장음표시 사용
581쪽
Πssimum , ct Deum Virtutum , ct Regem Israelis, θ lqui est, vide ne per Me Filius demo fretur=o jure Deus .
modo dictum est unum omus , ad substantiae unitatem . raedon ad numeri singularitatem. Eadem prosequitur plib. de Resurrectione earnis cap. 6. lib. 3. contra . Marcionem eap. g. lib.. . cap. 2 s. ubI ait, Patrent i
omnia tradidisse Christo non minori se Et Apo- logetici c. χ i. Antistites Romanos , saeviente Severi persecutione, sic alloquirur caulam Christia' tnorum agens, necesse est de Chriso pauca, ut de Deo,
rotum . . iam ediximus Deum universitatem hane laenundi verbo , ct ratione , ct υirtute molitum : Apud sini' ersos quoque Sapientes λογον, id est seνmonem, atque irationem constat artificem videri Miversitatis ... per quo somnia molitum Deum ediximias, propriam substantiam Spiritum inscribimus , hune ex Deo prolatum didicimus, lo prolatione generaltim , ct idcirco Filium Dei , in i Deum distim ex unitate 'bstantiae; nam ct Deus vi vitus . . . ita de Spiritu Spiritus, ct de Deo Deus, ut tu men de lamine accensum ... ita di quod de Deo profectum est, Deus est, ct Dei Filius , ct unus ambo. Ita de Spirim Spiritus de Deo Deus modulo alterum numerum gradu , -n statu, ficit, O a matrice divinit
et non recessit, sed excessit. Advertes Christum Dominum hic a Tertullia. Mo tribus nominibus infigniri, scilicet Spiritus , Aationis , & sermonis , ficut & cap. i. de Oratione. Dei Spiritus, inquit, o Dei sermo, ct Dei ratio, utrumque Iesus-Chrstis. Secundum autem Theo, logiam Tertulliani, & aliorum ex veteribus, ut
Pthenagorae, Tatiani locis citatis, illud interest inter illa nomina , quod ratio seu sensus & Spi- virus designent personam in se spectatam , sermis Verci& synon ima apud Tertullianum fiequentia, Verbum, sophia seu sapientia, & filius signisi. eat exteriorem rationis sive sensus & Spiritus
582쪽
prolationem , eo fere modo, quo apud homines strmo dicitur , cum ex ore loquentis ad aures aliorum cogitatio progreditur , ex te ipso recognosece , inquit Iib. contra Praxeam cap. s. ut ex imagine is similitudine Dei de quo babeas in se ipso rationem ... quodcunque cogiraveris, sermo est, quodcunquσsenseris, ratio est . . . Ita secundus qaodammodo in mest sermo.
am vero non stium apud Tertulianum , secletiam apud veteres familiare est Deum sermonem , seu verbum , & sapientiam primo proru- ljsse , cum mundum molitus est , Filium genuisse cum universia condidit. Sic enim loqui tun cap. 6. & sequentibus contra Praxeam. Haec υis , o haec disini seruus d positio aptid Scripturas etiam in sophiae nomine ostenditur. avid enim sapienuus νatione Dei e sermone Z tiaque Sophiam quoque exaudi,ur δε--ndam personam conditam. Primo : Dominus cre vir me mitium viarum suarum in opera sua , Priusquam terram faceret Proveo. 8. )... Detino assipentem eam ipsa separatione cognosce, cum parared coelum , aderam illi irinui . . . tunc igiνων etiam ipse sermo speciem ct ornarum suum sumis ,sonam ct vocem; cum dicit Deas, Ilai lux. Haec est nativitas perfecta semmonis, dum ex Deo procedit. Conditus ab eo primum ad cogitatum in nomine sopiaa. Dominus condidit me initium viarum. Dehine geηeratas ad effectum . . . Exinde eum pare bifaciem, de quo procedendo Filius
factus es , primogenitur, ut ante omnia genitus, ct uniri genitus, uisolus ex Deo genitris. propri)demama cordis ipsius. Ne autem sermo videretur mera voX. δίλnus oris , subdit , at ego nisiil dico de Deo inane divacuum pmdire potuisse , m non de inani o victio pro Latum ; nec carere sustantia, quod do tanta 'Uahita processis, st tantas stibstantias fecit . . . uliacumque ergo substantia sermonis fuit, illam dico personam, illi nomen. Filiivindicas ct dum Filium aDosco, ita dum a Pane deso
