '. quomodo definitio Me Ecclesiae eruenda sit ex praestatutis principiis
sq. qitaeham sint affectiones seu proprietates licdotes verae Ecclesiae , nempe an sit semper visibilis. ς'. an sit perpetua & indeficiens. τ'. an sit in- fallibilis. 8'. denique an sit Judex controversiain sum. Ex quibus quaestionibus facile colliget Theologiae candidatus nos versari in materim maxime necessaria' ad notitiam sacrae doctrinaFadipiscendam. P ARAGRAPH rrs P R IMUS. rum in rebus fidei ct morum ad Ecclesiam recurrere necesse siti R. Α Ffirmat sanctus Augustinus, & mira me Ix thodo demonstrat in aureo opere, cui ti-rulum praefixit, de utilitate credendi, ubi hominem inter innumeras ethnicorum Philosophoerum opiniones , & varias Christianorum sectas fluctuantem , & fere dc sperantem posse inveniri viam salutis hoc est , veram sapientians,
manu diicit ad ejus cognitionem. Ante omnia errantem reVocat ad ea, quae igno. rare nec potest , nec debet, si serio velit attendeare, nempe animam rarionalem esse immortalem ,
supremumque aliquod numen extitere, quod reis Bus humanis providet. Saepe mihi videbatur, ait sanctus Doctor de suo pristino statu, in quo errabat j non posse invenira veritatem , magnique fluctusco italianam mearum in Academicorum qui de omnibus dubitabant in suffragium ferebantur. Saepe rurastis initiem, quantum poteram, mentem humanam tam Pivacem, tamsagacem , tam perspicacem . non purε-bam latere veritatem , nisi quod in ea quaerendi modus
latera. . . Huic igitur 3am immani di cultati , quam de
122쪽
ΥΗFOI cII . eligione qMerimur, Deus Isolus mederi potes , quem si di esse, di humanis mentibus opittilari credimus , c quaerere quidem ipsam. Religionem debemur. lis praemissis. Investigat quis sit ille modus inveniendae sa-ientiae & verae Religionis. Ac primo docetusmodi fluctHantem eam per se ipsum invenireon poste. I'. siseia , inquit, nihil facilius gnam nistam se .dicere , sed ei iam opinari verum invenisse. luod enim mendacium Lanquam veritatem sentur ξ quia stulti ει peccatores sic se habent ad pientiam, quemadmodum aegra valitudine la- arantes ad alimenta : hi ad salutaria naustant,3xia appetunt: illis quam saepissime error pla- t, veritas displicet; unusquisque enim judiit prout affectus est. 3'. quia ut aliquis verum ter&falsiim sapientiam di stultitiam disce it , eum sapientiam iam nosse necesse est ; quisiim separet pretiosum a vili, gemmam sincem ab adulterina, si gemmae naturam & proletates ignoreti Atqui stultus sapienti m non 3vit, alioquin capiens esset ι sapiens quippe citur, qui possidit sapientiam : eo autem ipso
3 ssidetur sapientia , quo noscitur ue non enim , 'quit , rit aurum ct ar nium caeteraque id genus Ornoscere cum videar, o vn habere concessum est . . .
t. . . res clienas oculis cornere, cum earum. . . nihil
beamus: quod autem intellectu capitur , intus apud imum est , nee id habere quiquam est aliud , quam dere. caret autem stultus Iapientia: non igitur nosipylen 1am ... dum nescit , in alio cognoscere non
Deinde sanctus Doctor expendit dum stultus errans sapientiam haurire possit ex lectioneorundam librorum, ostenditque duo potissimi obstare quominus eam deprehendere pos-
Primum est , quod si Scriptura nova re inauis
123쪽
.dita proferatur: nulla confirmante ratione, eicae..dCndum non est. Secundum etiam si constet nihil nisi verum In ea contineri.; tamen cum res ad Religionem pertinentes sint admodum a sensibus remotae, ali o expositore indigent: nasia, inquit , imbuius poetica disciplina Terentianum. . . ne Magi siro attingere non auderes. . . Donatus θ alii in. Humerabiles requirustur, tir quilibet Poeta possi intuli-gi tu in eos libros, qui quoquomodo je habeant, sancti tamen divinarurnqiae rerum pleni, prope milias
generis humani confessione dissamantur . ne duce irruit, o de iis sine praeceptore audes ferre sententiam , nec sIibi aliqua occararunt, qua videantur absurda, rardita aem tuam ct putrefactuin tabe hujus mundi animum , .sitiatis omnium stultorum est , accusas potius quam eos qui a tal. bus intelligi nequeunt.