583쪽
. Nee meritis , Tertulianum generationem voveare primam illam secundae per in manifestaagionem, cum &iEcclesia incarnationi Domini , di Apostolus ejus resurrectioni applicent illa
Psalm I verba , Filius meus es tu, ego bodi genui te Quod autem praeter illam generationem exter nam , quae facta est inhio seculorum se agnoscen da sit altera , interna & aeterna , Tertullianus in soto illo opere contra Praxeam saepius inculcanante omnia, inquit cap. s. Deus erar solus. . o Diminutem, quia nihil aliud extrinsecus praeter illum. Ceteri m ne tune quisdem solas ; kabebat enim secum quam Rabebat in siemetipso rationem suam scilicer. Rationalis mim Deus ... quae ratio sensas i fius est , hane Graecia πε dienat, quo vocabulasermonem appellamus. Ideoque
iam in st' est nostrorum persimplisiparem interpretoetiori sermonem dicere in primordio apud Deum fuisse , nor
non omnes illum distinguendi modum observas se, sicut Tertullianum in eum magis rationem compe- sat antiquiorem haberi; quia non sermoariis a pmcipio , sed rationalis Deus etiam ante principium. Nec dicas aeternam illam rationem non esse
personam distinctam , sed attributum essentialescut & omnipotentiam. Nam Tertulianus inde probat contra Praxeam personarum distinctionem, docetque Deum an te mundi constitutionem solum fuisse aliquoesensu : quia nullae erant creaturae; stri absolute non fuisse solum , quia apud eum erat ratio, quasi in vulva & in utero concepta , sed nondum Perfecte nata ; unde sic concludit: Possem itaqMenon temeia praestruxisse, ct tune Deum anre miserm aris constitutionem solum non fuisse, habentem inseme ipse proinde rationem, edi in ratione sermonem. Quia ut ipse explicat cap 3. sermo Spiritu fructus. est νθ ut ita diserim , sermonis corpus est Spirisus I hoc
in , sermo est veluti accidens adiaceas Sputrui ,
584쪽
qui steternus est, & a Patre indivisus, quare subiicit, semio ergo di in Patre sempeν scilicet ratione Spiritus inflem dicis, ego iri Patre O apud Deum semper cur scriptum est sermo erat apud Deum Do nunquam separarus a Parve, aut atas a Pane, quia ego ec Pater unum sumus . . . Protulit enim Desa
sermonem .. .fc a radix fruticem fons fluvium, re Sol radium ... nec dubi averim filium dicere, o radicis finirem, di fontis fluvium , ct Solis raditim ; qui omnis origo parens est, ct omne quod ex origine proferet is, progenita est.
His nominibus interpretandis aliquandiu immorari oportati, quia illorum notio & distimctio est velutr clavis , qua facile aperiri possum multa Patrum loca, alias clausa , & dissicilia, praesertim Tettulliani tum eitaro libro contrae
Praxeam , eam lib: eontra Hermogenem definientem materiam esse aeternam : quia Deus ab
aeterno Dominus est , quod dici non posset, nisi
ab aeterno haberet creaturam lubditam. Respondet Tertalianus cap. 3. negando Deum fuisse Dominum, sicut nec fuit semper Judex, nec Pater , nam, inquit, nec Parer posuit esse ante Filium, nec Iudex ante delictum ; fuit autem tempus , cum in delictum, o Filius non fuit o. . Dominus tantum futu- ω quandoque , secur Pales per Filium, ficut Judex pera ictum. Non fuid, inquam, semper Pater ; quiae hec Filius ratione prolati sermonis, juxta praedNetii, non vero ratione Spiritus, qui est veluti compus , id est , substantia sermonis : quia ante mum
ei constitutionem ratio erat in vulva cordis , quasi nondum nata , sed concepta. Perfecta a tem est ejus nativitas, cum ex Deo procedit se mo , adgeneratus ad effectum, quemadmGdum supra retulimus ex cap. I. contra Praxeam. Eccap. 1 I. cerιὸ Filius Dei semper.
Instabis: cap. 9. conita Praxeam, Pater dicimo
585쪽
Distingo major. gradu, seu origine , quia et Principium Filii, Concedo : malor statu , seu
substantia , aut natura, Nego , nam capite s. iam laudato, , Pater producendo Filium parem illum fecit ; primogenitum , ut ante Omnia genitum ; unigenitum vero , quia solum ex Deo genitum t & cap. a oves autem non statu., sed gradu; nec substantia, sed formar nec potestate, Ied specie inius aurem sitibuantia, o unius flatsis, ct unius potesta. yis ἰ quia tinus Deus. . Instabis iterum : Tertulimus vocat Filium po tionem Patris. Pater, inquit , tota substantia est, Fia ' in vero derivatio ejus di portio, ficus ipse profitetur , quia Pater major me est. Ergo Filius non est Patri aequalis. Diit ingo antecedens , Filius est derivatio &Portio , quia ipsi non communicatur foima hy- Postatica Parris, Concedo : quia non communieatur tota substantia Patris , Nego antecedens, Hanc ipse solutionem Tettulianus submiri istrat,
siliam autem, quomodo accipere debeas, inquit cap. II.
sem professas sum persona , non substantia nomine , ad
distinctionem , non ad divisionem. Ceterism ubique tem eo unam subsantiam in tribus cohaerentibus. Origenes Tertulliano coaevus, vir quidem eruditionis ii menta, sed dubiae admodum famae quandiu vixit, adversarios habuit Demetrium Episcopum Alexandrinum , dc plures AEgypti Praesules , defensores vero Alexandrinum Jeros lymitatum , S. Firmilianum Caesariensem : Rex his quos habuerat discipulos , sanetam Dionysiium Alexandrinum , & S. Gregorium Tha maturgum. Post mortem quoque scripta eju insectati sunt S. Methodius Martyr , Eustathlus Antiochenus , Theophylus Alexandrinus , sancti Epiphanius & Hieronymus , tandemque adstdandos motus eorum cauo a. excitatos , Prosaia i
586쪽
ίto seculo. Sed . tanquam pura ab omni erroris,
labe circa mysterium sanctissimae Trinitatis vim fdicarunt sancti Athana fius , Balilius , Gregorius i. Nazian Zenus, &Gregorius N Issenus, Didymus, i Rufinus, & alii bene multi Unde Socrates, lib. 6. hist. cap. I 3. de accusatoribus Origonis sic
scribit: Ii certe cum ilium minime reprehenderint tanquam de Trinitate male sentientem , rectae ac sincers cpietatis testimouium ei prohibere manifestissimὸ convin-. 'tur. Qui ergo Origenem Arianorum Parentem& fodiem vocant, ut S. Epiphanius , dc S. Tho- In δε , id ratiocinando colligunt ex textibus du- .rioribus quidem, sed quos benigne explicare cogunt alii textus ita clari, ut obscurari non possint, Cum autem ex libris Origenis alii corrupti sint ut Periarchon, alii dubiae fidei, cum eorum eXemplaria Graeca non ex rent,& ab Helerodoxi S non nulli L tine sint editi , nonnisi ex indubitalis, quale est opus contra Celsum , Pauca ex multas testimonia proferemus. Origenes itaque lib. c. coatra Celsum confitetur Cmistum non esse factum: neque enim, inquit, eum qui DLltis non es di naturae omnis factae est primo-gmitus , quisquam pro dignitate potest nosse, sicut Patεν qui genuit. Nullus Arianus aut Socinianus locum illum detorquere potest in pravum sensum namque ens non factum est verus Deus. Eodem capite docet Deum ratione humana non post comprehendi: Sin autem de illa inquit, qua erat in principio, ct erat apud Deum, ct ip ta erat Deus, animis hae Delis esse .comprehensibilem. .