Tertio, definit hunc esse modum , quo ad sapientiam pervenire liceat, nempe confugere ad Sapientes , eisque ex animo conjungi. Cum enim , inquit Japiens sit Deo ita mente conjunctus , ut nilariterponatur quod se ret; Deus enim veritas est, ηπollo pacto sapiens quisquam est ,s non veritarem meηte contingat et negare non possismus inter fluitii iam hominis , ct mcer Uniam Dei veritatem medium quiddam iniexpostum esse hominis. Sapiens enim quantum datum es imitatur Deum e homini autem Iulio , ad imitandum salubriter, nihiι est homine sapiente propinquius. .. nec, ut ita dicam, dominus flui facti sidiis exsimaη das est cum est tanquam instrumenium, ministeriumque
sapientis. . . Atque hoc si in rebus minoribus, tit in merincando. . . . in Ipsa re familiaii adminifranda expedire nemo ambigit, mulio magis in Religione; nam ct .res humana promptiores sunt ad dignoscendum quam divinae , ct in quibuscunque sanctioribus di prae sanitori-lus , quo majus eis Obbequium cultumque debemus , e. Iceleratius periculosio iusique peccatur.
Sed oratur hic dissicillima quaestio quonam
124쪽
τHEOLO GImodo stultus sapientem invenire possit, cum plerique hoc nomen sibi vindicent, &. de rebus Ipsis, quarum cognitione constat sapientia, in ter se dasthntiant. Quarto, statuit sanctus Doctor prius explorandos eos qui excellero videntur famae celebritate, atque omnium pene occupatione populorum. Nunquidnam ... quicunque boni Oratores evadere volint, CaecUII. . . potius aut Erucis orationitas, quam Ttillianis navandam operam existimant Z Mee appetunt omnes, quae majortim auctoritate Armata sitini. Eadem imperitorum turbae discere moliuntur, qtiae a paucis docti discenda recepta Junt. Quinto, ostendit Ecclesiam Christanam ipsius etiam generis humani confestione supra omisDes societates eminere : Prures, inquis . . . jam Christiaes sunt, quam si Iudaisimvlacrorum catioribur adjungantur. Eo tindem alitem Christianorum, cum finxhare ses plures, atque omnes se catholicos velint videri , ali que praeterse haereticos nominent,una est Ecclesa,ut
Omnes concesinis tot*m orbem consideres,refertior mutaritudine; ut autem, qui noverunt, Uirmant, eιiam veritare sincerior ceteris omnibus. Sed de veritate alia
quaestio es.suodauiem quaerentibus satis esii, Mna est C tholica , id est universialis. Unde concludit ab ipsa sumendum quaerendi exordium. Dubitabimtis noste jus Ecclesiae condere gremio, quae ιι sique ad confessionem reneris humani ab Apostolicd Sede per successisnes ilicoporum , frustra Hareticis circumlatrantibus, ct partim dilebis ipsius judicio, partim Concitiorum gravitas e par
Um etiam miraculorum majestate damnatis, culmen au-
floritatis obtinuis p Cui nolle primas dare, vel summae dirofecto impietatis est,uel proecipitis arrogantia iam autem aliis demonstrat viam,eandem ipse 1 et ruisse alibi confitetur. Proprerquod, inquit, nunρibera Ecclesiae post longissima tim, quam passus eram μὰ exhaustus, aitue aridus dum Manichaeis ad-
125쪽