Libro tertio, objicienti Celso, quod Christiani Iesum mortalem & corporeum Deum cred .rent, respondet ' Sciant si criminatores hunc Iesum quem ab initis Deum, Deique Filium credimus, ipsin
esse Verbum, i am veritatem, ipsam sapientiam se
587쪽
gererum mortale eius eorpus, ct humanam in eo amomo
dic. Cumque idem Celsus absurdum diceret Deum descendisse & mutatum , Origenes libro
quarto sic explicat dogma Catholicum circa in Carnationem. Satis responsum erito se dixero quom do in Scripturis aceipiatur descenses Dei ad homines, as vem nulla mutatione opus est ... immmasilis enim is essentid sua manens, condescendit infirmis anhtis humanis.
Nos cert/ ὸ sanctis Literis Deum immittabilem esse diffsimus. Haec certe nonnisi de vero Deo , quem SO- cinimi confitentur , dici possunt. De illo tamen subjicit Origenes : id etiam quod ad Emines cenissecendit, in forma Dei substitit, ct propter amorem g neris humani seipsum exinanivit absque ulla muratione. suod si Vmbum Deus immortalis, quia eorpus moytauanimamque Bumanam assImpserit, Celso idcirco imm rari videatur , discat Verbum manere Verbom sua ju santia, nes pati eorum quidquam , quae corpus ct anim/patitur , conde credere tamen inrendam sim valentibur
eius claritatem Osplendorem divinitatis intueri, sic ve- Iuli earnem factum siqui eorporaliter. Eodem libro tertio refellit Celsuris conquerentem, quod Chrisiani Solem & Lunam , ur ceteri homines, non adorarent, mn decebat, inquit , eos qui idiceraην
generos/ Omnem creatinam transcendere, contendebari
que studiis ferventibus ad immarcescibilem illam Sopiemtiam quae aeterna Deir spendor est, obstupescere ad Sosis , Tuπα , Stellaramque tamen sensibiIem . . . non starere quod contemnamus tam egregia Dei opera , sed quis
gnoscamus Dei di Filii eisu unigeniti praecellantem divinitatem, quam ibidem dicit a Christianis adorari. Cumque Celsus inferret Christi artos plures Deos adorare, revincit i Ilum Origenes, affirmans lib. R. unum Deum Patrem & Filium , nos
Objiciunt Adversarii plures Origenis textus. in qnibus diserte negat Filium evi verum Deum
588쪽
Patri consubstantialem , I'. libro 3. sontra Cel sum docet esse unum cum Patre eonsensu voluntatis , ted essentia diversum. 10. lib. s. annon justins, inquit, Sol diceret Isis adoratoribus, quid me adoraι squam Filius p quid me dicis bonam: Ubi vult nec ad Patisnem Solis convenire, nee supremam bonit tem Christo Domino. 3'. Tomo 2. in Joan. no intat in Scripturis multos dici Deos, alium verum non factum, & hunc denotari articulo αυτοθεοσi e Deus: celetos vero factos , us verbum , δε alias praecellentes creaturas vocari deos sine ari,
Respondo ad sin3ula. Ad primum , etsi dicat Origenes Patrem & Fialium esse unum concordia voluntatis , quod verrum est , non negat esse unum essentia& natura, eum supra asseruerit contra Celsum esse unametriusque divinitatem , sed divisam hypost
Nec dicas origenem eo loci per hypostasim λgnificare naturam , quae ex sancto Hieronimo ab omnibus Graecis dicebant hypostasis. Unde Patres Sardicenses contra Arianos negant in Deo esso duas hypostases, id est, naturas. Namque licet nomen hypostasis nonnisi quarto seculo post Concilium sardi cense consecratum fit ad significandam personam , attamen Origenis aetate exprimebat & essentiam & Personam, ut constat ex sancto Dionysio Alexandrino Origenis discipulo, qui in conclusione ad qUartani quaestionem Pauli Samosateni ait, qua θρωσ-
ex S. Hyppolito antiquiore , qui docet carnem Christi in Uetho habere hypostasimia Quod a rem Origenes in hoc sensu hypostasim acceperit, ex eo facile probatur , quod contra No Hanos contendentes unam δέ eandem Personan