haereret tota aυiditare repetat, eoque altius flens σgeme/is concussi ct expressi, tii id mandaret quod nubi se assedio ad recreationem salis esse posset, ct ad spem
Hactenus sanctus Augustinus inquirentes sapientiam, seu sciem iam salutis, ad Ecclesiam Christianam deduxit, ut pote quae omnium fere Nationum existumatione sit illa celeberrima Sapientum societas, quos in rebus divinis nece sario consulendos eme demonstravit. lam verb6iligentius investigandum quod sanctus Do-etor leviter attigit, num scilicet Ecclesia Christiana mereatur illam nominis celebritatem aquam vibique obtinuit, sique revera Societas divinitus instituta , cui omnes absque erroris
Sed illud luculenter praestitimus tradi. de In-αarnatione , a pagina so. ad 72. ubi contra Infideles, & eos , quos libertinos vocant , ut qui nec idem nec legem sequantur, nisi quam ex prinpria praesumptione tibi constituerint, invictis. simis argumentis demonstravimus Religionem Christianam vere esse divinam. Quae autem ibi traduntur, hic non praesupponi, sed necessario consuli debent, cum ex iis omnino pendeant, quae de Ecclesia deinceps dicturi sumus. Verum quia omnes Haereticorum sectae sese Christianas immerito nuncupant, operae Pre liu mest exponere certas & indubitatas notas, quibus vera Ecclesia a falsis secerni queat. PARAGRAPHUs II. De notis vera Ecclesiae. . In Not conditiones requiruntur , ut aliquid esse nosa vera Ecclesεῖ R. Dua.
126쪽
THEOLOGIAE. 'πl R. Duae. I. Oportet ut nota sit clarior re ipsa , quam demonstrat. Illud fatentur ipsi heterodoxi, is marques de Pulfe, inquit Molinaeus, dotavent eirsuibtis o plus connues que tulise, mi que par elles edes conme. 2. Uni & soli Ecclesiae convenire debet illa nota, si non seorsim , saltem cum aliis conjuncta , alioquin Ecclesiam non distingueret, quemadmodum esse bipedem,non distinguit hominem ab omnibus aliis animaliabus ἔ quia volucres sunt bipedes. Q. 2'. Sum. ne certae notae ct signaso illa, quibus vera Ecclesia eognosci possit 8 R. Dantur hujusmodi notae: probatur ex sancto Augustino , tract. I'. in Joan. possumus, inquit,
digito demo Irare Ecclesiam,osunt caci, qui eam nomvident ; & lib. 2. contra Cresconium, σxtat Ecclesia cunctis clara atque perspicua, substrahunr Novatores : sic enim nabent in Cateche pro Dominica sexta: It y a tin selibe de Dieiι, qui es vi
his , ct si notis a dome des enseignes muria connorire. Q. Veritas Doctrina es-ne nota vera Ecclesia r R. Affirmant novatores, negant vero Catholici. Probatur vera Catholicorum sententia. I . ex sancto Augustino lib. i 3. contra Faustum c. I . ubi docet cognoscendam Ecclesiam, antequam Percipiatur eius doctrinae veritas, o tanquam ille. Inquit, quem catechisamur, qu reret θ dicem quo ergo signo Manifesto adhue parυidus, ct nondum valensti Mam discernere a tot erroribus verit4tem, quo ma- κna so indicio tenebo Ecclesiam Christi Z &c. & lib. contra ePis h. fundamenti c. q. ut ergo hanc omitis ram spiemiam, quam esse in Ecύlesia Catholica nomcreduis , mutia sunt alia, quae in ejus gremio me justifin me tenent. Tenes consentio populorum atque gentium , tenet aiactoritas miraculis inchoata, &c.
Prohatiar I'. ratione. Veritas Doctrinae tri
127쪽
o LEGOMEN Apliciter spectari potest, i q. ut continetur in li-hris sacris, 2'. quatenus scripta est in cordibus fidelium, 3'. prout ore Pastorum annuntiatur; atqui nullo ex tribus illis modis potest esse nota verae Ecclesiae. Non 1'. quia libri sacri reperiuntur in plerisque Haereticorum sectis: illos habent Sociniani & Nestoriani. Non a R. tum quia Doctrina in cordibus fidelium non est sensibilis, nec ab aliis percipi potest: tum quia ex Advetasariis soli praedestinati habent intelligentiam Scripturarum, ac Proinde illis solis nota posset esse Ecclesia : tum denique quia ex dictis per
Ecclesiam assequimur verum Scripturae sensum νΕrgo Ecclesiam ante Scripturas cognoscere ne cesse est. Non quia non sunt audiendi,nisi qui probant sta Deo missos vel extraordinarie , ut
δε postoli ' vel ordinarie , ut qui ab Ecclesia legitime sunt erdinati verbi Dei mini strisequis dixerit,
hic est ChriΠur. .. nolite credere. Math. 24. Ergo notitia Ecclesiae praecedere debet doctrinam Pastoris. . Dices Io. articuli fidei in unum collecti ducuntur symbolum seu signum, quo distinguuntur Fideles ab infidelibus: Ergo ver iras Doctrinae est nota vera: Ecclesiae. Nego conseq. nam Schismatici & plerique . Haeretici retinent Symbolnm Apostolorum. Illa ergo articulorum collectio est cluntaxat signum Religionis Christianae, quo distinguuntur Christitat a non Christianis, puta a Iudaeis &Mahumetanis, non vero Catholici ab Achatholicis. Porro agi cur hic de nota , qua vera Ecclesia secernitura sectis Haereticorum. Dices 1'. cum Molinaeo , non potest aliquid cognosci nisi per ejus desinitionem: atqui veritas Doctrinae pertinet ad definitionem Ecclesiae; definitur enim Ecclesia, coetus hominum veram
128쪽
Distinguo mal. non poteli aliquid cognosci
per essentiam , nisi cognoscatur ejus definitio , Concedo : non potest cognosci per proprietates& accidentia inseparabilia, Nego maj. De indoeconcessa min. dist. conseq. Non Potcst cognosci Ecclesia nisi per veritatem Doctrinae secundum essentiam , Concedo: non potest cognosci per proprietates & accidentia inseparabilia , Nego consequent. Sic pueri cognoscunt parentcs , δίaetate Provectiores cognoscunt metalla & alia innumera, quorum ignorant essentias.
q. suaenam igitur sunt notae Ecclesiae pR. Quatuor rccensentur a Concilias Nicaenoes Conitantinopolitano in Symbolo his verbis, Et unam , Sanctam , Catholicam tofolicam Ec-Hesiam. Q. s '. Hae nota distingarant-ne Ecclesiam a sectis P
ganorum , Iudaorum , ct Mahumetanoriam ZR. Non eam distinguunt nisi a sectis Schismaticorum & Haereticorum, quae se c hi istianas dicunt ; nam vera Ecclesia in suo ortu non fuit Catholica seu universalis respectu Paganorum , qui universum fere orbem occupabant, sed reia pectu duntaxat Ebionitarum , Cerinthianorum ,& aliorum Haerereticorum qui tempore Apostolorum eam sciderunt ; plures enim semper fuerunt Catholici, quam Schismatici & Haeretici, ut infra ostendetur. 46'. Quaeliber ex quartior notis recensitis distingverane veram Ecclesiam a sectis Haereticoram ZR. Minime, sed debet cum altis conjunctim sumi; unitas v. g. potest convenire sectae Schis. maticorum ; nam Donatistae & Ariani non fuerunt statim inter se divisi. Distinguit tamen ne gative, quatenus sensibiliter demonstrat illam