589쪽
D a D s o Τ R. t Η Ο. nominari Patrem, Filium, & Spiritum. sanctum sasserat Filium hypostasi distingui. . Ad secundum , & tertium , vult soluη Orige nes Patrem esse a se, seu Deum per se , quia non est ab alio, sicut Filius & creaturae, ideoque Filium ad illum referre honitatem , a qua cuncta fluunt, tanquam a fonte & principio: quo sensu Origenes; sicut Tertulianus supra, dicit Patrem Filio majorem, gradu scilicet & origine , non vero statu & natura : Filium factum, sed non ex nihilo , sicut creaturas; nam supra asseruItallum non esse factum in propria & strictiori signi
catione. Unde loco in objectione laudaIO ait, V rentes gloriam eius , qui omnem ereaturam praecellit , requori reliquis obtinentibas appellationem Dei fine artiaculo. Comparatio autem F1lii cum Sole est a minori ad majus, nempe si filius bonitatem ad Ι' trem refert, a fortiori Sol suam pulchritudinem& claritatem ad eum refert, si intelligentiae esset
Instabis: Origenes lib. I. contra Celsum, u
gat Salvatorem esse universorum. ἱDistinguo, ad sensum Cel si , & quorumdam
Haereticorum, qui Patrem Filio, tanquam auctin tri subjiciebant, Concedo: ad mentem Catholicin irum , qui docent eum omnia cum Patre con&- idisse. Nego. Non enim Patrem, inquit, subflcmai i Dei Filio , in calumniatur Ceptis, licti tamen ηon do iμ1 quidam, qui id docent, Haeretiei.
Sanctus Cyprranus medio hoc seculo testis eli iomni exceptione major pro consubstantialitate . Verbi, de quo sic scribit epith. O3. tractans ae ;Sacramento Calicis, quidam in Catiee Domini sancir- ficando: non hoc Delint, quod Iesus Chrigus di Domi- tmes Deus noster feeit. Et Epist. 13. si, inquit, ββ Σari quis apud Haeretices potuit, utique di iee coxorum consecuτur est, templum Deisinui est.
590쪽
' ro euius Dei si Creatoris ' Non potuit, qui is eum non credidis. Si Chrsi Z Me hujus feri potest remplam . qui negat Detim Christum. Samstus Gregorius Thaumaturgus, qui eadem aetate insigne Ecclesiae decus ex Origenis Scholae Isit, sic de Christo Domino loquitur in proisse ne fidei apud Sanctum Gregorium Nyssenum in ejus vita , unur Deus, solus ex solo, Deus en, Deo , Verbum esse . potentia uniυersa universa crea- rura est ectris, Filius verus veri Patris ... sempiternus se sterni , unusque Spiritus anctus ... Non uisiserearum quid, aut servum in Trinitate, neque superim ductitium aliquid, atit adsentitium quasi prius non existens , posterius adveniens ; non ergo defuis unquam Fia
su Patri , neque Filio Spiritus ,sed immutabilis σinvariabilis eadem semper manet Trinitas.' Sanctus Dionisius Alexandrinus alter Origenis discipulus, cum acrius Sabellianos insectaretur astruens personarum divinarum distinctionem , accusatus est apud serustum Dionysium Romanum Pontificem, quasi naturam etiam divideret; scripserat enim Filium Dei esse opus quoddam: faetitium , a Deo peregrinum , bc se habere ad
Patrem, quemadmodum agricola comparatur ad vitem , navis fabricator ad navem , hanc calumniam da luit in epistola ad summum Pontificem , quam refert Sanctus Athanasius in eo mentario de Synodis Ariminensi dc Seleuciana,& in epistola de sententia Dioni fit & Alexandri ni , aitque I v. se ista scripsisse de natura humana a verbo assumpta. 1o. se satis nitide explicuisse Verbum esse ejusdem naturae & substantiae cum Patre, quamvis non usus fuisset nomine consubiastantialis , quod in factis litteris non legerat. Ex quibus duo colliges, primum ea aetate univers i Iem dc constantem fuisse Eeclesiae traditionem , . Verbum esse Paul eonsubstanIIale , cum Praesiilea