societatem, quae caret vel una ex quatuor notis,
non esse veram Ecclesiam, quemadmodum ra-
129쪽
I oo PRO LEGOMEN Atio bipedis, licet positive non designet hominem , negative tamen evincit nullum animal eo hominem, quod non fuerit bipes. PARAGRAPHUs III. De imitate Ecclesiae. I'. T T Nitas est-ne nota vera EeeIesiae pR. Affirmant Catholici, nec dinsentiunt, nisi in modo explicandi-Probatur ex Scriptura, Cant. 6. est columis ba mea. Joan. Io. Alias oves habeo. . . ct illas opor-τex me adducere, di vocem meam audient, ct siet unum iis o unus Pastor. I. Cor, cap. Io inus panis, tinum cornus multi sumus, Omnes qu de uno pane par. ripamus. Ephes. 4. num corpus, ct unus spiritus , secut vocati estis in un/ spe vocationis vestrae. Vnus Dominus , una fides, unum baptisma, unus Deus o Pale
Ecclesia itaque est una, I'. ob unum auctOTem, nempe Deum, Dem unus, Ecclesia una, inquit S. Augustinus serm. io . alias 26. de ver- his Domini, non respondet uni nisi unitas. χ'. Ob
unum Pastorem & caput, Christum scilicet, quo omnis aedificatio crescit. Ephes. 2. 3'. Ob unum finem, qui est: vita aeterna ; spes enim illius consequendae collegit societatem Christianorum , quemadmodum spes lucri &victoriae
in Unm corpus congregat mercatores & nilites. o. ob unitatem Spiritus corpus Ecclesiae Vivificantis. J Q. Ob unitatem mediorum, puta fidei , bapti simi, Panis Eucharistici, & aliorum
Sacramentorum. G. denique ob subordinationem Pastorum, qui positi sunt in aedificationem corporis Cluisti, ne circunferantur fideles omni 'erito doctritiae, ut dicitur citato cap. q. Ephes
130쪽
it. Minime, quia ex dictis nota debet esse sen-sbilis & clarior ipsa re quam notificat: Atqui Deum esse auctorem hujus Ecclesiae , Christum esse caput ejus invisibile , Spiritum- sanctum influite in ejus membra, non est quid sensibile nec clarius ipsa Ecclesia. Imo debet prius cognosci Ecclesia, quam alta ejus privilegia deprehendantur : Ergo. Q. 3'. auα ergo unitas est nota verae Ecesesiae pR. Unitas tum dcctrinae , tum regiminis sub' uno supremo Pastore, qui est caput ejus visibile,& sub aliis Pastoribus supremo subordinatiS. qui omnes , tam ille , quam illi , continuata successione ab Apostolis ordinati sunt. Sic no- . bis sensibiliter innotescit Regnum Galliae V. g. esse unum corpus politicum & divisum a quo-Cunque alio , ex eo quod Galli iisdem utantur legibus saltem generalibus sub uno supremo Principe , qui anterioribus legitime succedit.
Hanc doctrinae & cathedrae unitatem unaniis miter commendant antiquissimi Patres , tanquam visibilem Ecesesiae notam , dc ex ea Praescribunt adversus omnes Haereticos & Schil a-ticos, eorum sectas nec esse a Deo institutas necesse Corpus Christi ; nec habere Spiritum vivI-ficantem. Ut unitatem manifestaret, inquit sanctus Cyprianus de unitate Ecclesiae, unam Cathedram constituit, ct unitatis eiusdem originem ab uno incipientem με auctoritate disposuit. . . . exorium ab unitate proficiscitur , ut una Ecclesia monstretur. Optatus Mileuitanus, quarti seculi au ctor , He eadem unitate sic scribit lib. 2. in qua una Ca-Medra ianitas ab omnibusservarettir , ne eeteri Apostoli
gaetas unisquisque defenderent, ut jam schismaticus di peccator esset, qui coηtrasingularem Gihedram alteram